{
"word": "око",
"stress": 1,
"forms": [
"око",
"очи"
],
"labels": [
"средний род",
"множественное число"
],
"senses": [
{
"text": "бер",
"labels": [
"устаревшее слово"
],
"examples": [
{
"ru": "в мгновение ока",
"av": "бер къапилалде"
},
{
"ru": "око за око, зуб за зуб",
"av": "бералъухъ бер, цаялъухъ ца",
"comment": "бидухъ би; дуе гьабураб хӏункъраеги гьабе; цӏуралъухъ цӏураб кьолеб жойила гӏорто"
},
{
"ru": "хоть видит око, да зуб неймёт",
"av": "берда бихьаниги, цаялъ хӏанчӏулареб",
"labels": [
"пословица"
],
"comment": "къуваталда цебе рагӏул магӏна гьечӏеб"
}
]
}
]
}
{
"word": "оковать",
"stress": 5,
"forms": [
"оковать"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "сунданиги тӏад кинаб букӏаниги металл кквезе",
"precomment": "что чем",
"examples": [
{
"ru": "оковать сундук железом",
"av": "гъансида махх кквезе"
}
]
}
]
}
{
"word": "оковы",
"stress": 3,
"forms": [
"оковы"
],
"labels": [
"множественное число"
],
"senses": [
{
"text": "маххал",
"comment": "кандалы (каторгаялда ругезул хӏатӏазда ралел)",
"labels": [
"устаревшее слово"
]
},
{
"text": "квалквал гьабулеб жо, квекӏен",
"precomment": "кого-что-либо, кому-чему-либо",
"comment": "то, что мешает, стесняет, сковывает (лъиениги-сундуениги)",
"labels": [
"в переносном значении"
]
}
]
}
{
"word": "оковывать",
"stress": 3,
"forms": [
"оковывать"
],
"labels": [
"несовершенный вид"
],
"see_also": [
{
"target": "оковать",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "околачиваться",
"stress": 5,
"forms": [
"околачиваться"
],
"labels": [
"несовершенный вид",
"разговорное слово"
],
"senses": [
{
"text": "гӏадада кивниги хьвадулев, женжедулев вукӏине",
"examples": [
{
"ru": "околачиваться без дела",
"av": "иш гьечӏого, гӏадада хьвадулев вукӏине"
}
]
}
]
}
{
"word": "околдовать",
"stress": 8,
"forms": [
"околдовать"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "сихӏруяб къуваталъ мутӏигӏ гьавизе, бер бухьине",
"precomment": "кого-что"
},
{
"text": "асир гьавизе, хӏайран гьавизе, сагьвил гьавизе, нахъ чӏвазе кӏолареб асар гьабизе",
"precomment": "кого-что",
"comment": "очаровать",
"labels": [
"в переносном значении"
]
}
]
}
{
"word": "околдовывать",
"stress": 6,
"forms": [
"околдовывать"
],
"labels": [
"несовершенный вид"
],
"see_also": [
{
"target": "околдовать",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "околевать",
"stress": 7,
"forms": [
"околевать"
],
"labels": [
"несовершенный вид"
],
"see_also": [
{
"target": "околеть",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "околесица",
"stress": 5,
"stem": "ОКОЛЕСИЦ",
"forms": [
"околесица"
],
"labels": [
"разговорное слово",
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "чӏанда, нану, чӏана, чӏобогояб хабар",
"examples": [
{
"ru": "нести околесицу",
"av": "чӏанда хъуризе"
}
]
}
]
}
{
"word": "околеть",
"stress": 5,
"forms": [
"околеть"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "капурго хвезе",
"comment": "хӏайваналъул хӏакъалъулъ"
}
]
}
{
"word": "околица",
"stress": 3,
"stem": "ОКОЛИЦ",
"forms": [
"околица"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "росу сверун гьабураб чали, галан, буцур; гьениса къватӏире унеб каву, нух",
"precomment": "изгородь",
"examples": [
{
"ru": "выйти за околицу",
"av": "росулъа къватӏире ине"
}
]
},
{
"text": "росдал сверухълъи, росда сверунбакӏ",
"precomment": "округа"
},
{
"text": "росурагӏал"
},
{
"text": "сверун унеб нух",
"comment": "халатаб"
}
]
}
{
"word": "около",
"stress": 1,
"homonym": 1,
"forms": [
"около"
],
"labels": [
"наречие"
],
"senses": [
{
"text": "аскӏоб, гӏагарда",
"precomment": "рядом, возле",
"comment": "с родительным падежом",
"labels": [
"предлог"
],
"examples": [
{
"ru": "сядь около меня",
"av": "дида аскӏов гӏодов чӏа"
},
{
"ru": "мы живём около вокзала",
"av": "нижер рукъ вокзалалда аскӏоб буго (ниж вокзалалда аскӏор руго)"
},
{
"ru": "они сидели около костра",
"av": "гьел цӏадухъ гӏодор чӏун рукӏана"
}
],
"comment_lang": "ru"
},
{
"text": "гӏагарун",
"precomment": "приблизительно, почти",
"comment": "с родительным падежом",
"labels": [
"предлог"
],
"examples": [
{
"ru": "около десяти рублей",
"av": "анцӏго гъурщиде гӏагарун (гӏага-шагарго анцӏго гъурущ)"
},
{
"ru": "мы шли около часа",
"av": "сагӏатгӏан заманалъ ана ниж"
}
],
"comment_lang": "ru"
},
{
"text": "аскӏов, мадугьалихъ",
"examples": [
{
"ru": "он стоял около",
"av": "дов аскӏов чӏун вукӏана"
},
{
"ru": "он сел около",
"av": "гъов аскӏов гӏодов чӏана"
}
]
}
]
}
{
"word": "околоплодный",
"stress": 8,
"forms": [
"околоплодный",
"околоплодная",
"околоплодное"
],
"senses": [
{
"text": "рижиялда сверухъ бугеб",
"comment": "эбелалъул чохьониб",
"labels": [
"физиология",
"анатомия"
]
}
]
}
{
"word": "околосердечный",
"stress": 10,
"stem": "ОКОЛОСЕРДЕЧН",
"forms": [
"околосердечный",
"околосердечная",
"околосердечное"
],
"senses": [
{
"text": "ракӏалда аскӏоб (сверухъе) бугеб",
"labels": [
"анатомия"
],
"examples": [
{
"ru": "околосердечная сумка",
"av": "рекӏел къвачӏа"
}
]
}
]
}
{
"word": "окольный",
"stress": 3,
"stem": "ОКОЛЬН",
"forms": [
"окольный",
"окольная",
"окольное"
],
"senses": [
{
"text": "битӏахъеяб нухалдаса рикӏкӏадасеб, сверун унеб",
"examples": [
{
"ru": "окольная дорога",
"av": "сверун унеб нух"
}
]
},
{
"text": "жиндирго мурад сихӏирго, гьерсидалъун тӏубалеб",
"labels": [
"в переносном значении"
],
"examples": [
{
"ru": "узнать что-либо окольным путём",
"av": "щибниги гӏадатияб гуреб куцалъ лъазе"
}
]
}
]
}
{
"word": "окон",
"stress": 1,
"forms": [
"окон"
],
"see_also": [
{
"target": "окно",
"kind": "from",
"comment": "родительный падеж множественного числа",
"comment_lang": "ru"
}
]
}
{
"word": "оконечность",
"stress": 5,
"forms": [
"оконечность"
],
"labels": [
"женский род"
],
"senses": [
{
"text": "сундулниги ахалъи, ахир, ахадасеб бутӏа",
"examples": [
{
"ru": "южная оконечность африки",
"av": "Африкаялъул югалъулаб (къилбаялъулаб) ахалъи"
}
]
}
]
}
{
"word": "оконный",
"stress": 3,
"stem": "ОКОНН",
"forms": [
"оконный",
"оконная",
"оконное"
],
"senses": [
{
"text": "гордул, гордуялъул",
"examples": [
{
"ru": "оконное стекло",
"av": "горда лъолеб цӏер"
}
]
}
]
}
{
"word": "окончание",
"stress": 6,
"stem": "ОКОНЧАНИ",
"forms": [
"окончание"
],
"labels": [
"средний род"
],
"senses": [
{
"text": "лъугӏи, тӏубай",
"precomment": "завершение",
"examples": [
{
"ru": "окончание работы",
"av": "хӏалтӏи лъугӏи"
}
]
},
{
"text": "ахир",
"labels": [
"грамматика"
],
"examples": [
{
"ru": "падежные окончания",
"av": "падежиял ахирал"
}
]
}
]
}
{
"word": "окончательно",
"stress": 6,
"forms": [
"окончательно"
],
"labels": [
"наречие"
],
"senses": [
{
"text": "тӏубанго",
"examples": [
{
"ru": "он окончательно решил уехать",
"av": "гьес хӏукму гьабуна тӏубанго нахъе ине"
}
]
}
]
}
{
"word": "окончательный",
"stress": 6,
"stem": "ОКОНЧАТЕЛЬН",
"forms": [
"окончательный",
"окончательная",
"окончательное"
],
"senses": [
{
"text": "ахирияб, ахирисеб, тӏубараб, хиси гьечӏеб",
"examples": [
{
"ru": "окончательное решение",
"av": "ахирияб хӏукму"
},
{
"ru": "окончательная победа",
"av": "тӏубараб бергьенлъи"
}
]
}
]
}
{
"word": "окончить",
"stress": 3,
"forms": [
"окончить"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "лъугӏизабизе, тӏубазабизе, ахиралде щвезабизе",
"precomment": "что",
"examples": [
{
"ru": "окончить работу",
"av": "хӏалтӏи тӏубазабизе"
},
{
"ru": "окончить школу",
"av": "школа лъугӏизабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "окончиться",
"stress": 3,
"forms": [
"окончиться"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "лъугӏизе, тӏубазе, ахиралде щвезе",
"examples": [
{
"ru": "спектакль окончился поздно",
"av": "спектакль кватӏун лъугӏана"
}
]
}
]
}
{
"word": "окоп",
"stress": 3,
"forms": [
"окоп"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "хандакъ",
"examples": [
{
"ru": "рыть окопы",
"av": "хандакъал рухъизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "окопать",
"stress": 5,
"forms": [
"окопать"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "сверун бухъизе",
"precomment": "что",
"examples": [
{
"ru": "окопать дерево",
"av": "гъветӏ сверун бухъизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "окопаться",
"stress": 5,
"forms": [
"окопаться"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "хандакъги бухъун, гьелда жанир чӏезе",
"examples": [
{
"ru": "рота окопалась",
"av": "ротаялъ хъандакъ бухъана ва гьениб чӏана"
}
]
},
{
"text": "живго вахчизе санагӏатаб бакӏ батизе, хьвараб бакӏалда кьерун (кьецун) чӏезе",
"precomment": "найти себе надежное пристанище",
"labels": [
"в переносном значении",
"разговорное слово"
]
}
]
}
{
"word": "окорок",
"stress": 1,
"forms": [
"окорок"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "болъонил, гӏиялъажоялъул ва цогидалги хӏайваназул бохалъул, бугьналагаялъул рахъ",
"examples": [
{
"ru": "копчёный окорок",
"av": "кьеккен гьабураб мачӏалзул гьан"
}
]
}
]
}
{
"word": "окостенелый",
"stress": 8,
"forms": [
"окостенелый",
"окостенелая",
"окостенелое"
],
"senses": [
{
"text": "ракьа лъугьараб, рокьоде сверараб, ракьа гӏадин къвакӏараб",
"precomment": "отвердевший"
},
{
"text": "собораб, тӏилгӏараб, цӏорораб",
"precomment": "окоченевший",
"comment": "квачалъ, унтиялъ, херлъиялъ, хвараб мехалъ"
},
{
"text": "багъарулареб, чӏун хутӏараб, цебе тӏолареб",
"labels": [
"в переносном значении"
]
}
]
}
{
"word": "окостенеть",
"stress": 8,
"forms": [
"окостенеть"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "къвакӏизе, ракьа гӏадин лъугьине",
"precomment": "отвердеть"
},
{
"text": "собозе, тӏилгӏазе, лъутӏхӏазе, цӏоро-гъорозе",
"precomment": "окоченеть",
"comment": "квачалъ ва гь. ц."
},
{
"text": "багъарунгутӏизе, чӏун хутӏизе, цебе тӏунгутӏизе",
"labels": [
"в переносном значении"
]
}
]
}
{
"word": "окот",
"stress": 3,
"forms": [
"окот"
],
"labels": [
"мужской род"
],
"senses": [
{
"text": "къинлъи, тӏинчӏ гьаби",
"comment": "чахъабаз, цӏцӏаназ"
}
]
}
{
"word": "окотиться",
"stress": 5,
"forms": [
"окотиться"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "къинлъизе, тӏинчӏ гьабизе"
}
]
}
{
"word": "окоченевать",
"stress": 9,
"forms": [
"окоченевать"
],
"labels": [
"несовершенный вид"
],
"see_also": [
{
"target": "окоченеть",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "окоченелый",
"stress": 7,
"stem": "ОКОЧЕНЕЛ",
"forms": [
"окоченелый",
"окоченелая",
"окоченелое"
],
"senses": [
{
"text": "собораб, тӏилгӏараб, цӏорораб",
"comment": "квачалъ",
"examples": [
{
"ru": "окоченелые пальцы",
"av": "цӏоро-гъорорал килщал"
}
]
}
]
}
{
"word": "окоченеть",
"stress": 7,
"forms": [
"окоченеть"
],
"labels": [
"совершенный вид"
],
"senses": [
{
"text": "ругьине, собозе, тӏилгӏазе, цӏорозе, цӏорогъорозе"
}
]
}
{
"word": "окошко",
"stress": 3,
"forms": [
"окошко"
],
"labels": [
"средний род"
],
"see_also": [
{
"target": "окно",
"kind": "from",
"refwordnum": "1",
"comment": "уменьшительное значение",
"comment_lang": "ru"
}
]
}