{
"word": "ахил",
"stress": 3,
"forms": [
"ахил"
],
"senses": [
{
"genitivefrom": "ах",
"comment": "Genitiv"
},
{
"text": "Garten-",
"examples": [
{
"av": "ахил кьурдул",
"de": "Gartenterrassen"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "ах",
"kind": "from"
}
],
"pos": "Substantiv",
"form": "Genitiv"
}
{
"word": "ахир",
"stress": 3,
"forms": [
"ахир",
"ахиралъ",
"ахиралъул",
"ахирал"
],
"senses": [
{
"text": "Ende, Abschluss; Ausgang",
"forms": [
"ахиралъ",
"ахиралъул"
],
"examples": [
{
"av": "ахир гьечӏеб",
"de": "unendlich"
},
{
"av": "гӏумруялъул ахир",
"de": "Ende des Lebens, Tod, Ableben"
},
{
"av": "лъагӏалил ахир",
"de": "Jahresende"
},
{
"av": "моцӏрол ахир",
"de": "Monatsende"
},
{
"av": "ахир хадусеб номералда букӏине буго",
"de": "Fortsetzung [folgt] in der nächsten Nummer"
},
{
"av": "ахир гьабизе",
"de": "mit etwas Schluss machen, beenden",
"comment": "etwas"
},
{
"av": "ахир лъезе",
"de": "einem (Dat.) ein Ende setzen, Schluss machen mit etw.",
"comment": "etwas"
}
]
},
{
"text": "Ende; Tod",
"examples": [
{
"av": "унтарасул ахир гӏагарлъулеб буго",
"de": "das Ableben des Kranken ist nahe"
}
]
},
{
"text": "Ende",
"labels": [
"Grammatik"
],
"forms": [
"ахиралъ",
"ахиралъул",
"ахирал"
],
"examples": [
{
"av": "рагӏул ахир",
"de": "Wortendung"
},
{
"av": "ахир гьечӏев",
"de": "unzuverlässig"
},
{
"av": "Ахир гьечӏев дургун рокьи гьабуна",
"de": "In dich, den Unzuverlässigen, habe ich mich verliebt",
"labels": [
"Folklore"
]
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "къиямат",
"kind": "see",
"comment": "ахир къиямасеб къо",
"comment_lang": "av"
}
],
"pos": "Substantiv",
"form": "Nominativ"
}
{
"word": "ахираб",
"stress": 3,
"stem": "ахира",
"forms": [
"ахираб"
],
"gender_forms": [
"ахираб",
"ахирав",
"ахирай"
],
"senses": [
{
"text": "endgültig, letzter; entscheidend",
"examples": [
{
"av": "ахираб рукъ",
"de": "letzte Ruhestätte; Jenseits",
"comment": "wörtl. das letzte Haus"
},
{
"av": "тушманасда ахирааб кьаби щвезабуна",
"de": "dem Feind einen entscheidenden Schlag versetzen"
},
{
"av": "ахираб заманалда дов лъикӏго кӏудияв гӏун вуго",
"de": "er ist in letzter Zeit ordentlich gewachsen"
},
{
"av": "ахирал соназда цӏадал гӏемер рана",
"de": "In den letzten Jahren regnete es oft"
}
]
}
],
"pos": "Adjektiv",
"form": "—"
}
{
"word": "ахиралда",
"stress": 3,
"stem": "ахиралд",
"forms": [
"ахиралда",
"ахиралде",
"ахиралдаса",
"ахиралдасан"
],
"senses": [
{
"text": "schließlich, am Ende",
"labels": [
"Adverb"
],
"examples": [
{
"av": "ахиралдалде щвезегӏан берталъ хутӏана ниж",
"de": "wir blieben bis ganz zum Schluss auf der Hochzeit"
},
{
"av": "ахиралдалдехун киналго свакана",
"de": "am Ende waren alle müde"
}
]
},
{
"text": "wird an Namen im Genitiv am Ende von etwas angefügt",
"labels": [
"Postposition"
],
"examples": [
{
"av": "лъагӏалил ахиралда",
"de": "am Ende des Jahres"
},
{
"av": "моцӏрол ахиралде",
"de": "bis Ende des Monats"
}
]
}
],
"pos": "Adverb",
"form": "—"
}
{
"word": "ахиралдаги",
"stress": 3,
"forms": [
"ахиралдаги"
],
"labels": [
"Adverb"
],
"see_also": [
{
"target": "ахирги",
"kind": "see"
}
],
"pos": "Adverb",
"form": "—"
}
{
"word": "ахирарбагӏ",
"stress": 3,
"forms": [
"ахирарбагӏ",
"ахирарбагӏалъ",
"ахирарбагӏалъул"
],
"senses": [
{
"text": "unglückliche Stunde",
"examples": [
{
"av": "ахирарбагӏалъ гьавурав мунапикъ",
"de": "Schurke, geboren in einer unglücklichen Stunde"
}
]
}
],
"pos": "Substantiv",
"form": "Nominativ"
}
{
"word": "ахират",
"stress": 3,
"forms": [
"ахират",
"ахираталъ",
"ахираталъул"
],
"senses": [
{
"text": "Jenseits; Jenseitsleben; das Jenseits; Himmelreich; ewiges Leben",
"labels": [
"Religion"
],
"examples": [
{
"av": "ахират лъикӏаб кьун батаги!",
"de": "Gott habe ihn selig; möge er ein gutes Jenseits haben!",
"comment": "wörtl. Beileidsformel"
},
{
"av": "ахираталъул рукъ",
"de": "Wohnstatt des künftigen ewigen Lebens; Jenseits, Jenseitswelt; das Jenseits",
"comment": "wörtl. Haus in der anderen Welt"
},
{
"av": "ахираталъул рокъов витӏун ккезавеги",
"de": "Gott habe ihn selig; möge er im Jenseits gerechtfertigt werden",
"comment": "wörtl. Beileidsformel"
}
]
}
],
"pos": "Substantiv",
"form": "Nominativ"
}
{
"word": "ахирги",
"stress": 3,
"forms": [
"ахирги"
],
"senses": [
{
"text": "schließlich, letztendlich, im Endeffekt",
"labels": [
"Adverb"
],
"examples": [
{
"av": "ахирги бачӏана гьаб талихӏаб къо",
"de": "endlich kam dieser glückliche Tag"
}
]
},
{
"text": "egal, gleichviel",
"examples": [
{
"av": "ахирги дица абухъе ккана",
"de": "es ist doch so gekommen, wie ich wollte"
}
]
}
],
"pos": "Adverb",
"form": "—"
}
{
"word": "ахирзаман",
"stress": 3,
"forms": [
"ахирзаман",
"ахирзаманалъ",
"ахирзаманалъул"
],
"senses": [
{
"text": "Weltuntergang, Apokalypse"
}
],
"pos": "Substantiv",
"form": "Nominativ"
}
{
"word": "ахири",
"stress": 3,
"forms": [
"ахири"
],
"senses": [
{
"labels": [
"Masdar",
"Verb"
],
"masdarfrom": "ахиризе"
}
],
"pos": "Verb",
"form": "Masdar"
}
{
"word": "ахиризе",
"stress": 3,
"stem": "ахир",
"forms": [
"ахиризе",
"ахирула",
"ахирила",
"ахирана",
"ахире"
],
"senses": [
{
"text": "beschneiden, stutzen (Baumtriebe); prägen",
"comment": "Weintraube"
},
{
"text": "abschneiden, sammeln, einsammeln",
"comment": "Weintraube",
"examples": [
{
"av": "цӏибил ахиризе",
"de": "Weintrauben lesen"
}
]
}
],
"pos": "Verb",
"form": "Infinitiv"
}
{
"word": "ахирисеб",
"stress": 3,
"forms": [
"ахирисеб"
],
"gender_forms": [
"ахирисеб",
"ахирисев",
"ахирисей"
],
"senses": [
{
"text": "der letzte",
"examples": [
{
"av": "ахирисеб дарс",
"de": "letzte Unterrichtsstunde"
},
{
"av": "ахирисеб лъимер",
"de": "Nachzügler (Kind)",
"labels": [
"umgangssprachlich-derb",
"Redewendung"
],
"comment": "in der Familie"
},
{
"av": "ахирисеб хӏухьел туркӏизегӏан",
"de": "bis zum letzten Atemzug"
},
{
"av": "ахирисеб нухалъ",
"de": "das letzte Mal"
},
{
"av": "ахирисеб нухалъ лъазабулеб буго",
"de": "ich warne zum letzten Mal"
},
{
"av": "моцӏрол ахирисеб къо",
"de": "der letzte Tag des Monats"
},
{
"av": "ахирисеб батаги дуе гьеб",
"de": "mögest du zum letzten Mal essen",
"labels": [
"Schimpfwort",
"Redewendung"
]
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "ахираб",
"kind": "see"
},
{
"target": "ахирияб",
"kind": "see"
}
],
"pos": "Adjektiv",
"form": "—"
}
{
"word": "ахирияб",
"stress": 3,
"forms": [
"ахирияб"
],
"gender_forms": [
"ахирияб",
"ахирияв",
"ахирияй"
],
"senses": [
{
"text": "letzter, abschließender, endgültiger",
"examples": [
{
"av": "ахирияб рагӏи",
"de": "Schlusswort"
},
{
"av": "ахирияб хӏукму",
"de": "letzte Entscheidung"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "ахираб",
"kind": "see"
},
{
"target": "ахирисеб",
"kind": "see"
}
],
"pos": "Adjektiv",
"form": "—"
}
{
"word": "ахирлъи",
"stress": 3,
"forms": [
"ахирлъи"
],
"senses": [
{
"labels": [
"Masdar",
"Verb"
],
"masdarfrom": "ахирлъизе"
}
],
"pos": "Verb",
"form": "Masdar"
}
{
"word": "ахирлъизе",
"stress": 3,
"stem": "ахирлъ",
"forms": [
"ахирлъизе",
"ахирлъула",
"ахирлъила",
"ахирлъана"
],
"senses": [
{
"text": "sich nähern — vom Ende",
"examples": [
{
"av": "дуниял ахирлъун буго",
"de": "das Ende der Welt naht"
}
]
}
],
"pos": "Verb",
"form": "Infinitiv"
}
{
"word": "ахир-къадги",
"stress": 3,
"forms": [
"ахир-къадги"
],
"senses": [
{
"text": "endlich, schliesslich",
"labels": [
"Adverb"
],
"examples": [
{
"av": "ахир-къадги бищун вокьуларесул кверзукье кколевила",
"de": "am Ende gerätst du in die Hände desjenigen, den du am meisten hasst"
},
{
"av": "ахир-къадги ккела мун дир цӏобалде",
"de": "schließlich wirst du mich um Gnade bitten"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "ахирги",
"kind": "see"
}
],
"pos": "Adverb",
"form": "—"
}
{
"word": "ахихъан",
"stress": 3,
"stem": "ахихъа",
"forms": [
"ахихъан",
"ахихъанас",
"ахихъаналъ",
"ахихъанасул",
"ахихъаналъу",
"ахихъаби"
],
"senses": [
{
"text": "Gärtner; Gartenbaukundiger",
"examples": [
{
"av": "ахихъанасе ахикь тӏубараб лъагӏелалъ хӏалтӏи букӏуна",
"de": "für den Gärtner gibt es im Garten das ganze Jahr über Arbeit"
}
]
}
],
"pos": "Substantiv",
"form": "Nominativ"
}
{
"word": "ахихъанлъи",
"stress": 3,
"forms": [
"ахихъанлъи",
"ахихъанлъиялъ",
"ахихъанлъиялъул"
],
"senses": [
{
"text": "Gartenbau",
"examples": [
{
"av": "Дагъистаналъул мугӏрузул ракьанлъабазда ругел гӏемерисел росабалъ аслияб магӏишат ахихъанлъи буго",
"de": "in den Dörfern im Vorgebirge von Dagestan ist der Gartenbau der Hauptwirtschaftszweig"
}
]
}
],
"pos": "Substantiv",
"form": "Nominativ"
}