{
"word": "deacon",
"stress": 3,
"forms": [
"дьякон"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "дьякон",
"comment": "(христианазул будун, авалмалла)",
"labels": [
"ecclesiastical word"
]
}
]
}
{
"word": "dead",
"stem": "МЁРТВ",
"forms": [
"мёртвый",
"мёртвая",
"мёртвое"
],
"senses": [
{
"text": "хвараб",
"examples": [
{
"en": "dead person",
"av": "хварав чи"
}
]
},
{
"text": "хварав чи гӏадав, чӏаголъи гьечӏев",
"labels": [
"figuratively"
],
"examples": [
{
"en": "dead streets",
"av": "чӏорогоял, гӏадамал гьечӏел, сас гьечӏел къватӏал"
}
]
},
{
"text": "хварав (м), хварай (ж)",
"labels": [
"used as a noun"
]
},
{
"labels": [
"expression"
],
"examples": [
{
"en": "dead capital",
"av": "пайда-хайир кьолареб хазина, бечелъи"
},
{
"en": "dead language",
"av": "жиндалъун гӏадамал кӏалъалареб, хъвай-хъвагӏаялъул памятниказдасан жиб лъалеб некӏсияб мацӏ"
},
{
"en": "to sleep the sleep of the dead",
"av": "цӏакъ гъваридго, ворчӏичӏого кьижизе",
"comment": "хварав чи гӏадин, кьижизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "dead",
"stress": 7,
"forms": [
"омертвелый",
"омертвелая",
"омертвелое"
],
"senses": [
{
"text": "жан-рухӏ лъугӏараб, рухӏ гьечӏеб, чӏаголъи гьечӏеб, хвараб, гӏунараб"
},
{
"text": "щивго чи гьечӏеб, чӏобоголъараб, сихӏ къотӏараб"
},
{
"text": "багъарулареб"
}
]
}
{
"word": "deadly",
"stress": 8,
"stem": "СМЕРТОНОСН",
"forms": [
"смертоносный",
"смертоносная",
"смертоносное"
],
"senses": [
{
"text": "хвезарулеб, хвел жиндилъ бугеб, хвалилаб",
"examples": [
{
"en": "deadly poison",
"av": "хвезарулеб загьру"
}
]
}
]
}
{
"word": "deadly",
"stress": 3,
"forms": [
"убийственный",
"убийственная",
"убийственное"
],
"senses": [
{
"text": "хвалилаб, хвел босун бачӏунеб",
"precomment": "deadly"
},
{
"text": "гьалагаб, кутакаб, гӏорхъолъа борчӏараб, гӏасияб",
"precomment": "extraordinary",
"labels": [
"figuratively",
"colloquial word"
],
"examples": [
{
"en": "deadly wind",
"av": "гӏасияб гьури"
}
]
},
{
"text": "квешаб, заралаб, лазат бахъараб",
"precomment": "harmful, ruinous",
"labels": [
"figuratively"
],
"examples": [
{
"en": "killer result",
"av": "цӏакъ квешаб хӏасил"
}
]
}
]
}
{
"word": "deadly, soundly",
"stress": 6,
"forms": [
"мертвецки"
],
"labels": [
"adverb"
],
"senses": [
{
"labels": [
"colloquial word"
],
"examples": [
{
"en": "dead drunk",
"av": "гӏакълуялдаса, лъавудаса ун, мехтун вуго; сунтӏ лъугьун, мехтун вуго"
}
]
}
]
}
{
"word": "dead end; cul-de-sac",
"stress": 4,
"forms": [
"тупик"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "тупик",
"comment": "тӏокӏаб добехун ине нух гьечӏеб къватӏ"
},
{
"text": "тупик",
"comment": "запасалда поездал, вагонал чӏезе гьабураб, тӏокӏаб добехун унареб маххул нух",
"labels": [
"railway term"
],
"examples": [
{
"en": "puzzle someone; nonplus someone",
"av": "рес къотӏараб хӏалалде ккезавизе"
},
{
"en": "to be at a dead end",
"av": "рес къотӏараб хӏалалде ккезе; вихха-хочизе, гьабизе жо лъаларого, хутӏизе"
}
]
}
]
}
dead tired; like dead
сообщить о неточности{
"word": "dead tired; like dead",
"stress": 2,
"forms": [
"замертво"
],
"labels": [
"adverb"
],
"senses": [
{
"text": "лъавудаса ун, рухӏ босун ун, хварав кинигин",
"examples": [
{
"en": "to drop dead",
"av": "хварав кинигин, гӏодов речӏчӏана, рухӏ босун ун, гӏодов ккана"
}
]
}
]
}
{
"word": "dead wood; windfall",
"stress": 4,
"forms": [
"валежник"
],
"labels": [
"masculine gender",
"collective noun"
],
"senses": [
{
"text": "чилтӏи, лъелехь",
"comment": "ракъван гӏодоре рортарал гӏаркьалаби, гӏодор чӏварал гъутӏби"
}
]
}
{
"word": "dead, lifeless",
"stress": 2,
"forms": [
"дохлый",
"дохлая",
"дохлое"
],
"senses": [
{
"text": "капурго хвараб",
"precomment": "about animals"
},
{
"text": "загӏипав, рухӏдакъав, хваразул рухӏ гӏадав",
"precomment": "feeble — about a person",
"labels": [
"figuratively",
"colloquial word"
]
}
]
}
{
"word": "dead; lifeless",
"stress": 2,
"stem": "МЕРТВЕНН",
"forms": [
"мертвенный",
"мертвенная",
"мертвенное"
],
"senses": [
{
"text": "хвараб гӏадаб, чӏаголъи гьечӏеб"
},
{
"text": "хварасул гӏадаб",
"examples": [
{
"en": "deadly paleness of the face",
"av": "хварав чиясул гӏадаб гьурмал кьертӏей"
}
]
}
]
}
{
"word": "deaf",
"stress": 5,
"forms": [
"глухой",
"глухая",
"глухое"
],
"senses": [
{
"text": "гӏинкъаб",
"examples": [
{
"en": "deaf in one ear",
"av": "цояб гӏин гӏинкъав"
},
{
"en": "deaf from birth",
"av": "ургьисаго (гьавуралдасаго) гӏинкъав"
}
]
},
{
"text": "рикӏкӏадаб",
"precomment": "distant",
"examples": [
{
"en": "dead-end street",
"av": "рикӏкӏадаб къватӏ"
}
]
},
{
"text": "горду-нуцӏа гьечӏеб къед",
"precomment": "solid, without holes",
"examples": [
{
"en": "blank wall",
"av": "горду-нуцӏа гьечӏеб къед"
}
]
},
{
"text": "хӏалае чӏоларев (ватуларев), кумекалъе ватуларев (щоларев), чияр къварилъи (зигар) рагӏуларев",
"precomment": "unresponsive; indifferent",
"labels": [
"figuratively"
]
},
{
"text": "гъугъаб гьаркьикъаб гьаракь",
"precomment": "voiceless consonant sound",
"labels": [
"linguistics"
]
}
]
}
{
"word": "deafening",
"stress": 6,
"forms": [
"оглушительный",
"оглушительная",
"оглушительное"
],
"senses": [
{
"text": "хъуй бахъараб; гъугълъизарулеб; гӏинкълъизарулеб",
"examples": [
{
"en": "deafening scream",
"av": "гъугълъизарулеб гьаракь, ахӏи"
},
{
"en": "deafening explosion",
"av": "гӏинкълъизарулеб кьвагьи"
}
]
}
]
}
{
"word": "deafeningly",
"stress": 6,
"forms": [
"оглушительно"
],
"labels": [
"adverb"
],
"senses": [
{
"text": "хъуялда, гъугълъиледухъ, гӏинкълъиледухъ"
}
]
}
{
"word": "deafen; stun",
"stress": 6,
"stem": "ОГЛУШИ",
"forms": [
"оглушить"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "гъугълъизабизе; гӏинкълъизабизе; гӏиндамес бакъвазабизе",
"precomment": "whom/what, about noise",
"examples": [
{
"en": "artillery fire deafened me",
"av": "гӏарададул кьвагьиялъ дун гъугълъизавуна"
}
]
},
{
"text": "гӏакълуялдаса инавизе, кӏотун ккезавизе",
"precomment": "someone-something, knock unconscious",
"comment": "ботӏролъ бараб жоялъ"
}
]
}
{
"word": "deafness",
"stress": 7,
"forms": [
"глухота"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "гӏинкълъи, гъугълъи"
}
]
}
{
"word": "deaf-mute",
"stress": 9,
"forms": [
"глухонемой",
"глухонемая",
"глухонемое"
],
"senses": [
{
"text": "гӏинкъав ва мацӏ лъаларев",
"examples": [
{
"en": "deaf-mute child",
"av": "гӏинкъаб ва мацӏ лъалареб лъимер"
}
]
},
{
"text": "гӏинкъав ва мацӏ лъаларев",
"labels": [
"used as a noun"
],
"examples": [
{
"en": "school for the deaf and dumb",
"av": "гӏинкъазе ва мацӏ лъаларезе школа"
}
]
}
]
}
dealer; wheeler-dealer
сообщить о неточности{
"word": "dealer; wheeler-dealer",
"stress": 4,
"forms": [
"делец"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "гӏицӏго жиндирго ишалъе квалквадулев чи, базарган, комерсант"
}
]
}
{
"word": "deals; planks",
"forms": [
"тёс"
],
"labels": [
"masculine gender",
"collective noun"
],
"senses": [
{
"text": "буцӏун гьабураб яги хъухъараб тӏеренаб хъарщи; гӏощтӏоца, жоноца лъамун къачӏараб хъарщи, лъугъур"
}
]
}
{
"word": "deal with",
"stress": 6,
"homonym": 1,
"forms": [
"расправиться"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "битӏизе, битӏабишизе",
"precomment": "to straighten up",
"examples": [
{
"en": "the pleats on the skirt straightened out",
"av": "юбкаялда рукӏкӏалаби ритӏаришана"
}
]
}
]
}
{
"word": "deal with",
"stress": 6,
"homonym": 2,
"forms": [
"расправиться"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "кьварараб тамихӏ гьабизе, жаза гьабизе",
"precomment": "with whom/what, to punish",
"examples": [
{
"en": "to deal with enemies",
"av": "тушбабазе тамихӏ гьабизе"
}
]
}
]
}
deal with, settle scores
сообщить о неточности{
"word": "deal with, settle scores",
"stress": 5,
"forms": [
"разделаться"
],
"labels": [
"perfective aspect",
"colloquial word"
],
"senses": [
{
"text": "лъилгунниги бугеб иш, гьоркьоблъи лъугӏизабизе",
"precomment": "with someone/something (to free oneself)",
"examples": [
{
"en": "pay off debts",
"av": "налъи лъугӏизабизе"
}
]
},
{
"text": "лъицаниги гьабураб квешлъи бецӏизе, рецӏел босизе",
"precomment": "with whom (deal with)"
}
]
}
{
"word": "deal; plank",
"stress": 4,
"stem": "ТЕСОВ",
"forms": [
"тесовый",
"тесовая",
"тесовое"
],
"senses": [
{
"text": "буцӏун гьабураб, буцӏараб хъорщол гьабураб",
"examples": [
{
"en": "board gate",
"av": "буцӏараб хъорщол каву"
}
]
}
]
}
{
"word": "deal; transaction",
"stress": 3,
"stem": "СДЕЛК",
"forms": [
"сделка"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "къотӏи-къай",
"comment": "соглашение",
"examples": [
{
"en": "conclude a deal",
"av": "къотӏи-къай гьабизе"
}
]
},
{
"text": "гъоркьан рагӏи рекъей",
"comment": "квешаб ишалъе",
"examples": [
{
"en": "compromise with one's conscience",
"av": "намусалда данде кколареб жо гьаби"
}
]
}
]
}
{
"word": "dean",
"stress": 4,
"forms": [
"декан"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "декан",
"comment": "вузалда факультеталъул бетӏер",
"examples": [
{
"en": "dean of the History Department",
"av": "историкияб факультеталъул декан"
}
]
}
]
}
{
"word": "dean's office",
"stress": 6,
"forms": [
"деканат"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "деканат",
"comment": "деканасул бетӏерлъиялда факультеталъул тӏалаб гьабулеб гуцӏи"
}
]
}
{
"word": "dear",
"stress": 4,
"forms": [
"голубушка"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"see_also": [
{
"target": "голубка",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "dear, darling",
"stress": 4,
"forms": [
"голубчик"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"precomment": "affectionate address",
"examples": [
{
"en": "my dear",
"av": "дир микки"
}
]
}
]
}
{
"word": "dear; beloved",
"forms": [
"люб"
],
"senses": [
{
"labels": [
"used as a predicate",
"colloquial word"
],
"examples": [
{
"en": "I hold him dear",
"av": "дие гъов вокьула"
}
]
}
]
}
{
"word": "dear; darling",
"stress": 2,
"forms": [
"милочка"
],
"labels": [
"feminine gender",
"colloquial word"
],
"senses": [
{
"text": "лъикӏай, берцинай чӏужугӏадан, яс гӏадан, гьитӏинай яс"
}
]
}
{
"word": "dear; sweet",
"stress": 2,
"stem": "МИЛ",
"forms": [
"милый",
"милая",
"милое"
],
"senses": [
{
"text": "лъикӏав, ракӏалъ восулев",
"precomment": "pleasant, good",
"examples": [
{
"en": "nice person",
"av": "лъикӏав чи"
},
{
"en": "dear friend",
"av": "рекӏелав гьудул"
}
]
},
{
"text": "лъикӏав; рекӏелав; лъикӏай; рекӏелай",
"precomment": "dear m, dear f",
"labels": [
"used as a noun"
]
}
]
}
{
"word": "death",
"stem": "СМЕРТ",
"forms": [
"смерть"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "хвей, хвел, гӏажал",
"examples": [
{
"en": "die a natural death",
"av": "гӏажал щун хвезе, жиндирго хвелалъ хвезе, унтун хвезе"
},
{
"en": "sudden death",
"av": "тохаб хвел"
},
{
"en": "die the death of the brave",
"av": "бахӏарчилъиялда хвезе, бахӏарчияб хвел босизе"
}
]
},
{
"text": "хвалил кьер чӏван буго; цӏакъ кутакалда кьер тӏун буго",
"precomment": "pale as death"
},
{
"text": "цӏакъ захӏматаб, гӏумруялъе хӏинкъи бугеб хӏалалда",
"precomment": "at death's door"
},
{
"text": "цӏакъ кутакалда",
"precomment": "to death",
"examples": [
{
"en": "scare to death",
"av": "цӏакъ кутакалда хӏинкъизавизе"
}
]
},
{
"text": "хвалиде вачӏинчӏого",
"precomment": "to the death"
}
]
}
death van; black Maria
сообщить о неточности{
"word": "death van; black Maria",
"stress": 6,
"forms": [
"душегубка"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "душегубка",
"comment": "жаниреги гъун, газалъ гӏадамал гӏанкъулеб автомашина"
}
]
}
{
"word": "death; destruction",
"stress": 2,
"homonym": 1,
"forms": [
"гибель"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "хвей, хвел, чӏунти, гъури, тӏагӏин",
"examples": [
{
"en": "plane crash",
"av": "самолет, гӏодобе бортун, хвей"
},
{
"en": "to go to certain doom",
"av": "лъалаго хвалде ине"
}
]
}
]
}
{
"word": "death; destruction",
"stress": 2,
"homonym": 2,
"forms": [
"гибель"
],
"labels": [
"feminine gender",
"colloquial word"
],
"senses": [
{
"text": "цӏакъ гӏемераб жо, сундулниги цӏакъ цӏикӏкӏараб, рикӏкӏун хӏал кӏолареб, хӏаталдаса араб",
"precomment": "multitude",
"labels": [
"colloquial word"
]
}
]
}