{
"word": "нух",
"homonym": 1,
"forms": [
"нух",
"нухалъ",
"нухлул",
"нухал"
],
"senses": [
{
"text": "route; chemin; voie, piste",
"examples": [
{
"av": "бокъараб нух",
"fr": "chemin battu"
},
{
"av": "гӏатӏидаб нух",
"fr": "large route"
},
{
"av": "къокъаб нух",
"fr": "chemin court"
},
{
"av": "машинадул нух",
"fr": "route asphaltée"
},
{
"av": "чӏедераб нух",
"fr": "route étroite"
},
{
"av": "нух батизе",
"fr": "trouver le chemin"
},
{
"av": "нух батизе",
"fr": "trouver une issue à la situation",
"labels": [
"au sens figuré"
]
},
{
"av": "нух бахъизе",
"fr": "tracer une route"
},
{
"av": "нух бахъизе",
"fr": "arriver; parvenir",
"labels": [
"au sens figuré"
]
},
{
"av": "нух бацӏцӏад гьабизе",
"fr": "dégager la route"
},
{
"av": "нух бацӏцӏад гьабизе",
"fr": "sécuriser la route, éliminer les dangers en chemin",
"labels": [
"au sens figuré"
],
"comment": "pour le tsar, le roi, le khan, etc."
},
{
"av": "нух бихьизабизе",
"fr": "montrer le chemin"
},
{
"av": "нух бихьизабизе",
"fr": "montrer le chemin, guider",
"labels": [
"au sens figuré"
],
"comment": "en avant"
},
{
"av": "нух биччазе",
"fr": "céder le passage"
},
{
"av": "нух бокъинабизе",
"fr": "se frayer un chemin"
},
{
"av": "нух кквезе",
"fr": "barrer la route"
},
{
"av": "нух къазе",
"fr": "fermer la route"
},
{
"av": "нух къазе",
"fr": "ne pas laisser passer; harceler",
"labels": [
"au sens figuré"
]
},
{
"av": "нух къосине",
"fr": "s'égarer, se perdre, s'embrouiller"
},
{
"av": "рохьоб нух къосун хутӏизе",
"fr": "se perdre dans la forêt"
},
{
"av": "нух къотӏун ине",
"fr": "traverser la route"
},
{
"av": "нух кьезе",
"fr": "céder le passage"
},
{
"av": "нух малъизе",
"fr": "indiquer le chemin"
},
{
"av": "нух рагьизе",
"fr": "ouvrir la voie"
},
{
"av": "нух тезе",
"fr": "laisser passer, céder le passage; parcourir le chemin"
},
{
"av": "нух бачунев (малъулев) чи",
"fr": "guide; accompagnateur"
},
{
"av": "тӏаде нух гьечӏеб бакӏ",
"fr": "un lieu inaccessible"
},
{
"av": "нух гьечӏеб кьуру букӏунареб, кьо гьечӏеб гӏор букӏунареб",
"fr": "il y a un rocher — il y a un sentier, il y a une rivière — il y a un pont",
"labels": [
"proverbe"
]
},
{
"av": "нухлул рагӏал",
"fr": "accotement, bord"
},
{
"av": "нухлул свери",
"fr": "virage"
},
{
"av": "нухлул кӏиябго рахъалда",
"fr": "des deux côtés de la route"
},
{
"av": "нухтӏа дандчӏвазе",
"fr": "se rencontrer en chemin",
"comment": "en chemin"
},
{
"av": "нух берцин гьабизе",
"fr": "s'en aller, partir"
},
{
"av": "нух босизе",
"fr": "s'en aller, partir; filer à l'anglaise, prendre la poudre d'escampette"
},
{
"av": "кинабго нухтӏа ккела",
"fr": "tout s'arrangera"
},
{
"av": "нухтӏе гъегъ базе",
"fr": "nuire; mettre des bâtons dans les roues",
"comment": "litt. jeter des pierres sur la route"
}
]
},
{
"text": "chemin, ligne, direction",
"examples": [
{
"av": "гӏумруялъул нух",
"fr": "chemin de vie"
},
{
"av": "тӏарикъаталъул нух",
"fr": "orientation du courant soufi"
}
]
},
{
"text": "chemin, route, voyage; tuer",
"labels": [
"au sens figuré"
],
"examples": [
{
"av": "нухтӏа вахъине",
"fr": "se mettre en route",
"comment": "en voyage"
},
{
"av": "нухтӏа лъезе",
"fr": "accompagner sur le chemin"
},
{
"av": "нухтӏа лъезе",
"fr": "pousser, encercler",
"labels": [
"au sens figuré"
],
"comment": "quelque chose"
},
{
"av": "нухтӏа хӏетӏе лъезе",
"fr": "se mettre en route"
},
{
"av": "нухтӏа гъара батугеги!",
"fr": "que le malheur soit épargné en chemin !"
}
]
},
{
"text": "permission; autorisation",
"labels": [
"au sens figuré"
],
"examples": [
{
"av": "гьелъие нух кьоларо",
"fr": "ce n'est pas autorisé"
},
{
"av": "нух кьолареб иш",
"fr": "action irrésoluble"
}
]
}
],
"pos": "nom",
"form": "nominatif"
}
{
"word": "нух",
"homonym": 2,
"forms": [
"нух",
"нухалъ"
],
"senses": [
{
"text": "fois",
"examples": [
{
"av": "лъабабилеб нух буго гьаб",
"fr": "c'est déjà la troisième fois"
},
{
"av": "ахирисеб нухалъ",
"fr": "la dernière fois"
},
{
"av": "гьаб нухалъ",
"fr": "cette fois"
},
{
"av": "кӏиабилеб нухалъ",
"fr": "une deuxième fois, à nouveau"
},
{
"av": "тӏоцебесеб нухалъ",
"fr": "la première fois"
},
{
"av": "цо нухалъ",
"fr": "une fois"
},
{
"av": "цо нухалъ",
"fr": "un jour, une fois"
},
{
"av": "цохӏо нухалъ",
"fr": "une seule fois"
},
{
"av": "чанго нухалъ",
"fr": "plusieurs fois"
},
{
"av": "щуго нухалъ",
"fr": "cinq fois"
},
{
"av": "чан нухалъ абуниги",
"fr": "combien qu'on en dise"
}
]
}
],
"pos": "nom",
"form": "nominatif"
}
{
"word": "нухарегӏи",
"stress": 2,
"forms": [
"нухарегӏи",
"нухарегӏиялъ",
"нухарегӏиялъул"
],
"senses": [
{
"labels": [
"masdar",
"verbe"
],
"masdarfrom": "нухарегӏизе"
},
{
"text": "accompagnement ; adieux"
}
],
"pos": "verbe",
"form": "masdar"
}
{
"word": "нухарегӏизе",
"stress": 2,
"stem": "нухарегӏ",
"forms": [
"нухарегӏизе",
"нухарегӏула",
"нухарегӏила",
"нухарегӏана",
"нухарегӏе"
],
"senses": [
{
"text": "accompagner quelqu'un quelque part",
"examples": [
{
"av": "вас армиялде нухарегӏизе",
"fr": "conduire son fils à l'armée"
},
{
"av": "мун нухарегӏизе вахъина дун",
"fr": "je sors pour t'accompagner"
}
]
}
],
"pos": "verbe",
"form": "infinitif"
}
{
"word": "нухбитӏи",
"stress": 2,
"forms": [
"нухбитӏи",
"нухбитӏиялъ",
"нухбитӏиялъул"
],
"senses": [
{
"labels": [
"masdar",
"verbe"
],
"masdarfrom": "нухбитӏизе"
},
{
"text": "chance, bien-être en chemin"
}
],
"pos": "verbe",
"form": "masdar"
}
{
"word": "нухбитӏизе",
"stress": 2,
"stem": "нухбитӏ",
"forms": [
"нухбитӏизе",
"нухбитӏула",
"нухбитӏила",
"нухбитӏана"
],
"senses": [
{
"text": "terminer le voyage avec succès; bien régler ses affaires en route; atteindre le but de la randonnée, du voyage",
"examples": [
{
"av": "гьаб нухалъ нухбитӏизе битӏичӏо",
"fr": "cette fois-ci le voyage a été infructueux"
},
{
"av": "нухбитӏаги!",
"fr": "bon voyage !"
}
]
}
],
"pos": "verbe",
"form": "infinitif"
}
{
"word": "нухи",
"stress": 4,
"stem": "нух",
"forms": [
"нухи",
"нухиялъ",
"нухиялъул",
"нухидул",
"нухаби"
],
"senses": [
{
"text": "toison ; pelote de laine",
"examples": [
{
"av": "квасул нухи",
"fr": "pelote de laine"
}
]
}
],
"pos": "nom",
"form": "nominatif"
}
{
"word": "нухлукъаб",
"stress": 5,
"forms": [
"нухлукъаб"
],
"gender_forms": [
"нухлукъаб",
"нухлукъав",
"нухлукъай"
],
"senses": [
{
"text": "sans routes; impraticable",
"examples": [
{
"av": "нухлукъаб бакӏ",
"fr": "terrain impraticable"
}
]
}
],
"pos": "adjectif",
"form": "—"
}
{
"word": "нухлул",
"stress": 5,
"forms": [
"нухлул"
],
"senses": [
{
"genitivefrom": "нух",
"comment": "génitif"
},
{
"text": "routier, de voyage",
"examples": [
{
"av": "нухлул харж",
"fr": "frais de voyage"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "нух",
"kind": "from"
}
],
"pos": "nom",
"form": "génitif"
}
{
"word": "нухлулав",
"stress": 5,
"stem": "нухлула",
"forms": [
"нухлулав",
"нухлулас",
"нухлуласул"
],
"senses": [
{
"text": "voyageur; pèlerin; errant",
"examples": [
{
"av": "цо нухлулав рещтӏана нижехъ",
"fr": "un voyageur a séjourné chez nous"
}
]
}
],
"pos": "nom",
"form": "nominatif"
}
{
"word": "нухлулай",
"stress": 5,
"stem": "нухлула",
"forms": [
"нухлулай",
"нухлулалъ",
"нухлулалъул"
],
"senses": [
{
"text": "voyageuse ; pèlerine ; errante"
}
],
"pos": "nom",
"form": "nominatif"
}
{
"word": "нухлулал",
"stress": 5,
"stem": "нухлула",
"forms": [
"нухлулал",
"нухлулаз",
"нухлулазул"
],
"senses": [
{
"labels": [
"pluriel"
],
"pluralfor": "нухлулав"
}
],
"see_also": [
{
"target": "нухлулав",
"kind": "from"
},
{
"target": "нухлулай",
"kind": "from"
}
],
"pos": "nom",
"form": "pluriel"
}
{
"word": "нухмалъи",
"stress": 2,
"forms": [
"нухмалъи",
"нухмалъиялъ",
"нухмалъиялъул"
],
"senses": [
{
"text": "direction, commandement, présidence",
"examples": [
{
"av": "нухмалъи гьабизе",
"fr": "diriger"
}
]
}
],
"pos": "nom",
"form": "nominatif"
}
{
"word": "нухмалъухъан",
"stress": 2,
"stem": "нухмалъухъа",
"forms": [
"нухмалъухъан",
"нухмалъухъанас",
"нухмалъухъаналъ",
"нухмалъухъанасул",
"нухмалъухъаналъул",
"нухмалъухъаби"
],
"senses": [
{
"text": "dirigeant, dirigeante",
"labels": [
"rare"
]
}
],
"pos": "nom",
"form": "nominatif"
}
{
"word": "нухрагӏункӏкӏ",
"stress": 5,
"forms": [
"нухрагӏункӏкӏ",
"нухрагӏункӏкӏалъ",
"нухрагӏункӏкӏалъул",
"нухрагӏункӏкӏал"
],
"senses": [
{
"text": "vison, musaraigne"
}
],
"pos": "nom",
"form": "nominatif"
}
{
"word": "нухтӏадулав",
"stress": 2,
"stem": "нухтӏадула",
"forms": [
"нухтӏадулав",
"нухтӏадулас",
"нухтӏадуласул"
],
"senses": [
{
"text": "messager, envoyé",
"labels": [
"archaïque"
],
"comment": "envoyé en mission dans le cadre d'une corvée publique"
}
],
"pos": "nom",
"form": "nominatif"
}
{
"word": "нухтӏадулай",
"stress": 2,
"stem": "нухтӏадула",
"forms": [
"нухтӏадулай",
"нухтӏадулалъ",
"нухтӏадулалъул"
],
"senses": [
{
"text": "messagère, envoyée",
"labels": [
"archaïque"
],
"comment": "envoyé avec une commission à titre de corvée publique"
}
],
"pos": "nom",
"form": "nominatif"
}
{
"word": "нухтӏадулал",
"stress": 2,
"stem": "нухтӏадула",
"forms": [
"нухтӏадулал",
"нухтӏадулаз",
"нухтӏадулазул"
],
"senses": [
{
"labels": [
"pluriel"
],
"pluralfor": "нухтӏадулав"
}
],
"see_also": [
{
"target": "нухтӏадулав",
"kind": "from"
},
{
"target": "нухтӏадулай",
"kind": "from"
}
],
"pos": "nom",
"form": "pluriel"
}
{
"word": "нухтӏалъи",
"stress": 2,
"forms": [
"нухтӏалъи",
"нухтӏалъиялъ",
"нухтӏалъиялъул"
],
"senses": [
{
"text": "charges de corvée (corvée publique); corvée",
"examples": [
{
"av": "гьитӏинаб нухтӏалъи",
"fr": "petite corvée; petite obligation",
"comment": "quand on envoie un messager dans la localité voisine"
},
{
"av": "кӏудияб нухтӏалъи",
"fr": "lourde corvée",
"comment": "quand l'envoyé doit partir pour un long voyage, par ex. vers le centre du Naïbat"
}
]
}
],
"pos": "nom",
"form": "nominatif"
}
{
"word": "нухуд",
"stress": 4,
"forms": [
"нухуд",
"нухудалъ",
"нухудалъул"
],
"senses": [
{
"text": "pois"
}
],
"see_also": [
{
"target": "хилъало",
"kind": "see"
}
],
"pos": "nom",
"form": "nominatif"
}
{
"word": "нухудалъул",
"stress": 4,
"forms": [
"нухудалъул"
],
"senses": [
{
"genitivefrom": "нухуд",
"comment": "génitif"
},
{
"text": "de pois",
"examples": [
{
"av": "нухудалъул чурпа",
"fr": "soupe aux pois"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "нухуд",
"kind": "from"
},
{
"target": "хилъалодул",
"kind": "see"
}
],
"pos": "nom",
"form": "génitif"
}