{
"word": "expanded; widened",
"stress": 5,
"stem": "РАСШИРЕНН",
"forms": [
"расширенный",
"расширенная",
"расширенное"
],
"senses": [
{
"text": "гӏатӏилъараб, гӏатӏилъизабураб; кӏодо гьабураб",
"examples": [
{
"en": "extended program",
"av": "кӏодо, гӏатӏид гьабураб программа",
"comment": "гӏуцӏиялъул, хӏасилалъул рахъалъ"
},
{
"en": "expanded reproduction",
"av": "гӏатӏид, кӏодо гьабун цӏидасан гӏуцӏи"
},
{
"en": "dilated pupils",
"av": "кӏодолъарал, чӏахӏалъарал ясберал"
},
{
"en": "broad interpretation",
"av": "гӏатӏидго батӏи-батӏияб куцалъ магӏна кьезе бегьи"
}
]
}
]
}
{
"word": "expand; widen",
"stress": 5,
"forms": [
"расширить"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "гӏатӏилъизабизе, гӏатӏид гьабизе",
"precomment": "something; to make wider"
},
{
"text": "къадаралъул, объемалъул рахъалъ кӏодо гьабизе",
"precomment": "increase in number or volume",
"examples": [
{
"en": "expand the assortment",
"av": "сундулниги тайпа гӏемер гьабизе"
}
]
},
{
"text": "кӏодо гьабизе, гӏатӏилъизабизе",
"precomment": "make more spacious",
"examples": [
{
"en": "broaden one's horizons",
"av": "бичӏчӏиялъул, лъаялъул рахъ гӏатӏилъизабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "expand; widen",
"stress": 7,
"forms": [
"расширять(ся)"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"see_also": [
{
"target": "расширить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "expanse",
"stress": 5,
"forms": [
"приволье"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "гӏатӏилъи",
"precomment": "expanse; open space",
"examples": [
{
"en": "steppe expanse",
"av": "авлахъалъул гӏатӏилъи"
}
]
},
{
"text": "эркенлъи",
"precomment": "freedom"
}
]
}
{
"word": "expanse",
"forms": [
"ширь"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "берда бихьулеб гӏатӏилъи",
"examples": [
{
"en": "steppe expanse",
"av": "авлахъалъул гӏатӏилъи"
},
{
"en": "spread out to full width",
"av": "жиндир ругел ресал тӏуранго рихьизаризе"
}
]
}
]
}
{
"word": "expanse; open space",
"stress": 6,
"forms": [
"простор"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "бакӏ, гӏатӏилъи",
"precomment": "space",
"examples": [
{
"en": "steppe expanse",
"av": "авлахъалъул гӏатӏилъи"
}
]
},
{
"text": "эркенлъи, гӏатӏилъи",
"precomment": "freedom, expanse"
}
]
}
{
"word": "expansion",
"stress": 5,
"forms": [
"экспансия"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "экспансия",
"comment": "хӏал-зулму гьабун, чияр рахъарал ракьазда экономикияб ва политикияб асар гӏатӏидго тӏибитӏизабулеб империалистазул агрессивияб политика"
},
{
"text": "экспансия",
"comment": "щибниги жо гӏатӏид гьаби, тӏибитӏизаби"
}
]
}
{
"word": "expansionism",
"stress": 11,
"forms": [
"экспансионизм"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "экспансионизм",
"comment": "империалистазул экспансиялъулаб политика"
}
]
}
{
"word": "expansionist",
"stress": 11,
"forms": [
"экспансионист"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "экспансионист",
"comment": "экспансиялъул рахъ ккурав чи, агрессор"
}
]
}
{
"word": "expansionist",
"stress": 11,
"forms": [
"экспансионистский",
"экспансионистская",
"экспансионистское"
],
"senses": [
{
"text": "экспансионизмаялъулаб"
}
]
}
{
"word": "expansion; extension",
"stress": 7,
"forms": [
"расширение"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "гӏатӏид гьаби, цӏикӏкӏинаби",
"precomment": "by the verb to expand",
"examples": [
{
"en": "expansion of sown area",
"av": "бекьулеб бакӏ гӏатӏид гьаби"
}
]
},
{
"text": "гӏатӏилъи, цӏикӏкӏин, гӏемерлъи",
"precomment": "according to the verb expand",
"examples": [
{
"en": "expansion of the school network",
"av": "школал гӏемерлъи"
}
]
},
{
"text": "гӏатӏилъи, гӏатӏилъараб бакӏ",
"precomment": "expanded part"
}
]
}
{
"word": "expansive",
"stress": 8,
"stem": "ЭКСПАНСИВН",
"forms": [
"экспансивный",
"экспансивная",
"экспансивное"
],
"senses": [
{
"text": "жиндирго рекӏел хӏал жаниб цӏунулареб, хехго къватӏибе загьир гьабулеб",
"examples": [
{
"en": "expansive nature",
"av": "жиндирго рекӏел хӏал жаниб цӏунулареб, хехго гьеб къватӏибе загьир гьабулеб хасият"
}
]
}
]
}
{
"word": "expansiveness",
"stress": 8,
"forms": [
"экспансивность"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "хехго жиндирго рекӏел хӏал загьир гьаби"
}
]
}
{
"word": "expatriate",
"stress": 9,
"forms": [
"экспатриант"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "ватӏаналдаса къватӏиве гъурав, гочинавурав яги арав чи"
}
]
}
{
"word": "expatriate",
"stress": 9,
"forms": [
"экспатриировать"
],
"labels": [
"perfective aspect",
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "ватӏаналдаса къватӏиве гъезе",
"comment": "гочинавизе"
}
]
}
{
"word": "expatriation",
"stress": 9,
"forms": [
"экспатриация"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "ватӏаналдаса къватӏиве гъей, гочинави, ин"
}
]
}
{
"word": "expectation",
"stress": 5,
"stem": "ОЖИДАНИ",
"forms": [
"ожидание"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "балагьи, балагьун чӏей",
"precomment": "by the verb to expect",
"examples": [
{
"en": "long wait",
"av": "халатаб (заманалъ) балагьун чӏей"
}
]
},
{
"text": "хьулал, къасдал",
"precomment": "expectations",
"examples": [
{
"en": "expectations were not met",
"av": "хьулал ритӏухълъичӏо"
}
]
}
]
}
expectation; yearning
сообщить о неточности{
"word": "expectation; yearning",
"stress": 2,
"stem": "ЧАЯНИ",
"forms": [
"чаяние"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "рекӏел мурад, бугеб хьул, рекӏел хӏасрат, рекӏел анищ",
"examples": [
{
"en": "people's aspirations",
"av": "халкъалъул рекӏел анищал"
},
{
"en": "the hopes of the working class have come true",
"av": "хӏалтӏухъабазул рекӏел мурадал тӏурана"
}
]
}
]
}
{
"word": "expectorate",
"stress": 4,
"forms": [
"отхаркивать(ся)"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"see_also": [
{
"target": "отхаркать",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "expectoration",
"stress": 4,
"forms": [
"отхаркивание"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "хъегӏун ахту туй",
"precomment": "according to the verb to clear one's throat"
},
{
"text": "хъегӏун ахту бачӏин",
"precomment": "by the verb clear one's throat"
}
]
}
{
"word": "expediency",
"stress": 10,
"stem": "ЦЕЛЕСООБРАЗНОСТ",
"forms": [
"целесообразность"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "рекъей, мурадалда данде ккей, мустахӏикъаб букӏин, пайдаяб букӏин",
"examples": [
{
"en": "expediency of action",
"av": "иш (хӏалтӏи) гьаби мурадалда данде ккей, иш мустахтикъаб букӏин"
}
]
}
]
}
expedient; purposeful
сообщить о неточности{
"word": "expedient; purposeful",
"stress": 10,
"stem": "ЦЕЛЕСООБРАЗН",
"forms": [
"целесообразный",
"целесообразная",
"целесообразное"
],
"senses": [
{
"text": "рекъараб, мурадалда данде кколеб, мустахӏикъаб, пайдаяб",
"examples": [
{
"en": "expedient decision",
"av": "рекъараб (мурадалда данде кколеб) хӏукму"
}
]
}
]
}
{
"word": "expedition",
"stress": 7,
"stem": "ЭКСПЕДИЦИ",
"forms": [
"экспедиция"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "къайи битӏи яги тӏаде къабул гьаби",
"examples": [
{
"en": "freight dispatch",
"av": "къайи-къоно битӏи"
}
]
},
{
"text": "щибниги жо добе-гьанибе битӏулеб идара, учреждение",
"examples": [
{
"en": "newspaper dispatch department",
"av": "газетал доре-гьанире ритӏулеб идара",
"comment": "отдел"
}
]
},
{
"text": "экспедиция",
"comment": "кинаб бугониги мурадгун сапаралде бахъараб къокъа",
"examples": [
{
"en": "scientific expedition",
"av": "гӏелмияб экспедиция"
},
{
"en": "military expedition",
"av": "рагъулаб экспедиция"
}
]
},
{
"text": "экспедиция",
"comment": "гьединаб мурадалда сапаралде ин",
"examples": [
{
"en": "member of an expedition",
"av": "экспедициялъул член, экспедициялда гӏахьаллъулев чи"
}
]
}
]
}
{
"word": "expeditionary",
"stress": 10,
"forms": [
"экспедиционный",
"экспедиционная",
"экспедиционное"
],
"senses": [
{
"text": "экспедициялъул(аб)",
"examples": [
{
"en": "expeditionary detachment",
"av": "экспедициялъулаб отряд",
"comment": "къукъа"
}
]
}
]
}
{
"word": "expel; deduct",
"stress": 4,
"forms": [
"отчислить"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "тӏаса бахъизе",
"precomment": "something, to deduct",
"examples": [
{
"en": "deduct one hundred rubles",
"av": "нусго гъурущ тӏаса бахъизе"
}
]
},
{
"text": "нахъе рехизе",
"precomment": "whom, exclude",
"examples": [
{
"en": "to expel a student",
"av": "студент нахъе рехизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "expel; deduct",
"stress": 7,
"forms": [
"отчислять(ся)"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"see_also": [
{
"target": "отчислить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "expendable",
"stress": 5,
"stem": "РАСХОДН",
"forms": [
"расходный",
"расходная",
"расходное"
],
"senses": [
{
"text": "харж гьабиялъул, расходалъул",
"examples": [
{
"en": "expense ledger",
"av": "расходазул даптар, тӏехь"
},
{
"en": "expenditure estimate",
"av": "расходазул смета"
}
]
}
]
}
{
"word": "expenditure",
"stress": 5,
"stem": "ЗАТРАТ",
"forms": [
"затрата"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "харж гьаби",
"precomment": "by verb to spend",
"examples": [
{
"en": "energy expenditure",
"av": "энергия харж гьаби"
}
]
},
{
"text": "гьарурал харжал",
"precomment": "expenses",
"labels": [
"plural"
],
"examples": [
{
"en": "costs; expenses",
"av": "гьарурал харжал"
}
]
}
]
}
{
"word": "expense",
"stress": 5,
"forms": [
"расход"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "хвезаби, хӏалтӏизаби, харж гьаби",
"precomment": "by the verb to spend",
"examples": [
{
"en": "expenditure of money",
"av": "гӏарац харж гьаби"
}
]
},
{
"text": "сундуениги гьабураб харж",
"precomment": "costs, expenses",
"examples": [
{
"en": "production costs",
"av": "производствоялъул харжал, производствоялда гьарурал харжал"
},
{
"en": "to put to expense; to execute",
"av": "гӏужие гъун чӏвазе"
}
]
}
]
}
{
"word": "expenses",
"stress": 4,
"forms": [
"издержки"
],
"labels": [
"plural"
],
"senses": [
{
"text": "бахъараб харж",
"comment": "ед. издержка ж.",
"examples": [
{
"en": "court costs",
"av": "судалъе бахъараб харж"
},
{
"en": "production costs",
"av": "производствоялъе гьабураб харж"
},
{
"en": "incur expenses",
"av": "харж бахъизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "expensive; dear",
"stress": 4,
"homonym": 1,
"forms": [
"дорогой"
],
"labels": [
"adverb"
],
"senses": [
{
"text": "нухда, сапаралда вукӏаго",
"comment": "унаго",
"examples": [
{
"en": "on the way he lost his belongings",
"av": "нухда унаго, досул къайи билана"
}
]
}
]
}
{
"word": "expensive; dear",
"stress": 6,
"homonym": 2,
"forms": [
"дорогой",
"дорогая",
"дорогое"
],
"senses": [
{
"text": "хирияб, багьаяб",
"precomment": "expensive; costly"
},
{
"text": "хирияв, вокьулев",
"precomment": "dear; sweet",
"examples": [
{
"en": "dear friend!",
"av": "хирияв гьудул!"
},
{
"en": "glad to see dear guests!",
"av": "рохарал руго хириял гьалбадеридаса!"
}
]
},
{
"text": "хӏалица, къо бихьун",
"precomment": "at a heavy price"
}
]
}
{
"word": "expensive; dearly",
"stress": 2,
"forms": [
"дорого"
],
"labels": [
"adverb"
],
"senses": [
{
"text": "хираго",
"precomment": "at a high price",
"examples": [
{
"en": "sell dear",
"av": "хираго бичизе"
}
]
},
{
"text": "хираго чӏезе",
"labels": [
"figuratively"
],
"examples": [
{
"en": "that victory cost him dearly",
"av": "доб бергьенлъи хираго чӏана гьесие"
}
]
}
]
}
{
"word": "experience",
"stress": 1,
"forms": [
"опыт"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "хӏалбихьи",
"examples": [
{
"en": "life experience",
"av": "гӏумруялъул хӏалбихьи"
},
{
"en": "to conduct an experiment",
"av": "хӏалбихьи гьабизе"
},
{
"en": "first endeavor of the young poet",
"av": "гӏолохъанав шагӏирасул тӏоцебесеб хӏалбихьи"
}
]
}
]
}
{
"word": "experience",
"stress": 1,
"stem": "ОПЫТНОСТ",
"forms": [
"опытность"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "хӏалбихьи букӏин, ишалъул хӏал лъай",
"examples": [
{
"en": "worldly wisdom; life experience",
"av": "рукӏа-рахъиналъул хӏалбихьи букӏин"
},
{
"en": "he lacks experience in his work",
"av": "хӏалтӏулъ гьесие хӏалбихьи гӏолеб гьечӏо"
}
]
}
]
}
{
"word": "experienced",
"stress": 1,
"stem": "ОПЫТН",
"forms": [
"опытный",
"опытная",
"опытное"
],
"senses": [
{
"text": "хӏалбихьи бугеб",
"examples": [
{
"en": "experienced hands",
"av": "хӏалбихьи бугел кверал"
}
]
},
{
"text": "хӏалбихьиял гьарулеб",
"examples": [
{
"en": "experimental plot",
"av": "хӏалбихьиял гьарулеб участок"
},
{
"en": "experimental station",
"av": "хӏалбихьиял гьарулеб станция",
"labels": [
"сельское хозяйство, сельскохозяйственный термин"
]
}
]
},
{
"text": "хӏалбихьиялъе гьабулеб",
"precomment": "trial",
"examples": [
{
"en": "test flight",
"av": "хӏалбихьиялъе гьабулеб роржен"
}
]
}
]
}
{
"word": "experienced",
"stress": 4,
"stem": "СТРЕЛЯН",
"forms": [
"стреляный",
"стреляная",
"стреляное"
],
"senses": [
{
"text": "туманкӏ речӏчӏун чӏвараб",
"precomment": "about game"
},
{
"text": "жинде гӏемер туманкӏ кьвагьараб"
},
{
"text": "кьвагьараб",
"precomment": "used",
"examples": [
{
"en": "spent cartridges",
"av": "кьвагьарал патронал"
},
{
"en": "old hand",
"av": "гӏемер хӏалбихьи бугев чи",
"labels": [
"разговорное слово"
]
}
]
}
]
}
experienced; seasoned
сообщить о неточности{
"word": "experienced; seasoned",
"stress": 4,
"stem": "БЫВАЛ",
"forms": [
"бывалый",
"бывалая",
"бывалое"
],
"labels": [
"colloquial word"
],
"senses": [
{
"text": "гӏемер бихьарав (лъалев); хӏалбихьи бугев",
"precomment": "experienced",
"labels": [
"colloquial word"
],
"examples": [
{
"en": "he is a man of the world",
"av": "дов гӏемераб жо бихьарав чи вуго"
}
]
},
{
"text": "цебего букӏараб; ругьунабго; цӏияб гуреб",
"precomment": "habitual",
"examples": [
{
"en": "this is a common thing",
"av": "гьеб ругьунабго (цебего букӏараб, цӏияб гуреб) иш буго"
}
]
}
]
}
experienced; sophisticated
сообщить о неточности{
"word": "experienced; sophisticated",
"forms": [
"искушённый",
"искушённая",
"искушённое"
],
"senses": [
{
"text": "хӏал бихьун лъалев, хӏал бихьарав, хӏалбихьи бугев, гъорлъе ккарав",
"examples": [
{
"en": "experienced in politics",
"av": "политикаялда хӏалбихьи бугев"
},
{
"en": "seasoned by experience",
"av": "хӏал бихьун, гъорлъе ккарав"
}
]
}
]
}
{
"word": "experience, feel",
"stress": 4,
"forms": [
"испытывать"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"examples": [
{
"en": "to feel joy",
"av": "рохел бихьизе"
},
{
"en": "to be short of money",
"av": "гӏарцул къварилъи (гӏунгутӏи) бихьизе"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "испытать",
"kind": "see"
}
]
}
experience; emotional state
сообщить о неточности{
"word": "experience; emotional state",
"stress": 8,
"stem": "ПЕРЕЖИВАНИ",
"forms": [
"переживание"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "ургъел, ургъел гьаби; рекӏел асар, рекӏее асар гьаби",
"examples": [
{
"en": "deep emotions",
"av": "гъваридал рекӏел асарал"
}
]
}
]
}
{
"word": "experience; learn",
"stress": 4,
"forms": [
"изведать"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "бихьизе, лъазе, жиндаго бихьун, лъазе",
"precomment": "what, of what",
"examples": [
{
"en": "to experience grief",
"av": "къварилъи лъазе"
},
{
"en": "experience happiness",
"av": "талихӏ, жиндаго бихьун, лъазе"
}
]
}
]
}
{
"word": "experience; test",
"stress": 6,
"forms": [
"испытать"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "хӏал бихьизе",
"precomment": "someone/something (test by experience)",
"examples": [
{
"en": "to test a new airplane",
"av": "цӏияб самолеталъул хӏал бихьизе"
}
]
},
{
"text": "бихьизе, лъазе, хӏехьезе",
"precomment": "what (experience)",
"examples": [
{
"en": "to experience difficulties",
"av": "захӏмалъаби рихьизе, къо бихьизе, къварилъаби хӏехьезе"
}
]
}
]
}
{
"word": "experiment",
"stress": 9,
"forms": [
"эксперимент"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "гӏелмияб хӏалбихьи",
"comment": "эксперимент",
"examples": [
{
"en": "bold experiment",
"av": "хӏинкъичӏого, бер къачӏого гьабулеб хӏалбихьи (эксперимент)"
}
]
}
]
}
{
"word": "experimental",
"stress": 4,
"stem": "ПОДОПЫТН",
"forms": [
"подопытный",
"подопытная",
"подопытное"
],
"senses": [
{
"text": "жинда тӏад хӏалбихьи гьабулеб (бугеб)",
"examples": [
{
"en": "experimental animal",
"av": "жинда тӏад хӏалбихьи гьабулеб (хӏалбихьиялда гъоркь бугеб) хӏайван"
}
]
}
]
}
{
"word": "experimental",
"stress": 12,
"stem": "ЭКСПЕРИМЕНТАЛЬН",
"forms": [
"экспериментальный",
"экспериментальная",
"экспериментальное"
],
"senses": [
{
"text": "хӏалбихьиялъул(аб) (эксперименталъул(аб)); хӏалбихьиялъе (эксперименталъе бугеб)",
"examples": [
{
"en": "experimental workshop",
"av": "хӏалбихьиял гьарулеб мастерская"
}
]
}
]
}
{
"word": "experimenter",
"stress": 12,
"forms": [
"экспериментатор"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "хӏалбихьи (эксперимент) гьабулев чи"
}
]
}
{
"word": "expert",
"stress": 4,
"forms": [
"искусник"
],
"labels": [
"colloquial word",
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "махщел (устарлъи) бугев чи, устар"
}
]
}
{
"word": "expert",
"stress": 5,
"forms": [
"эксперт"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "эксперт",
"comment": "сундулниги хӏал цӏехезе ахӏулев специалист",
"examples": [
{
"en": "forensic expert",
"av": "судалъул эксперт"
}
]
}
]
}
{
"word": "expert",
"stress": 5,
"stem": "ЭКСПЕРТН",
"forms": [
"экспертный",
"экспертная",
"экспертное"
],
"senses": [
{
"text": "экспертазул, экспертазулаб, экспертияб",
"examples": [
{
"en": "expert commission",
"av": "экспертазулаб (экспертияб) комиссия"
}
]
}
]
}
expertise; expert examination
сообщить о неточности{
"word": "expertise; expert examination",
"stress": 8,
"forms": [
"экспертиза"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "экспертиза",
"comment": "кинаб бугониги масъалаялъухъ экспертал ралагьи ва гьелъие ахирияб хӏасил гьаби",
"examples": [
{
"en": "medical examination; medical expertise",
"av": "медицинналъулаб экспертиза"
},
{
"en": "forensic examination",
"av": "судалъулаб экспертиза"
}
]
}
]
}
{
"word": "expert; ace",
"stress": 2,
"forms": [
"дока"
],
"labels": [
"colloquial word",
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "жиндир иш цӏакъ лъикӏ лъалев чи, устар",
"labels": [
"colloquial word"
],
"examples": [
{
"en": "he is a great expert in this matter",
"av": "гьеб ишалда (-лъул) кӏудияв устар вуго дов"
},
{
"en": "he is an expert in laws",
"av": "цӏакъ законал лъалев чи вуго гьев"
}
]
}
]
}
{
"word": "expert; connoisseur",
"stress": 5,
"forms": [
"знаток"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "лъикӏ (рагӏа-ракьанде щун) лъалев чи",
"examples": [
{
"en": "expert in one's field",
"av": "жиндирго иш лъикӏ лъалев чи"
},
{
"en": "great literature connoisseur",
"av": "литература лъикӏ лъалев чи"
}
]
}
]
}
{
"word": "expiatory",
"stress": 6,
"forms": [
"искупительный",
"искупительная",
"искупительное"
],
"senses": [
{
"text": "тӏаса лъугьине кумек гьабулеб"
}
]
}
{
"word": "expiration",
"stress": 6,
"stem": "ИСТЕЧЕНИ",
"forms": [
"истечение"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "лъугӏи, ин",
"examples": [
{
"en": "at the end of the month",
"av": "моцӏ индал (лъугӏидал)"
},
{
"en": "due to expiration of the term",
"av": "болжал лъугӏигун (лъугӏидал)"
}
]
}
]
}
{
"word": "expire",
"stress": 6,
"forms": [
"истекать"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"examples": [
{
"en": "bleed to death",
"av": "гӏемер би чвахизе, бида вецӏцӏизе"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "истечь",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "expired; past",
"stress": 4,
"stem": "ИСТЕКШ",
"forms": [
"истекший",
"истекшая",
"истекшее"
],
"senses": [
{
"text": "араб, ун лъугӏараб",
"precomment": "about a time period",
"examples": [
{
"en": "in the past year",
"av": "араб соналъ"
},
{
"en": "for the past month",
"av": "араб моцӏалъ"
}
]
}
]
}
{
"word": "explain",
"stress": 7,
"forms": [
"объяснить"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "баян гьабизе, бичӏчӏизабизе",
"precomment": "what",
"examples": [
{
"en": "explain the task",
"av": "тӏадкъай баян гьабизе"
},
{
"en": "how to explain his behavior",
"av": "гъосул хьвада-чӏвади кин бичӏчӏизабилеб?"
}
]
}
]
}
{
"word": "explain",
"stress": 6,
"forms": [
"пояснять"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"see_also": [
{
"target": "пояснить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "explainable",
"stress": 7,
"stem": "ОБЪЯСНИМ",
"forms": [
"объяснимый",
"объяснимая",
"объяснимое"
],
"senses": [
{
"text": "баян гьабизе кӏолеб",
"examples": [
{
"en": "hard-to-explain desire",
"av": "захӏматго баян гьабизе, бичӏчӏизабизе кӏолеб къасд, мурад"
}
]
}
]
}
{
"word": "explain oneself",
"stress": 7,
"forms": [
"изъясниться"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "бицун бичӏчӏизабизе"
}
]
}
{
"word": "explain, clarify",
"stress": 8,
"forms": [
"разъяснять(ся)"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"see_also": [
{
"target": "разъяснить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "explain; account for",
"stress": 7,
"forms": [
"объяснять(ся)"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "хабар-кӏалалда рукӏине",
"precomment": "to converse",
"examples": [
{
"en": "explain oneself in Avar",
"av": "авар мацӏалда кӏалъалел рукӏине"
},
{
"en": "communicate by signs",
"av": "ишарабаздалъун бицине, бичӏчӏизабизе"
}
]
},
{
"text": "баянаблъун лъугьине",
"precomment": "to become clear",
"examples": [
{
"en": "this was explained by his lack of experience",
"av": "гьелъие гӏилла букӏана гъосул хӏалбихьи гьечӏолъи"
}
]
}
]
}
{
"word": "explanation",
"stress": 7,
"forms": [
"объяснение"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "бичӏчӏизаби, баян гьаби",
"precomment": "by the verb to explain",
"examples": [
{
"en": "explanation of the lesson",
"av": "дарс бичӏчӏизаби"
}
]
},
{
"text": "баянлъи, якъинлъи",
"precomment": "according to the verb to explain oneself"
},
{
"text": "жиб баян гьабулеб, жиндир хӏакъалъулъ бицунеб жо",
"precomment": "that which explains",
"examples": [
{
"en": "give a written explanation",
"av": "кагътида хъвараб баян кьезе"
},
{
"en": "declaration of love",
"av": "рокьи ккун букӏиналъе мукӏурлъи, рокьи ккун бугилан бичӏчӏизаби"
}
]
}
]
}
{
"word": "explanation",
"stress": 6,
"stem": "ПОЯСНЕНИ",
"forms": [
"пояснение"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "баян кьей, бичӏчӏизаби, баян гьаби",
"precomment": "by the verb to explain",
"examples": [
{
"en": "drawing with explanations",
"av": "баяналгун цадахъ чертёж"
}
]
}
]
}
{
"word": "explanation",
"stress": 8,
"forms": [
"разъяснение"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "баян кьей, сундулниги мурад, магӏна, хӏасил бичӏчӏизаби",
"precomment": "according to the verb explain"
},
{
"text": "баянлъи, баянаблъун лъугьин"
},
{
"text": "баян кьолеб калам, жаваб, документ",
"precomment": "verbal or written explanation"
}
]
}
{
"word": "explanatory",
"stress": 7,
"stem": "ОБЪЯСНИТЕЛЬН",
"forms": [
"объяснительный",
"объяснительная",
"объяснительное"
],
"senses": [
{
"text": "баяналъулаб",
"examples": [
{
"en": "explanatory note",
"av": "баяналъулаб (баян кьураб) кагъат"
}
]
}
]
}
{
"word": "explanatory",
"stress": 6,
"forms": [
"пояснительный",
"пояснительная",
"пояснительное"
],
"senses": [
{
"text": "баяналъул, баян кьолеб, бичӏчӏизабулеб",
"examples": [
{
"en": "explanatory words",
"av": "баян кьолел рагӏаби, баян рагӏаби"
}
]
}
]
}
{
"word": "explanatory",
"stress": 8,
"stem": "РАЗЪЯСНИТЕЛЬН",
"forms": [
"разъяснительный",
"разъяснительная",
"разъяснительное"
],
"senses": [
{
"text": "баян кьолеб, баян кьей мурадлъун бугеб",
"examples": [
{
"en": "explanatory work",
"av": "баян кьеялъул, бичӏчӏизабиялъул хӏалтӏи, бичӏчӏи кьеялъул хӏалтӏи"
}
]
}
]
}
{
"word": "explode",
"stress": 6,
"forms": [
"взрываться"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"see_also": [
{
"target": "взорваться",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "exploitation",
"stress": 9,
"stem": "ЭКСПЛУАТАЦИ",
"forms": [
"эксплуатация"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "чияр гъийин; захӏмат кванай",
"examples": [
{
"en": "exploitation of man by man",
"av": "инсанас инсанасул захӏмат кванай"
}
]
},
{
"text": "тӏабигӏиял бечелъаби хӏалтӏизе тӏами; гьездасан пайда боси",
"examples": [
{
"en": "exploitation of wind power",
"av": "гьорол гучалдасан пайда боси"
},
{
"en": "to put into operation",
"av": "хӏалтӏизе биччазе"
},
{
"en": "to commission a plant",
"av": "завод хӏалтӏизе биччазе"
}
]
}
]
}
{
"word": "exploitative",
"stress": 9,
"stem": "ЭКСПЛУАТАТОРСК",
"forms": [
"эксплуататорский",
"эксплуататорская",
"эксплуататорское"
],
"senses": [
{
"text": "эксплуататоразулаб, эксплуататорасулаб",
"examples": [
{
"en": "liquidation of exploiting classes",
"av": "эксплуататоразулал классал тӏагӏинари",
"comment": "лъугӏизари"
}
]
}
]
}
{
"word": "exploited",
"stress": 9,
"forms": [
"эксплуатируемый",
"эксплуатируемая",
"эксплуатируемое"
],
"senses": [
{
"text": "жиндир захӏмат чияца кваналев",
"comment": "чи"
},
{
"text": "жиндие эксплуатация гьабулев",
"comment": "чи"
}
]
}
{
"word": "exploiter",
"stress": 9,
"forms": [
"эксплуататор"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "чияр гъийин кваналев чи, помещик, капиталист"
}
]
}
exploration; research
сообщить о неточности{
"word": "exploration; research",
"stress": 6,
"stem": "ИЗЫСКАНИ",
"forms": [
"изыскание"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "цӏех-рех гьабун, балагьи; балагьун (тӏалаб гьабун) бати",
"precomment": "by the verb find out",
"examples": [
{
"en": "raising funds for building a hospital",
"av": "больница базе гӏарац балагьи"
}
]
},
{
"text": "(цереккун гьарулел) цӏех-рехал",
"precomment": "preliminary studies",
"labels": [
"plural"
],
"examples": [
{
"en": "geological surveys",
"av": "геологиял цӏеха-рехеял"
}
]
}
]
}
exploratory; prospecting
сообщить о неточности{
"word": "exploratory; prospecting",
"stress": 6,
"stem": "ИЗЫСКАТЕЛЬСК",
"forms": [
"изыскательский",
"изыскательская",
"изыскательское"
],
"senses": [
{
"text": "цӏех-рех гьабиялъулаб",
"examples": [
{
"en": "surveying party",
"av": "цӏех-рех гьабиялъулаб (гьабулеб) партия"
},
{
"en": "exploratory work",
"av": "цӏех-рех гьабиялъулал хӏалтӏаби"
}
]
}
]
}
{
"word": "explorer",
"stress": 6,
"forms": [
"изыскатель"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "цӏех-рех гьабулев чи",
"examples": [
{
"en": "surveyor engineer",
"av": "цӏех-рех гьабулев инженер"
}
]
}
]
}
{
"word": "explore thoroughly",
"stress": 4,
"forms": [
"излазить"
],
"labels": [
"perfective aspect",
"colloquial word"
],
"senses": [
{
"text": "харун кивего вахине (щвезе), ваккаризе",
"precomment": "what",
"examples": [
{
"en": "search every nook and cranny",
"av": "киналго бокӏнахъе ваккаризе (кивего ваккаризе)"
}
]
}
]
}
{
"word": "explosion",
"forms": [
"взрыв"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "кьвагьи, кьвагьизаби, кьвагьун щущазаби",
"precomment": "by the verb to blow up",
"examples": [
{
"en": "bridge explosion",
"av": "кьо кьвагьи"
}
]
},
{
"text": "кьвагьи, кьвагьун бихъбихъун ин",
"precomment": "by the verb to explode",
"comment": "жибго кьвагьулеб жо, мас., бомба",
"examples": [
{
"en": "bomb explosion",
"av": "бомба кьвагьи"
}
]
},
{
"text": "циндаго хъуй бахъин",
"precomment": "of what",
"labels": [
"figuratively"
],
"examples": [
{
"en": "burst of laughter",
"av": "релъул хъуй (циндаго)"
},
{
"en": "burst of applause",
"av": "хъатчӏваялъул хъуй (циндаго)"
}
]
}
]
}
{
"word": "explosion hazard",
"stress": 9,
"forms": [
"взрывоопасность"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "кьвагьиялда хӏинкъи букӏин"
}
]
}
{
"word": "explosive",
"stress": 7,
"forms": [
"взрывной",
"взрывная",
"взрывное"
],
"senses": [
{
"text": "кьвагьул",
"examples": [
{
"en": "explosive force of the bomb",
"av": "бомбаялъул кьвагьиялъул къуват"
},
{
"en": "blasting operations",
"av": "кьвагьун гьарулел хӏалтӏаби"
},
{
"en": "blast wave",
"av": "кьвагьул карачел (кьвагьиялъ лъугьинабураб гьаваялъул карачел)"
}
]
},
{
"text": "кьвагьун бихъулеб"
}
]
}
{
"word": "explosive",
"stress": 4,
"stem": "ВЗРЫВЧАТ",
"forms": [
"взрывчатый",
"взрывчатая",
"взрывчатое"
],
"senses": [
{
"text": "кьвагьулеб, кьвагьизабулеб, кьвагьи ккезабулеб (щибниги жо кьвагьизе хӏалтӏизабулеб)",
"examples": [
{
"en": "explosives",
"av": "кьвагьи ккезабулел жал, кьвагьулел жал"
}
]
}
]
}
{
"word": "explosive",
"stress": 8,
"forms": [
"разрывной",
"разрывная",
"разрывное"
],
"senses": [
{
"text": "кьвагьулеб, бихъулеб",
"examples": [
{
"en": "explosive bullet",
"av": "бихъулеб (речӏчӏараб бакӏалда кьвагьулеб) гулла"
}
]
}
]
}
{
"word": "export",
"stress": 2,
"forms": [
"вывезти"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "къватӏибе баччизе",
"precomment": "whom-what",
"examples": [
{
"en": "to take children out of town",
"av": "лъимал шагьаралдаса къватӏире раччизе (раччун щвезаризе)"
}
]
},
{
"text": "щвезабизе",
"precomment": "deliver",
"examples": [
{
"en": "to take vegetables to the market",
"av": "овощал базаралде щвезаризе"
}
]
},
{
"text": "хвасар гьавизе, ворчӏизавизе, кумек гьабизе",
"precomment": "to rescue; to bail out",
"labels": [
"colloquial word"
]
}
]
}
{
"word": "export",
"stress": 2,
"homonym": 1,
"forms": [
"вывозить"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "сунданиги гъорлъ чучазабизе, гиргидизабизе, бехъерхъизе, хъублъизабизе, щибниги бахинабизе",
"precomment": "sb/sth in sth",
"comment": "мас.: хӏурулъ, салулъ, гӏазулъ ва ц.",
"labels": [
"colloquial word"
]
}
]
}
{
"word": "export",
"stress": 6,
"homonym": 2,
"forms": [
"вывозить"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "къватӏибе баччизе, батӏияб пачалихъалде битӏизе",
"precomment": "to export"
}
],
"see_also": [
{
"target": "вывезти",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "export",
"stress": 7,
"forms": [
"вывозной",
"вывозная",
"вывозное"
],
"senses": [
{
"text": "къватӏибе битӏулеб",
"comment": "баччулеб",
"examples": [
{
"en": "export duty",
"av": "къватӏибе битӏулеб къайиялдаса босулеб кумурук (хъумус)",
"comment": "налог"
}
]
}
]
}
{
"word": "export",
"stress": 1,
"forms": [
"экспорт"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "экспорт",
"comment": "улкаялдаса къватӏибе баччи, къватӏибе къайи битӏи"
}
]
}
{
"word": "export",
"stress": 1,
"stem": "ЭКСПОРТН",
"forms": [
"экспортный",
"экспортная",
"экспортное"
],
"senses": [
{
"text": "экспорталъул; экспорталъе бугеб; къватибе къайи битӏулеб",
"examples": [
{
"en": "export commodity",
"av": "экспорталъе бугеб къайи"
}
]
}
]
}
{
"word": "exporter",
"stress": 8,
"forms": [
"экспортёр"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "экспортер",
"comment": "къватӏибе (цоги улкаялде) къайи битӏулев чи яги идара"
}
]
}
{
"word": "exporting",
"stress": 8,
"forms": [
"экспортирование"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "экспорт гьаби, къватӏибе къайи битӏи"
}
]
}
{
"word": "expose, convict",
"stress": 5,
"forms": [
"уличать"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"see_also": [
{
"target": "уличить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "expose; bare",
"stress": 6,
"forms": [
"обнажить"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "гӏицӏ гьабизе",
"precomment": "whom-what",
"examples": [
{
"en": "bare one's head",
"av": "бетӏер гӏицӏ гьабизе"
},
{
"en": "bare one's shoulders",
"av": "къигъуждул цере лъезаризе"
}
]
},
{
"text": "лъалиниса къватӏибе бахъизе",
"precomment": "saber etc."
},
{
"text": "тушманасе рагьизе, цӏуничӏого тезе",
"precomment": "what (flank etc.)",
"labels": [
"military term"
]
},
{
"text": "рагьун, якъинго бихьизабизе",
"precomment": "what (make apparent)",
"labels": [
"figuratively"
],
"examples": [
{
"en": "expose evil",
"av": "квешлъи рагьун, якъинго бихьизабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "expose; denounce",
"stress": 6,
"stem": "ОБЛИЧА",
"forms": [
"обличать"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "къватӏир чӏвазаризе, тӏатинабун какизе, гӏунгутӏаби рихьизаризе",
"precomment": "expose someone/something",
"examples": [
{
"en": "to denounce vices",
"av": "гӏунгутӏаби къватӏир чӏвазаризе"
}
]
},
{
"text": "тӏатинабизе, рагьизе",
"precomment": "to discover; to reveal",
"examples": [
{
"en": "everything betrays talent in him",
"av": "гьесулъ кинабго жоялъ махщел, гьунар тӏатинабула"
}
]
}
]
}
{
"word": "exposing; damning",
"stress": 8,
"stem": "ИЗОБЛИЧИТЕЛЬН",
"forms": [
"изобличительный",
"изобличительная",
"изобличительное"
],
"senses": [
{
"text": "тӏатинабулеб, загьир гьабулеб, къватӏир чӏвазарулеб",
"examples": [
{
"en": "incriminating documents",
"av": "къватӏир чӏвазарулел документал"
}
]
}
]
}
{
"word": "exposition",
"stress": 7,
"forms": [
"экспозиция"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "экспозиция",
"comment": "литературияб яги музыкалияб асаралъул байбихьул бутӏа",
"labels": [
"literature, literary studies",
"music"
]
},
{
"text": "экспозиция",
"precomment": "location; disposition, goodwill",
"comment": "рихьизаризе гӏоло рекъезарун лъураб куц, тартиб, низам",
"examples": [
{
"en": "successful exhibition display",
"av": "выставкаялъул лъикӏ ккараб экспозиция"
}
]
},
{
"text": "экспозиция",
"precomment": "photo",
"comment": "сурат бахъулаго фотоаппараталъул объектив рагьухъе букӏунеб лахӏзат, заман"
}
]
}
{
"word": "exposition; account",
"stress": 6,
"forms": [
"изложение"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "рекъезабун бицин (сокӏкӏин, херхин)",
"precomment": "according to the verb to set forth"
},
{
"text": "изложение",
"precomment": "written retelling"
}
]
}
{
"word": "exposure",
"stress": 5,
"forms": [
"оголение"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "гӏицӏлъизаби, толохӏочинаби",
"precomment": "by the verb bare"
},
{
"text": "рагьизаби",
"precomment": "by the verb bare",
"labels": [
"figuratively"
]
},
{
"text": "гӏицӏлъи, толохӏочин",
"precomment": "by the verb to become bare"
},
{
"text": "тӏаса тӏамах гъин",
"precomment": "by the verb to become bare",
"comment": "тӏамахги гъун гӏицӏго хутӏи",
"labels": [
"figuratively"
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "оголить",
"kind": "from",
"refwordnum": "1,2"
}
]
}
{
"word": "exposure",
"forms": [
"разоблачение"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "къватӏиб чӏвазаби, тӏатинаби",
"precomment": "by the verb to expose"
},
{
"text": "тӏатин, къватӏив чӏвай, сури",
"precomment": "by the verb to expose oneself"
}
]
}
{
"word": "exposure meter",
"stress": 7,
"forms": [
"экспонометр"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "экспонометр",
"comment": "сурат бахъулаго, канлъул къадар бихьизабулеб алат",
"labels": [
"photo"
]
}
]
}
exposure, denunciation
сообщить о неточности{
"word": "exposure, denunciation",
"stress": 6,
"forms": [
"обличение"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "къватӏиб чӏвазаби, тӏатинаби, гӏунгутӏаби рихьизари",
"precomment": "by verb to expose"
}
]
}
{
"word": "exposure; unmasking",
"stress": 8,
"forms": [
"изобличение"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "тӏатинави, загьир гьави, къватӏив чӏвазави",
"precomment": "to the verb to expose",
"examples": [
{
"en": "exposure of a criminal",
"av": "такъсирчи къватӏив чӏвазави"
}
]
}
]
}
{
"word": "express",
"stress": 6,
"stem": "ВЫРАЖА",
"forms": [
"выражать"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "бихьизабизе",
"precomment": "designate",
"examples": [
{
"en": "what does this sign express?",
"av": "гьаб ишараялъ щиб бихьизабулеб?"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "выразить",
"kind": "see",
"refwordnum": "2"
}
]
}
{
"word": "express",
"stress": 2,
"forms": [
"выразить"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "загьир (баян) гьабизе, абизе, бицине",
"precomment": "what",
"examples": [
{
"en": "express one's thought",
"av": "жиндирго пикру загьир гьабизе"
}
]
},
{
"text": "лъазабизе, бихьизабизе",
"precomment": "show, demonstrate",
"examples": [
{
"en": "express dissatisfaction",
"av": "рази гьечӏолъи лъазабизе (бихьизабизе)"
}
]
},
{
"text": "сундалъунниги бихьизабизе",
"precomment": "to designate",
"examples": [
{
"en": "express the plan in figures",
"av": "цифрабаздалъун план бихьизабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "express",
"stress": 5,
"forms": [
"курьерский",
"курьерская",
"курьерское"
],
"senses": [
{
"text": "курьер, курьерияб, хехаб",
"examples": [
{
"en": "express train",
"av": "курьер поезд",
"comment": "кӏудияб хехлъиялда рикӏкӏаде хьвадулеб поезд"
}
]
}
]
}
{
"word": "express",
"stress": 6,
"forms": [
"экспресс"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "экспресс",
"comment": "хехго унеб ва чӏахӏиял станциязда гурони чӏолареб гама, поезд, автобус"
}
]
}
{
"word": "expression",
"stress": 6,
"stem": "ВЫРАЖЕНИ",
"forms": [
"выражение"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "загьир гьаби, загьирлъи, лъазаби, аби, бицин",
"precomment": "by the verb to express",
"examples": [
{
"en": "I find no words to express my gratitude",
"av": "дида рекӏел разилъи загьир гьабизе (баркалаялъе) рагӏа-би ратулел гьечӏо"
}
]
},
{
"text": "каламалъул сверел",
"precomment": "idiom",
"examples": [
{
"en": "figurative expression",
"av": "сипатияб сверел"
}
]
},
{
"text": "бераз, гьумералъ щибниги загьир гьаби",
"precomment": "of face, eyes"
},
{
"text": "пасихӏго (пасихӏлъи гьечӏого, кӏвар кьечӏого) цӏализе",
"precomment": "read with expression"
}
]
}
{
"word": "expression",
"stress": 7,
"forms": [
"изъявление"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "лъазаби, загьир гьаби, бицин, аби",
"examples": [
{
"en": "expression of gratitude",
"av": "ракӏ разилъи загьир гьаби, баркала кьей"
}
]
}
]
}
{
"word": "expression",
"stress": 6,
"forms": [
"экспрессия"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "экспрессия",
"comment": "бичӏчӏи, лъай, рекӏел асар, баянлъи загьир гьаби"
}
]
}
{
"word": "expressionism",
"stress": 12,
"forms": [
"экспрессионизм"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "экспрессионизм",
"comment": "20 абилеб къарнуялъул тӏоцебесеб бащалъиялда бакътӏерхьул Европаялда экспрессиялъул кьучалда гӏуцӏун букӏараб мазгьаб, нух"
}
]
}
{
"word": "expressionist",
"stress": 12,
"forms": [
"экспрессионист"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "экспрессионист",
"comment": "экспрессионизмаялъул рахъ ккурав чи, художник"
}
]
}
{
"word": "expressionist",
"stress": 12,
"forms": [
"экспрессионистский",
"экспрессионистская",
"экспрессионистское"
],
"senses": [
{
"text": "экспрессионизма-лъул(аб), экспрессионистасул(аб)"
}
]
}
{
"word": "expressionistic",
"stress": 15,
"forms": [
"экспрессионистический",
"экспрессионистическая",
"экспрессионистическое"
],
"senses": [
{
"text": "экспрессионизмаялъул(аб), экспрессионистасул(аб)"
}
]
}
{
"word": "expressionlessness",
"stress": 8,
"forms": [
"невыразительность"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "щибниги мухӏканго, гвангъун бихьизабизе, бицине лъангутӏи, бажарунгутӏи"
}
]
}
expressionless; indistinct
сообщить о неточности{
"word": "expressionless; indistinct",
"stress": 8,
"stem": "НЕВЫРАЗИТЕЛЬН",
"forms": [
"невыразительный",
"невыразительная",
"невыразительное"
],
"senses": [
{
"text": "жинде ракӏ цӏалареб",
"examples": [
{
"en": "inexpressive reading",
"av": "гӏенеккизе бокьулареб, пасихӏаб гуреб цӏали"
}
]
}
]
}
{
"word": "expressive",
"stress": 6,
"stem": "ВЫРАЗИТЕЛЬН",
"forms": [
"выразительный",
"выразительная",
"выразительное"
],
"senses": [
{
"text": "баянаб, загьираб, беричаб, пасихӏаб, рекӏелъе бортулеб, асар гьабулеб, бичӏчӏулеб къагӏидаялъул",
"examples": [
{
"en": "expressive face",
"av": "чиясул жанисеб хӏал, рекӏел асар бичӏчӏулеб (бихьулеб) гьумер"
}
]
},
{
"text": "кӏудияб магӏнаялъул",
"precomment": "significant; meaningful",
"examples": [
{
"en": "expressive look",
"av": "кӏудияб магӏнаялъул балагьи"
}
]
}
]
}
{
"word": "expressive",
"stress": 9,
"stem": "ЭКСПРЕССИВН",
"forms": [
"экспрессивный",
"экспрессивная",
"экспрессивное"
],
"senses": [
{
"text": "лъикӏ асар гьабулеб, бичӏчӏулеб, баянаб",
"examples": [
{
"en": "expressive speech",
"av": "лъикӏ асар гьабулеб (баянаб) кӏалъай"
}
]
}
]
}
{
"word": "expressiveness",
"stress": 6,
"forms": [
"выразительность"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "баянлъи, загьирлъи, пасихӏлъи, беричлъи, рекӏелъе борти"
}
]
}
{
"word": "express oneself",
"stress": 2,
"forms": [
"выразиться"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "абизе, кӏалъазе, бицине",
"examples": [
{
"en": "he put it poorly",
"av": "дос лъикӏ абичӏо"
}
]
},
{
"text": "загьирлъизе",
"precomment": "be reflected; manifest",
"examples": [
{
"en": "mistrust was expressed on his face",
"av": "досул гьурмада божунгутӏиялъул гӏаламат загьирлъана"
}
]
}
]
}
{
"word": "express oneself",
"stress": 7,
"forms": [
"изъясняться"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"see_also": [
{
"target": "изъяснить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "express; declare",
"stress": 6,
"stem": "ИЗЪЯВИ",
"forms": [
"изъявить"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "лъазабизе, загьир гьабизе, бицине, абизе",
"precomment": "what",
"examples": [
{
"en": "expressed a desire",
"av": "бокьи (бокьун букӏин) загьир гьабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "express; declare",
"stress": 7,
"forms": [
"изъявлять"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"see_also": [
{
"target": "изъявить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "express; show",
"stress": 2,
"forms": [
"выказать"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "бихьизабизе, тӏатинабизе",
"precomment": "what",
"labels": [
"colloquial word"
],
"examples": [
{
"en": "to show bravery",
"av": "бахӏарчилъи бихьизабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "express; speak out",
"stress": 5,
"forms": [
"высказывать(ся)"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"see_also": [
{
"target": "высказать",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "expropriate",
"stress": 10,
"forms": [
"экспроприировать"
],
"labels": [
"perfective aspect",
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "экспроприация гьабизе, кодоса бахъизе, махӏрум гьаризе",
"precomment": "whom-what"
}
]
}
{
"word": "expropriation",
"stress": 10,
"forms": [
"экспроприация"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "экспроприация",
"comment": "хӏалица бахъи, хӏалалъ кквей, кодоса бахъи",
"labels": [
"legal term"
]
},
{
"text": "кодоб ярагъгун пачалихъалъул гӏарац, банкал ва цогидалги революциялъул хӏажатазе рахъи"
},
{
"text": "производствоялъул средствабаздаса (алатаздаса) махӏрум гьари",
"labels": [
"economics"
]
}
]
}
{
"word": "expropriative",
"stress": 10,
"forms": [
"экспроприаторский",
"экспроприаторская",
"экспроприаторское"
],
"senses": [
{
"text": "экспроприациялъул(аб)"
},
{
"text": "экспроприацияб"
}
]
}
{
"word": "expropriator",
"stress": 10,
"forms": [
"экспроприатор"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "экспроприатор",
"comment": "экспроприация гьабулев чи, экспроприациялда гьоркьоб гӏахьаллъи гьабулев чи"
}
]
}