{
"word": "emperor",
"stress": 6,
"forms": [
"император"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "император, падишагь, парчахӏ, пача"
}
]
}
{
"word": "emphasis",
"stress": 4,
"forms": [
"эмфаза"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "эмфаза",
"comment": "эмоциялъулаб баянлъи, каламалъулъ хӏалуцин",
"labels": [
"literature, literary studies"
]
},
{
"text": "эмфаза",
"comment": "цо-цо гьаркьал хӏалуцинарун рахъи"
}
]
}
{
"word": "emphatic",
"stress": 6,
"stem": "ЭМФАТИЧЕСК",
"forms": [
"эмфатический",
"эмфатическая",
"эмфатическое"
],
"senses": [
{
"text": "эмфатикияб; эмфазияб",
"examples": [
{
"en": "emphatic stress",
"av": "эмфазияб ударение"
}
]
}
]
}
{
"word": "emphysema",
"stress": 6,
"forms": [
"эмфизема"
],
"labels": [
"medicine",
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "эмфизема",
"labels": [
"medicine"
]
},
{
"text": "гьава цӏикӏкӏин",
"comment": "гьава букӏине кколел лугбузулъ гьава цӏакъго цӏикӏкӏин, яги букӏине кколарел лугбузулъ гьеб букӏин"
}
]
}
{
"word": "empire",
"stress": 4,
"forms": [
"империя"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "империя",
"comment": "жиндир бетӏерлъуда падишагь вугеб монархияб пачалихъ"
}
]
}
{
"word": "Empire style",
"stress": 4,
"forms": [
"ампир"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "ампир",
"comment": "XVIII аб. гӏасруялъул ахиралда Франциялда бижараб архитектурияб стиль",
"labels": [
"art"
]
}
]
}
{
"word": "empirical",
"stress": 6,
"stem": "ЭМПИРИЧЕСК",
"forms": [
"эмпирический",
"эмпирическая",
"эмпирическое"
],
"senses": [
{
"text": "эмпириялъул(аб); эмпирияб; хӏалбихьиялда бараб; хӏалбихьи кьучӏлъун босараб; хӏалбихьиялъул хӏасиллъун бугеб",
"labels": [
"philosophy"
],
"examples": [
{
"en": "empirical philosophy",
"av": "эмпириялъулаб (эмпирияб) философия"
}
]
},
{
"text": "хӏалбихьиялда бараб; хӏалбихьиялъулаб",
"precomment": "experienced",
"labels": [
"bookish"
],
"examples": [
{
"en": "empirically",
"av": "хӏалбихьиялъул къагӏидаялда"
}
]
}
]
}
{
"word": "empirical",
"stress": 6,
"forms": [
"эмпиричный",
"эмпиричная",
"эмпиричное"
],
"senses": [
{
"text": "эмпиризмалъулаб, эмпиризмалда бараб",
"comment": "бухьараб"
}
]
}
{
"word": "empiricism",
"stress": 6,
"forms": [
"эмпиризм"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "эмпиризм",
"comment": "щибниги жоялъул хӏакъикъаталда хадургъеялъе цохӏого цо нухлъун хӏалбихьи бугилан рикӏкӏунеб ва гӏелмияб хӏасил гьабиялдаса инкар гьабулеб философияб нух"
}
]
}
{
"word": "empiricism",
"stress": 6,
"forms": [
"эмпирия"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "эмпирия",
"comment": "гӏадамасул хӏалбихьи бихьун, рагӏун бичӏчӏи, нахъгӏунтӏи, лъай"
},
{
"text": "тӏабигӏиял шартӏазда халкквей"
}
]
}
{
"word": "empiricist",
"stress": 4,
"forms": [
"эмпирик"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "эмпирик",
"comment": "эмпиризмалъул рахъ кколев чи"
}
]
}
{
"word": "empiriocriticism",
"stress": 14,
"forms": [
"эмпириокритицизм"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "эмпириокритицизм",
"comment": "материализмалъе гӏаксаб, субъективияб идеализмаялъул материалияб дунял гьечӏилан абулеб философияб нух"
}
]
}
{
"word": "employee",
"stress": 3,
"forms": [
"служащий"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "хъулухъчи, хъулухъалда вугев чи"
}
]
}
{
"word": "employee; coworker",
"stress": 5,
"forms": [
"сотрудник"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "цадахъ хъулухъ гьабулев чи",
"precomment": "workmate"
},
{
"text": "хӏалтӏухъан",
"examples": [
{
"en": "researcher",
"av": "гӏелмияв хӏалтӏухъан"
}
]
}
]
}
{
"word": "employer",
"stress": 6,
"forms": [
"наниматель"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "щивниги, щибниги мухьдахъ кколев чи",
"examples": [
{
"en": "tenant",
"av": "рукъ (квартира) мухьдахъ кколев чи"
}
]
}
]
}
{
"word": "employment",
"stress": 10,
"forms": [
"трудоустройство"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "хӏалтӏуде тӏами, хӏалтӏудалъун хьезари"
}
]
}
{
"word": "employment; busyness",
"stress": 2,
"forms": [
"занятость"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "сундениги машгъуллъун рукӏин, регӏел гьечӏолъи, хӏалтӏи букӏин",
"examples": [
{
"en": "despite being busy, I will come",
"av": "регӏел (регӏун) гьечӏониги, дун вачӏина"
}
]
}
]
}
{
"word": "empress",
"stress": 9,
"forms": [
"императрица"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "парчахӏасул (императорасул, пачаясул, падишагьасул) чӏужу",
"precomment": "empress"
},
{
"text": "императрица, парчахӏ",
"precomment": "female monarch"
}
]
}
{
"word": "emptiness; void",
"stress": 7,
"forms": [
"пустота"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "чӏобоголъи",
"examples": [
{
"en": "emptiness of the house",
"av": "рукъалъул чӏобоголъи"
}
]
},
{
"text": "гьодорлъи",
"precomment": "empty space"
},
{
"text": "бошлъи",
"labels": [
"figuratively"
]
}
]
}
{
"word": "empty",
"stress": 8,
"forms": [
"опорожнить"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "чӏехьезе; чӏобоголъизабизе",
"precomment": "what",
"examples": [
{
"en": "empty a bottle",
"av": "шиша чӏехьезе"
}
]
}
]
}
{
"word": "empty",
"stress": 4,
"forms": [
"опрастывать"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"see_also": [
{
"target": "опростать",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "empty",
"stress": 7,
"forms": [
"опростать"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "чӏехьезе, чӏобоголъизабизе",
"precomment": "what",
"labels": [
"colloquial word"
],
"examples": [
{
"en": "to empty the basket",
"av": "чӏеп чӏехьезе"
}
]
}
]
}
{
"word": "empty",
"stress": 4,
"stem": "ПОРОЖН",
"forms": [
"порожний",
"порожняя",
"порожнее"
],
"labels": [
"colloquial word"
],
"senses": [
{
"text": "чӏобогояб, чӏехьараб",
"labels": [
"colloquial word"
],
"examples": [
{
"en": "empty sack",
"av": "чӏобогояб къандалъо"
}
]
},
{
"precomment": "beat the air; engage in idle talk",
"text": "пайда гьечӏеб хӏалтӏи гьабизе, чӏобогояб хабар бицине"
}
]
}
{
"word": "empty",
"stress": 5,
"forms": [
"пустой",
"пустая",
"пустое"
],
"senses": [
{
"text": "чӏобогояб",
"examples": [
{
"en": "empty barrel",
"av": "чӏобогояб чирмакъали"
}
]
},
{
"text": "чӏобогояб, хӏасил гьечӏеб",
"precomment": "meaningless",
"labels": [
"figuratively"
],
"examples": [
{
"en": "idle talk",
"av": "чӏобогояб гара-чӏвари",
"comment": "хабар"
}
]
},
{
"text": "кьучӏ гьечӏеб",
"precomment": "baseless; groundless",
"labels": [
"figuratively"
],
"examples": [
{
"en": "empty rumors",
"av": "кьучӏ гьечӏел харбал"
},
{
"en": "empty place",
"av": "пайдагьечӏ"
},
{
"en": "empty-handed",
"av": "кодоб-хъатикь жоги гьечӏого; щибго жоги щвечӏого"
}
]
}
]
}
empty oneself, defecate
сообщить о неточности{
"word": "empty oneself, defecate",
"stress": 8,
"forms": [
"опорожниться"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "чӏобоголъизе, чӏехьезе"
}
]
}
empty, with an empty load
сообщить о неточности{
"word": "empty, with an empty load",
"stress": 9,
"forms": [
"порожняком"
],
"labels": [
"adverb",
"colloquial word"
],
"senses": [
{
"text": "чӏехьон",
"examples": [
{
"en": "truck is running empty",
"av": "къайи баччулеб машина чӏехьон (тӏад къайи гьечӏого) унеб буго"
}
]
}
]
}
{
"word": "empty-handed",
"stress": 4,
"forms": [
"несолоно"
],
"labels": [
"adverb",
"colloquial word"
],
"senses": [
{
"text": "ракӏалда букӏахъе ккечӏого, махсараде ккун, нахъе ине; рачӏаралго гӏадин, мурадалде щвечӏого, нахъ руссине; гьабихъа хъанда гӏадин, вуссине",
"precomment": "to go away empty-handed",
"labels": [
"colloquial word"
]
}
]
}
{
"word": "empty; evacuate",
"stress": 5,
"forms": [
"опоражнивать(ся)"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"see_also": [
{
"target": "опорожнить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "empyrean",
"stress": 6,
"forms": [
"эмпирей"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"examples": [
{
"en": "be lost in the clouds; build castles in Spain",
"av": "хӏакъикъаталдаса тӏун (ун) анищазда (хиялазда) вукӏине",
"labels": [
"книжное",
"в ироническом смысле"
],
"comment": "йикӏине"
}
]
}
]
}