←

sources.avar.me / av-be

бугъ

9 статей

→
Оглавление страницы (9)

бугъа

сообщить о неточности
{
  "word": "бугъа",
  "stress": 5,
  "stem": "бугъ",
  "forms": [
    "бугъа",
    "бугъица",
    "бугъил",
    "бугъби"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "бугай; бык-вытворца",
      "examples": [
        {
          "av": "бугъа лъугьунеб жо бачитӏаго лъала",
          "be": "пакуль цяля, пазнаеш будучага бугая",
          "labels": [
            "прыказка"
          ]
        },
        {
          "av": "бугъил лълъурдул",
          "be": "рагі бугая"
        },
        {
          "av": "бугъикье ине",
          "be": "пакрыцца",
          "comment": "пра карову"
        },
        {
          "av": "бугъикье араб гӏака",
          "be": "пакрытая карова"
        },
        {
          "av": "бугъби цере рукӏаго, бусби квегъуге",
          "be": "калі бугаёў поўна перад вамі, бычкоў не прыручайце да ярма",
          "labels": [
            "прыказка"
          ]
        },
        {
          "av": "бугъа гӏадин бубудизе",
          "be": "раўсці як бугай"
        },
        {
          "av": "бугъил гӏадаб габур",
          "be": "тоўстая шыя; бычыная шыя",
          "comment": "літ. шыя як у быка"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "ватажок; бугай",
      "labels": [
        "у пераносным значэнні"
      ],
      "examples": [
        {
          "av": "дов бугъицани бокьа-бокьараб гьабула",
          "be": "гэты завадатар робіць тое, што захоча"
        },
        {
          "av": "бугъие бугъа камулареб",
          "be": "бугай бугая сустрэне",
          "labels": [
            "прыказка"
          ]
        }
      ]
    },
    {
      "text": "здаровы мужчына, бугай; чалавек моцнага целаскладу",
      "labels": [
        "у пераносным значэнні"
      ]
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "назоўны"
}

бугъаз

сообщить о неточности
{
  "word": "бугъаз",
  "stress": 5,
  "forms": [
    "бугъаз",
    "бугъазалъ",
    "бугъазалъул",
    "бугъазал"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "заліў",
      "labels": [
        "рэгіяналізм"
      ]
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "назоўны"
}

бугъалъи

сообщить о неточности
{
  "word": "бугъалъи",
  "stress": 5,
  "forms": [
    "бугъалъи",
    "бугъалъиялъ",
    "бугъалъиялъул"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "панаванне; вярхаводства",
      "comment": "аднаго ўплывовага чалавека ў ауле",
      "examples": [
        {
          "av": "бегавуласул бугъалъи росдадаго рихун букӏанила",
          "be": "кажуць, што панаваннем старэйшыны ўвесь аул быў незадаволены"
        },
        {
          "av": "бугъалъи гьабизе",
          "be": "вярхаводзіць"
        }
      ]
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "назоўны"
}

бугъамахӏав

сообщить о неточности
{
  "word": "бугъамахӏав",
  "stress": 5,
  "forms": [
    "бугъамахӏав"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "верхаводзячы",
      "comment": "літ. быкападобны"
    }
  ],
  "pos": "прыметнік",
  "form": "—"
}

бугъи

сообщить о неточности
{
  "word": "бугъи",
  "stress": 2,
  "forms": [
    "бугъи"
  ],
  "senses": [
    {
      "labels": [
        "масдар",
        "дзеяслоў"
      ],
      "masdarfrom": "бугъизе"
    }
  ],
  "pos": "дзеяслоў",
  "form": "масдар"
}

бугъизаби

сообщить о неточности
{
  "word": "бугъизаби",
  "stress": 2,
  "forms": [
    "бугъизаби"
  ],
  "senses": [
    {
      "labels": [
        "масдар",
        "каўзатыўная форма",
        "дзеяслоў"
      ],
      "masdarforceto": "бугъизабизе"
    }
  ],
  "pos": "дзеяслоў",
  "form": "масдар"
}

бугъизабизе

сообщить о неточности
{
  "word": "бугъизабизе",
  "stress": 2,
  "stem": "бугъизаб",
  "forms": [
    "бугъизабизе",
    "бугъизабула",
    "бугъизабила",
    "бугъизабуна",
    "бугъизабе"
  ],
  "senses": [
    {
      "labels": [
        "каўзатыўная форма"
      ],
      "forceto": "бугъизе"
    }
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "бугъизе",
      "kind": "from"
    }
  ],
  "pos": "дзеяслоў",
  "form": "каўзатыўная форма"
}

бугъизе

сообщить о неточности
{
  "word": "бугъизе",
  "stress": 2,
  "stem": "бугъ",
  "forms": [
    "бугъизе",
    "бугъула",
    "бугъила",
    "бугъана",
    "бугъе"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "уладкоўваць, уладкаваць прыезджгага ў аул на начлег",
      "labels": [
        "устарэлае слова"
      ],
      "comment": "паводле аварскага звычаю прыбыўшага ў аул чалавека, калі ў яго няма родных ці знаёмых, улады аула размяшчалі на начлег па строгай чарговасці ў дамах аульчан; гэта ніяк не кідала цень на звычай гасціннасці, а наадварот выяўляла жаданне кожнага мець госця і радавацца яго наведванню",
      "examples": [
        {
          "av": "Гьобол вугищ, Салман, а гьоболасде, Гьобол гьечӏищ, гьудул, бугъун тӏамила",
          "be": "Кунака маеш, Salman, — адпраўляйся да яго, кунака не маеш, — уладкую на начлег",
          "labels": [
            "фальклор"
          ]
        }
      ]
    },
    {
      "text": "прыпісваць, прыпісаць што-небудзь каму-небудзь; звальваць, зваліць што-небудзь на каго-небудзь",
      "examples": [
        {
          "av": "захӏматабщинаб хӏалтӏи ХӀасаниде бугъизе рекъараб гьечӏо",
          "be": "усю цяжкую працу скідваць на Гасана непрыгожа"
        },
        {
          "av": "дуца дурго гӏайиб гӏадамазде бугъуге",
          "be": "ты сваю віну на людзей не валі"
        }
      ]
    }
  ],
  "pos": "дзеяслоў",
  "form": "інфінітыў"
}

бугъунгьобол

сообщить о неточности
{
  "word": "бугъунгьобол",
  "stress": 2,
  "forms": [
    "бугъунгьобол",
    "бугъунгьоболас",
    "бугъунгьоболсул"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "госць, уладкаваны па звычаі",
      "labels": [
        "устарэлае слова"
      ]
    }
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "бугъизе",
      "kind": "see",
      "refwordnum": "1"
    }
  ],
  "pos": "назоўнік",
  "form": "назоўны"
}