{
"word": "gerek",
"stress": 6,
"forms": [
"должно"
],
"senses": [
{
"text": "(букӏине) ккола",
"precomment": "şöyle ki; gerekir",
"labels": [
"yüklem anlamında",
"şahıssız sözcük"
],
"examples": [
{
"tr": "gerektiği gibi çalışmak",
"av": "букӏине кколедухъ хӏалтӏизе"
}
]
}
]
}
gerek yok; ...e lüzum yok
сообщить о неточности{
"word": "gerek yok; ...e lüzum yok",
"stress": 2,
"homonym": 1,
"forms": [
"нечего"
],
"senses": [
{
"text": "щибниги",
"precomment": "hiçbir şey, ne ile değil, hakkında değil",
"labels": [
"zamir",
"olumsuz zamir"
],
"examples": [
{
"tr": "anlatacak başka bir şey yok",
"av": "хадуб бицине щибниги гьечӏо"
},
{
"tr": "burada şaşıracak bir şey yok",
"av": "тамашалъизе жо гьаниб щибниги гьечӏо"
},
{
"tr": "yazacak bir şeyim yok",
"av": "хъвадаризе дихъ щибниги гьечӏо"
},
{
"tr": "çay içecek bir şey yok",
"av": "(жибгун) чай гьекъезе щибниги гьечӏо"
},
{
"tr": "pişman olunacak bir şey yok",
"av": "ракӏ бухӏизе жо щибниги гьечӏо"
},
{
"tr": "boşluktan; işsizlikten",
"av": "гьабизе щибниги гьечӏолъиялъ",
"labels": [
"вводное слово"
]
},
{
"tr": "söylenecek bir şey yok",
"av": "абизе щибниги гьечӏого"
},
{
"tr": "doğrusunu söylemek gerekirse",
"av": "мунагь бахчун щиб гьабилеб (мукӏурлъизе, мутӏигӏлъизе ккола)"
}
]
}
]
}
gerek yok; ...e lüzum yok
сообщить о неточности{
"word": "gerek yok; ...e lüzum yok",
"stress": 2,
"homonym": 2,
"forms": [
"нечего"
],
"senses": [
{
"text": "хӏажалъиларо, къваригӏинаро, ккеларо",
"precomment": "gerek yok",
"labels": [
"yüklem anlamında",
"konuşma dili sözcüğü"
],
"examples": [
{
"tr": "burada kalmamız için bir neden yok",
"av": "нилъее гьанир хутӏи(зе) хӏажалъиларо"
},
{
"tr": "ona acınacak bir şey yok",
"av": "гъосда гурхӏизе ккеларо"
}
]
}
]
}
{
"word": "gerek-",
"forms": [
"надо-"
],
"senses": [
{
"text": "хӏалтӏизабула кӏиго яги цӏикӏкӏун рагьукъаб, яги рагьукъаб гьаракьалда хадуб “ь” бугеб мехалъ",
"comment": "örneğin: yırtmak, dikeceğim",
"comment_lang": "ru"
}
],
"see_also": [
{
"target": "надъ-",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "gereken",
"stress": 2,
"stem": "ДОЛЖН",
"forms": [
"должный",
"должная",
"должное"
],
"senses": [
{
"text": "букӏине кколеб",
"examples": [
{
"tr": "gerektiği gibi cevap vermek",
"av": "букӏине кколеб куцалъ жаваб кьезе"
},
{
"tr": "gereken yükseklikte",
"av": "букӏине кколеб борхалъуда"
}
]
},
{
"text": "букӏине кколеб",
"precomment": "gereken, hak edilen",
"labels": [
"isim anlamında",
"nötr"
],
"examples": [
{
"tr": "hakkını vermek",
"av": "лъилниги букӏине кколеб адаб, къимат гьабизе; букӏине кколеб къимат кьезе"
}
]
}
]
}
{
"word": "gerekli",
"stress": 8,
"forms": [
"необходимо"
],
"senses": [
{
"text": "къваригӏуна, хӏажалъула, ккола",
"precomment": "mastarla",
"labels": [
"yüklem anlamında"
],
"examples": [
{
"tr": "önlem almak gerekir",
"av": "тадбирал гьаризе ккола"
},
{
"tr": "son derece gerekli",
"av": "чара гьечӏого хӏажалъула"
}
]
}
]
}
{
"word": "gerekli",
"stress": 8,
"stem": "НЕОБХОДИМ",
"forms": [
"необходимый",
"необходимая",
"необходимое"
],
"senses": [
{
"text": "чара гьечӏого къваригӏунеб, цӏакъ хӏажатаб",
"precomment": "gerekli",
"examples": [
{
"tr": "gerekli araç",
"av": "чара гьечӏого къваригӏунеб тӏагӏел"
}
]
},
{
"text": "букӏине кколеб, тӏадаб, гьечӏого гӏолареб",
"precomment": "kaçınılmaz",
"examples": [
{
"tr": "gerekli sonuçları çıkarmak",
"av": "рукӏине кколел хӏасилал гьаризе"
}
]
},
{
"text": "къваригӏараб, хӏажатаб",
"precomment": "gerekli olan",
"labels": [
"isim anlamında"
],
"examples": [
{
"tr": "gerekli olan her şeyi yanına almak",
"av": "кинабго къваригӏараб жидедаго цадахъ босизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "gerekli",
"stress": 2,
"forms": [
"нужно"
],
"labels": [
"yüklem anlamında",
"şahıssız biçim"
],
"senses": [
{
"text": "хӏажат буго, къваригӏун буго",
"precomment": "kime/neye, kimi/neyi, neyin",
"examples": [
{
"tr": "ne istiyorsunuz?",
"av": "щиб нужее къваригӏун бугеб?"
},
{
"tr": "üzülmeye gerek yok",
"av": "къварилъизе ккеларо"
},
{
"tr": "pek lazım!",
"av": "кинабгӏаги хӏажалъи гьечӏо! (дие хӏажат гьечӏо!)"
}
]
}
]
}
{
"word": "gerekli",
"stress": 2,
"stem": "НУЖН",
"forms": [
"нужный",
"нужная",
"нужное"
],
"senses": [
{
"text": "хӏажатаб, къваригӏараб, гьечӏого гӏолареб",
"examples": [
{
"tr": "lazım olan adam",
"av": "хӏажатав чи"
},
{
"tr": "cevap vermeyi bile gerekli görmüyor",
"av": "гъос хӏатта жаваб кьезецин хӏажатаблъун рикӏкӏунеб гьечӏо"
},
{
"tr": "gerekli bilgileri almak",
"av": "къваригӏунел баянал щвезе"
},
{
"tr": "uyku sağlık için gereklidir",
"av": "макьу къваригӏуна сахлъиялъе"
}
]
}
]
}
{
"word": "gerekli",
"stress": 5,
"stem": "ПОТРЕБН",
"forms": [
"потребный",
"потребная",
"потребное"
],
"senses": [
{
"text": "къваригӏараб, гьечӏого рес гьечӏеб, хӏажатаб",
"examples": [
{
"tr": "gerekli mal miktarı",
"av": "къайиялъул хӏажатаб къадар"
}
]
}
]
}
{
"word": "gerekli olmak",
"stress": 4,
"forms": [
"понадобиться"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "къваригӏине; хӏажалъизе",
"examples": [
{
"tr": "bu kitaba ihtiyacım olacak",
"av": "гьаб тӏехь дие къваригӏина"
}
]
}
]
}
{
"word": "gerekli olmak",
"stress": 5,
"forms": [
"потребоваться"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "хӏажалъи ккезе, къваригӏине",
"examples": [
{
"tr": "onun bir kitaba ihtiyacı vardı",
"av": "гьесие тӏехь къваригӏана"
}
]
}
]
}
{
"word": "gerekli olmak",
"stress": 3,
"forms": [
"требоваться"
],
"labels": [
"bitmemiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "къваригӏине, хӏажалъизе, букӏине ккезе",
"examples": [
{
"tr": "bu kitap bana lazım",
"av": "дие гьаб тӏехь къваригӏуна"
},
{
"tr": "fabrikaya işçi lazım",
"av": "заводалъе хӏалтӏухъаби къваригӏун руго"
}
]
}
]
}
{
"word": "gereklilik",
"stress": 12,
"forms": [
"долженствование"
],
"labels": [
"nötr"
],
"senses": [
{
"text": "ккечӏого, лъугьинчӏого рес гьечӏолъи"
}
]
}
{
"word": "gerekmek",
"stress": 7,
"stem": "НАДЛЕЖ",
"forms": [
"надлежать"
],
"labels": [
"bitmemiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "букӏине, гьабизе, вачӏине ккезе",
"precomment": "şahıssız, kime-ne ile məsdər",
"examples": [
{
"tr": "belirtilen sürede gelmeniz gerekiyor",
"av": "мун бихьизабураб заманалда вачӏине ккола"
}
]
}
]
}
{
"word": "gereksiz",
"stress": 4,
"forms": [
"ненужный",
"ненужная",
"ненужное"
],
"senses": [
{
"text": "къваригӏунареб, хӏажат гьечӏеб, пайда гьечӏеб, кӏваричӏеб"
}
]
}
{
"word": "gerekçe",
"stress": 8,
"forms": [
"обоснование"
],
"labels": [
"nötr"
],
"senses": [
{
"text": "хӏужжаби рачин",
"precomment": "gerekçelendirmek fiiline göre"
},
{
"text": "сундуениги гӏиллалъун, хӏужжалъун бугеб жо",
"precomment": "kanıt",
"examples": [
{
"tr": "derin bilimsel gerekçe",
"av": "гъваридаб гӏелмияб кьучӏ тӏами"
}
]
}
]
}
{
"word": "gerekçe",
"stress": 7,
"forms": [
"оправдание"
],
"labels": [
"nötr"
],
"senses": [
{
"text": "ритӏухъ гьаби, ритӏухъаблъун бихьизаби; жиндие диван гьабулесда гӏайиб гьечӏолъи бихьизабулеб хӏукму",
"precomment": "haklı çıkarmak fiiline göre"
},
{
"text": "хӏужжа, далил",
"precomment": "delil",
"examples": [
{
"tr": "bu bir mazeret değil",
"av": "гьеб гӏилла гуро"
}
]
}
]
}
{
"word": "gerekçe",
"stress": 4,
"forms": [
"резон"
],
"labels": [
"eril"
],
"senses": [
{
"text": "гӏакълияб кьучӏ, магӏна, далил, хӏужжа",
"examples": [
{
"tr": "böyle yapmak için hiçbir neden yok",
"av": "гьедин гьабизе кинаб букӏаниги хӏужжа гьечӏо"
}
]
}
]
}
gerekçelendirilmiş; haklı
сообщить о неточности{
"word": "gerekçelendirilmiş; haklı",
"stress": 6,
"forms": [
"обоснованный",
"обоснованная",
"обоснованное"
],
"senses": [
{
"text": "хӏужжаби рачараб; гӏилла; кьучӏ бугеб",
"examples": [
{
"tr": "gerekçeli hüküm",
"av": "кьучӏ бугеб, хӏужжаби рачараб судалъул хӏукму; кьучӏаб хӏукму"
}
]
}
]
}
{
"word": "gerekçelendirme",
"stress": 6,
"forms": [
"мотировка"
],
"labels": [
"dişil"
],
"senses": [
{
"text": "щибниги ритӏухъ гьабизе бачунеб гӏилла, хӏужжа, далил, сабаб",
"precomment": "gerekçelendirmek fiiline göre"
}
]
}
{
"word": "gerekçelendirmek",
"stress": 8,
"forms": [
"обосновать"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "хӏужжаби рачине; гьездалъун кьучӏ тӏамизе; ритӏухъ гьабизе",
"precomment": "ne",
"examples": [
{
"tr": "teklifini gerekçelendirmek",
"av": "жиндирго предложение (цебе лъураб суал) хӏужжабаздалъун кьучӏаб букӏин бихьизабизе"
}
]
}
]
}
gerekçelendirmek; yerleşmek
сообщить о неточности{
"word": "gerekçelendirmek; yerleşmek",
"stress": 6,
"forms": [
"обосновывать(ся)"
],
"labels": [
"bitmemiş görünüş"
],
"see_also": [
{
"target": "обосновать",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "gerekçelilik",
"stress": 6,
"forms": [
"обоснованность"
],
"labels": [
"dişil"
],
"senses": [
{
"text": "хӏужжа; гӏилла; кьучӏ букӏин",
"examples": [
{
"tr": "kararın gerekçelendirilmesi",
"av": "хӏукмуялъе гӏилла, хӏужжа, кьучӏ букӏин"
}
]
}
]
}
{
"word": "gergedan",
"stress": 6,
"forms": [
"носорог"
],
"labels": [
"eril"
],
"senses": [
{
"text": "носорог, гаргадан",
"precomment": "hayvan",
"labels": [
"zooloji"
]
},
{
"text": "оцхӏутӏ",
"precomment": "böcek",
"comment": "носорогалда релълъараб",
"labels": [
"zooloji"
]
}
]
}
{
"word": "gergin",
"stress": 6,
"forms": [
"врастяжку"
],
"labels": [
"zarf",
"konuşma dili sözcüğü"
],
"senses": [
{
"text": "щват битӏун",
"precomment": "gerinerek",
"labels": [
"konuşma dili sözcüğü"
],
"examples": [
{
"tr": "uzanmış vaziyette yatmak",
"av": "щват битӏун вегизе"
}
]
},
{
"text": "рагӏаби халат рахъун (цӏазарун) абизе",
"precomment": "kelimeleri uzatmak",
"labels": [
"konuşma dili sözcüğü"
],
"examples": [
{
"tr": "uzatarak konuşmak",
"av": "халат рахъун рагӏаби абун, гаргадизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "gergin",
"stem": "НАПРЯЖЁНН",
"forms": [
"напряжённый",
"напряжённая",
"напряжённое"
],
"senses": [
{
"text": "таваккалаб, жигараб",
"precomment": "çalışkan; gayretli",
"examples": [
{
"tr": "yoğun çalışma",
"av": "таваккалаб, кӏвар, къуват кьураб хӏалтӏи"
}
]
},
{
"text": "кутаклъизабураб; гучлъизабураб; цӏикӏкӏараб кӏвар",
"precomment": "güçlendirilmiş"
},
{
"text": "дугъдараб",
"precomment": "gergin",
"examples": [
{
"tr": "gergin ilişkiler",
"av": "хӏалуцарал гъоркьорлъаби"
}
]
}
]
}
{
"word": "gergin",
"stress": 4,
"stem": "НАТЯНУТ",
"forms": [
"натянутый",
"натянутая",
"натянутое"
],
"senses": [
{
"text": "цӏараб, дугъдараб",
"examples": [
{
"tr": "gergin ip",
"av": "дугъдараб, дугъдабазун цӏараб квар"
}
]
},
{
"text": "хӏалуцараб, гьудуллъи гьечӏеб",
"labels": [
"mecazi anlamda"
],
"examples": [
{
"tr": "gergin ilişkiler",
"av": "хӏалуцарал гьоркьорлъаби"
}
]
}
]
}
{
"word": "gergin",
"stress": 4,
"forms": [
"тугой",
"тугая",
"тугое"
],
"senses": [
{
"text": "дугъдараб, къвакӏараб",
"examples": [
{
"tr": "sıkı yay",
"av": "къвакӏараб пружина"
}
]
},
{
"text": "бугӏун цӏезабураб",
"precomment": "tıka basa dolu",
"examples": [
{
"tr": "gergin çuval",
"av": "бугӏун цӏезабураб къандалъо"
},
{
"tr": "ağır işiten",
"av": "гӏинтӏа бакӏав"
}
]
}
]
}
{
"word": "gergin bir şekilde",
"forms": [
"напряжённо"
],
"labels": [
"zarf"
],
"senses": [
{
"text": "кутакалда, дугъдан, хӏалуцун",
"examples": [
{
"tr": "yoğun bir şekilde çalışmak",
"av": "хӏалуцун хӏалтӏизе"
}
]
}
]
}
gergin bir şekilde; sıkıca
сообщить о неточности{
"word": "gergin bir şekilde; sıkıca",
"stress": 2,
"forms": [
"натуго"
],
"labels": [
"zarf",
"konuşma dili sözcüğü"
],
"senses": [
{
"text": "дугъдан",
"examples": [
{
"tr": "kemerini sıkıca bağlamak",
"av": "рачел дугъдазабун къазе"
}
]
}
]
}
{
"word": "gergin; kızgın",
"stem": "НАКАЛЁНН",
"forms": [
"накалённый",
"накалённая",
"накалённое"
],
"senses": [
{
"text": "багӏаризабураб, боркьараб",
"examples": [
{
"tr": "ak kor haline gelmiş",
"av": "хъахӏлъиледухъ багӏаризабураб, боркьараб"
},
{
"tr": "kor haline gelmiş",
"av": "цӏва баледухъ"
},
{
"tr": "gergin atmosfer",
"av": "цӏакъ хӏалуцараб хӏал",
"comment": "халкъазда гьоркьосеб хӏал"
}
]
}
]
}
{
"word": "gerginlik",
"stress": 4,
"forms": [
"накал"
],
"labels": [
"eril"
],
"senses": [
{
"text": "багӏаризаби, боркьизаби",
"comment": "nakalyat fiiline göre",
"comment_lang": "ru"
},
{
"text": "кутакалда боркьи, багӏари",
"comment": "isınmak fiiline göre",
"comment_lang": "ru"
},
{
"text": "кутакалда хӏалуцин"
},
{
"text": "рекӏиналъул (кунчӏиялъул) даража"
}
]
}
{
"word": "gerginlik",
"forms": [
"напряжённость"
],
"labels": [
"dişil"
],
"senses": [
{
"text": "хӏалуцин",
"examples": [
{
"tr": "uluslararası gerilimi azaltmak",
"av": "халкъазда гьоркьосеб хӏалуцин чучлъизабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "geri",
"forms": [
"взад"
],
"labels": [
"zarf",
"konuşma dili sözcüğü"
],
"senses": [
{
"text": "нахъехун",
"labels": [
"konuşma dili sözcüğü"
],
"examples": [
{
"tr": "ne ileri ne geri",
"av": "я нахъехун, я цебехун унаро"
}
]
}
]
}
{
"word": "geri",
"stress": 4,
"forms": [
"назад"
],
"labels": [
"zarf"
],
"senses": [
{
"text": "нахъе, нахъехун",
"precomment": "zıt yönde",
"examples": [
{
"tr": "bir adım geri atmak",
"av": "гали нахъехун тӏамизе"
},
{
"tr": "saati geri almak",
"av": "сагӏат нахъе бачине"
}
]
},
{
"text": "нахъе",
"precomment": "geri",
"examples": [
{
"tr": "sözünü geri almak",
"av": "кьураб рагӏи нахъе босизе"
}
]
},
{
"text": "цебе",
"precomment": "önce",
"examples": [
{
"tr": "bir yıl önce",
"av": "лъагӏелалъ цебе"
},
{
"tr": "bir hafta önce",
"av": "анкьалъ цебе"
}
]
},
{
"text": "мугъзада нахъа",
"precomment": "arkaya",
"examples": [
{
"tr": "ellerini arkasına kavuşturmak",
"av": "кверал мугъзада нахъа лъезе",
"comment": "нахъехун кквезе"
}
]
}
]
}
{
"word": "geri",
"stress": 4,
"forms": [
"обратно"
],
"labels": [
"zarf"
],
"senses": [
{
"text": "нахъе, нахъехун",
"precomment": "geri",
"examples": [
{
"tr": "geri dönmek",
"av": "нахъбуссинабизе"
},
{
"tr": "gidiş-dönüş bileti",
"av": "добеги нахъеги (кӏиябго рахъалде) бугеб билет"
}
]
}
]
}
{
"word": "geri alma; el koyma",
"stress": 4,
"forms": [
"изъятие"
],
"labels": [
"nötr"
],
"senses": [
{
"text": "нахъе рехи (боси), бахъи",
"precomment": "müsadere etmek fiiline göre",
"examples": [
{
"tr": "satıştan çekilme",
"av": "дармидаса бахъи, бичизе гьукъи"
}
]
}
]
}
{
"word": "geri almak",
"stress": 4,
"forms": [
"изъять"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "гьукъизе, нахъе рехизе (босизе), бахъизе",
"precomment": "ne",
"examples": [
{
"tr": "bir kitabı satıştan çekmek",
"av": "тӏехь бичизе гьукъизе",
"comment": "бичулелъуса нахъе босизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "geri almak",
"forms": [
"отвоёвывать"
],
"labels": [
"bitmemiş görünüş"
],
"see_also": [
{
"target": "отвоевать",
"kind": "see"
}
]
}
geri bükmek; kıvırmak
сообщить о неточности{
"word": "geri bükmek; kıvırmak",
"stress": 6,
"forms": [
"отогнуть"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "(гьетӏизабураб) битӏизабизе, нахъе чӏвазабизе",
"precomment": "ne (düzeltmek)",
"examples": [
{
"tr": "sayfanın köşesini kıvırmak",
"av": "гьумералъул бокӏон битӏизабизе"
}
]
},
{
"text": "нахъе чӏвазабизе",
"precomment": "bir şeyin kenarlarını kıvırmak",
"examples": [
{
"tr": "kolları sıvamak",
"av": "къвалал нахъе чӏвазаризе"
}
]
}
]
}
{
"word": "geri döndürülemez",
"stress": 8,
"stem": "НЕОБРАТИМ",
"forms": [
"необратимый",
"необратимая",
"необратимое"
],
"senses": [
{
"text": "гъобго нухдасан цебе тӏезе, цӏидасан такрарлъизе рес гьечӏеб",
"labels": [
"kimya"
],
"examples": [
{
"tr": "geri dönüşsüz tepkime",
"av": "цӏидасан такрарлъулареб реакция"
}
]
}
]
}
{
"word": "geri dönmek",
"stress": 8,
"forms": [
"возвратиться"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "тӏадбуссине, нахъбуссине",
"precomment": "dönmek",
"examples": [
{
"tr": "yoldan dönmek",
"av": "нухдаса тӏадбуссине"
}
]
},
{
"text": "тӏадбуссине, нахъбуссине, буссине, гъоркьго букӏараб хӏалалде ккезе",
"precomment": "iyileşmek; eski haline gelmek",
"examples": [
{
"tr": "sağlık yerine geldi",
"av": "сахлъи букӏараб хӏалалде ккана"
}
]
},
{
"text": "аралде тӏадвуссине",
"precomment": "kime-ne (eskiye başlamak)",
"examples": [
{
"tr": "çalışmalarımıza dönelim",
"av": "нилъер занятиязде тӏад руссинин"
}
]
}
]
}
{
"word": "geri dönmek",
"stress": 6,
"forms": [
"воротиться"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş",
"konuşma dili sözcüğü"
],
"senses": [
{
"text": "тӏадвуссине",
"labels": [
"konuşma dili sözcüğü"
],
"examples": [
{
"tr": "gece yarısı döndü",
"av": "дов къаси кватӏун тӏадвуссана"
}
]
}
]
}
{
"word": "geri dönük",
"stress": 4,
"stem": "ПОПЯТН",
"forms": [
"попятный",
"попятная",
"попятное"
],
"labels": [
"konuşma dili sözcüğü"
],
"senses": [
{
"text": "нахъехун балагьараб, нахъбуссараб, гӏаксахун балагьараб",
"examples": [
{
"tr": "caymak; geri adım atmak",
"av": "ккараб разилъиялдаса, кьураб рагӏиялдаса инкар гьабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "geri dönülmez; kesin",
"stress": 9,
"stem": "БЕЗВОЗВРАТН",
"forms": [
"безвозвратный",
"безвозвратная",
"безвозвратное"
],
"senses": [
{
"text": "тӏад буссунареб, нахъ буссунареб"
},
{
"text": "нахъ буссинабизе кколареб, тӏад буссинабизе кколареб, кидагоялъе кьураб, миркалъ кьураб",
"precomment": "kredi üzerine",
"examples": [
{
"tr": "geri ödemesiz kredi",
"av": "нахъбуссинабизе кколареб къарз"
}
]
}
]
}
geri dönüşüm malzemesi
сообщить о неточности{
"word": "geri dönüşüm malzemesi",
"forms": [
"утильсырьё"
],
"labels": [
"nötr",
"topluluk ismi"
],
"see_also": [
{
"target": "утиль",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "geri getirilemez",
"stress": 10,
"forms": [
"невозвратимый",
"невозвратимая",
"невозвратимое",
"невозвратный",
"невозвратная",
"невозвратное"
],
"senses": [
{
"text": "нахъ буссунареб, такрарлъулареб, тӏад буссунареб",
"examples": [
{
"tr": "çocukluğun geri dönülmez zamanı",
"av": "такрарлъулареб лъимадулаб заман"
}
]
}
]
}
{
"word": "geri kafalı",
"stress": 2,
"forms": [
"косный",
"косная",
"косное"
],
"senses": [
{
"text": "нахъа хутӏараб, цӏияб жоялде ругьунлъичӏеб, ругьунаб хьвада-чӏвадиялда хутӏараб"
}
]
}
geri vermek; iade etmek
сообщить о неточности{
"word": "geri vermek; iade etmek",
"stress": 5,
"forms": [
"вернуть"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "тӏад буссинабизе, нахъ буссинабизе, нахъе кьезе, бецӏизе",
"precomment": "kimi-neyi (alınan)",
"examples": [
{
"tr": "kitabı iade etmek",
"av": "тӏехь нахъе кьезе"
},
{
"tr": "borcu ödemek",
"av": "налъи бецӏизе"
}
]
},
{
"text": "тӏад вуссинавизе, нахъвуссинавизе",
"precomment": "kimi-ne",
"examples": [
{
"tr": "çocuğu eve geri getirmek",
"av": "лъимер рокъобе тӏадбуссинабизе",
"comment": "нахъбуссинабизе"
}
]
},
{
"text": "букӏараб куцалъ гьабизе, гъоркь букӏахъе, рукӏалиде ккезабизе",
"precomment": "yeniden kurmak",
"examples": [
{
"tr": "sağlığı geri getirmek",
"av": "сахлъи рукӏалиде ккезабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "geri yuvarlamak",
"stress": 6,
"forms": [
"откатить"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "нахъе гиризе; гирун цо рахъалде бачине",
"precomment": "kimi-ne (kenara itmek)",
"examples": [
{
"tr": "kütüğü yuvarlayarak uzaklaştırmak",
"av": "чӏалу нахъе гиризе"
}
]
},
{
"text": "хехго нахъе ине",
"precomment": "hızlıca uzaklaşmak",
"comment": "рекӏун",
"labels": [
"konuşma dili sözcüğü"
]
}
]
}
{
"word": "geri yuvarlanmak",
"stress": 6,
"forms": [
"откатиться"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "нахъе гирун бачӏине, нахъе гьулчун бачӏине",
"examples": [
{
"tr": "kütük yuvarlanıp gitti",
"av": "чӏалу нахъе гирун бачӏана"
}
]
},
{
"text": "хехлъи гьабун, нахъе къазе",
"precomment": "aceleyle geri çekilmek",
"labels": [
"mecazi anlamda",
"konuşma dili sözcüğü"
]
}
]
}
{
"word": "geri yuvarlanmak",
"stress": 4,
"forms": [
"откатывать(ся)"
],
"labels": [
"bitmemiş görünüş"
],
"see_also": [
{
"target": "откатить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "geri çağıracağım",
"stress": 6,
"forms": [
"отзову",
"отзовусь",
"отзовёшь",
"отзовёшься"
],
"see_also": [
{
"target": "отозвать",
"kind": "from",
"comment": "будущее время",
"comment_lang": "ru"
},
{
"target": "отозваться",
"kind": "from",
"comment": "будущее время",
"comment_lang": "ru"
}
]
}
geri çağırmak; geri almak
сообщить о неточности{
"word": "geri çağırmak; geri almak",
"stress": 6,
"forms": [
"отозвать"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "ахӏун вачине, ахӏизе",
"precomment": "kimi-neyi",
"examples": [
{
"tr": "konuşmak için bir kenara çekmek",
"av": "хабаралъе цо рахъалдехун ахӏизе"
}
]
},
{
"text": "нахъе ахӏизе, нахъе вачине",
"examples": [
{
"tr": "büyükelçiyi geri çağırmak",
"av": "посол нахъе ахӏизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "geri çekilebilir",
"stress": 6,
"forms": [
"втяжной",
"втяжная",
"втяжное"
],
"senses": [
{
"text": "жанибе цӏалеб",
"examples": [
{
"tr": "emme borusu",
"av": "жанибе цӏалеб труба",
"comment": "мас.: гьава, лъим ва ц. жанибе цӏалеб"
}
]
}
]
}
{
"word": "geri çekilerek",
"stress": 7,
"forms": [
"отступя"
],
"labels": [
"zarf"
],
"senses": [
{
"text": "гӏемер рикӏкӏад гьечӏого; аскӏобго; гьоркьобги тун",
"examples": [
{
"tr": "iki metre uzakta",
"av": "кӏиго метр гьоркьобги тун"
}
]
}
]
}
{
"word": "geri çekiliyorum",
"stress": 2,
"forms": [
"пячусь",
"пятишься"
],
"see_also": [
{
"target": "пятиться",
"kind": "from",
"comment": "настоящее время",
"comment_lang": "ru"
}
]
}
{
"word": "geri çekilme",
"stress": 8,
"forms": [
"отступление"
],
"labels": [
"nötr"
],
"senses": [
{
"text": "нахъе къай",
"examples": [
{
"tr": "düşmanın geri çekilmesi",
"av": "дандияв (тушман) нахъе къай"
}
]
},
{
"text": "тари, ити, кьури",
"precomment": "kaçınma; sapma"
},
{
"text": "аслияб хабаралдаса (темаялдаса) кьурараб бакӏ",
"precomment": "konudan vb."
}
]
}
{
"word": "geri çekilmek",
"stress": 7,
"forms": [
"отступить"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "нахъе къазе",
"examples": [
{
"tr": "bir adım geri çekilmek",
"av": "цо галиялъ нахъе къазе"
}
]
},
{
"text": "нахъе къазе",
"labels": [
"askerî terim"
],
"examples": [
{
"tr": "savaşarak geri çekilmek",
"av": "рагъулаго нахъе къазе"
}
]
},
{
"text": "таризе; итизе; кьуризе",
"precomment": "bir şeyden kaçınmak",
"examples": [
{
"tr": "kuraldan sapmak",
"av": "низамалдаса (къагӏидаялдаса) кьуризе"
}
]
},
{
"text": "мухъил байбихьуда бакӏги тун, хъвазе",
"precomment": "neden (girinti yapmak)"
},
{
"text": "къуркьизе; чучизе",
"labels": [
"mecazi anlamda"
],
"examples": [
{
"tr": "zorluklar karşısında geri çekilmek",
"av": "захӏмалъабазда цеве къуркьизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "geri çekilmek",
"stress": 5,
"stem": "ОТХЛЫНУ",
"forms": [
"отхлынуть"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "нахъе гьулчун ине",
"examples": [
{
"tr": "dalgalar kıyıdan çekildi",
"av": "рагӏалдаса карачалаби нахъе гьулчун ана"
}
]
},
{
"text": "нахъе къазе",
"precomment": "geri çekilmek",
"labels": [
"mecazi anlamda"
],
"examples": [
{
"tr": "kalabalık geri çekildi",
"av": "руккел (къокъа) нахъе къана"
}
]
}
]
}
{
"word": "geri çekilmek",
"stress": 4,
"forms": [
"отшатываться"
],
"labels": [
"bitmemiş görünüş"
],
"see_also": [
{
"target": "отшатнуться",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "geri çekilmek",
"stress": 4,
"forms": [
"попятиться"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "нахъе-нахъе къазе, нахъаса нахъе вилълъине, ине"
}
]
}
{
"word": "geri çekilmek",
"stress": 8,
"forms": [
"ретироваться"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş",
"bitmemiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "цевеса хъвазе, вахчизе, нахъе къазе",
"comment": "уйти, скрыться",
"examples": [
{
"tr": "sessizce sıvışmak",
"av": "лъаларедухъ (вихьиларедухъ) цевеса хьвазе"
}
]
}
]
}
geri çekilmek; vazgeçmek
сообщить о неточности{
"word": "geri çekilmek; vazgeçmek",
"stress": 7,
"forms": [
"отступать(ся)"
],
"labels": [
"bitmemiş görünüş"
],
"see_also": [
{
"target": "отступить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "gerici",
"stress": 9,
"forms": [
"реакционер"
],
"labels": [
"eril"
],
"senses": [
{
"text": "реакционер",
"comment": "социалиялгун культуриял церетӏеязул тушман"
}
]
}
{
"word": "gerici",
"stress": 7,
"forms": [
"реакционный",
"реакционная",
"реакционное"
],
"senses": [
{
"text": "реакциялда хурхараб (бухьараб); реакциялъе бугеб, хӏалтӏизабулеб"
}
]
}
{
"word": "geride kalan; geri",
"stress": 6,
"stem": "ОТСТАЮЩ",
"forms": [
"отстающий",
"отстающая",
"отстающее"
],
"labels": [
"eril"
],
"senses": [
{
"text": "нахъа (хутӏулеб) бугеб",
"examples": [
{
"tr": "geride kalan işletme",
"av": "нахъа бугеб предприятие"
}
]
},
{
"text": "нахъа хутӏарав",
"labels": [
"isim anlamında"
]
}
]
}
geride kalma; gecikme
сообщить о неточности{
"word": "geride kalma; gecikme",
"stress": 7,
"forms": [
"отставание"
],
"labels": [
"nötr"
],
"senses": [
{
"text": "нахъа хутӏи, кватӏи; батӏалъун ин",
"precomment": "fiile göre geride kalmak"
}
]
}
{
"word": "geride kalmak",
"stress": 7,
"forms": [
"отставать"
],
"labels": [
"bitmemiş görünüş"
],
"see_also": [
{
"target": "отстать",
"kind": "see"
}
]
}
geride kalmak; kopmak
сообщить о неточности{
"word": "geride kalmak; kopmak",
"stress": 5,
"stem": "ОТСТА",
"forms": [
"отстать"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "нахъа хутӏизе",
"precomment": "geride kalmak",
"labels": [
"gerçek ve mecazi anlamda"
],
"examples": [
{
"tr": "trenden kalmak",
"av": "поездалдаса нахъа хутӏизе"
},
{
"tr": "çocuk sınıfından geri kaldı",
"av": "вас жиндирго классалдаса нахъа хутӏана"
}
]
},
{
"text": "нахъа букӏине",
"precomment": "saatler hakkında",
"examples": [
{
"tr": "saat beş dakika geri kaldı",
"av": "сагӏат щуго минуталъ нахъа буго"
}
]
},
{
"text": "батӏалъизе, тӏун бортизе",
"precomment": "ayrılmak, düşmek",
"examples": [
{
"tr": "sıva döküldü",
"av": "чӏвараб хӏарщ батӏалъун бортана"
}
]
},
{
"text": "тӏаса вичӏизе",
"precomment": "rahatsız etmekten vazgeçmek",
"labels": [
"konuşma dili sözcüğü"
]
}
]
}
{
"word": "geride kalmış",
"stress": 5,
"stem": "ОТСТАЛ",
"forms": [
"отсталый",
"отсталая",
"отсталое"
],
"senses": [
{
"text": "нахъе ккараб, нахъа хутӏараб",
"examples": [
{
"tr": "gerici insan",
"av": "нахъе ккарав чи",
"comment": "маданияталъул, гӏакълуялъул ва гь.ц. рахъалъ"
},
{
"tr": "geride kalmış teknik",
"av": "нахъе ккараб техника"
}
]
}
]
}
{
"word": "gerileme; regresyon",
"stress": 5,
"forms": [
"регресс"
],
"labels": [
"eril"
],
"senses": [
{
"text": "дагь-дагьккун нахъе ккей, гӏодобе ккей"
}
]
}
{
"word": "gerilemek",
"stress": 6,
"stem": "ЗАХИРЕ",
"forms": [
"захиреть"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş",
"konuşma dili sözcüğü"
],
"senses": [
{
"text": "загӏиплъизе",
"precomment": "hastalıklı/çelimsiz duruma gelmek"
},
{
"text": "свине, гуч тӏагӏине, гӏодобе ккезе",
"precomment": "gerilemek, düşüşe geçmek",
"labels": [
"mecazi anlamda"
],
"examples": [
{
"tr": "ekonomi kötüleşti",
"av": "магӏишаталъул гуч тӏагӏана",
"comment": "магӏишат загӏиплъана"
}
]
}
]
}
{
"word": "gerilemek",
"stress": 2,
"forms": [
"пятиться"
],
"labels": [
"bitmemiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "нахъе къазе, нахъаса нахъе ине"
},
{
"text": "сундасаниги инкар гьабизе",
"labels": [
"mecazi anlamda",
"halk dili sözcüğü"
]
}
]
}
{
"word": "gerilemek",
"stress": 8,
"forms": [
"регрессировать"
],
"labels": [
"bitmemiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "нахъе ккезе",
"comment": "экономика, промышленность"
}
]
}
{
"word": "gerilik",
"stress": 5,
"forms": [
"отсталость"
],
"labels": [
"dişil"
],
"senses": [
{
"text": "нахъеккей, нахъахутӏи",
"examples": [
{
"tr": "teknik gerilik",
"av": "техникаялъул рахъалъ нахъеккей"
},
{
"tr": "zeka geriliği",
"av": "гӏакълуялъул рахъалъ нахъеккей"
}
]
}
]
}
{
"word": "gerilim; gerilme",
"stress": 6,
"forms": [
"натяжение"
],
"labels": [
"nötr"
],
"senses": [
{
"text": "цӏазаби, дугъдазаби",
"precomment": "gerilmek fiiline göre"
},
{
"text": "цӏай, дугъдай",
"precomment": "fiile göre gerilmek"
},
{
"text": "ругъун данде буцӏцӏин",
"labels": [
"tıp"
]
}
]
}
{
"word": "gerilim; voltaj",
"stress": 7,
"stem": "НАПРЯЖЕНИ",
"forms": [
"напряжение"
],
"labels": [
"nötr"
],
"senses": [
{
"text": "хӏалуцинаби; дугъдазаби",
"comment": "germek fiilinin eylemi",
"comment_lang": "ru"
},
{
"text": "дугъдай; хӏалуцин",
"comment": "gerilmek fiilinin eylemi",
"examples": [
{
"tr": "güçlerin gerilmesi",
"av": "къуватазул хӏалуцин"
}
],
"comment_lang": "ru"
},
{
"text": "кутаклъи",
"precomment": "çaba; gayret",
"examples": [
{
"tr": "gergin bir şekilde çalışmak",
"av": "кутакалда хӏалтӏизе"
}
]
},
{
"text": "напряжение",
"labels": [
"fizik"
],
"examples": [
{
"tr": "yüksek gerilim akımı",
"av": "тӏадегӏанаб, кӏудияб напряжениялъул (къуваталъул) ток"
}
]
}
]
}
{
"word": "gerilla",
"stress": 7,
"forms": [
"партизанский",
"партизанская",
"партизанское"
],
"senses": [
{
"text": "партизаназул(аб)",
"examples": [
{
"tr": "partizan müfrezesi",
"av": "партизаназул къокъа"
}
]
}
]
}
gerilla savaşı yapmak
сообщить о неточности{
"word": "gerilla savaşı yapmak",
"stress": 7,
"forms": [
"партизанить"
],
"labels": [
"bitmemiş görünüş",
"konuşma dili sözcüğü"
],
"senses": [
{
"text": "партизанлъи гьабизе; партизаназул къокъаялъул членлъун вукӏине"
}
]
}
{
"word": "gerilme; burkulma",
"stress": 7,
"forms": [
"растяжение"
],
"labels": [
"nötr"
],
"senses": [
{
"text": "цӏан халат гьаби, гӏеб гьаби",
"precomment": "uzatmak fiiline göre"
},
{
"text": "цӏан бачӏин, гӏеблъи; къуркьи (бох, хӏетӏе)",
"precomment": "uzanmak fiiline göre"
}
]
}
{
"word": "gerilmek",
"stress": 5,
"forms": [
"напрячься"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "дугъдазе; хӏалуцине",
"examples": [
{
"tr": "kaslar gerildi",
"av": "ччорбал дугъдана"
},
{
"tr": "boynundaki damarlar gerildi",
"av": "досул горбода щукӏдул дугъдана"
}
]
},
{
"text": "къуват, гуч кьезе",
"precomment": "çaba sarf etmek",
"labels": [
"mecazi anlamda"
],
"examples": [
{
"tr": "yükü kaldırırken kendini zorlamak",
"av": "бакӏлъи борхулаго, къуват кьезе"
}
]
}
]
}
{
"word": "gerilmek",
"stress": 6,
"forms": [
"натянуться"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "дугъдан, цӏан, хӏалуцун ине, дугъдазе",
"precomment": "gerginleşmek"
}
]
}
gerilmek; kendini zorlamak
сообщить о неточности{
"word": "gerilmek; kendini zorlamak",
"stress": 4,
"forms": [
"натужиться"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş",
"konuşma dili sözcüğü"
],
"senses": [
{
"text": "тӏобабго къуват бакӏаризе, дугъдазе"
}
]
}
gerilmek; sinirlenmek
сообщить о неточности{
"word": "gerilmek; sinirlenmek",
"stress": 4,
"forms": [
"взвинчивать(ся)"
],
"labels": [
"bitmemiş görünüş"
],
"see_also": [
{
"target": "взвинтить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "gerilmek; sıkışmak",
"stress": 3,
"forms": [
"стягиваться"
],
"labels": [
"bitmemiş görünüş"
],
"see_also": [
{
"target": "стянуться",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "gerilmek; zorlamak",
"stress": 5,
"forms": [
"напрячь"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "хӏалуцинабизе; дугъдазабизе; хӏал кьезе",
"precomment": "ne",
"examples": [
{
"tr": "tüm güçleri seferber etmek",
"av": "тӏолабго къуват кьезе"
},
{
"tr": "dikkatini toplamak",
"av": "кинабго пикру буссинабизе, кӏвар кьезе"
}
]
},
{
"text": "кӏвар кьун гӏенеккизе",
"precomment": "duyma; işitme; söylenti",
"examples": [
{
"tr": "kulak kabartmak",
"av": "кӏвар кьун, гӏенеккизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "gerilmek; zorlanmak",
"stress": 7,
"forms": [
"напрягать(ся)"
],
"labels": [
"bitmemiş görünüş"
],
"see_also": [
{
"target": "напрячь",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "gerilmek; şişirmek",
"stress": 7,
"forms": [
"распереть"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "хӏалуциналъ бихъизабизе, гӏатӏилъизабизе",
"precomment": "kimi-neyi",
"labels": [
"konuşma dili sözcüğü"
],
"examples": [
{
"tr": "buz fıçıyı çatlattı",
"av": "цӏороца чирма бихъизабуна"
}
]
}
]
}
{
"word": "gerilmek; şişirmek",
"stress": 7,
"stem": "РАСПИРА",
"forms": [
"распирать"
],
"labels": [
"bitmemiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "хӏалуцун, вихъулеб хӏалалъ вукӏине",
"comment": "кинаб букӏаниги асаралъ",
"labels": [
"konuşma dili sözcüğü"
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "распереть",
"kind": "see",
"refwordnum": "2"
}
]
}
{
"word": "gerinmek",
"stress": 8,
"forms": [
"перетянуться"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "живго къан вухьине, къан борчине",
"precomment": "(bir şeyle kendini sıkıca bağlamak)",
"examples": [
{
"tr": "kemerle bağlanmak",
"av": "къан рачлица вухьине, рачел къан борчине"
}
]
}
]
}
{
"word": "gerinmek",
"stress": 4,
"forms": [
"потягиваться"
],
"labels": [
"bitmemiş görünüş"
],
"see_also": [
{
"target": "потянуться",
"kind": "see",
"refwordnum": "1"
}
]
}
{
"word": "gerinmek; uzanmak",
"stress": 6,
"forms": [
"потянуться"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "цӏавуцӏцӏахъдизе",
"examples": [
{
"tr": "uykulu bir şekilde gerinmek",
"av": "макьидаса вигьунаго цӏавуцӏцӏахъдизе"
}
]
},
{
"text": "сунда бугониги хадув цӏавуцӏцӏине; цӏазабизе",
"precomment": "bir şeyin arkasında",
"examples": [
{
"tr": "masanın üzerinden uzanmak",
"av": "столалалда тӏасан (къаркъала) цӏазабизе"
}
]
},
{
"text": "рахас гьабун ине; цӏан рачӏине",
"precomment": "kervan, kuşlar vb. hakkında"
},
{
"precomment": "gri günler uzayıp gitti",
"text": "кьерхарал къоял халат рахъана"
}
]
}
{
"word": "geriye",
"forms": [
"вспять"
],
"labels": [
"zarf"
],
"senses": [
{
"text": "нахъехун; нахъе; нахъ-",
"examples": [
{
"tr": "geri dönmek",
"av": "нахъехун буссинабизе, нахъбуссинабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "geriye atmak",
"stress": 7,
"forms": [
"запрокидывать(ся)"
],
"labels": [
"bitmemiş görünüş"
],
"see_also": [
{
"target": "запрокинуть",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "geriye atmak",
"stress": 7,
"stem": "ЗАПРОКИНУ",
"forms": [
"запрокинуть"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "нахъехун рехизе",
"precomment": "ne",
"examples": [
{
"tr": "başını arkaya atarak kahkahayla güldü",
"av": "дов, бетӏерги нахъехун рехун, кутакалда велъана (гӏагӏадана)"
}
]
}
]
}
geriye atmak; arkaya yaslanmak
сообщить о неточности{
"word": "geriye atmak; arkaya yaslanmak",
"stress": 4,
"forms": [
"откидывать(ся)"
],
"labels": [
"bitmemiş görünüş"
],
"see_also": [
{
"target": "откинуть",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "geriye bükülmek",
"stress": 6,
"forms": [
"отогнуться"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "(гьетӏизабураб) битӏизе",
"precomment": "doğrulmak, gerinmek"
},
{
"text": "гьетӏизе",
"precomment": "eğilmek",
"comment": "гӏебеде, эхеде ва гь.ц."
}
]
}
{
"word": "geriye sıçramak",
"stress": 5,
"forms": [
"отпрыгивать"
],
"labels": [
"bitmemiş görünüş"
],
"see_also": [
{
"target": "отпрыгнуть",
"kind": "see"
}
]
}
geriye çekmek; ertelemek
сообщить о неточности{
"word": "geriye çekmek; ertelemek",
"stress": 6,
"forms": [
"оттянуть"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "цояб рахъалдехун цӏазе, нахъе цӏазе",
"precomment": "ne (yana)",
"examples": [
{
"tr": "halatı sola çekmek",
"av": "квар кваранидехун цӏазе"
}
]
},
{
"text": "нахътӏамизе",
"precomment": "neyi (ertelemek)",
"examples": [
{
"tr": "seyahati ertelemek",
"av": "сапар нахътӏамизе"
}
]
},
{
"text": "цӏазабизе",
"precomment": "ne (sarkık duruma getirmek)",
"examples": [
{
"tr": "cepleri sarkıtmak",
"av": "чунтби дализаризе, цӏазаризе"
}
]
},
{
"text": "цӏа-цӏан унтизабизе, гьана виххизавизе",
"precomment": "ne (yormak)"
},
{
"text": "бацӏун халат гьабизе",
"precomment": "ne",
"labels": [
"teknik"
]
}
]
}
{
"word": "germanyum",
"stress": 5,
"forms": [
"германий"
],
"labels": [
"eril"
],
"senses": [
{
"text": "германий",
"comment": "element, metal",
"labels": [
"kimya"
],
"comment_lang": "ru"
}
]
}
{
"word": "germek",
"stress": 7,
"forms": [
"взвинтить"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "рахинаризе",
"precomment": "kimi-neyi",
"labels": [
"konuşma dili sözcüğü"
],
"examples": [
{
"tr": "sinirleri germek",
"av": "нервал рахинаризе"
},
{
"tr": "fiyatları artırmak",
"av": "багьаби эхеде рахинаризе"
}
]
}
]
}
{
"word": "germek; gerilmek",
"stress": 4,
"forms": [
"натягивать(ся)"
],
"labels": [
"bitmemiş görünüş"
],
"see_also": [
{
"target": "натянуть",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "gernek; çekmek",
"stress": 6,
"forms": [
"натянуть"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "цӏазе, дугъдазабизе",
"precomment": "ne (sıkı yapmak)",
"examples": [
{
"tr": "dizginleri germek",
"av": "квелъ цӏазе"
},
{
"tr": "bağlamanın tellerini germek",
"av": "балалайкаялъул чӏваби кьуризе"
}
]
},
{
"text": "ретӏине, тӏаде цӏазе",
"precomment": "giymek; takmak",
"labels": [
"konuşma dili sözcüğü"
],
"examples": [
{
"tr": "yorganı üzerine çekmek",
"av": "юргъан жиндаго тӏаде цӏазе"
}
]
},
{
"text": "хӏалица гӏезабизе",
"examples": [
{
"tr": "öğrenciye zorla üç vermek",
"av": "цӏалдохъанасе лъабилаб хӏалица лъезе"
},
{
"tr": "birini aldatmak",
"av": "щивниги къосинавизе, гӏадал гьавизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "gerçek",
"stress": 2,
"stem": "ПОДЛИНН",
"forms": [
"подлинный",
"подлинная",
"подлинное"
],
"senses": [
{
"text": "хӏакъикъияб, аслияб",
"examples": [
{
"tr": "gerçek belge",
"av": "хӏакъикъияб документ"
}
]
},
{
"text": "унго-унгояб",
"precomment": "gerçek; hakiki",
"examples": [
{
"tr": "gerçek dost",
"av": "унго-унгояв гьудул"
},
{
"tr": "gerçek sanatçı",
"av": "унго-унгояв художник"
}
]
},
{
"text": "битӏараб нухде вачине, витӏун ккезавизе",
"precomment": "doğru yola yönlendirmek",
"examples": [
{
"tr": "doğru yola yönlendirmek",
"av": "битӏараб нухде вачине, витӏун ккезавизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "gerçek",
"stress": 3,
"stem": "РЕАЛЬН",
"forms": [
"реальный",
"реальная",
"реальное"
],
"senses": [
{
"text": "унго-унгояб, хӏакъикъияб",
"precomment": "gerçek; fiili"
},
{
"text": "витӏарав; гӏумру лъикӏ бичӏчӏулев",
"precomment": "gerçekçi, pratik",
"examples": [
{
"tr": "hayata gerçekçi bakış",
"av": "гӏумруялдехун (бугеб) битӏараб бербалагьи"
}
]
},
{
"text": "тӏубазабизе, гӏумруялде бахъинабизе кӏолеб",
"precomment": "gerçekleştirilebilir",
"examples": [
{
"tr": "gerçekçi plan",
"av": "тӏубазабизе кӏолеб (тӏубазабун бажарулеб) план"
},
{
"tr": "realschule",
"av": "революциялда цебесеб Россиялда гьоркьохъел школазул цояб, гьоркьохъеб цӏалул заведение"
}
]
}
]
}
{
"word": "gerçek",
"stress": 2,
"stem": "СУЩ",
"forms": [
"сущий",
"сущая",
"сущее"
],
"senses": [
{
"examples": [
{
"tr": "saf gerçek",
"av": "унго-унгояб хӏакъикъат"
}
]
}
]
}
{
"word": "gerçek dışı",
"stress": 5,
"forms": [
"ирреальный",
"ирреальная",
"ирреальное"
],
"senses": [
{
"text": "букӏунареб, хӏакъикъаталда букӏине рес гьечӏеб"
}
]
}
{
"word": "gerçek dışı",
"stress": 5,
"stem": "НЕРЕАЛЬН",
"forms": [
"нереальный",
"нереальная",
"нереальное"
],
"senses": [
{
"text": "хӏакъикъияб гуреб",
"examples": [
{
"tr": "gerçekçi olmayan proje",
"av": "хӏакъикъияб гуреб проект"
},
{
"tr": "gerçekçi olmayan teklif",
"av": "гӏумруялде бахъунареб, тӏубазабун бажарулареб предложение (цебелъей)"
}
]
}
]
}
{
"word": "gerçek olay, gerçek",
"forms": [
"быль"
],
"labels": [
"dişil"
],
"senses": [
{
"text": "букӏараб (лъугьараб, хӏакъикъияб) иш",
"comment": "ургъун бахъичӏеб, гьересияб гуреб",
"examples": [
{
"tr": "bu masal değil, gerçek",
"av": "гьеб маргьа гуро, лъугьараб(хӏакъикъияб) иш буго"
}
]
}
]
}
{
"word": "gerçek; fiili",
"stress": 2,
"stem": "ДЕЙСТВИТЕЛЬН",
"forms": [
"действительный",
"действительная",
"действительное"
],
"senses": [
{
"text": "хӏакъикъияб, унго-унгояб"
},
{
"text": "гуч, ихтияр бугеб; асар гьабулеб",
"examples": [
{
"tr": "gerçek olgu",
"av": "унго-унгояб хӏужжа"
},
{
"tr": "bilet üç gün geçerlidir",
"av": "билет лъабго сордо-къоялъе (мехелалъе) ихтияр бугеб (хӏакъикъияб) буго"
}
]
},
{
"text": "аскарияб хъулухъ",
"precomment": "aktif hizmet",
"labels": [
"askerî terim"
]
},
{
"text": "ГӀелмабазул академиялъул хӏакъикъияв член",
"precomment": "Bilimler Akademisi asil üyesi"
}
]
}
{
"word": "gerçek; hakiki",
"stress": 1,
"stem": "ИСТИНН",
"forms": [
"истинный",
"истинная",
"истинное"
],
"senses": [
{
"text": "хӏакъикъияб, хӏакъаб, уяб, унго-унгояб, битӏараб",
"examples": [
{
"tr": "gerçek durum",
"av": "хӏакъикъияб хӏал"
},
{
"tr": "gerçek hakikat",
"av": "уяб жо"
},
{
"tr": "gerçek anlam",
"av": "битӏараб магӏна"
},
{
"tr": "gerçek dost",
"av": "унго-унгояв гьудул"
},
{
"tr": "gerçek sanatçı",
"av": "унго-унгояв художник"
},
{
"tr": "doğru yola yöneltmek",
"av": "битӏараб нухде вачине, витӏун ккезавизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "gerçek; hakiki",
"stress": 6,
"stem": "НАСТОЯЩ",
"forms": [
"настоящий",
"настоящая",
"настоящее"
],
"senses": [
{
"text": "гьанжесеб",
"precomment": "şimdiki",
"examples": [
{
"tr": "şu anda",
"av": "гьабсагӏат, гьанжесеб заманалда"
}
]
},
{
"text": "гьаб",
"precomment": "bu, söz konusu",
"examples": [
{
"tr": "bu makalede",
"av": "гьаб статьялда"
}
]
},
{
"text": "унго-унгояб, битӏараб",
"precomment": "gerçek; hakiki",
"examples": [
{
"tr": "hakiki altın",
"av": "унго-унгояб месед"
},
{
"tr": "gerçek isim",
"av": "битӏараб цӏар"
},
{
"tr": "gerçek dost",
"av": "унго-унгояв гьудул"
}
]
},
{
"labels": [
"isim anlamında",
"nötr"
],
"examples": [
{
"tr": "şimdiki zaman",
"av": "гьаб заман"
},
{
"tr": "şimdiki zaman",
"av": "гьанже заман",
"labels": [
"грамматика"
]
}
]
}
]
}
{
"word": "gerçek; olay",
"forms": [
"факт"
],
"labels": [
"eril"
],
"senses": [
{
"text": "хӏужжа",
"examples": [
{
"tr": "tarihi gerçek",
"av": "тарихияб хӏужжа"
},
{
"tr": "gerçekleri ortaya koymak",
"av": "хӏужжаби рачине",
"comment": "рихьизаризе"
}
]
},
{
"text": "хӏакъикат"
}
]
}
{
"word": "gerçek; samimi",
"stress": 7,
"stem": "НЕПОДДЕЛЬН",
"forms": [
"неподдельный",
"неподдельная",
"неподдельное"
],
"senses": [
{
"text": "унго-унгояб, хӏакъикъияб, гьересияб гуреб, хисизабичӏеб",
"examples": [
{
"tr": "gerçek belgeler",
"av": "хӏакъикъиял документал"
},
{
"tr": "katıksız sevinç",
"av": "унго-унгояб рекӏелаб рохел"
}
]
}
]
}
{
"word": "gerçekleşmek",
"stress": 9,
"forms": [
"осуществиться"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "тӏубазе, лъугьине",
"examples": [
{
"tr": "planlarımız gerçekleşti",
"av": "нижер планал тӏурана"
}
]
}
]
}
{
"word": "gerçekleşmek",
"stress": 9,
"forms": [
"реализоваться"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş",
"bitmemiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "билълъанхъизе, яшавалде бахъине",
"precomment": "gerçekleşmek"
},
{
"text": "бичун гӏарцуде буссине",
"precomment": "paraya çevirmek"
},
{
"text": "тӏибитӏизе"
}
]
}
{
"word": "gerçekleşmek",
"stress": 3,
"forms": [
"сбыться"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "тӏубазе, лъугьине, бахъине, рагӏалде бахъине",
"precomment": "gerçekleşmek",
"comment": "мурад, хьул, анищ",
"examples": [
{
"tr": "rüyalar gerçek oldu",
"av": "мурадал тӏурана"
}
]
}
]
}
{
"word": "gerçekleşmek",
"stress": 6,
"forms": [
"свершать(ся)"
],
"labels": [
"bitmemiş görünüş"
],
"see_also": [
{
"target": "свершить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "gerçekleşmek",
"stress": 6,
"forms": [
"свершиться"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "лъугьине, ккезе, букӏине"
}
]
}
{
"word": "gerçekleşmek",
"stress": 7,
"forms": [
"совершиться"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "лъугьине, ккезе",
"examples": [
{
"tr": "önemli bir olay gerçekleşti",
"av": "кӏвар бугеб лъугьа-бахъин ккана"
}
]
}
]
}
{
"word": "gerçekleşmek; dolmak",
"stress": 4,
"homonym": 1,
"forms": [
"исполниться"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "тӏубазе, яшавалде бахъине",
"precomment": "gerçekleşmek",
"examples": [
{
"tr": "isteğim gerçekleşti",
"av": "дир мурад тӏубана"
}
]
},
{
"text": "тӏубазе",
"precomment": "kime, ki/ne, şahısız kullanım",
"examples": [
{
"tr": "oğlan on yaşına girdi",
"av": "васасул анцӏго сон тӏубана (васас анцӏго сон бана)"
}
]
}
]
}
{
"word": "gerçekleşmek; dolmak",
"stress": 4,
"homonym": 2,
"forms": [
"исполниться"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "цӏезе",
"precomment": "neyle, neyle ilgili, bir duyguyla dolmak",
"examples": [
{
"tr": "kararlılıkla dolmak",
"av": "таваккалалъул цӏезе"
},
{
"tr": "kalbim sevinçle doldu",
"av": "дир ракӏ рохалил цӏуна"
}
]
}
]
}
gerçekleşmek; vuku bulmak
сообщить о неточности{
"word": "gerçekleşmek; vuku bulmak",
"stress": 6,
"forms": [
"состояться"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "букӏине; буго",
"examples": [
{
"tr": "toplantı kulüpte yapılacak",
"av": "собрание клубалда букӏине буго"
},
{
"tr": "konferans saat onda gerçekleşecek",
"av": "лекция сагӏат анцӏгоялда букӏине буго"
}
]
}
]
}
{
"word": "gerçekleşmek; yapmak",
"stress": 7,
"forms": [
"совершать(ся)"
],
"labels": [
"bitmemiş görünüş"
],
"see_also": [
{
"target": "совершить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "gerçekleşmez",
"stress": 5,
"stem": "НЕСБЫТОЧН",
"forms": [
"несбыточный",
"несбыточная",
"несбыточное"
],
"senses": [
{
"text": "мурадалде щолареб, гӏумруялде бахъунареб, тӏубалареб",
"examples": [
{
"tr": "gerçekleşmez hayaller",
"av": "тӏураларел анищал"
}
]
}
]
}
{
"word": "gerçekleştirilebilir",
"stress": 9,
"forms": [
"осуществимый",
"осуществимая",
"осуществимое"
],
"senses": [
{
"text": "тӏубазабизе, гӏумруялде бахъинабизе кӏолеб",
"examples": [
{
"tr": "uygulanabilir plan",
"av": "тӏубазабизе кӏолеб план"
}
]
}
]
}
{
"word": "gerçekleştirilemez",
"stress": 9,
"forms": [
"невыполнимый",
"невыполнимая",
"невыполнимое"
],
"senses": [
{
"text": "тӏубазабизе захӏматаб, кӏолареб"
}
]
}
{
"word": "gerçekleştirilemez",
"stress": 11,
"stem": "НЕОСУЩЕСТВИМ",
"forms": [
"неосуществимый",
"неосуществимая",
"неосуществимое"
],
"senses": [
{
"text": "лъугьунареб, бажарулареб, тӏубалареб, тӏубазабизе кӏолареб",
"examples": [
{
"tr": "gerçekleştirilemez istek",
"av": "тӏубалареб мурад, анищ"
}
]
}
]
}
{
"word": "gerçekleştirilmemiş",
"stress": 9,
"stem": "НЕРЕАЛИЗОВАНН",
"forms": [
"нереализованный",
"нереализованная",
"нереализованное"
],
"senses": [
{
"text": "бичичӏеб, гӏумруялде бахъинабичӏеб",
"examples": [
{
"tr": "satılamamış ürünler",
"av": "бичичӏеб къайи"
}
]
}
]
}
{
"word": "gerçekleştirme",
"stress": 10,
"forms": [
"осуществление"
],
"labels": [
"nötr"
],
"senses": [
{
"text": "тӏубазаби",
"precomment": "fiile göre gerçekleştirmek"
},
{
"text": "тӏубай",
"precomment": "fiile göre gerçekleşmek"
}
]
}
gerçekleştirme; satış
сообщить о неточности{
"word": "gerçekleştirme; satış",
"stress": 7,
"forms": [
"реализация"
],
"labels": [
"dişil"
],
"senses": [
{
"text": "яшавалде бахъинаби",
"precomment": "hayata geçirme",
"examples": [
{
"tr": "planın gerçekleştirilmesi",
"av": "план гӏумруялде, яшавалде бахъинаби"
}
]
},
{
"text": "гӏарцухъ бичи",
"precomment": "nakite çevirme",
"examples": [
{
"tr": "mal satışı",
"av": "къайи бичи (гӏарцуде сверизаби)"
}
]
}
]
}
{
"word": "gerçekleştirmek",
"stress": 7,
"forms": [
"воплотить"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "яшавалде бахъинабизе, бугеблъун лъугьинабизе, сундулъниги загьир гьабизе, чӏван къотӏараб къагӏидаялда сурат (образ) цебе чӏезабун, бихьизабизе",
"precomment": "birini/bir şeyi birinde",
"examples": [
{
"tr": "fikrini bir şiirde somutlaştırmak",
"av": "жиндирго пикру кочӏолъ загьир гьабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "gerçekleştirmek",
"stress": 9,
"forms": [
"осуществить"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "тӏубазабизе",
"precomment": "ne",
"examples": [
{
"tr": "beş yıllık planı gerçekleştirmek",
"av": "щуго сонил план тӏубазабизе"
},
{
"tr": "uygulamaya koymak",
"av": "хӏал бихьун тӏубазабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "gerçekleştirmek",
"stress": 8,
"forms": [
"претворить"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "гӏумруялде бахъинабизе",
"precomment": "neyi nereye",
"labels": [
"yüksek üslup"
],
"examples": [
{
"tr": "vasiyetleri hayata geçirmek",
"av": "васиятал гӏумруялде рахъинаризе"
}
]
}
]
}
{
"word": "gerçekleştirmek",
"stress": 9,
"forms": [
"реализовать"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş",
"bitmemiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "яшавалде, гӏумруялде бахъинабизе, билълъинабизе",
"precomment": "ne, gerçekleştirmek",
"examples": [
{
"tr": "planları gerçekleştirmek",
"av": "план яшавалде бахъинабизе"
}
]
},
{
"text": "бичизе, бичун гӏарцуде буссинабизе",
"precomment": "satmak",
"examples": [
{
"tr": "malı satmak",
"av": "къайи бичизе"
}
]
},
{
"text": "тӏибитӏизабизе",
"precomment": "yaymak",
"comment": "заем"
}
]
}
{
"word": "gerçekleştirmek",
"stress": 6,
"forms": [
"свершить"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "гьабизе, гьабун тӏубазабизе",
"precomment": "ne"
},
{
"text": "рагӏалде бахъинабизе"
}
]
}
{
"word": "gerçekleştirmek",
"stress": 7,
"forms": [
"совершить"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "гьабизе",
"precomment": "ne",
"examples": [
{
"tr": "kahramanlık yapmak",
"av": "бахӏарчилъи, гьунар гьабизе"
},
{
"tr": "anlaşma yapmak",
"av": "къотӏи гьабизе (дармил)"
},
{
"tr": "suç işlemek",
"av": "такъсирияб иш гьабизе"
}
]
}
]
}
gerçekleştirmek; gerçekleşmek
сообщить о неточности{
"word": "gerçekleştirmek; gerçekleşmek",
"stress": 10,
"forms": [
"осуществлять(ся)"
],
"labels": [
"bitmemiş görünüş"
],
"see_also": [
{
"target": "осуществить",
"kind": "see"
}
]
}
gerçekleştirmek; gerçekleşmek
сообщить о неточности{
"word": "gerçekleştirmek; gerçekleşmek",
"stress": 8,
"forms": [
"претворять(ся)"
],
"labels": [
"bitmemiş görünüş"
],
"see_also": [
{
"target": "претвориться",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "gerçeklik",
"stress": 3,
"forms": [
"реальность"
],
"labels": [
"dişil"
],
"senses": [
{
"text": "хӏакъикъияб, унго-унголъунги бугеб, ургъун бахъичӏеб жо, хӏакъикъат",
"precomment": "gerçeklik; aktüalite",
"examples": [
{
"tr": "dış dünyanın nesnel gerçekliği",
"av": "нилъеда сверун бугеб дунял хӏакъикъаталдаги букӏин"
}
]
},
{
"text": "гӏумруялде бахъинабун бажари, тӏубазабизе кӏвей",
"precomment": "yapılabilirlik",
"examples": [
{
"tr": "planın gerçekçiliği",
"av": "план тӏубазе кӏвей (кӏолеб букӏин)"
}
]
}
]
}
{
"word": "gerçeklik; aktüalite",
"stress": 2,
"stem": "ДЕЙСТВИТЕЛЬНОСТ",
"forms": [
"действительность"
],
"labels": [
"dişil"
],
"senses": [
{
"text": "хӏакъикъат, унго-унголъи",
"examples": [
{
"tr": "olasılığı gerçeğe dönüştürmek",
"av": "бугеб рес гӏумруялде бахъинабизе"
},
{
"tr": "gerçekte",
"av": "хӏакъикъаталдаги"
}
]
}
]
}
{
"word": "gerçeklik; hakikat",
"stress": 1,
"forms": [
"истинность"
],
"labels": [
"dişil"
],
"senses": [
{
"text": "хӏакъикъияб букӏин"
}
]
}
{
"word": "gerçeklik; uyanıklık",
"forms": [
"явь"
],
"labels": [
"dişil"
],
"senses": [
{
"text": "хӏакъикъат, унго-унголъи",
"examples": [
{
"tr": "bu rüya mı gerçek mi?",
"av": "гьаб макьуйищ яги хӏакъикъатищ?"
},
{
"tr": "rüyalar gerçek oldu",
"av": "анищал хӏакъикъатлъун лъугьана",
"comment": "хӏакъикъатлъана"
}
]
}
]
}
{
"word": "gerçekte; uyanıkken",
"stress": 5,
"forms": [
"наяву"
],
"labels": [
"zarf"
],
"senses": [
{
"text": "макьилъ гуреб, хӏакъикъаталда, лъадго, лъавуда"
}
]
}
{
"word": "gerçekten",
"stress": 3,
"forms": [
"воистину"
],
"labels": [
"zarf"
],
"senses": [
{
"text": "унго-унго, битӏухъего, абухъего",
"labels": [
"yüksek üslup"
],
"examples": [
{
"tr": "gerçekten büyük görevler",
"av": "унго-унголъун чӏахӏиял масъалаби"
}
]
}
]
}
{
"word": "gerçekten",
"stress": 4,
"forms": [
"вправду"
],
"labels": [
"zarf",
"konuşma dili sözcüğü"
],
"senses": [
{
"text": "унго-унголъун, хӏакъикъаталда, абухъего, битӏухъе",
"labels": [
"konuşma dili sözcüğü"
],
"examples": [
{
"tr": "gerçekten seninle gideceğimi mi sanıyorsun?",
"av": "дун унгоунголъунги мунгун цадахъ вилълъиниланищ дуда кколеб?"
}
]
}
]
}
{
"word": "gerçekten",
"forms": [
"впрямь"
],
"labels": [
"edat"
],
"senses": [
{
"text": "битӏахъе, хӏакъикъаталдаги, унго унголъунги",
"labels": [
"konuşma dili sözcüğü"
],
"examples": [
{
"tr": "gerçekten de o aptal",
"av": "дов хӏакъикъаталдаги гӏантав вуго"
}
]
}
]
}
{
"word": "gerçekten",
"stress": 2,
"forms": [
"действительно"
],
"labels": [
"zarf"
],
"senses": [
{
"text": "хӏакъикъаталда",
"precomment": "gerçekten",
"comment": "ги",
"examples": [
{
"tr": "gerçekten hastalandı",
"av": "дов хӏакъикъаталдаги унтана"
}
]
},
{
"text": "унго-унголъунги, абухъего, битӏухъе бицани",
"labels": [
"ara söz anlamında"
],
"examples": [
{
"tr": "gerçekten de haklıydın",
"av": "унго-унголъунги, мун витӏарав вукӏун вуго"
}
]
}
]
}
{
"word": "gerçekten",
"stress": 9,
"forms": [
"по-настоящему"
],
"labels": [
"zarf"
],
"senses": [
{
"text": "букӏине кколеб куцалъ"
}
]
}
{
"word": "gerçekten de",
"stress": 2,
"forms": [
"так-таки"
],
"labels": [
"konuşma dili sözcüğü",
"edat"
],
"senses": [
{
"text": "бугониги, кин бугониги",
"precomment": "yine de",
"examples": [
{
"tr": "sonunda dediğini yaptırtmayı başardı",
"av": "кин бугониги, жиндирабго чӏезабизе кӏвана досда"
}
]
}
]
}
{
"word": "gerçekten, hakikaten",
"stress": 1,
"forms": [
"истинно"
],
"labels": [
"zarf"
],
"senses": [
{
"text": "хӏакълъун, хӏакъикъаталда, унго-унго"
}
]
}
{
"word": "gerçekten; hakikaten",
"stress": 3,
"forms": [
"поистине"
],
"labels": [
"zarf"
],
"senses": [
{
"text": "унго-унгоги, хӏакъикъаталдаги",
"labels": [
"kitabî"
]
}
]
}
{
"word": "gerçekçi",
"stress": 5,
"forms": [
"реалист"
],
"labels": [
"eril"
],
"senses": [
{
"text": "реалист, реализмалъул рахъ кколев чи",
"comment": "хӏакъикъаталъул дурусго хӏисаб гьабун хьвадулев чи"
}
]
}
{
"word": "gerçekçi",
"stress": 8,
"stem": "РЕАЛИСТИЧЕСК",
"forms": [
"реалистический",
"реалистическая",
"реалистическое"
],
"senses": [
{
"text": "реализмалъул принципазда гӏуцӏараб",
"precomment": "realizm ilkelerine dayanan",
"examples": [
{
"tr": "edebiyatta gerçekçi akım",
"av": "литератураялда реализмалъул принципазда гӏуцӏараб гӏумруялъулаб цебетӏей бихьизабулеб къагӏида"
}
]
}
]
}
{
"word": "gerçekçi bir şekilde",
"stress": 3,
"forms": [
"трезво"
],
"labels": [
"zarf"
],
"senses": [
{
"text": "цӏодорго, гӏакълуялда, гӏакълу цебе ккезабун",
"precomment": "mantıklıca",
"examples": [
{
"tr": "bir şeye soğukkanlılıkla yaklaşmak",
"av": "сундехунниги цӏодораб бербалагьи букӏине"
}
]
}
]
}
{
"word": "gerçekçilik",
"stress": 5,
"forms": [
"реализм"
],
"labels": [
"eril"
],
"senses": [
{
"text": "реализм",
"comment": "объективияб хӏакъикъат дурусго ва тӏубан бихьизаби мурадлъун бугеб нух",
"labels": [
"edebiyat, edebiyat bilimi",
"sanat"
],
"examples": [
{
"tr": "sosyalist gerçekçilik",
"av": "социалистияб реализм"
},
{
"tr": "eleştirel gerçekçilik",
"av": "критикияб реализм",
"comment": "19–20 веказда букӏараб, литератураялда ва искусствоялда (адабияталда ва маданияталда) гъорлъе раккун, гъваридго, битӏун гӏумру бихьизаби; буржуазиябгун помещиказулаб гӏуцӏиялда ругел тӏуразе кӏоларел дандеккунгутӏиял рихьизари"
}
]
},
{
"text": "хӏакъикъиял шартӏал баянго, гӏелмияб куцалда хӏисабалде роси",
"precomment": "gerçeklik koşullarının dikkate alınması",
"examples": [
{
"tr": "planlamada gerçekçilik",
"av": "планал гьарулаго, хӏакъикъиял шартӏал баянго, гӏелмияб куцалда хӏисабалде роси"
}
]
}
]
}
{
"word": "gerçeği görmek",
"stress": 8,
"forms": [
"прозревать"
],
"labels": [
"bitmemiş görünüş"
],
"see_also": [
{
"target": "прозреть",
"kind": "see"
}
]
}