{
"word": "кӏал",
"forms": [
"кӏал",
"кӏалалъ",
"кӏалалъул",
"кӏалзул",
"кӏалал"
],
"senses": [
{
"text": "bouche, lèvres",
"examples": [
{
"av": "гьитӏинаб кӏал",
"fr": "petite bouche"
},
{
"av": "гӏинда нахъе щвараб кӏал",
"fr": "sourire jusqu'aux oreilles"
},
{
"av": "кӏудияб кӏал",
"fr": "grande bouche"
},
{
"av": "кӏал бугев",
"fr": "qui sait parler; qui trouve un langage commun",
"comment": "lit. ayant une bouche"
},
{
"av": "кӏал бугев — гьакитӏа, гьакил бетӏергьан — лъелго",
"fr": "celui qui sait parler roule en charrette, et le propriétaire de la charrette va à pied",
"labels": [
"proverbe"
]
},
{
"av": "кӏал хъубав",
"fr": "blasphémateur, personnage grossier"
},
{
"av": "кӏал базе",
"fr": "piquer, vexer, mordre",
"labels": [
"familier",
"expression"
],
"comment": "qn"
},
{
"av": "киназдаго кӏал бала долъ",
"fr": "elle touche tout le monde"
},
{
"av": "гьвеца кӏал бана",
"fr": "le chien a mordu"
},
{
"av": "кӏал бакъвазе",
"fr": "avoir la bouche sèche"
},
{
"av": "кӏал бацӏцӏине",
"fr": "s'essuyer la bouche"
},
{
"av": "кӏал бацӏцӏине",
"fr": "cesser de parler",
"labels": [
"au sens figuré"
]
},
{
"av": "бацӏцӏун кӏалгун чӏа",
"fr": "tais-toi",
"comment": "litt. essuie ta bouche et arrête-toi"
},
{
"av": "кӏал бидул цӏезабизе",
"fr": "donner un coup sur les dents",
"comment": "de sorte que la bouche s'est remplie de sang"
},
{
"av": "кӏал бижизе",
"fr": "parler beaucoup",
"labels": [
"au sens figuré"
],
"comment": "en parlant d'un taciturne qui s'est soudain mis à bavarder"
},
{
"av": "гьасдаги кӏал бижун буго жакъа",
"fr": "et celui-ci aujourd'hui a commencé à parler"
},
{
"av": "кӏал биххизе",
"fr": "rompre le jeûne le soir après le jeûne diurne; rompre le jeûne avant l'heure"
},
{
"av": "жакъа дир кӏал биххана",
"fr": "mon post d'aujourd'hui s'est gâté"
},
{
"av": "кӏал бихъизе",
"fr": "déchirer la bouche"
},
{
"av": "дица кӏал бихъила дур",
"fr": "je vais te déchirer la bouche"
},
{
"av": "кӏал бихьизе",
"fr": "entendre; parler avec quelqu'un",
"comment": "qn"
},
{
"av": "досул кӏал бихьичӏого, дида кӏоларо духъе гӏарац кьезе",
"fr": "tant que je ne lui aurai pas parlé, je ne peux pas te donner d'argent"
},
{
"av": "кӏал биччазе",
"fr": "rompre le jeûne",
"labels": [
"au sens figuré"
]
},
{
"av": "кӏал биччизабие",
"fr": "garder le silence",
"comment": "litt. humidifier la bouche"
},
{
"av": "кӏал бичӏизе",
"fr": "ouvrir la bouche pour",
"comment": "de quelque chose"
},
{
"av": "гьелъие гӏоло цо кӏал бичӏиларо дица",
"fr": "pour elle je n'ouvrirai pas la bouche"
},
{
"av": "кӏал букъизе",
"fr": "coudre la bouche"
},
{
"av": "кӏал бухӏизе",
"fr": "se brûler",
"comment": "de la bouche"
},
{
"av": "кӏал бухизе",
"fr": "donner un coup sur les dents",
"comment": "litt. frapper à la bouche"
},
{
"av": "кӏал буцӏцӏинабизе",
"fr": "faire taire",
"comment": "qn"
},
{
"av": "кӏал гьакӏкӏазе",
"fr": "bâiller, ouvrir la bouche",
"comment": "de surprise"
},
{
"av": "кӏал гьакӏкӏаге",
"fr": "n'ouvre pas la bouche, tais-toi"
},
{
"av": "гьакӏкӏан кӏалгун гӏенеккизе",
"fr": "écouter la bouche ouverte"
},
{
"av": "кӏал гьуин гьабизе",
"fr": "adoucir la bouche"
},
{
"av": "кӏал гӏемерлъизе",
"fr": "être bavard, loquace"
},
{
"av": "кӏал данде бачине",
"fr": "se taire"
},
{
"av": "кӏал данде бачине",
"fr": "tenir sa langue",
"labels": [
"au sens figuré"
]
},
{
"av": "кӏал данде баче!",
"fr": "tais-toi!; ferme la bouche!"
},
{
"av": "кӏал кквезе",
"fr": "tenir la gorge; observer le jeûne musulman",
"comment": "par ex. du sac"
},
{
"av": "кӏал къотӏизабизе",
"fr": "couper la parole; contredire vivement"
},
{
"av": "кӏалъазе кӏал къотӏизабуна",
"fr": "on n'a pas du tout laissé parler ; n'a pas pu prononcer un seul mot",
"comment": "c.-à-d. l'interlocuteur n'était pas d'accord avec l'avis de celui qui parle"
},
{
"av": "кӏал къазе",
"fr": "se taire",
"comment": "à quelqu'un"
},
{
"av": "кӏал къай",
"fr": "ferme ta bouche, tais-toi"
},
{
"av": "кӏал къазе",
"fr": "se taire",
"comment": "du défunt"
},
{
"av": "кӏал къотӏизе",
"fr": "perdre l'usage de la parole"
},
{
"av": "кӏал къотӏун хутӏана",
"fr": "a perdu la parole"
},
{
"av": "кӏал кьуризе",
"fr": "se tordre — en parlant de la bouche",
"comment": "en cas d'accident vasculaire cérébral"
},
{
"av": "кӏал кӏалъазе",
"fr": "parler avec quelqu'un"
},
{
"av": "дудехун кӏал кӏалъазе бокьун буго дие",
"fr": "je veux te parler"
},
{
"av": "кӏал кӏалъазе чи гьечӏо аскӏов",
"fr": "il n'y a même personne à qui parler"
},
{
"av": "кӏал кӏалъазе чи гьечӏого хутӏаги мун",
"fr": "tu n'auras personne à qui parler"
},
{
"av": "кӏал кӏичӏизабизе",
"fr": "grimacer"
},
{
"av": "кӏал мукӏурлъизе",
"fr": "avouer quelque chose"
},
{
"av": "кӏал рагьизе",
"fr": "s'exprimer"
},
{
"av": "кӏал таризе",
"fr": "s'entretenir; aborder (un sujet); tomber d'accord avec l'interlocuteur"
},
{
"av": "кӏал тарарабго, таргьа ккве",
"fr": "dès qu'il sera d'accord, tends la sacoche",
"labels": [
"proverbe"
],
"comment": "il faut battre le fer pendant qu'il est chaud"
},
{
"av": "кӏал цебе ккезабизе",
"fr": "devancer dans la conversation; s'exprimer avant quelqu'un",
"comment": "qn"
},
{
"av": "кӏал цоцада цвизабизе",
"fr": "(par)ler, (con)verser",
"comment": "à propos de deux personnes ; litt. unir les bouches"
},
{
"av": "дой кӏияйго мадугьалалъ кӏал цоцада цвизабун бугоан",
"fr": "les deux voisines discutaient paisiblement"
},
{
"av": "кӏал цӏезабизе",
"fr": "se bourrer la bouche",
"comment": "de quelque chose"
},
{
"av": "карщица кӏал цӏезабизе",
"fr": "se remplir la bouche de bouillie"
},
{
"av": "кӏал цӏураб рагӏи рехизе",
"fr": "parler d'un ton hautain",
"labels": [
"dicton"
],
"comment": "litt. cracher une bouche pleine de mots"
},
{
"av": "кӏал цӏун лъим пунхъизе",
"fr": "remplir la bouche d'eau et asperger"
},
{
"av": "кӏал цӏорозе",
"fr": "devenir muet — de la langue"
},
{
"av": "кӏал цӏоройги дур",
"fr": "que ta langue devienne muette; que tu perdes la parole; que la peste t'étouffe",
"labels": [
"terme injurieux",
"expression"
]
},
{
"av": "кӏал чвархъезабизе",
"fr": "parler pour ne rien dire, bavarder en vain"
},
{
"av": "кӏал чӏвазе",
"fr": "frapper au visage"
},
{
"av": "хъатица кӏал чӏвазе",
"fr": "donner une gifle"
},
{
"av": "кӏал чӏвазе",
"fr": "se blottir contre quelque chose; s'affaisser sur quelque chose"
},
{
"av": "иццул лъеда кӏал чӏвазе анищ букӏана досул",
"fr": "il rêvait de se désaltérer à l'eau de source"
},
{
"av": "кӏал чӏезабизе",
"fr": "clouer le bec; faire taire",
"comment": "à quelqu'un; litt. fermer la bouche"
},
{
"av": "дурго васасул кӏал чӏезабе",
"fr": "ferme la bouche à ton fils"
},
{
"av": "кӏал богӏое те",
"fr": "tiens ta langue; tais-toi",
"labels": [
"au sens figuré"
],
"comment": "litt. laisse la bouche pour manger"
},
{
"av": "кӏал гьацӏуе те",
"fr": "ne parle pas; ferme ta bouche",
"comment": "litt. laisse la bouche pour le miel"
},
{
"av": "кӏал тӏохое те",
"fr": "tais-toi",
"comment": "litt. laisse la bouche pour la farine grillée"
},
{
"av": "кӏал щулалъаги!",
"fr": "que tes paroles soient fortifiées !",
"comment": "dit en remerciement pour un mot opportun et pondéré"
},
{
"av": "кӏалалъ абураб багьаги кьун босана",
"fr": "acheté au prix demandé [par le propriétaire]",
"comment": "c.-à-d. sans marchandage"
},
{
"av": "кӏалалъ гьарана",
"fr": "il a demandé lui-même personnellement",
"comment": "litt. a demandé de [sa] propre bouche"
},
{
"av": "кӏалалъ гӏанкӏ кколев",
"fr": "bavard; celui qui a toujours la parole facile",
"labels": [
"figuré",
"expression"
],
"comment": "lit. attrapant un lièvre avec la bouche"
},
{
"av": "кӏалалъ щиб бицаниги",
"fr": "quoi qu'il dise"
},
{
"av": "кӏалалда кӏулал разе",
"fr": "tenir sa langue",
"comment": "lit. fermer sa bouche avec un cadenas"
},
{
"av": "дурго гьеб кӏалалда кӏулал рай, гьудул",
"fr": "mets un cadenas sur ta bouche, mon ami"
},
{
"av": "кӏалалда пагьму бугев",
"fr": "éloquent, qui sait bien parler; doué d'éloquence"
},
{
"av": "кӏалалда печать чӏвазе",
"fr": "fermer la bouche, se taire",
"comment": "litt. mettre un sceau sur la bouche"
},
{
"av": "кӏалалда тӏут чӏеларо",
"fr": "une mouche ne se posera pas sur la bouche",
"labels": [
"dicton"
],
"comment": "à propos d'une personne très bavarde"
},
{
"av": "кӏалалде бачӏараб жо абизе",
"fr": "parler sans réfléchir, dire ce qui vient à la bouche; parler à l'aventure"
},
{
"av": "кӏал бухӏулеб хер",
"fr": "raifort",
"labels": [
"botanique"
]
}
]
},
{
"text": "gueule; abîme",
"comment": "de la bête, du poisson",
"examples": [
{
"av": "цаби ругеб, кӏал гьечӏеб",
"fr": "il y a des dents, mais pas de gueule",
"labels": [
"devinette"
],
"comment": "'хъухъадиро' scie"
},
{
"av": "кӏалалъ махх букъулеб барти",
"fr": "un étalon qui ronge le mors dans sa bouche",
"labels": [
"figuré",
"expression"
]
}
]
},
{
"text": "gorgée",
"examples": [
{
"av": "кӏиго кӏал цӏураб лъим гьекъезе",
"fr": "boire deux gorgées d'eau"
}
]
},
{
"text": "ouverture, embouchure, goulot; col",
"examples": [
{
"av": "къандалъодул кӏал биче",
"fr": "dénoue l'ouverture du sac"
},
{
"av": "таргьил кӏал бухье",
"fr": "noue le col du sac"
},
{
"av": "турбаялъул кӏал къай",
"fr": "ferme l'ouverture du tuyau"
},
{
"av": "хъапил кӏал ккве",
"fr": "garde l'ouverture du sac ouverte"
},
{
"av": "шишадул кӏал щула гьабе",
"fr": "ferme bien le goulot de la bouteille"
}
]
},
{
"text": "gueule; canon",
"comment": "d'arme à feu"
},
{
"text": "partie de quelque chose",
"examples": [
{
"av": "бодул цебесеб кӏал жеги росулъе щвечӏо",
"fr": "la partie principale de la troupe n'est pas encore arrivée à l'aoul"
}
]
},
{
"text": "commencement; début",
"examples": [
{
"av": "магъил кӏал",
"fr": "début des terres labourables"
}
]
},
{
"text": "fin",
"examples": [
{
"av": "кварил кӏал",
"fr": "le bout de la corde"
},
{
"av": "рохол кӏал",
"fr": "bout du rondin"
},
{
"av": "чӏалул кӏал",
"fr": "bout de la poutre"
}
]
},
{
"text": "langue, discours",
"examples": [
{
"av": "кӏал бахьинав",
"fr": "mielleux, disert"
},
{
"av": "кӏал бахьинав чи",
"fr": "homme au langage mielleux"
},
{
"av": "кӏал бахьинав, махьа чӏегӏерав",
"fr": "paroles douces, mais âme noire",
"labels": [
"dicton"
]
},
{
"av": "кӏал пасихӏав чи",
"fr": "homme éloquent, beau parleur"
}
]
},
{
"text": "bouche, mangeur",
"labels": [
"au sens figuré"
],
"examples": [
{
"av": "нижер хъизамалда анцӏго кӏал букӏана доб соналъ",
"fr": "cette année-là, il y avait dix bouches dans notre famille",
"comment": "des mangeurs"
}
]
}
],
"pos": "nom",
"form": "nominatif"
}
{
"word": "кӏалабоголъ",
"stress": 5,
"forms": [
"кӏалабоголъ"
],
"labels": [
"adverbe",
"dialectalisme"
],
"see_also": [
{
"target": "кӏалалъ",
"kind": "see"
},
{
"target": "кӏалалъбакӏалда",
"kind": "see"
}
],
"pos": "adverbe",
"form": "—"
}
{
"word": "кӏалагъоркье",
"stress": 3,
"forms": [
"кӏалагъоркье"
],
"senses": [
{
"text": "à plat ventre, le visage contre terre",
"labels": [
"adverbe"
],
"examples": [
{
"av": "кӏалагъоркье буссинабизе",
"fr": "retourner face contre terre"
},
{
"av": "кӏалагъоркье буссинабизе",
"fr": "renverser sens dessus dessous",
"labels": [
"au sens figuré"
]
},
{
"av": "кӏалагъоркье буссине",
"fr": "se retourner face contre terre"
},
{
"av": "кӏалагъоркье буссине",
"fr": "se renverser sens dessus dessous",
"labels": [
"au sens figuré"
]
},
{
"av": "кӏалагъоркье буссаги гьаб дуниял",
"fr": "que ce monde soit bouleversé",
"labels": [
"terme injurieux",
"expression"
]
},
{
"av": "кӏалагъоркье вегизе",
"fr": "être couché à plat ventre"
},
{
"av": "кӏалагъоркье ккезе",
"fr": "tomber face contre terre"
},
{
"av": "гьел досда цере кӏалагъоркье ккана",
"fr": "ils se prosternèrent devant lui"
},
{
"av": "кӏалагъоркье речӏчӏизе",
"fr": "tomber face contre terre, se prosterner"
},
{
"av": "кӏалагъоркье чӏвазабизе",
"fr": "renverser sens dessus dessous"
}
]
}
],
"pos": "adverbe",
"form": "—"
}
{
"word": "кӏалалъ",
"stress": 5,
"forms": [
"кӏалалъ",
"кӏалалъе",
"кӏалалъа",
"кӏалалъан"
],
"senses": [
{
"text": "près du foyer, près de la cheminée",
"labels": [
"adverbe"
],
"examples": [
{
"av": "цо гьекъарав кӏалалъ кколев лъугьаги, кӏиго гьекъарав нуцӏихъ кколев лъугьаги",
"fr": "il boit une coupe — il tombe près du foyer, il boit deux coupes — il tombe près de la porte",
"comment": "incantation lors de la fabrication du vin à la maison"
},
{
"av": "кӏалалъе хӏапуге",
"fr": "ne aboie pas vers le foyer",
"labels": [
"dicton"
],
"comment": "ne crache pas dans le puits"
}
]
}
],
"pos": "adverbe",
"form": "—"
}
{
"word": "кӏалалъбакӏ",
"stress": 5,
"forms": [
"кӏалалъбакӏ",
"кӏалалъбакӏалъ",
"кӏалалъбакӏалъул"
],
"senses": [
{
"text": "foyer",
"comment": "partie de la sakhla montagnarde près du foyer où la femme cuisine et garde la vaisselle et autres ustensiles",
"examples": [
{
"av": "кӏалалъбакӏ бигъинабуге",
"fr": "ne te dispute pas avec ta femme; n'irrite pas ton épouse",
"labels": [
"dicton"
],
"comment": "litt. ne gâche pas les relations avec le foyer"
}
]
}
],
"pos": "nom",
"form": "nominatif"
}
{
"word": "кӏалалъбакӏалда",
"stress": 5,
"stem": "кӏалалъбакӏалд",
"forms": [
"кӏалалъбакӏалда",
"кӏалалъбакӏалде",
"кӏалалъбакӏалдаса",
"кӏалалъбакӏалдасан"
],
"senses": [
{
"text": "près du foyer",
"labels": [
"adverbe"
],
"examples": [
{
"av": "кӏалалъбакӏалда квен-тӏехалъул тӏагӏелал рекъезарулел рукӏана кӏодоца",
"fr": "la grand-mère disposait près du foyer la vaisselle et les ustensiles pour la préparation des repas"
}
]
}
],
"pos": "adverbe",
"form": "—"
}
{
"word": "кӏаланчӏад",
"stress": 5,
"forms": [
"кӏаланчӏад",
"кӏаланчӏадалъ",
"кӏаланчӏадалъул",
"кӏаланчӏадил",
"кӏаланчӏадал"
],
"senses": [
{
"text": "chintz",
"examples": [
{
"av": "берцинаб кӏаланчӏад",
"fr": "belle indienne"
},
{
"av": "чараб кӏаланчӏад",
"fr": "indienne bigarrée"
},
{
"av": "кӏаланчӏад бичизе",
"fr": "vendre de la perse"
},
{
"av": "кӏаланчӏад босизе",
"fr": "acheter de la perse"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "чит",
"kind": "see"
}
],
"pos": "nom",
"form": "nominatif"
}
{
"word": "кӏаланчӏадил",
"stress": 5,
"forms": [
"кӏаланчӏадил"
],
"senses": [
{
"genitivefrom": "кӏаланчӏад",
"comment": "génitif"
},
{
"text": "en indienne",
"examples": [
{
"av": "кӏаланчӏадил гурде",
"fr": "robe en indienne"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "кӏаланчӏад",
"kind": "from"
}
],
"pos": "nom",
"form": "génitif"
}
{
"word": "кӏалбазар",
"stress": 3,
"forms": [
"кӏалбазар",
"кӏалбазарица",
"кӏалбазарил",
"кӏалбазарал"
],
"senses": [
{
"text": "bavard, bavarde",
"examples": [
{
"av": "кӏудияй кӏалбазар йиго дур яс",
"fr": "ta fille est une grande bavarde"
},
{
"av": "кӏалбазарил кӏалъай чӏамучӏаб букӏуна",
"fr": "la prestation du bavard est ennuyeuse"
}
]
}
],
"pos": "nom",
"form": "nominatif"
}
{
"word": "кӏалбахин",
"stress": 3,
"forms": [
"кӏалбахин"
],
"senses": [
{
"labels": [
"masdar",
"verbe"
],
"masdarfrom": "кӏалбахине"
}
],
"pos": "verbe",
"form": "masdar"
}
{
"word": "кӏалбахине",
"stress": 3,
"stem": "кӏалбах",
"forms": [
"кӏалбахине",
"кӏалбахуна",
"кӏалбахина",
"кӏалбахана"
],
"senses": [
{
"text": "prendre l'habitude d'aller quelque part",
"examples": [
{
"av": "царал кӏалбахун букӏана, нижер гӏанкӏуязде баккаризе",
"fr": "le renard a pris l'habitude de visiter nos poules"
}
]
}
],
"pos": "verbe",
"form": "infinitif"
}
{
"word": "кӏалбегӏер",
"stress": 3,
"forms": [
"кӏалбегӏер",
"кӏалбегӏерица",
"кӏалбегӏерил"
],
"senses": [
{
"text": "esprit, personne à la langue bien pendue; plaisantin"
}
],
"pos": "nom",
"form": "nominatif"
}
{
"word": "кӏалбегӏераб",
"stress": 3,
"forms": [
"кӏалбегӏераб"
],
"gender_forms": [
"кӏалбегӏераб",
"кӏалбегӏерав",
"кӏалбегӏерай"
],
"senses": [
{
"text": "à museau pointu",
"examples": [
{
"av": "кӏалбегӏераб гӏункӏкӏ",
"fr": "souris à museau pointu"
}
]
}
],
"pos": "adjectif",
"form": "—"
}
{
"word": "кӏалберцин",
"stress": 3,
"forms": [
"кӏалберцин",
"кӏалберциница",
"кӏалберцинил"
],
"senses": [
{
"text": "celui qui a une belle bouche"
}
],
"pos": "nom",
"form": "nominatif"
}
{
"word": "кӏалбиххи",
"stress": 3,
"forms": [
"кӏалбиххи"
],
"senses": [
{
"labels": [
"masdar",
"verbe"
],
"masdarfrom": "кӏалбиххизе"
}
],
"pos": "verbe",
"form": "masdar"
}
{
"word": "кӏалбиххизе",
"stress": 3,
"stem": "кӏалбихх",
"forms": [
"кӏалбиххизе",
"кӏалбиххула",
"кӏалбиххила",
"кӏалбиххана",
"кӏалбиххе"
],
"senses": [
{
"text": "se gâter — à propos du jeûne",
"examples": [
{
"av": "лагӏун кӏалбиххана жакъа досул",
"fr": "en raison des vomissements, son jeûne a été rompu aujourd'hui"
}
]
}
],
"pos": "verbe",
"form": "infinitif"
}
{
"word": "кӏалбиччазе",
"stress": 3,
"stem": "кӏалбичча",
"forms": [
"кӏалбиччазе",
"кӏалбиччала",
"кӏалбиччана",
"кӏалбиччай"
],
"senses": [
{
"text": "rompre le jeûne",
"comment": "chaque soir du mois de ramadan à la tombée de la nuit",
"examples": [
{
"av": "кӏодое кӏалбиччазе чамасдакӏ босун букӏана дица",
"fr": "j'ai apporté des dattes à grand-mère pour la rupture du jeûne",
"comment": "ils sont considérés comme des fruits sacrés"
}
]
},
{
"text": "rompre le jeûne",
"comment": "à la fin du mois de ramadan",
"examples": [
{
"av": "кӏалбиччазе дун росулъе вачӏина",
"fr": "je viendrai au aoul pour le jour de la rupture du jeûne"
},
{
"av": "кӏалбиччазе щуго къо хутӏун буго",
"fr": "il reste cinq jours avant la rupture du jeûne"
}
]
}
],
"pos": "verbe",
"form": "infinitif"
}
{
"word": "кӏалбиччай",
"stress": 3,
"stem": "кӏалбичча",
"forms": [
"кӏалбиччай",
"кӏалбиччаялъ",
"кӏалбиччаялъул"
],
"senses": [
{
"labels": [
"masdar",
"verbe"
],
"masdarfrom": "кӏалбиччазе"
},
{
"text": "rupture du jeûne",
"comment": "à la tombée de la nuit"
},
{
"text": "rupture du jeûne",
"comment": "à la fin du mois de ramadan"
}
],
"pos": "verbe",
"form": "masdar"
}
{
"word": "кӏалбиччанкъо",
"stress": 3,
"forms": [
"кӏалбиччанкъо",
"кӏалбиччанкъоялъ",
"кӏалбиччанкъоялъул",
"кӏалбиччанкъоял"
],
"senses": [
{
"text": "jour de la rupture du jeûne; Aïd el-Fitr",
"comment": "fête musulmane le premier jour après le jeûne du mois de ramadan"
}
],
"pos": "nom",
"form": "nominatif"
}
{
"word": "кӏалбиччанкъоялъ",
"stress": 3,
"forms": [
"кӏалбиччанкъоялъ"
],
"senses": [
{
"text": "le jour de la rupture du jeûne, le jour de l'Aïd el-Fitr",
"labels": [
"adverbe"
],
"examples": [
{
"av": "кӏалбиччанкъоялъ херал чагӏазде зиярат гьабизе рекъараб буго",
"fr": "le jour de l'Aïd el-Fitr, il convient de rendre visite aux personnes âgées"
}
]
}
],
"pos": "adverbe",
"form": "—"
}
{
"word": "кӏалбиччансордо",
"stress": 3,
"forms": [
"кӏалбиччансордо",
"кӏалбиччансордоялъ",
"кӏалбиччансордоялъул"
],
"senses": [
{
"text": "nuit précédant la rupture du jeûne; nuit précédant l'Aïd el-Fitr"
}
],
"pos": "nom",
"form": "nominatif"
}
{
"word": "кӏалбиччансордоялъ",
"stress": 3,
"forms": [
"кӏалбиччансордоялъ"
],
"senses": [
{
"text": "dans la nuit précédant la rupture du jeûne; dans la nuit précédant l'Aïd el-Fitr",
"labels": [
"adverbe"
]
}
],
"pos": "adverbe",
"form": "—"
}
{
"word": "кӏалбухьин",
"stress": 3,
"forms": [
"кӏалбухьин",
"кӏалбухьинялъ",
"кӏалбухьинялъул"
],
"senses": [
{
"labels": [
"masdar",
"verbe"
],
"masdarfrom": "кӏалбухьине"
},
{
"text": "sorcellerie; magie"
}
],
"pos": "verbe",
"form": "masdar"
}
{
"word": "кӏалбухьине",
"stress": 3,
"stem": "кӏалбухь",
"forms": [
"кӏалбухьине",
"кӏалбухьуна",
"кӏалбухьина",
"кӏалбухьана",
"кӏалбухье"
],
"senses": [
{
"text": "ensorceler; jeter un sort",
"examples": [
{
"av": "бацӏил кӏалбухьине",
"fr": "envoûter un loup",
"comment": "qu'elle ne tue pas un animal qui n'est pas rentré la nuit"
}
]
}
],
"pos": "verbe",
"form": "infinitif"
}
{
"word": "кӏалбухӏ",
"stress": 3,
"forms": [
"кӏалбухӏ",
"кӏалбухӏалъ",
"кӏалбухӏалъул"
],
"senses": [
{
"text": "raphanus raphanistrum",
"labels": [
"botanique"
]
}
],
"pos": "nom",
"form": "nominatif"
}
{
"word": "кӏалгьикъи",
"stress": 3,
"forms": [
"кӏалгьикъи",
"кӏалгьикъиялъ",
"кӏалгьикъиялъул"
],
"senses": [
{
"labels": [
"masdar",
"verbe"
],
"masdarfrom": "кӏалгьикъизе"
},
{
"text": "dispute, altercation"
},
{
"text": "réprobation, reproche"
}
],
"pos": "verbe",
"form": "masdar"
}
{
"word": "кӏалгьикъизе",
"stress": 3,
"stem": "кӏалгьикъ",
"forms": [
"кӏалгьикъизе",
"кӏалгьикъула",
"кӏалгьикъила",
"кӏалгьикъана",
"кӏалгьикъе"
],
"senses": [
{
"text": "chipoter, se disputer avec quelqu'un"
},
{
"text": "blâmer, reprocher, faire des reproches à quelqu'un",
"examples": [
{
"av": "долда цо лъикӏ кӏалгьикъизе ина дун",
"fr": "j'irai et je lui ferai des reproches bien comme il faut"
}
]
}
],
"pos": "verbe",
"form": "infinitif"
}
{
"word": "кӏалгьикъун",
"stress": 3,
"forms": [
"кӏалгьикъун"
],
"senses": [
{
"labels": [
"gérondif"
],
"deverbfrom": "кӏалгьикъизе"
},
{
"text": "par dépit; par esprit de contradiction",
"labels": [
"adverbe"
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "кӏалгьикъизе",
"kind": "from"
}
],
"pos": "verbe",
"form": "gérondif"
}
{
"word": "кӏалгӏа",
"stress": 7,
"forms": [
"кӏалгӏа",
"кӏалгӏаялъ",
"кӏалгӏаялъул",
"кӏалгӏадул",
"кӏалгӏаби"
],
"senses": [
{
"text": "palais, château, demeures",
"examples": [
{
"av": "ханасул кӏалгӏа",
"fr": "palais du khan"
},
{
"av": "кӏалгӏа гӏадаб мина бан буго дос росулъ",
"fr": "dans l'aoul il a construit une maison semblable à un manoir"
},
{
"av": "Вай, дир инсул кӏалгӏа, кӏикъого натӏ бугеб чӏалоги лъураб, Дунго ялагьизе гордалги лъураб",
"fr": "Ô demeures de mon père : avec une poutre de quarante coudées et des fenêtres pour que j'y regarde",
"labels": [
"folklore"
]
},
{
"av": "кӏалгӏаялъуб нусго рукъ букӏанила",
"fr": "il y avait cent pièces dans le palais",
"labels": [
"folklore"
]
}
]
},
{
"text": "palais de qqc.",
"examples": [
{
"av": "Культураялъул кӏалгӏа",
"fr": "Palais de la culture"
}
]
}
],
"pos": "nom",
"form": "nominatif"
}
{
"word": "кӏалгӏачи",
"stress": 7,
"stem": "кӏалгӏач",
"forms": [
"кӏалгӏачи",
"кӏалгӏачияс",
"кӏалгӏачиясул",
"кӏалгӏачагӏи"
],
"senses": [
{
"text": "chaudronnier",
"labels": [
"dialectalisme"
]
}
],
"pos": "nom",
"form": "nominatif"
}
{
"word": "кӏалгӏа-ралъад",
"stress": 7,
"forms": [
"кӏалгӏа-ралъад"
],
"senses": [
{
"examples": [
{
"av": "кӏалгӏа-ралъад гӏадин аваданго вуго дов",
"fr": "il est de bonne humeur ; il est dans les meilleures dispositions"
}
]
}
],
"pos": "expression",
"form": "—"
}
{
"word": "кӏалдагъиялъе",
"stress": 3,
"forms": [
"кӏалдагъиялъе"
],
"senses": [
{
"examples": [
{
"av": "кӏалдагъиялъе щиб бугониги хӏадурилин",
"fr": "je préparerai quelque chose pour l'apéritif"
}
]
}
],
"pos": "nom",
"form": "nominatif"
}
{
"word": "кӏалдиб",
"stress": 3,
"stem": "кӏалди",
"forms": [
"кӏалдиб",
"кӏалдибе",
"кӏалдиса",
"кӏалдисан"
],
"gender_forms": [
"кӏалдиб",
"кӏалдив",
"кӏалдий"
],
"senses": [
{
"text": "dans la bouche",
"labels": [
"adverbe"
],
"examples": [
{
"av": "кӏалдиб бакъвазабизе",
"fr": "empêcher de parler; faire taire",
"comment": "litt. dessécher dans la bouche de celui qui parle"
},
{
"av": "кӏалдиб кквезе",
"fr": "tenir dans la bouche",
"comment": "quelque chose"
},
{
"av": "тӏадго тун гурдеда маргъал балаго, кӏалдиб жо кквезе ккола",
"fr": "quand on coud un bouton à une chemise sans l'enlever, il faut garder quelque chose dans la bouche",
"comment": "présage"
},
{
"av": "кӏалдиб лъезе",
"fr": "mettre, glisser, placer quelque chose dans la bouche"
},
{
"av": "чадил рекел кӏалдиб лъезе",
"fr": "mettre un morceau de pain dans la bouche"
},
{
"av": "кӏалдиб богӏоллъи лъечӏо",
"fr": "n'avoir pas avalé une miette",
"comment": "litt. n'a rien mangé à base de pain"
},
{
"av": "кӏалдиб лъезе богӏол мугь щогеги дуе",
"fr": "puisses-tu avoir faim",
"labels": [
"terme injurieux",
"expression"
],
"comment": "litt. que tu ne reçoives pas de grain d'orge à mettre dans la bouche"
},
{
"av": "кӏалдиб лъураб килищ хӏанчӏуларев, чӏамун кьураб къулчӏун бажаруларев",
"fr": "mets-lui le doigt dans la bouche il ne mordra pas, donne-lui du mâché il n'avalera pas",
"labels": [
"dicton"
],
"comment": "à propos d'une personne trop calme, d'un mou"
},
{
"av": "кӏалдиб лъезе",
"fr": "mettre dans la bouche",
"labels": [
"au sens figuré"
]
},
{
"av": "досул кӏалдиб лъе гьел рагӏаби",
"fr": "mets ces mots dans sa bouche"
},
{
"av": "кӏалдиб жо лъезе",
"fr": "casser la croûte; manger un morceau",
"comment": "quelque chose"
},
{
"av": "кӏалдиб жо лъезе гӏодов чӏа",
"fr": "assieds-toi et mange un morceau"
},
{
"av": "кӏалдиб къазабизе",
"fr": "mettre dans la bouche",
"comment": "quelque chose"
},
{
"av": "кӏалдиб чӏвазе",
"fr": "mettre dans la bouche"
},
{
"av": "кӏалдиб килищ чӏвазе",
"fr": "se laisser faire"
},
{
"av": "кӏалдиб гьоцӏо хъвазе",
"fr": "adoucir la bouche avec du miel",
"comment": "selon la coutume, la mère du marié offre du miel à la mariée lorsqu'elle franchit le seuil, en souhaitant une vie commune douce"
},
{
"av": "кӏалдиб гьоцӏо хъвачӏей",
"fr": "médisante, querelleuse",
"comment": "litt. celle à qui l'on n'a pas mis du miel dans la bouche"
},
{
"av": "кӏалдиб гьараб багьа",
"fr": "prix excessivement élevé",
"comment": "de quelque chose ; litt. un prix qui [à peine] tenait dans la bouche"
},
{
"av": "кӏалдиб лъим ккун",
"fr": "hors de soi de joie, avec plaisir"
},
{
"av": "кӏалдиб лъим ккун бицине",
"fr": "raconter avec plaisir, avec enthousiasme, de grand cœur"
},
{
"av": "кӏалдиб лъим ккун бицана дос бертадул",
"fr": "il a raconté avec beaucoup d'enthousiasme le mariage"
},
{
"av": "кӏалдиб мацӏ бечедав",
"fr": "éloquent, talentueux",
"comment": "litt. avec une langue riche dans la bouche"
},
{
"av": "кӏалдиб нацӏ барав",
"fr": "mourant de faim, mendiant",
"comment": "litt. celui qui a des poux dans la bouche"
},
{
"av": "кӏалдиб нацӏ баниги теларо инсул росу",
"fr": "plutôt mourir de faim que de quitter le village natal",
"labels": [
"dicton"
]
},
{
"av": "кӏалдиб полоп бан",
"fr": "bave aux lèvres"
},
{
"av": "кӏалдиб рекъечӏеб рагӏи",
"fr": "mot indecent, désagréable"
},
{
"av": "кӏалдиб ругьунаб рагӏи",
"fr": "mot habituel",
"comment": "litt. le mot auquel la bouche est habituée"
},
{
"av": "кӏалдиб хӏацӏу ккана",
"fr": "avoir très faim; en avoir l'eau à la bouche",
"comment": "quelque chose"
},
{
"av": "кӏалдиб хӏацӏу ккун",
"fr": "avec délectation",
"comment": "lit. en gardant la salive dans la bouche"
},
{
"av": "кӏалдиб цӏа ккун",
"fr": "impétueusement, dans un élan",
"comment": "litt. en gardant le feu dans la bouche"
},
{
"av": "кӏалдиб ца гурев, цайитӏа кӏветӏ гурев",
"fr": "pas une dent dans la bouche, pas une lèvre sur les dents",
"labels": [
"dicton"
],
"comment": "à propos d'un vieillard"
},
{
"av": "кӏалдиб ца хутӏугеги дур",
"fr": "que pas une seule dent ne te reste dans la bouche",
"labels": [
"terme injurieux",
"expression"
]
},
{
"av": "кӏалдибе тӏезе",
"fr": "verser dans la bouche",
"comment": "quelque chose"
},
{
"av": "кӏалдибе борта, багӏаргӏеч",
"fr": "tombe tout seul dans ma bouche, pomme rouge",
"labels": [
"dicton"
],
"comment": "à propos d'un paresseux"
},
{
"av": "кӏалдибе капли босуларо дос",
"fr": "il ne boit pas",
"comment": "lit. il ne met pas une seule goutte [d'alcool] dans sa bouche"
},
{
"av": "кӏалдибе килищ бегьизе",
"fr": "se laisser faire"
},
{
"av": "гьесда кӏалдибе килищ бегьуге",
"fr": "il ne faut pas mettre le doigt dans sa bouche",
"comment": "mordra"
},
{
"av": "кӏалдибе лъим босизе",
"fr": "garder le silence"
},
{
"av": "кӏалдибе лъим босараб гӏадин",
"fr": "en silence",
"comment": "litt. comme s'il avait de l'eau dans la bouche"
},
{
"av": "кӏалдибе лъим тӏинкӏизе чи гьечӏого хутӏугеги",
"fr": "qu'il ne reste pas solitaire",
"comment": "litt. qu'il ne reste pas dans un état où il n'y a personne pour verser une goutte d'eau dans la bouche"
},
{
"av": "кӏалдибе нух къотӏиларо",
"fr": "la cuillère trouvera son chemin dans la bouche",
"labels": [
"dicton"
],
"comment": "à la lumière faible"
},
{
"av": "кӏалдибе рагӏи бачӏунарого лъугьана",
"fr": "perdre la parole; la langue s'embarrassait dans la bouche",
"comment": "litt. aucun mot ne venait à la bouche"
},
{
"av": "кӏалдиве ваккизе",
"fr": "regarder dans la bouche",
"comment": "de l'animal, pour déterminer son âge d'après les dents"
},
{
"av": "кӏалдиве валагьун чӏезе",
"fr": "être suspendu aux lèvres",
"comment": "à quelqu'un"
},
{
"av": "кӏалдиса бахъизе",
"fr": "arracher de la bouche, reprendre de la bouche",
"comment": "quelque chose"
},
{
"av": "кӏалдиса бахъун кьезе",
"fr": "partager avec quelqu'un; donner le dernier morceau à quelqu'un",
"comment": "litt. donner en l'ôtant de sa bouche"
},
{
"av": "чияр кӏалдиса чед бахъизе",
"fr": "arracher le morceau de pain de la bouche d'autrui"
},
{
"av": "кӏалдиса бортизе",
"fr": "tomber de la bouche"
},
{
"av": "кӏалдиса рахьдал махӏ тӏагӏинчӏеб лъимер",
"fr": "jeune bec-jaune",
"comment": "litt. enfant dont l'odeur du lait maternel n'est pas encore sortie de la bouche"
},
{
"av": "досул кӏалдиса квешаб махӏ буго",
"fr": "il a mauvaise haleine"
},
{
"av": "кӏалдисан кӏалъазе течӏо",
"fr": "il n'a pas permis d'ouvrir la bouche"
},
{
"av": "цо кӏалдисан кӏалъазе",
"fr": "être unanimes",
"comment": "litt. parler d'une seule bouche"
},
{
"av": "чияр кӏалдисан кӏалъазе",
"fr": "parler par la bouche d'autrui"
},
{
"av": "кӏалдисан цӏа пирхизе",
"fr": "exploser; se mettre dans une colère noire; passer ses nerfs sur quelqu'un",
"comment": "litt. tonnerre et éclairs de la bouche"
}
]
},
{
"text": "dans la gueule",
"examples": [
{
"av": "бацӏил кӏалдиб бурди бухьана",
"fr": "on a mis un bâton dans la gueule du loup et on l'a attaché à la tête"
},
{
"av": "гьведа кӏалдире тӏилал регьуге",
"fr": "ne mettez pas de bâtons dans la gueule du chien; n'agacez pas les gens stupides",
"labels": [
"proverbe"
]
},
{
"av": "Бацӏида кӏалдиса кьегӏер бахъуге",
"fr": "Ne prends pas l'agneau de la gueule du loup",
"labels": [
"folklore"
]
},
{
"av": "кӏалдиса бахъизе",
"fr": "débrider; lâcher la bride"
},
{
"av": "чу кӏалдиса бахъизе",
"fr": "débrider un cheval"
}
]
}
],
"pos": "adverbe",
"form": "—"
}
{
"word": "кӏалдирай",
"stress": 3,
"stem": "кӏалдира",
"forms": [
"кӏалдирай",
"кӏалдираялъ",
"кӏалдираялъул",
"кӏалдираял"
],
"senses": [
{
"text": "mors",
"examples": [
{
"av": "кӏалдирай базе",
"fr": "mettre le mors"
},
{
"av": "кӏалдирай бахъизе",
"fr": "retirer le mors"
}
]
}
],
"pos": "nom",
"form": "nominatif"
}
{
"word": "кӏалзул",
"stress": 6,
"forms": [
"кӏалзул"
],
"senses": [
{
"genitivefrom": "кӏал",
"comment": "génitif"
},
{
"text": "oral",
"examples": [
{
"av": "кӏалзул жаваб",
"fr": "réponse orale"
},
{
"av": "кӏалзул калам",
"fr": "langage parlé"
},
{
"av": "кӏалзул жугьа",
"fr": "mot; expression verbale"
},
{
"av": "кӏалзул гьури",
"fr": "sottise; absurdité",
"comment": "litt. vent des lèvres"
},
{
"av": "халкъалъул кӏалзул гьунаралъул асарал",
"fr": "folklore, œuvres folkloriques"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "кӏал",
"kind": "from"
}
],
"pos": "nom",
"form": "génitif"
}
{
"word": "кӏалзухъ",
"forms": [
"кӏалзухъ"
],
"senses": [
{
"examples": [
{
"av": "кӏалзухъ вахъизе",
"fr": "être sur toutes les lèvres; devenir la comédie de tout le monde"
},
{
"av": "дур вас киназго кӏалзухъ вахъун вуго",
"fr": "ton fils est sur toutes les lèvres"
},
{
"av": "Дида кӏалъарай мун кӏалзухъ яхъани, КӀутӏби хинлъизедай михъал рижарал",
"fr": "Si tu deviens la fable de tout le monde pour m'avoir parlé, je ne porte pas la moustache pour garder mes lèvres au chaud",
"labels": [
"folklore"
]
},
{
"av": "кӏалзухъ рухӏ букӏаго",
"fr": "jusqu'au dernier souffle",
"comment": "litt. tant que l'âme est restée dans la bouche"
},
{
"av": "кӏалзухъ рухӏ букӏаго яхӏ рехуге",
"fr": "jusqu'au dernier souffle ne perds pas ton honneur",
"labels": [
"proverbe"
]
}
]
}
],
"pos": "nom",
"form": "nominatif"
}
{
"word": "кӏалквеш",
"stress": 3,
"forms": [
"кӏалквеш",
"кӏалквешица",
"кӏалквешил"
],
"senses": [
{
"text": "médisant ; celui qui a mauvaise langue"
}
],
"pos": "nom",
"form": "nominatif"
}
{
"word": "кӏалквешаб",
"stress": 3,
"stem": "кӏалквеша",
"forms": [
"кӏалквешаб"
],
"gender_forms": [
"кӏалквешаб",
"кӏалквешав",
"кӏалквешай"
],
"senses": [
{
"text": "médisant, querelleur",
"examples": [
{
"av": "кӏалквешаб агьлу",
"fr": "gens médisants"
},
{
"av": "кӏалквешав чи",
"fr": "personne médisante; calomniateur"
},
{
"av": "кӏалквешай лъади",
"fr": "femme querelleuse"
}
]
}
],
"pos": "adjectif",
"form": "—"
}
{
"word": "кӏалквешлъи",
"stress": 3,
"forms": [
"кӏалквешлъи",
"кӏалквешлъиялъ",
"кӏалквешлъиялъул"
],
"senses": [
{
"labels": [
"masdar",
"verbe"
],
"masdarfrom": "кӏалквешлъизе"
},
{
"text": "médisance, humeur querelleuse"
}
],
"pos": "verbe",
"form": "masdar"
}
{
"word": "кӏалквешлъизе",
"stress": 3,
"stem": "кӏалквешлъ",
"forms": [
"кӏалквешлъизе",
"кӏалквешлъула",
"кӏалквешлъила",
"кӏалквешлъана",
"кӏалквешлъе"
],
"senses": [
{
"text": "devenir médisant, querelleur"
}
],
"pos": "verbe",
"form": "infinitif"
}
{
"word": "кӏалкквезе",
"stress": 3,
"stem": "кӏалкк",
"forms": [
"кӏалкквезе",
"кӏалккола",
"кӏалкквела",
"кӏалккуна",
"кӏалккве"
],
"senses": [
{
"text": "jeûner",
"examples": [
{
"av": "щивав бусурманчиясда кӏалкквезе тӏадабила",
"fr": "chaque musulman est obligé de jeûner",
"comment": "au mois de Ramadan du calendrier lunaire"
}
]
}
],
"pos": "verbe",
"form": "infinitif"
}
{
"word": "кӏалкквей",
"stress": 3,
"stem": "кӏалккве",
"forms": [
"кӏалкквей",
"кӏалкквеялъ",
"кӏалкквеялъул"
],
"senses": [
{
"labels": [
"masdar",
"verbe"
],
"masdarfrom": "кӏалкквезе"
},
{
"text": "jeûne, oraza",
"examples": [
{
"av": "кӏалкквеялъул кири",
"fr": "récompense pour le jeûne",
"comment": "d'Allah"
}
]
}
],
"pos": "verbe",
"form": "masdar"
}
{
"word": "кӏалккинамоцӏ",
"stress": 3,
"forms": [
"кӏалккинамоцӏ",
"кӏалккинамоцӏалъ",
"кӏалккинамоцӏалъул"
],
"senses": [
{
"text": "ramadan",
"comment": "mois du calendrier lunaire pendant lequel les musulmans jeûnent"
}
],
"pos": "nom",
"form": "nominatif"
}
{
"word": "кӏалккинамоцӏалъ",
"stress": 3,
"forms": [
"кӏалккинамоцӏалъ"
],
"senses": [
{
"text": "pendant le mois de ramadan; pendant le mois de jeûne",
"labels": [
"adverbe"
],
"examples": [
{
"av": "кӏалккинамоцӏалъ рагъизе бегьилищ?",
"fr": "est-il permis de se battre pendant le mois de jeûne?"
}
]
}
],
"pos": "adverbe",
"form": "—"
}
{
"word": "кӏалккинасордо",
"stress": 3,
"forms": [
"кӏалккинасордо",
"кӏалккинасордоялъ",
"кӏалккинасордоялъул"
],
"senses": [
{
"text": "soir (nuit) précédant le premier jour du jeûne musulman"
}
],
"pos": "nom",
"form": "nominatif"
}
{
"word": "кӏалккинасордоялъ",
"stress": 3,
"forms": [
"кӏалккинасордоялъ"
],
"senses": [
{
"text": "le soir (la nuit) précédant le jeûne musulman",
"labels": [
"adverbe"
],
"examples": [
{
"av": "кӏалккинасордоялъ садакъа бикьана эбелалъ",
"fr": "la mère a distribué l'aumône le soir précédant le jeûne musulman"
}
]
}
],
"pos": "adverbe",
"form": "—"
}
{
"word": "кӏалккулъ",
"stress": 3,
"forms": [
"кӏалккулъ"
],
"senses": [
{
"text": "pendant le jeûne, pendant le mois de jeûne",
"labels": [
"adverbe"
],
"examples": [
{
"av": "кӏалккулъ гьаюна дой",
"fr": "elle est née pendant le mois de jeûne"
}
]
}
],
"pos": "adverbe",
"form": "—"
}
{
"word": "кӏалкъазаби",
"stress": 3,
"forms": [
"кӏалкъазаби"
],
"senses": [
{
"labels": [
"masdar",
"causatif",
"verbe"
],
"masdarforceto": "кӏалкъазабизе"
}
],
"pos": "verbe",
"form": "masdar"
}
{
"word": "кӏалкъазабизе",
"stress": 3,
"stem": "кӏалкъазаб",
"forms": [
"кӏалкъазабизе",
"кӏалкъазабула",
"кӏалкъазабила",
"кӏалкъазабуна",
"кӏалкъазабе"
],
"senses": [
{
"labels": [
"causatif"
],
"forceto": "кӏалкъазе"
}
],
"see_also": [
{
"target": "кӏалкъазе",
"kind": "from"
}
],
"pos": "verbe",
"form": "causatif"
}
{
"word": "кӏалкъазе",
"stress": 3,
"stem": "кӏалкъа",
"forms": [
"кӏалкъазе",
"кӏалкъала",
"кӏалкъана",
"кӏалкъай"
],
"senses": [
{
"text": "fermer la bouche à qn; clouer le bec à qn"
}
],
"pos": "verbe",
"form": "infinitif"
}
{
"word": "кӏалкъай",
"stress": 3,
"forms": [
"кӏалкъай"
],
"senses": [
{
"labels": [
"masdar",
"verbe"
],
"masdarfrom": "кӏалкъазе"
}
],
"pos": "verbe",
"form": "masdar"
}
{
"word": "кӏалкъолаб",
"stress": 3,
"forms": [
"кӏалкъолаб"
],
"gender_forms": [
"кӏалкъолаб",
"кӏалкъолав",
"кӏалкъолай"
],
"senses": [
{
"text": "courageux, vaillant",
"examples": [
{
"av": "кӏалкъолаб гъалбацӏ",
"fr": "lion courageux",
"comment": "image du héros; figure du héros"
}
]
}
],
"pos": "adjectif",
"form": "—"
}
{
"word": "кӏалкъотӏи",
"stress": 3,
"forms": [
"кӏалкъотӏи",
"кӏалкъотӏиялъ",
"кӏалкъотӏиялъул"
],
"senses": [
{
"text": "querelle, dispute",
"examples": [
{
"av": "кӏалкъотӏиялде ккезе",
"fr": "se disputer, se quereller"
}
]
}
],
"pos": "nom",
"form": "nominatif"
}
{
"word": "кӏалкьаби",
"stress": 3,
"forms": [
"кӏалкьаби"
],
"senses": [
{
"labels": [
"masdar",
"verbe"
],
"masdarfrom": "кӏалкьабизе"
}
],
"pos": "verbe",
"form": "masdar"
}
{
"word": "кӏалкьабизе",
"stress": 3,
"stem": "кӏалкьаб",
"forms": [
"кӏалкьабизе",
"кӏалкьабула",
"кӏалкьабила",
"кӏалкьабуна",
"кӏалкьабе"
],
"senses": [
{
"text": "être grossier envers quelqu'un; gronder, critiquer quelqu'un",
"comment": "litt. frapper de la bouche",
"examples": [
{
"av": "мадугьалалда кӏалкьабуна жакъа гьадав гӏолохъанчияс",
"fr": "aujourd'hui, ce jeune homme a été impoli avec la voisine"
}
]
}
],
"pos": "verbe",
"form": "infinitif"
}
{
"word": "кӏалкӏодо",
"stress": 3,
"forms": [
"кӏалкӏодо",
"кӏалкӏодоца",
"кӏалкӏодол"
],
"senses": [
{
"text": "personne à grande bouche"
}
],
"pos": "nom",
"form": "nominatif"
}
{
"word": "кӏалкӏучӏ",
"stress": 3,
"forms": [
"кӏалкӏучӏ",
"кӏалкӏучӏалъ",
"кӏалкӏучӏалъул",
"кӏалкӏучӏал"
],
"senses": [
{
"text": "papillon"
}
],
"see_also": [
{
"target": "лаплап",
"kind": "see"
},
{
"target": "тӏатӏалакӏучӏ",
"kind": "see"
}
],
"pos": "nom",
"form": "nominatif"
}
{
"word": "кӏалпасихӏ",
"stress": 3,
"forms": [
"кӏалпасихӏ",
"кӏалпасихӏица",
"кӏалпасихӏил"
],
"senses": [
{
"text": "beau parleur, personne éloquente"
}
],
"pos": "nom",
"form": "nominatif"
}
{
"word": "кӏалтӏа",
"stress": 7,
"stem": "кӏалтӏ",
"forms": [
"кӏалтӏа",
"кӏалтӏе",
"кӏалтӏаса",
"кӏалтӏасан"
],
"senses": [
{
"text": "au portail, dans le portail; à la porte, dans la porte; à l'entrée de qch",
"labels": [
"adverbe"
],
"examples": [
{
"av": "кӏалтӏа гӏодов чӏезе",
"fr": "(s')asseoir près de l'entrée",
"comment": "quelque part"
},
{
"av": "нохъодул кӏалтӏа",
"fr": "à l'entrée de la grotte"
},
{
"av": "кавудул кӏалтӏа чӏун ругоан киналго",
"fr": "tout le monde était près de la porte"
},
{
"av": "кӏалтӏе вахъине",
"fr": "sortir vers la porte"
},
{
"av": "нуцӏил кӏалтӏаса нахъегӏан къай",
"fr": "éloigne-toi de la porte"
},
{
"av": "нижер кӏалтӏасан буго базаралде нух",
"fr": "le chemin du bazar passe devant notre porte"
}
]
}
],
"pos": "adverbe",
"form": "—"
}
{
"word": "кӏалтӏу",
"stress": 7,
"stem": "кӏалтӏ",
"forms": [
"кӏалтӏу",
"кӏалтӏуялъ",
"кӏалтӏуялъул",
"кӏалтӏудул",
"кӏалтӏуял",
"кӏалтӏал"
],
"senses": [
{
"text": "entrée",
"examples": [
{
"av": "рукъалъул кӏалтӏу",
"fr": "entrée de la maison"
},
{
"av": "кӏалтӏу бацизе",
"fr": "fermer l'entrée"
},
{
"av": "кӏалтӏу ккун чӏезе",
"fr": "se tenir à l'entrée"
}
]
},
{
"text": "portillon, porte, portail",
"examples": [
{
"av": "кӏалтӏу къазе",
"fr": "fermer le portail"
},
{
"av": "кӏалтӏу щула гьабун рахай",
"fr": "ferme bien le portillon"
}
]
}
],
"pos": "nom",
"form": "nominatif"
}
{
"word": "кӏалухъ",
"stress": 5,
"forms": [
"кӏалухъ",
"кӏалухъе",
"кӏалухъа",
"кӏалухъан"
],
"senses": [
{
"text": "dans le goulot, dans l'orifice",
"labels": [
"adverbe"
],
"examples": [
{
"av": "бурбутӏиялъул кӏалухъ хер къазабе",
"fr": "bouche le col de la cruche avec du foin",
"comment": "pour que cela se ferme"
},
{
"av": "кӏалухъе бахун цӏезабе гӏеретӏ",
"fr": "remplis la cruche jusqu'au bord"
},
{
"av": "кӏалухъа бесулеб буго гулгун",
"fr": "la petite cruche fuit près du col"
}
]
}
],
"pos": "adverbe",
"form": "—"
}
{
"word": "кӏалухъчӏа",
"stress": 5,
"forms": [
"кӏалухъчӏа",
"кӏалухъчӏаялъ",
"кӏалухъчӏаялъул",
"кӏалухъчӏаял"
],
"senses": [
{
"text": "bouchon, bonde",
"comment": "pour la baratte en argile"
}
],
"pos": "nom",
"form": "nominatif"
}
{
"word": "кӏалухьин",
"stress": 3,
"stem": "кӏалухь",
"forms": [
"кӏалухьин",
"кӏалухьиналъ",
"кӏалухьиналъул",
"кӏалухьадул",
"кӏалухьинал",
"кӏалухьаби"
],
"senses": [
{
"text": "ficelle, cordeau",
"comment": "pour nouer un sac et ainsi de suite"
}
],
"pos": "nom",
"form": "nominatif"
}
{
"word": "кӏалхвезе",
"stress": 3,
"stem": "кӏалх",
"forms": [
"кӏалхвезе",
"кӏалхола",
"кӏалхвела",
"кӏалхвана"
],
"senses": [
{
"text": "rater le jeûne, ne pas faire le jeûne",
"comment": "n'importe quel jour pour n'importe quelle raison",
"examples": [
{
"av": "жакъа дир кӏалхвана",
"fr": "aujourd'hui je ne fais pas le jeûne"
}
]
}
],
"pos": "verbe",
"form": "infinitif"
}
{
"word": "кӏалхвей",
"stress": 3,
"forms": [
"кӏалхвей"
],
"senses": [
{
"labels": [
"masdar",
"verbe"
],
"masdarfrom": "кӏалхвезе"
}
],
"pos": "verbe",
"form": "masdar"
}
{
"word": "кӏалцӏи",
"stress": 3,
"stem": "кӏалцӏ",
"forms": [
"кӏалцӏи",
"кӏалцӏиялъ",
"кӏалцӏуца",
"кӏалцӏиялъул",
"кӏалцӏул"
],
"senses": [
{
"text": "fourrage; nourriture pour animaux",
"comment": "pour cheval, âne et similaires sous forme de grain",
"examples": [
{
"av": "кӏалцӏи базе",
"fr": "verser de la nourriture"
},
{
"av": "кӏалцӏи балеб таргьа",
"fr": "sac à fourrage",
"comment": "au cheval, à l'âne, au mulet"
}
]
}
],
"pos": "nom",
"form": "nominatif"
}
{
"word": "кӏалцӏород",
"stress": 3,
"forms": [
"кӏалцӏород",
"кӏалцӏородица",
"кӏалцӏородил"
],
"senses": [
{
"text": "celui à qui l'on souhaite que la langue s'engourdisse"
}
],
"pos": "nom",
"form": "nominatif"
}
{
"word": "кӏалцӏукъаб",
"stress": 3,
"forms": [
"кӏалцӏукъаб"
],
"gender_forms": [
"кӏалцӏукъаб",
"кӏалцӏукъав",
"кӏалцӏукъай"
],
"senses": [
{
"text": "avec un manque de fourrage",
"comment": "pour le cheval, l'âne, etc."
}
],
"pos": "adjectif",
"form": "—"
}
{
"word": "кӏалчорок",
"stress": 3,
"forms": [
"кӏалчорок",
"кӏалчорокица",
"кӏалчорокил"
],
"senses": [
{
"text": "personne obscène, grossier personnage"
}
],
"pos": "nom",
"form": "nominatif"
}
{
"word": "кӏал-бер",
"stress": 3,
"forms": [
"кӏал-бер",
"кӏал-бералъ",
"кӏал-бералъул"
],
"senses": [
{
"text": "visage",
"comment": "litt. bouche et œil",
"labels": [
"nom collectif"
],
"examples": [
{
"av": "кӏал-бер бацӏцӏине",
"fr": "s'essuyer le visage"
},
{
"av": "кӏал-бер хьвагӏизе",
"fr": "offenser; vexer",
"comment": "qn"
},
{
"av": "ГӀалибегие бокьулароан Зугьраде лъицаниги кӏал-бер хьвагӏизе",
"fr": "Alibeg n'aimait pas que quelqu'un offense Zouhra"
}
]
}
],
"pos": "nom",
"form": "nominatif"
}
{
"word": "кӏал-кӏалачӏван",
"stress": 3,
"forms": [
"кӏал-кӏалачӏван"
],
"senses": [
{
"text": "en grand, grand ouvert",
"labels": [
"adverbe"
],
"examples": [
{
"av": "кӏал-кӏалачӏван рагьизе",
"fr": "ouvrir en grand"
},
{
"av": "кӏал-кӏалачӏван нуцӏаги рагьун, вачӏана дов жаниве",
"fr": "il est entré, ouvrant les portes en grand"
},
{
"av": "кӏал-кӏалачӏван рагьун бугоан дозул каву",
"fr": "leur portail était grand ouvert"
}
]
}
],
"pos": "adverbe",
"form": "—"
}
{
"word": "кӏал-мацӏ",
"stress": 3,
"forms": [
"кӏал-мацӏ",
"кӏал-мацӏалъ",
"кӏал-мацӏалъул"
],
"senses": [
{
"text": "langue, discours",
"comment": "litt. bouche et langue",
"labels": [
"nom collectif"
],
"examples": [
{
"av": "кӏал-мацӏ бакъвазе",
"fr": "avoir la bouche sèche"
},
{
"av": "радалалдаса нахъе щибго жоги кваначӏого, досул кӏал-мацӏ бакъван буго",
"fr": "il n'a rien mangé depuis le matin et il a la bouche complètement sèche"
},
{
"av": "кӏал-мацӏ биччизабизе",
"fr": "garder le silence",
"comment": "litt. humidifier la bouche et la langue"
},
{
"av": "кӏал-мацӏ букаризе",
"fr": "démanger — en parlant de la langue; tailler une bavette",
"labels": [
"ironique"
]
},
{
"av": "кӏал-мацӏ кквезе",
"fr": "perdre la parole; avoir la langue nouée; être à l'article de la mort"
},
{
"av": "кӏал-мацӏ кквеги дур",
"fr": "que ta langue se dessèche",
"labels": [
"terme injurieux",
"expression"
]
},
{
"av": "кӏал-мацӏ къотӏизе",
"fr": "perdre la parole; être à l'article de la mort; être à bout de souffle"
},
{
"av": "кӏал-мацӏ цӏорозе",
"fr": "devenir muet — de la langue"
},
{
"av": "кӏал-мацӏ цӏоройги дур",
"fr": "puisses-tu perdre la parole ; que ta langue devienne muette",
"labels": [
"terme injurieux",
"expression"
]
},
{
"av": "кӏал-мацӏ пасихӏав чи",
"fr": "homme éloquent, beau parleur"
}
]
}
],
"pos": "nom",
"form": "nominatif"
}
{
"word": "кӏал-хъат",
"stress": 3,
"forms": [
"кӏал-хъат",
"кӏал-хъаталъ",
"кӏал-хъаталъул"
],
"senses": [
{
"text": "injures, grossièretés",
"examples": [
{
"av": "кӏал-хъат биччазе",
"fr": "dire des grossièretés, injurier; avoir la langue trop bien pendue"
}
]
}
],
"pos": "nom",
"form": "nominatif"
}