бо

{
  "word": "бо",
  "forms": [
    "бо",
    "боялъ",
    "бол",
    "бодул",
    "боял"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "народ",
      "labels": [
        "устарэлае слова"
      ],
      "examples": [
        {
          "av": "бода сурарав чи",
          "be": "чалавек, годны ўсенароднай пагардлівасці"
        },
        {
          "av": "бода цӏар арав",
          "be": "славуты ў народзе"
        },
        {
          "av": "болъ гӏабдал камуларо",
          "be": "народ не пазбаўлены дурняў",
          "labels": [
            "прыказка"
          ]
        }
      ]
    },
    {
      "text": "грамадства",
      "labels": [
        "гістарычны тэрмін"
      ],
      "comment": "якое складаецца з некалькіх авулаў",
      "examples": [
        {
          "av": "болъ хва, болъ вахъа",
          "be": "памрэш — памры ў [сваім] грамадстве, застаешся ў жывых — таксама ў грамадстве",
          "labels": [
            "прымаўка"
          ],
          "comment": "г. зн. не парві сувязь з грамадствам"
        },
        {
          "av": "Гьидерил бо",
          "be": "Гідатлінскае грамадства"
        },
        {
          "av": "ГӀандалазул бо",
          "be": "Андалальскае таварыства"
        },
        {
          "av": "Хундерил бо",
          "be": "Хунзахскае таварыства"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "войска; раць; апалчэнне",
      "labels": [
        "гістарычны тэрмін"
      ],
      "examples": [
        {
          "av": "бо гӏуцӏизе",
          "be": "стварыць апалчэнне"
        },
        {
          "av": "бо жанибе биччазе",
          "be": "упусціць войска",
          "comment": "у які-небудзь населены пункт"
        },
        {
          "av": "бо рагъде бачине",
          "be": "увесці войска ў бой"
        },
        {
          "av": "бодул цевехъан",
          "be": "правадыр войска"
        },
        {
          "av": "бохъ валагьила, чохъ валагьила",
          "be": "пагляджу на апалчэнне, на коней пагляджу",
          "labels": [
            "прымаўка"
          ],
          "comment": "перш чым уступіць у бой"
        },
        {
          "av": "бачӏухъе бо букӏунаро, кьерхахъе зоб букӏунаро",
          "be": "войска [варожае] нагрынула — не назаўжды, неба хмарамі пакрылася — не назаўжды",
          "labels": [
            "прыказка"
          ]
        },
        {
          "av": "цо чиясе кӏиго чи бо буго",
          "be": "два чалавекі супраць аднаго — гэта ўжо войска",
          "labels": [
            "прыказка"
          ]
        },
        {
          "av": "цӏурахинкӏазулги бо бачӏунге",
          "be": "хай не нагряне раць нават варынікаў",
          "labels": [
            "прыказка"
          ]
        },
        {
          "av": "Шамилил бо",
          "be": "войска Шаміля"
        },
        {
          "av": "боде ракӏ щоларев шамхал гӏадин",
          "be": "бесклапотна; легкадумна",
          "comment": "літ. як шамхал, які пагарджае войскам"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "зграя",
      "labels": [
        "у пераносным значэнні"
      ],
      "examples": [
        {
          "av": "хӏанчӏазул бо рещтӏана тӏохил рагӏалда",
          "be": "стая птушак села на краі даху"
        }
      ]
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "назоўны"
}