{
"word": "уговаривать(ся)",
"stress": 5,
"forms": [
"уговаривать(ся)"
],
"labels": [
"несовершенный вид"
],
"see_also": [
{
"target": "уговорить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "уговор",
"stress": 5,
"forms": [
"уговор"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "тӏаделъун гьари, гьара-цӏалун цощинаб жо гьабизе тӏами",
"precomment": "убеждение кого-либо в чём-либо",
"examples": [
{
"ru": "после долгих уговоров он согласился",
"av": "гӏемераб мехалъ тӏаделъун гьаридал, дов разилъана"
}
]
},
{
"text": "къотӏи, рагӏи кьей, бицараб рагӏи, шартӏ",
"precomment": "взаимное соглашение",
"examples": [
{
"ru": "с уговором",
"av": "цо шартӏгун"
},
{
"ru": "действовать по уговору",
"av": "къотӏуда рекъон хӏалтӏизе"
},
{
"ru": "уговор дороже денег",
"av": "кьураб рагӏи гӏарцудаса къиматаб",
"labels": [
"пословица"
],
"comment": "кици"
}
]
}
]
}
{
"word": "уговорить",
"stress": 7,
"forms": [
"уговорить"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "разилъизавизе",
"precomment": "кого"
},
{
"text": "ракӏ гӏодобе биччазабизе, ракӏ-макӏ гьабизе",
"precomment": "успокоить, утешить",
"labels": [
"разговорное слово"
]
}
]
}
{
"word": "уговориться",
"stress": 7,
"forms": [
"уговориться"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "къотӏи гьабизе, рагӏи данде ккезабизе",
"precomment": "с кем о чём и с неопределённой формой глагола",
"examples": [
{
"ru": "уговориться о цене",
"av": "багьаялъул рахъалъ рагӏи данде ккезабизе"
},
{
"ru": "мы уговорились поехать в горы",
"av": "нижеца къотӏи гьабуна магӏарде ине"
}
]
}
]
}
{
"word": "угода",
"stress": 3,
"stem": "УГОД",
"forms": [
"угода"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "лъилниги хъатир гьабун, лъиениги бокьараб гьабун",
"precomment": "в угоду кому-либо"
}
]
}
{
"word": "угодить",
"stress": 5,
"stem": "УГОДИ",
"forms": [
"угодить"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "рази гьабизе, адаб гьабизе, хъатир гьабизе",
"precomment": "кому-чему",
"examples": [
{
"ru": "всем не угодишь",
"av": "киналго рази гьарун бажаруларо"
}
]
},
{
"text": "кивениги ккезе, вортизе, сунданиги тункизе",
"precomment": "во что",
"comment": "попасть куда-либо",
"comment_lang": "ru",
"labels": [
"разговорное слово"
],
"examples": [
{
"ru": "угодить в яму",
"av": "гвандиниве ккезе"
},
{
"ru": "он угодил лбом в дверь",
"av": "досул нодо нуцӏилъ тункана"
}
]
},
{
"text": "речӏчӏизе, щвезе, щвезабизе",
"precomment": "в кого, во что",
"examples": [
{
"ru": "угодить камнем в окно",
"av": "горда гамачӏ речӏчӏизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "угодливый",
"stress": 3,
"forms": [
"угодливый",
"угодливая",
"угодливое"
],
"senses": [
{
"text": "рази гьавизе хӏаракат бахъулеб, хӏелулеб",
"examples": [
{
"ru": "угодливый человек",
"av": "рази гьавизе хӏаракат бахъулев чи"
},
{
"ru": "угодливый тон",
"av": "хӏелараб гьаракь"
}
]
}
]
}
{
"word": "угодно",
"stress": 3,
"homonym": 1,
"forms": [
"угодно"
],
"senses": [
{
"text": "къваригӏун буго, бокьун буго, хӏажат буго",
"precomment": "кому",
"labels": [
"в значении сказуемого"
],
"examples": [
{
"ru": "что вам угодно?",
"av": "дуе щиб бокьун бугеб?"
},
{
"ru": "не угодно ли?",
"av": "бокьиларищ?"
}
]
},
{
"text": "бокьаниги, букӏаниги",
"precomment": "частица",
"examples": [
{
"ru": "кто угодно",
"av": "бокьарав чи, щив вукӏаниги"
},
{
"ru": "какой угодно",
"av": "кинаб букӏаниги"
},
{
"ru": "как вам угодно",
"av": "дуе бокьухъе"
},
{
"ru": "сколько угодно",
"av": "кигӏан бокьаниги"
},
{
"ru": "сколько душе угодно",
"av": "гӏемер, хӏал хьезегӏан"
}
]
}
]
}
{
"word": "угодный",
"stress": 3,
"forms": [
"угодный",
"угодная",
"угодное"
],
"senses": [
{
"text": "санагӏатаб, хӏажатаб, къваригӏунеб, квегӏенаб, пайда бугеб; лъилниги мурадалда, анищ-къасдалда данде кколеб",
"precomment": "кому"
}
]
}
{
"word": "угодье",
"stress": 3,
"stem": "УГОДЬ",
"forms": [
"угодье"
],
"labels": [
"средний род"
],
"senses": [
{
"labels": [
"сельское хозяйство, сельскохозяйственный термин"
],
"examples": [
{
"ru": "пахотные угодья",
"av": "рекьулел ракьал"
},
{
"ru": "лесные угодья",
"av": "рохьал ругел ракьал"
}
]
}
]
}
{
"word": "угождать",
"stress": 6,
"forms": [
"угождать"
],
"labels": [
"несовершенный вид"
],
"see_also": [
{
"target": "угодить",
"kind": "see",
"refwordnum": "1",
"comment": "1)"
}
]
}
{
"word": "угол",
"stress": 1,
"forms": [
"угол"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "цили",
"examples": [
{
"ru": "угол дома",
"av": "рукъалъул цили"
},
{
"ru": "угол стола",
"av": "столалъул бокӏон"
}
]
},
{
"text": "бокӏон",
"labels": [
"математика"
],
"examples": [
{
"ru": "прямой угол",
"av": "битӏараб бокӏон"
}
]
},
{
"text": "рукӏун, руссен",
"precomment": "приют, пристанище",
"examples": [
{
"ru": "иметь свой угол",
"av": "жиндирго руссен, вуссунеб бакӏ букӏине"
}
]
},
{
"text": "бокӏон",
"precomment": "часть дома, комнаты",
"examples": [
{
"ru": "все разбрелись по своим углам",
"av": "киналго жидерго бокӏназде рортана"
}
]
},
{
"precomment": "из-за угла",
"text": "божуда рекӏкӏ гьабун, балъго (речӏчӏизе ва гь. ц.)"
},
{
"precomment": "ходить из угла в угол",
"text": "пикрабалъе ккун гӏадада цеве-нахъе хьвадизе"
}
]
}
{
"word": "уголовный",
"stress": 5,
"stem": "УГОЛОВН",
"forms": [
"уголовный",
"уголовная",
"уголовное"
],
"senses": [
{
"text": "обществоялъе хӏинкъи бугеб ишлъун кколеб, уголовнияб"
},
{
"text": "уголовнияб такъсир гьабурав"
},
{
"examples": [
{
"ru": "уголовная тюрьма",
"av": "уголовнияб такъсир гьабурал жанир тӏамизе бугеб"
}
]
}
]
}
{
"word": "уголовщина",
"stress": 5,
"forms": [
"уголовщина"
],
"labels": [
"разговорное слово",
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "уголовнияб такъсир",
"precomment": "преступление"
},
{
"text": "уголовниял такъсирчагӏи",
"precomment": "преступники",
"labels": [
"собирательное существительное"
]
}
]
}
{
"word": "уголок",
"stress": 5,
"forms": [
"уголок"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "бакӏ",
"precomment": "место",
"examples": [
{
"ru": "во всех уголках мира",
"av": "дуниялалъул киналго бакӏазда"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "угол",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "уголь",
"stress": 1,
"forms": [
"уголь"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "тӏурччи",
"examples": [
{
"ru": "каменный уголь",
"av": "ганчӏил тӏурччи"
}
]
},
{
"precomment": "белый уголь",
"text": "энергиялъул кьучӏ хӏисабалда лъим (лъадал къуват)"
},
{
"precomment": "голубой уголь",
"text": "гьорол къуват"
},
{
"precomment": "древесный уголь",
"text": "цӏулал тӏурччи"
},
{
"precomment": "сидеть как на углях",
"text": "рахӏат хун, хӏалхьи гьечӏого, хӏатӏикь цӏа бугеб гӏадин, вукӏине (зазтӏа кӏусарав гӏадин вукӏине)"
}
]
}
{
"word": "угольный",
"stress": 1,
"stem": "УГОЛЬН",
"forms": [
"угольный",
"угольная",
"угольное"
],
"senses": [
{
"text": "тӏорччол, тӏурччи бахъулеб",
"examples": [
{
"ru": "угольный бассейн",
"av": "(ганчӏил) тӏурччи бахъулеб бакӏ"
},
{
"ru": "угольная промышленность",
"av": "тӏорччол промышленность"
}
]
},
{
"precomment": "угольная кислота",
"text": "тӏорччол кислота (углеродалъул двуокись лъадалъ билъун лъугьунеб кислота)"
}
]
}
{
"word": "угольщик",
"stress": 1,
"forms": [
"угольщик"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "тӏорччол промышленносталъул хӏалтӏухъан, шахтёр"
},
{
"text": "тӏурччибухӏ; тӏурччибич"
}
]
}
{
"word": "угомонить",
"stress": 7,
"forms": [
"угомонить"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "гӏодоре руссинаризе, чӏезаризе",
"precomment": "кого",
"labels": [
"разговорное слово"
],
"examples": [
{
"ru": "угомонить детей",
"av": "лъимал чӏезаризе, гӏодоре руссинаризе"
}
]
}
]
}
{
"word": "угомониться",
"stress": 7,
"forms": [
"угомониться"
],
"labels": [
"совершенный вид",
"разговорное слово"
],
"senses": [
{
"text": "гӏодоре риччазе, сас тезе",
"labels": [
"разговорное слово"
],
"examples": [
{
"ru": "все угомонились",
"av": "киналго гӏодоре руссана"
}
]
}
]
}
{
"word": "угон",
"stress": 3,
"forms": [
"угон"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "бачун ин",
"precomment": "по глаголу угнать"
},
{
"text": "хъами, бикъун бачун ин",
"precomment": "похищение"
}
],
"see_also": [
{
"target": "угнать",
"kind": "see",
"refwordnum": "1"
}
]
}
{
"word": "угонять",
"stress": 5,
"forms": [
"угонять"
],
"labels": [
"несовершенный вид"
],
"see_also": [
{
"target": "угнать",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "угорать",
"stress": 5,
"forms": [
"угорать"
],
"labels": [
"несовершенный вид"
],
"see_also": [
{
"target": "угореть",
"kind": "see",
"refwordnum": "1,2"
}
]
}
{
"word": "угорелый",
"stress": 5,
"forms": [
"угорелый",
"угорелая",
"угорелое"
],
"senses": [
{
"text": "угаралъ кӏотинавурав",
"examples": [
{
"ru": "бежать как угорелый",
"av": "гӏодов речӏчӏани кӏитӏелеб хӏалалъ векеризе, бугеб рухӏалъ векеризе"
}
]
}
]
}
{
"word": "угореть",
"stress": 5,
"stem": "УГОРЕ",
"homonym": 1,
"forms": [
"угореть"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "угаралъ (кӏкӏуйдуца) кӏотине",
"precomment": "отравиться угаром",
"examples": [
{
"ru": "угорел ты, что ли?",
"av": "мун гӏадаллъунищ вугев?",
"comment": "дур бетӏер сверунищ бугеб?"
}
]
}
]
}
{
"word": "угореть",
"stress": 5,
"homonym": 2,
"forms": [
"угореть"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "дагьлъизе, гьитӏинлъизе",
"precomment": "уменьшиться при плавке, горении",
"comment": "бухӏулаго, биинабулаго"
}
]
}
{
"word": "угорь",
"stress": 1,
"homonym": 1,
"forms": [
"угорь"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "угорь",
"comment": "борхьида релълъараб кӏудияб ччугӏа",
"labels": [
"зоология"
]
}
]
}
{
"word": "угорь",
"stress": 1,
"homonym": 2,
"forms": [
"угорь"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "нихь, тӏихь",
"precomment": "на коже"
}
]
}
{
"word": "угостить",
"stress": 6,
"forms": [
"угостить"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "гьоболлъи гьабизе, квана-гьекъезавизе",
"precomment": "кого чем"
}
]
}
{
"word": "угоститься",
"stress": 6,
"forms": [
"угоститься"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "гьоболлъухъ вукӏине, кванагьекъезе, гьоболлъухъ кьураб жо квана-гьекъезе",
"precomment": "чем",
"labels": [
"разговорное слово"
],
"examples": [
{
"ru": "угоститься вином",
"av": "гьоболлъухъ кьураб чагъир гьекъезе"
}
]
}
]
}
{
"word": "угощать(ся)",
"stress": 5,
"forms": [
"угощать(ся)"
],
"labels": [
"несовершенный вид"
],
"see_also": [
{
"target": "угостить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "угощение",
"stress": 5,
"forms": [
"угощение"
],
"labels": [
"средний род"
],
"senses": [
{
"text": "гьоболлъи гьаби, кванагьекъезави",
"precomment": "по глаголу угостить"
},
{
"text": "квен-тех, гьекъолеб жо",
"precomment": "пища, питье"
}
]
}