{
"word": "ara açmak",
"stress": 5,
"forms": [
"рассорить"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "цоцалъ барщизаризе, къацандизаризе, дагӏбадизаризе",
"precomment": "kimi-neyi",
"labels": [
"konuşma dili sözcüğü"
]
},
{
"text": "гӏадада хвезабизе",
"comment": "гӏарац",
"labels": [
"mecazi anlamda"
]
}
]
}
{
"word": "ara ekim",
"stress": 5,
"forms": [
"подсев"
],
"labels": [
"eril"
],
"senses": [
{
"text": "тӏаде хьай",
"precomment": "ek ekin fiiline göre",
"comment": "аслияб бекьараб жоялда тӏаде цоги батӏияб хьон хьай"
}
]
}
{
"word": "ara istasyon",
"stress": 7,
"forms": [
"полустанок"
],
"labels": [
"eril"
],
"senses": [
{
"text": "кӏудияб гьечӏеб маххул нухлул станция",
"comment": "гьитӏинаб станция",
"labels": [
"demiryolu terimi"
]
}
]
}
{
"word": "ara katman",
"stress": 6,
"forms": [
"прослой"
],
"labels": [
"eril"
],
"senses": [
{
"text": "гъат",
"comment": "сунданиги гьоркьоб бугеб тӏеренаб гъат"
}
]
}
{
"word": "ara sayfa",
"stress": 6,
"forms": [
"шмуцтитул"
],
"labels": [
"eril"
],
"senses": [
{
"text": "шмуцтитул",
"comment": "тӏехьалъул байбихьуда яги бутӏабазда, бутӏрузда цебе гьезул цӏар ялъуни сурат лъураб цо тӏамач",
"labels": [
"matbaacılık"
]
}
]
}
{
"word": "ara seçimler",
"stress": 4,
"forms": [
"довыборы"
],
"labels": [
"çoğul"
],
"senses": [
{
"text": "эркенлъараб бакӏалде чи вищизе гьабулеб рищи"
}
]
}
{
"word": "ara sıra yatmak",
"forms": [
"полёживать"
],
"labels": [
"bitmemiş görünüş",
"konuşma dili sözcüğü"
],
"senses": [
{
"text": "гӏебеде чӏвазе"
}
]
}
{
"word": "ara sıra; nadiren",
"stress": 1,
"forms": [
"изредка"
],
"labels": [
"zarf"
],
"senses": [
{
"text": "къанагӏат, нагагь-надир",
"precomment": "bazen",
"examples": [
{
"tr": "arada sırada bize uğrardı",
"av": "дов нагагь-надир ваккулаан нижехъе"
},
{
"tr": "ara sıra mektup almak",
"av": "кагъат къанагӏат бачӏине"
}
]
},
{
"text": "бакӏ-бакӏалда; гьоркьо-гьоркьоб",
"precomment": "orada burada"
}
]
}
{
"word": "ara; boşluk",
"stress": 7,
"forms": [
"промежуток"
],
"labels": [
"eril"
],
"senses": [
{
"text": "гьоркьобакӏ",
"precomment": "uzay; boşluk",
"examples": [
{
"tr": "pencereler arasındaki boşluk",
"av": "гордазда гьоркьобакӏ"
}
]
},
{
"text": "заман",
"precomment": "zaman",
"examples": [
{
"tr": "on yıllık boşluk",
"av": "анцӏго соналъул заман (болжал)"
}
]
}
]
}
{
"word": "ara; mola",
"stress": 6,
"forms": [
"перерыв"
],
"labels": [
"eril"
],
"senses": [
{
"text": "хӏалтӏулаго гьоркьоб хӏухьбахъи, лъалхъи (гьаби), хӏухь бахъизе чӏей"
},
{
"text": "гьоркьоса тӏей, гьоркъоб къотӏи; хӏалтӏулаго хӏухь бахъизе чӏараб заман",
"examples": [
{
"tr": "öğle arası",
"av": "къаде кваназе перерыв"
},
{
"tr": "aralıksız",
"av": "гьоркьоса къотӏи гьечӏого"
}
]
},
{
"text": "щекӏ тӏей",
"precomment": "kirişler"
}
]
}
{
"word": "araba rallisi",
"stress": 6,
"forms": [
"авторалли"
],
"labels": [
"nötr"
],
"senses": [
{
"text": "авторалли",
"comment": "автомобилазул качество лъазелъун кӏудияб манзилалда гьел къецалъ риччай",
"labels": [
"spor terimi"
]
}
]
}
{
"word": "araba turizmi",
"stress": 8,
"forms": [
"автотуризм"
],
"labels": [
"eril"
],
"senses": [
{
"text": "автотуризм",
"comment": "автомобилазда рекӏун гьабулеб туризм"
}
]
}
{
"word": "araba yarışçısı",
"stress": 6,
"forms": [
"автогонщик"
],
"labels": [
"eril"
],
"senses": [
{
"text": "автогонщик",
"comment": "машинаби риччаялъулъ гӏахьаллъулев",
"labels": [
"spor terimi"
]
}
]
}
{
"word": "araba; kızak",
"stress": 4,
"forms": [
"каретка"
],
"labels": [
"dişil"
],
"senses": [
{
"text": "каретка",
"comment": "цо-цо тӏагӏелалда букӏунеб хъущтӏун добе-гьанибе хьвадулеб алат",
"labels": [
"teknik"
],
"examples": [
{
"tr": "daktilo taşıyıcısı",
"av": "хъвадарулеб машинкаялъул каретка"
}
]
}
]
}
{
"word": "arabacı",
"stress": 5,
"forms": [
"возница"
],
"labels": [
"eril"
],
"senses": [
{
"text": "файтончи, гьокочи, файтон (гьоко) бачунев чи"
}
]
}
{
"word": "arabacı",
"stress": 2,
"forms": [
"возчик"
],
"labels": [
"eril"
],
"senses": [
{
"text": "чол гьакица юк баччулев хӏалтӏухъан, гьакихъан"
}
]
}
{
"word": "arabacı",
"stress": 2,
"forms": [
"кучер"
],
"labels": [
"eril"
],
"senses": [
{
"text": "кучер",
"comment": "гьакида рарал чуял рачунев чи"
}
]
}
{
"word": "arabayla girmek",
"stress": 6,
"forms": [
"въезжать"
],
"labels": [
"bitmemiş görünüş"
],
"see_also": [
{
"target": "въехать",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "aracı",
"stress": 5,
"forms": [
"посредник"
],
"labels": [
"eril"
],
"senses": [
{
"text": "гьоркьохъан"
}
]
}
{
"word": "aracı kadın",
"stress": 5,
"forms": [
"посредница"
],
"labels": [
"dişil"
],
"senses": [
{
"text": "гьоркьохъан"
}
]
}
aracı, dilekçe sahibi
сообщить о неточности{
"word": "aracı, dilekçe sahibi",
"stress": 4,
"forms": [
"ходатай"
],
"labels": [
"eril"
],
"senses": [
{
"text": "лъилниги мурад цӏунун, гьесул иш билълъанхъизабизе хьвадулев чи",
"precomment": "koruyucu; avukat"
},
{
"text": "вакил, защитник, божилъи гьабурав чи",
"precomment": "güvenilir kişi",
"labels": [
"eskimiş sözcük"
]
}
]
}
{
"word": "aracı; karaborsacı",
"stress": 6,
"forms": [
"перекупщик"
],
"labels": [
"eril"
],
"senses": [
{
"text": "бичизелъун щибниги босулев чи"
}
]
}
{
"word": "aracılık",
"stress": 5,
"forms": [
"заступничество"
],
"labels": [
"nötr"
],
"senses": [
{
"text": "хӏалае вахъин, рахъкквей"
}
]
}
{
"word": "aracılık",
"stress": 5,
"forms": [
"посредничество"
],
"labels": [
"nötr"
],
"senses": [
{
"text": "гьоркьохъанлъи"
},
{
"text": "маслигӏат гьаби, маслигӏаталъе гьоркьове лъугьин"
}
]
}
{
"word": "aracılık etmek",
"stress": 5,
"forms": [
"посредничать"
],
"labels": [
"bitmemiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "гьоркьохъанлъи гьабизе"
}
]
}
{
"word": "aracılık etmek",
"stress": 9,
"forms": [
"похлопотать"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "тӏалаб-агъаз гьабизе",
"precomment": "kimin hakkında-ne hakkında, kimin için ve 'öyle ki' bağlacı ile",
"examples": [
{
"tr": "bir arkadaş için araya girmek",
"av": "гьудуласул тӏалаб-агъаз гьабизе"
}
]
},
{
"text": "дагьа-макъаб хӏалтӏи гьабизе (квала-шализе)",
"examples": [
{
"tr": "mutfakta biraz iş yapmak",
"av": "богорокъоб дагьа-макъаб хӏалтӏи гьабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "aracılık etmek",
"stress": 6,
"forms": [
"походатайствовать"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "лъиениги сундуениги гӏоло щибниги гьаризе, гьесие гӏоло кӏал кӏалъазе",
"precomment": "kimin/neyin hakkında, biri için"
}
]
}
aracılık etmek; dilekçe vermek; ricada bulunmak
сообщить о неточности{
"word": "aracılık etmek; dilekçe vermek; ricada bulunmak",
"stress": 6,
"forms": [
"ходатайствовать"
],
"labels": [
"bitmemiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "гьаризе, тӏалаб гьабизе",
"precomment": "kimin hakkında, kimin için",
"examples": [
{
"tr": "mahkeme önünde ricada bulunmak",
"av": "судалда цебесан гьаризе"
}
]
}
]
}
aracılık etmek; rica etmek
сообщить о неточности{
"word": "aracılık etmek; rica etmek",
"stress": 4,
"forms": [
"замолвить"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş"
],
"senses": [
{
"examples": [
{
"tr": "aracılık etmek",
"av": "лъиениги пайдаялъе рагӏи абизе",
"labels": [
"разговорное слово"
]
}
]
}
]
}
{
"word": "aracılığıyla",
"stress": 2,
"forms": [
"через"
],
"senses": [
{
"text": "-сан, -лъан, -хъан, -къан",
"comment": "ismin -i hâlini alan edat",
"comment_lang": "ru",
"examples": [
{
"tr": "ormandan geçmek",
"av": "рохьосан ине"
},
{
"tr": "bahçeden geçmek",
"av": "ахикьан ине"
},
{
"tr": "nehir üzerindeki köprü",
"av": "гӏордасан кьо"
},
{
"tr": "pencereden sızmak",
"av": "гордухъан лъугьине"
},
{
"tr": "günde bir nöbet tutmak",
"av": "къо гьоркьоб биччан, дежурналъи гьабизе"
},
{
"tr": "gazete aracılığıyla duyurmak",
"av": "газеталдасан лъазабизе"
}
]
}
]
}
aradan sokuşmak, sıkışarak geçmek
сообщить о неточности{
"word": "aradan sokuşmak, sıkışarak geçmek",
"stress": 5,
"forms": [
"протискивать(ся)"
],
"labels": [
"bitmemiş görünüş"
],
"see_also": [
{
"target": "протиснуться",
"kind": "see"
}
]
}
aradan sıyrılarak geçmek
сообщить о неточности{
"word": "aradan sıyrılarak geçmek",
"stress": 6,
"forms": [
"проскакивать"
],
"labels": [
"bitmemiş görünüş"
],
"see_also": [
{
"target": "проскочить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "aradan sızmak",
"stress": 5,
"forms": [
"просунуться"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "бегьун, баккун бачӏине",
"examples": [
{
"tr": "kapıdan birinin kafası uzandı",
"av": "нуцӏихъан баккун бачӏана цо лъилалиго бетӏер"
}
]
}
]
}
{
"word": "araf",
"stress": 5,
"forms": [
"чистилище"
],
"labels": [
"nötr"
],
"senses": [
{
"text": "мунагьал рацӏцӏунеб (чурулеб) бакӏ",
"comment": "католиказул диналда рекъон, хваразул рухӏал алжаналде иналде мунагьаздаса рацӏцӏад гьарулеб бакӏ",
"labels": [
"din"
]
}
]
}
{
"word": "aralamak",
"stress": 9,
"forms": [
"приотворить"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "къиризе, цодагьаб рагьизе",
"precomment": "ne"
}
]
}
{
"word": "aralamak",
"stress": 9,
"forms": [
"приотворять(ся)"
],
"labels": [
"bitmemiş görünüş"
],
"see_also": [
{
"target": "приотвориться",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "aralamak",
"stress": 10,
"forms": [
"приоткрывать(ся)"
],
"labels": [
"bitmemiş görünüş"
],
"see_also": [
{
"target": "приоткрыть",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "aralamak",
"stress": 8,
"forms": [
"приоткрыть"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "цодагьаб рагьизе, къиризе",
"precomment": "ne",
"examples": [
{
"tr": "kapıyı aralamak",
"av": "нуцӏа цодагьаб рагьизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "aralamak; açmak",
"stress": 6,
"forms": [
"раздвинуть"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "рахъ-рахъалде къазаризе, рикьизаризе, ратӏа гьаризе",
"precomment": "birini/bir şeyi (ayırmak)",
"examples": [
{
"tr": "dalları aralamak",
"av": "гӏаркьалаби цоцадаса ратӏа гьаризе, рикьизаризе"
},
{
"tr": "geçmek için sandalyeleri aralamak",
"av": "дорехун ине (нух букӏине) бакӏал дорегьанире къазаризе"
},
{
"tr": "bacakları ayırmak",
"av": "бохдул тӏирхъизаризе"
}
]
}
]
}
{
"word": "aralamak; örtmek",
"stress": 8,
"forms": [
"притворить"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "къазе, данде бачине",
"precomment": "ne",
"examples": [
{
"tr": "arkasından kapıyı aralık bırakmak",
"av": "жиндаго хадуб нуцӏа къазе"
}
]
}
]
}
{
"word": "aralanmak",
"stress": 9,
"forms": [
"приотвориться"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "къирун ине, цодагьаб рагьун ине"
}
]
}
{
"word": "aralanmak",
"stress": 8,
"forms": [
"приоткрыться"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "цодагьаб рагьун ине",
"examples": [
{
"tr": "kapı aralandı",
"av": "нуцӏа цодагьаб рагьун ана"
}
]
}
]
}
{
"word": "aralarını açmak",
"stress": 3,
"forms": [
"ссорить"
],
"labels": [
"bitmemiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "дагӏбадизе тӏамизе, къацандизаризе, барщизаризе",
"precomment": "kimi kiminle"
}
]
}
{
"word": "aralarını bozmak",
"stress": 5,
"forms": [
"поссорить"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "къацандизаризе, дагӏбадизаризе, гьоркьоблъи бигъинабизе, барщизаризе",
"precomment": "kimi kiminle/neyle"
}
]
}
{
"word": "aralık",
"stress": 4,
"stem": "ДЕКАБР",
"forms": [
"декабрь"
],
"labels": [
"eril"
],
"senses": [
{
"text": "декабрь",
"examples": [
{
"tr": "aralık ayında",
"av": "декабрь моцӏалъ (моцӏалда)"
}
]
}
]
}
{
"word": "aralık",
"stress": 4,
"forms": [
"декабрьский",
"декабрьская",
"декабрьское"
],
"senses": [
{
"text": "декабралъул(аб)",
"examples": [
{
"tr": "1905 Aralık Ayaklanması",
"av": "1905-абилеб соналъул декабралъулаб восстание"
}
]
}
]
}
{
"word": "aralık; interval",
"stress": 7,
"forms": [
"интервал"
],
"labels": [
"eril"
],
"senses": [
{
"text": "интервал, гьоркьоб къотӏи, гьоркьоб манзил (заман)",
"labels": [
"çeşitli anlamlarda"
],
"examples": [
{
"tr": "trenler on beş dakika arayla çalışıyor",
"av": "поездал анцӏила щу-щу минуталдасан уна"
},
{
"tr": "düzendeki askerler arasındaki aralık",
"av": "кьерда чӏарал солдатазда гьоркьоб манзил"
}
]
}
]
}
{
"word": "aralıklı",
"stress": 6,
"forms": [
"вразрядку"
],
"labels": [
"zarf"
],
"senses": [
{
"text": "хӏарпал лъедер гьарун",
"labels": [
"matbaacılık"
],
"examples": [
{
"tr": "kelimeyi aralıklı dizmek",
"av": "хӏарпал лъедер гьарун, рагӏи бищизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "aralıksız",
"stress": 7,
"forms": [
"безотлучно"
],
"labels": [
"zarf"
],
"senses": [
{
"text": "батӏалъичӏого, добе-гьанибе кьуричӏого, аскӏоса инчӏого",
"examples": [
{
"tr": "hastanın başından hiç ayrılmamak",
"av": "кивего инчӏого, унтарасда аскӏов вукӏине"
}
]
}
]
}
{
"word": "aralıksız",
"stress": 6,
"forms": [
"неослабный",
"неослабная",
"неослабное"
],
"senses": [
{
"text": "чучулареб, гьоркьоса къотӏулареб",
"examples": [
{
"tr": "aralıksız kontrol",
"av": "гьоркьоса къотӏулареб хъаравуллъи",
"comment": "халгьаби"
}
]
}
]
}
{
"word": "aralıksız",
"stress": 8,
"forms": [
"непрестанный",
"непрестанная",
"непрестанное"
],
"senses": [
{
"text": "кидаго чӏолареб, даимаб, гьоркьоса къотӏулареб, лъугӏулареб",
"examples": [
{
"tr": "kesintisiz rüzgâr",
"av": "лъугӏиго гьечӏеб гьури"
}
]
}
]
}
aralıksız, sürekli olarak
сообщить о неточности{
"word": "aralıksız, sürekli olarak",
"stress": 7,
"forms": [
"непрерывно"
],
"labels": [
"zarf"
],
"senses": [
{
"text": "гьоркьоса къотӏичӏого",
"examples": [
{
"tr": "kesintisiz çalışmak",
"av": "гьоркьоса къотӏичӏого, хӏалтӏизе"
}
]
}
]
}
aralıksız; durmaksızın
сообщить о неточности{
"word": "aralıksız; durmaksızın",
"stress": 4,
"forms": [
"безумолчно"
],
"labels": [
"zarf"
],
"senses": [
{
"text": "гьаракь гьоркьоса къотӏичӏого, чӏечӏого",
"comment": "гаргадизе"
}
]
}
{
"word": "arama",
"stress": 5,
"forms": [
"досмотр"
],
"labels": [
"eril"
],
"senses": [
{
"text": "балагьи, халгьаби",
"comment": "контролияб мурадалда лъикӏ балагьи",
"examples": [
{
"tr": "gümrük muayenesi sınırda yapılır",
"av": "кумурукалъул балагьи (халгьаби) гӏорхъода гьабула"
}
]
}
]
}
{
"word": "arama",
"stress": 1,
"forms": [
"обыск"
],
"labels": [
"eril"
],
"senses": [
{
"text": "чӏухь",
"examples": [
{
"tr": "arama yapmak",
"av": "чӏухь базе"
}
]
}
]
}
{
"word": "arama",
"stress": 2,
"forms": [
"поиск"
],
"labels": [
"eril",
"çoğul"
],
"senses": [
{
"text": "поиски",
"labels": [
"çoğul"
],
"examples": [
{
"tr": "aramaya koyulmak",
"av": "ралагьизе къватӏире рахъине"
}
]
},
{
"text": "ралагьи",
"labels": [
"jeoloji",
"çoğul"
],
"examples": [
{
"tr": "faydalı maden arama",
"av": "пайдаял магӏданал ралагьи"
}
]
},
{
"text": "разведка",
"labels": [
"askerî terim"
],
"examples": [
{
"tr": "gece araması",
"av": "къасисеб разведка"
}
]
}
]
}
{
"word": "arama; keşif",
"stress": 5,
"stem": "РАЗВЕДОЧН",
"forms": [
"разведочный",
"разведочная",
"разведочное"
],
"senses": [
{
"text": "разведкаялъулаб",
"labels": [
"çeşitli anlamlarda"
],
"examples": [
{
"tr": "keşif birliği",
"av": "разведкаялъулаб къукъа",
"labels": [
"военный термин"
]
},
{
"tr": "arama çalışmaları; keşif çalışması",
"av": "цӏехрехалъулаб хӏалтӏи",
"labels": [
"геология"
]
}
]
}
]
}
{
"word": "arama; maden arama",
"stress": 7,
"forms": [
"приискание"
],
"labels": [
"nötr"
],
"senses": [
{
"text": "балагьи, балагьун бати"
}
],
"see_also": [
{
"target": "приискать",
"kind": "from",
"comment": "по глаголу",
"comment_lang": "ru"
}
]
}
{
"word": "arama; soruşturma",
"stress": 2,
"forms": [
"розыск"
],
"labels": [
"eril"
],
"senses": [
{
"text": "балагьи, цӏехей",
"precomment": "arama",
"examples": [
{
"tr": "kriminal soruşturma",
"av": "уголовный розыск",
"comment": "такъсир рагьиялда ва гьеб гьукъиялда тӏад хӏалтӏулеб милициялъул отдел"
}
]
}
]
}
{
"word": "aramak",
"stress": 3,
"forms": [
"выискивать"
],
"labels": [
"bitmemiş görünüş"
],
"see_also": [
{
"target": "выискать",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "aramak",
"stress": 4,
"forms": [
"искать"
],
"labels": [
"bitmemiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "балагьизе, цӏехон балагьизе",
"precomment": "birini, bir şeyi",
"examples": [
{
"tr": "gereken kitabı aramak",
"av": "къваригӏараб тӏехь балагьизе"
},
{
"tr": "düşen iğneyi aramak",
"av": "бортараб рукӏкӏен балагьизе"
}
]
},
{
"text": "тӏалаб гьабизе",
"precomment": "ne, neyin (elde etmeye çalışmak)",
"examples": [
{
"tr": "şöhret peşinde koşmuyordu",
"av": "дос рецц тӏалаб"
}
]
}
]
}
{
"word": "aramak",
"stress": 6,
"forms": [
"обыскать"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "лъихъниги чӏухь базе; щибниги балагьизе",
"precomment": "birini/bir şeyi (aramak)"
},
{
"text": "хал гьабизе, бугищали хал гьабизе",
"precomment": "ne (incelemek)",
"labels": [
"konuşma dili sözcüğü"
],
"examples": [
{
"tr": "her köşeyi aramak",
"av": "киса-кибего хал гьабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "aramak",
"stress": 6,
"forms": [
"поискать"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "балагьизе",
"precomment": "kimi-neyi",
"examples": [
{
"tr": "kendine bir yardımcı ara",
"av": "дуего кумекчи валагье"
}
]
}
]
}
{
"word": "aramak",
"stress": 7,
"forms": [
"проискать"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "балагьулев вукӏине, балагьизе (кигӏаналиго заманалъ)",
"precomment": "birini-bir şeyi (bir süre boyunca)"
}
]
}
{
"word": "aramak; araştırmak",
"stress": 4,
"forms": [
"приискивать"
],
"labels": [
"bitmemiş görünüş"
],
"see_also": [
{
"target": "приискать",
"kind": "see"
}
]
}
aramak; bulmaya çalışmak
сообщить о неточности{
"word": "aramak; bulmaya çalışmak",
"stress": 4,
"forms": [
"подыскивать"
],
"labels": [
"bitmemiş görünüş"
],
"see_also": [
{
"target": "подыскать",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "aramak; bulunmak",
"stress": 3,
"forms": [
"отыскивать(ся)"
],
"labels": [
"bitmemiş görünüş"
],
"see_also": [
{
"target": "отыскать",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "aramak; didiklemek",
"stress": 4,
"forms": [
"обшарить"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "киса-кирего раккизе, квашизе, хъирщизе",
"precomment": "ne",
"labels": [
"konuşma dili sözcüğü"
],
"examples": [
{
"tr": "bütün odayı aramak",
"av": "тӏолабго рукъ хъирщизе, кивего ваккизе"
}
]
}
]
}
aramak; üstünü aramak
сообщить о неточности{
"word": "aramak; üstünü aramak",
"stress": 3,
"forms": [
"обыскивать"
],
"labels": [
"bitmemiş görünüş"
],
"see_also": [
{
"target": "обыскать",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "aranan",
"stress": 4,
"stem": "ИСКОМ",
"forms": [
"искомый",
"искомая",
"искомое"
],
"senses": [
{
"text": "букӏине кколеб, къваригӏунеб, балагьулеб бугеб",
"precomment": "gerekli"
},
{
"text": "балагьулеб (батизе кколеб)",
"comment": "рикӏкӏен",
"labels": [
"matematik"
],
"examples": [
{
"tr": "aranan nicelik",
"av": "балагьулеб къадар",
"comment": "рикӏкӏен"
}
]
}
]
}
{
"word": "aranmak",
"stress": 4,
"forms": [
"разыскивать(ся)"
],
"labels": [
"bitmemiş görünüş"
],
"see_also": [
{
"target": "разыскать",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "Arap",
"stress": 3,
"forms": [
"араб"
],
"labels": [
"eril"
],
"senses": [
{
"text": "гӏарабияв"
}
]
}
{
"word": "Arap",
"stress": 3,
"stem": "АРАБСК",
"forms": [
"арабский",
"арабская",
"арабское"
],
"senses": [
{
"text": "гӏарабалъул, гӏарабиязул, гӏараб",
"examples": [
{
"tr": "Arapça",
"av": "гӏараб мацӏ"
},
{
"tr": "arap rakamları",
"av": "гӏараб тарихал",
"comment": "1, 2, 3 ва ц."
}
]
}
]
}
{
"word": "Arap kadın",
"stress": 3,
"forms": [
"арабка"
],
"labels": [
"dişil"
],
"senses": [
{
"text": "гӏарабияй"
}
]
}
{
"word": "arap çalışmaları",
"stress": 5,
"forms": [
"арабистика"
],
"labels": [
"dişil"
],
"senses": [
{
"text": "гӏарабистика",
"comment": "гӏараб мацӏалъул, адабияталъул, маданияталъул ва тарихалъул гӏелму"
}
]
}
{
"word": "arapist",
"stress": 5,
"forms": [
"арабист"
],
"labels": [
"eril"
],
"senses": [
{
"text": "гӏарабист",
"comment": "гӏараб мацӏалъул, адабияталъул, маданияталъул специалист, гӏалимчи"
}
]
}
{
"word": "Araplar",
"stress": 3,
"forms": [
"арабы"
],
"labels": [
"çoğul"
],
"senses": [
{
"text": "гӏарабиял"
}
]
}
{
"word": "ararım; dolanırım",
"stress": 2,
"forms": [
"рыщу",
"рыщешь"
],
"see_also": [
{
"target": "рыскать",
"kind": "from",
"comment": "настоящее время",
"comment_lang": "ru"
}
]
}
{
"word": "arasında",
"forms": [
"меж"
],
"see_also": [
{
"target": "между",
"kind": "see",
"comment": "предлог",
"comment_lang": "ru"
}
]
}
{
"word": "arasında",
"stress": 2,
"forms": [
"между"
],
"senses": [
{
"text": "гьоркьоб",
"precomment": "vasıta haliyle (-i ile)",
"examples": [
{
"tr": "iki ev arasında",
"av": "кӏиго минаялда гьоркьоб"
},
{
"tr": "iki ile üç arası uğrayacağım",
"av": "дун вачӏина сагӏат кӏигоялдаса лъабгоялде щвезегӏан",
"comment": "гьоркьоб заманалда"
}
]
},
{
"text": "гьоркьоб",
"precomment": "arasında",
"examples": [
{
"tr": "aramızda mutabakat var",
"av": "нижеда гьоркьоб (нижер) рагӏи данде ккола"
},
{
"tr": "aramızda kalsın",
"av": "нилъедаго гьоркьоб абуни"
},
{
"tr": "bu arada",
"av": "гьебго заманалда …"
}
]
}
]
}
{
"word": "arasında",
"stress": 5,
"forms": [
"среди"
],
"labels": [
"edat",
"ilgi durumuyla"
],
"senses": [
{
"text": "бакьулъ",
"precomment": "ortasında",
"examples": [
{
"tr": "şehrin ortasında",
"av": "шагьаралъул бакьулъ"
},
{
"tr": "gecenin yarısında",
"av": "сардилъ"
}
]
},
{
"text": "гьоркьоб, жаниб",
"precomment": "diğer nesneler, kişiler arasında",
"examples": [
{
"tr": "aramızda",
"av": "нилъеда гьоркьоб"
},
{
"tr": "kitaplar arasında",
"av": "тӏахьазда гьоркьоб"
},
{
"tr": "ağaçlar arasında dolaşmak",
"av": "гъутӏбузда гьоркьоса гӏебеде тира-сверизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "arasında; ortasında",
"forms": [
"средь"
],
"labels": [
"edat"
],
"senses": [
{
"examples": [
{
"tr": "güpegündüz",
"av": "гӏадада къад"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "среди",
"kind": "see"
}
]
}
arasını açmak; kavga ettirmek
сообщить о неточности{
"word": "arasını açmak; kavga ettirmek",
"stress": 7,
"forms": [
"перессорить"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "гьоркьоб дагӏба-рагӏи, къец ккезабизе",
"precomment": "kimi",
"examples": [
{
"tr": "arkadaşların arasını açmak",
"av": "гьудулзабазда гьоркьоб дагӏба-рагӏи ккезабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "araya girmek",
"stress": 4,
"forms": [
"вклиниться"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "гьоркьобе борчӏизе",
"precomment": "neye",
"comment": "къан ине",
"examples": [
{
"tr": "düşman düzenine sızmak",
"av": "тушман вугеб бакӏалда гьоркьоре рорчӏизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "araya girmek",
"stress": 6,
"forms": [
"вступать(ся)"
],
"labels": [
"bitmemiş görünüş"
],
"see_also": [
{
"target": "вступить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "araya girmek",
"stress": 7,
"forms": [
"заступиться"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "хӏалае вахъине",
"precomment": "biri veya bir şey için",
"examples": [
{
"tr": "bir yoldaşı savunmak",
"av": "гьалмагъасе хӏалае вахъине"
}
]
}
]
}
{
"word": "arayarak telaşlanmak",
"stress": 5,
"forms": [
"хватиться"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş",
"konuşma dili sözcüğü"
],
"senses": [
{
"text": "танкан ракӏалде щвезе, балагьизе вортизе",
"precomment": "birini/bir şeyi hatırlamak",
"examples": [
{
"tr": "anahtarları aramak; anahtarları unuttuğunu fark etmek",
"av": "кӏулал ракӏалде щвезе, ралагьизе вортизе"
}
]
},
{
"text": "тохлъукье ракӏалде щвезе, гъалатӏ борчӏун букӏин лъазе",
"precomment": "ayıklamak",
"comment": "рекӏекьа бикъараб жо",
"examples": [
{
"tr": "çok geç fark ettim",
"av": "цӏакъ кватӏун гурони дида ракӏалде щвечӏо (дун рекӏетӏа ватичӏо)"
}
]
}
]
}
{
"word": "arayıcı",
"stress": 4,
"forms": [
"искатель"
],
"labels": [
"eril"
],
"senses": [
{
"text": "балагьулев (цӏехолев) чи",
"examples": [
{
"tr": "inci avcısı",
"av": "маргъал балагьулев чи"
},
{
"tr": "maceracı",
"av": "лъугьа-бахъинал, гьунарал ралагьулев чи"
}
]
}
]
}
{
"word": "arayıp bulmak",
"stress": 3,
"forms": [
"изыскивать"
],
"labels": [
"bitmemiş görünüş"
],
"see_also": [
{
"target": "изыскать",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "arayış; arama",
"stress": 4,
"stem": "ИСКАНИ",
"forms": [
"искание"
],
"labels": [
"nötr"
],
"senses": [
{
"text": "балагьи, цӏехон балагьи, цӏехей",
"examples": [
{
"tr": "yaratıcı arayışlar",
"av": "творчествоялъулаб балагьи (цӏехе-рехеял)"
}
]
}
]
}
{
"word": "arazi aracı",
"stress": 7,
"forms": [
"вездеход"
],
"labels": [
"eril"
],
"senses": [
{
"text": "вездеход",
"comment": "кисанго билълъунеб (хьвадулеб) автомобиль"
}
]
}
{
"word": "arazi kullanımı",
"stress": 7,
"forms": [
"землепользование"
],
"labels": [
"nötr"
],
"senses": [
{
"text": "ракьалдаса пайда боси",
"comment": "росдал магӏишаталда"
}
]
}
{
"word": "arazi mülkiyeti",
"stress": 10,
"forms": [
"землевладение"
],
"labels": [
"nötr"
],
"senses": [
{
"text": "ракьалда кверщел (бетӏергьанлъи) гьаби"
},
{
"text": "лъилниги бетӏергьанлъиялда бугеб ракьул бутӏа; милкракь",
"precomment": "arazi parseli"
}
]
}
{
"word": "arazi parçası; yöre",
"stress": 3,
"forms": [
"урочище"
],
"labels": [
"nötr"
],
"senses": [
{
"text": "тӏабигӏияб гӏурхъилъун бугеб бакӏ",
"comment": "масала: кӏкӏал, хъитӏ, гӏор, лъар, мегӏер хӏор сага ва. гь.ц."
}
]
}
{
"word": "arazi; toprak",
"stress": 4,
"stem": "ЗЕМЕЛЬН",
"forms": [
"земельный",
"земельная",
"земельное"
],
"senses": [
{
"text": "ракьул(аб); ракьалъул",
"examples": [
{
"tr": "arazi parseli",
"av": "ракьул бутӏа"
},
{
"tr": "toprak reformu",
"av": "ракьалъул реформа"
}
]
}
]
}
{
"word": "arazi; toprak",
"stress": 3,
"stem": "УГОДЬ",
"forms": [
"угодье"
],
"labels": [
"nötr"
],
"senses": [
{
"labels": [
"tarım, tarım terimi"
],
"examples": [
{
"tr": "tarım arazisi",
"av": "рекьулел ракьал"
},
{
"tr": "orman arazileri",
"av": "рохьал ругел ракьал"
}
]
}
]
}
{
"word": "araç konvoyu",
"stress": 8,
"forms": [
"автоколонна"
],
"labels": [
"dişil"
],
"senses": [
{
"text": "автоколонна",
"comment": "автомобилазул къокъа, мухъ"
}
]
}
{
"word": "araç parkı; otopark",
"stress": 6,
"forms": [
"автопарк"
],
"labels": [
"eril"
],
"senses": [
{
"text": "автопарк"
}
]
}
{
"word": "araç; vasıta",
"stress": 3,
"stem": "СРЕДСТВ",
"forms": [
"средство"
],
"labels": [
"nötr"
],
"senses": [
{
"text": "къагӏида, гӏамал, чара, тадбир, куц",
"precomment": "yöntem; eylem biçimi",
"examples": [
{
"tr": "herhangi bir yolla yapmak",
"av": "бокьараб къагӏидаялъ (куцалъ) гьабизе"
}
]
},
{
"text": "сабаб, дару",
"precomment": "tedavi edici; şifalı",
"examples": [
{
"tr": "öksürük şurubu; öksürük ilacı",
"av": "хӏалцадул дару"
}
]
},
{
"text": "алатал",
"labels": [
"çoğul"
],
"examples": [
{
"tr": "üretim araçları",
"av": "производствоялъул алатал"
},
{
"tr": "ulaştırma araçları",
"av": "къайи-къоно баччизе машинаби"
}
]
},
{
"text": "гӏарац",
"precomment": "para",
"examples": [
{
"tr": "ödenek ayırmak",
"av": "гӏарац биччазе"
}
]
},
{
"text": "рес, бечелъи, буголъи",
"examples": [
{
"tr": "imkan yok",
"av": "рес гьечӏо, гӏарац гьечӏо"
}
]
}
]
}
{
"word": "araştırma",
"stress": 5,
"stem": "ИССЛЕДОВАТЕЛЬСК",
"forms": [
"исследовательский",
"исследовательская",
"исследовательское"
],
"senses": [
{
"text": "гӏелмияб цӏех-рехалъулаб",
"examples": [
{
"tr": "araştırma enstitüsü",
"av": "гӏелмияб цӏех-рехалъулаб институт"
},
{
"tr": "araştırma çalışması",
"av": "гӏелмияб цӏех-рехалъулаб хӏалтӏи"
}
]
}
]
}
{
"word": "araştırma; arama",
"stress": 6,
"stem": "ИЗЫСКАНИ",
"forms": [
"изыскание"
],
"labels": [
"nötr"
],
"senses": [
{
"text": "цӏех-рех гьабун, балагьи; балагьун (тӏалаб гьабун) бати",
"precomment": "fiile göre bulmak",
"examples": [
{
"tr": "hastane inşaatı için fon bulma",
"av": "больница базе гӏарац балагьи"
}
]
},
{
"text": "(цереккун гьарулел) цӏех-рехал",
"precomment": "ön araştırmalar",
"labels": [
"çoğul"
],
"examples": [
{
"tr": "jeolojik etütler",
"av": "геологиял цӏеха-рехеял"
}
]
}
]
}
{
"word": "araştırma; etüt",
"stress": 6,
"stem": "ИЗЫСКАТЕЛЬСК",
"forms": [
"изыскательский",
"изыскательская",
"изыскательское"
],
"senses": [
{
"text": "цӏех-рех гьабиялъулаб",
"examples": [
{
"tr": "keşif kolu",
"av": "цӏех-рех гьабиялъулаб (гьабулеб) партия"
},
{
"tr": "etüt çalışmaları",
"av": "цӏех-рех гьабиялъулал хӏалтӏаби"
}
]
}
]
}
{
"word": "araştırma; inceleme",
"stress": 5,
"forms": [
"исследование"
],
"labels": [
"nötr"
],
"senses": [
{
"text": "цӏех-рех гьаби",
"comment": "araştırmak fiiline göre",
"examples": [
{
"tr": "kan testi",
"av": "бидул цӏех-рех гьаби"
},
{
"tr": "uzay araştırması",
"av": "космосалъул цӏех-рех гьаби"
}
],
"comment_lang": "ru"
},
{
"text": "(цӏех-рех гьабураб) гӏелмияб асар (хӏалтӏи)",
"precomment": "bilimsel eser"
}
]
}
{
"word": "araştırmacı",
"stress": 6,
"forms": [
"изыскатель"
],
"labels": [
"eril"
],
"senses": [
{
"text": "цӏех-рех гьабулев чи",
"examples": [
{
"tr": "araştırmacı mühendis",
"av": "цӏех-рех гьабулев инженер"
}
]
}
]
}
{
"word": "araştırmacı",
"stress": 5,
"forms": [
"исследователь"
],
"labels": [
"eril"
],
"senses": [
{
"text": "гӏелмияб цӏех-рехалъул чи",
"examples": [
{
"tr": "Kutup araştırmacısı",
"av": "Арктикаялъул гӏелмияб цӏех-рех гьабулев (гьабурав) чи"
}
]
}
]
}
{
"word": "araştırmacı",
"stress": 5,
"forms": [
"исследовательница"
],
"labels": [
"dişil"
],
"senses": [
{
"text": "гӏелмияб цӏех-рех гьабулей гӏадан"
}
]
}
{
"word": "araştırmacı, meraklı",
"stress": 5,
"forms": [
"пытливый",
"пытливая",
"пытливое"
],
"senses": [
{
"text": "кинабго жо бичӏчӏизе (лъазе) бокьулев",
"examples": [
{
"tr": "meraklı zihin; araştırmacı zihin",
"av": "сундаго нахъгӏунтӏизе бокьулеб гӏакълу"
}
]
}
]
}
araştırmak; incelemek
сообщить о неточности{
"word": "araştırmak; incelemek",
"stress": 5,
"forms": [
"исследовать"
],
"labels": [
"bitmiş görünüş",
"bitmemiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "гӏелмияб цӏех-рех гьабизе",
"precomment": "kimi-neyi",
"examples": [
{
"tr": "nehir tabanını araştırmak",
"av": "гӏурул тӏиналзул гӏелмияб цӏех-рех гьабизе"
},
{
"tr": "herhangi bir konuyu araştırmak",
"av": "кинаб бугониги суалалъул цӏех-рех гьабизе"
},
{
"tr": "hastayı muayene etmek",
"av": "унтарасул цӏех-рех гьабизе (хал-шал гьабизе)"
}
]
}
]
}
{
"word": "araştırılmamış",
"stress": 5,
"forms": [
"неизученный",
"неизученная",
"неизученное"
],
"senses": [
{
"text": "лъазабичӏеб",
"examples": [
{
"tr": "keşfedilmemiş bölge",
"av": "лъазабичӏеб улка–ракь, рахъ"
}
]
}
]
}
{
"word": "araştırılmamış",
"stress": 7,
"forms": [
"неисследованный",
"неисследованная",
"неисследованное"
],
"senses": [
{
"text": "цӏех-рех гьабичӏеб"
}
]
}
araştırıp bulmaya çalışmak
сообщить о неточности{
"word": "araştırıp bulmaya çalışmak",
"stress": 3,
"forms": [
"доискиваться"
],
"labels": [
"bitmemiş görünüş"
],
"senses": [
{
"text": "лъазе жигар бахъизе",
"precomment": "neyi, öğrenmeye çalışmak"
}
],
"see_also": [
{
"target": "доискаться",
"kind": "see",
"refwordnum": "2"
}
]
}