{
"word": "lib",
"forms": [
"луб"
],
"labels": [
"masculin"
],
"senses": [
{
"text": "гъутӏбузул, хурдузул рихьал халатаб макъар, хъал; гъотӏол рохтиялдаса цӏибахъараб макъар",
"precomment": "tissu végétal",
"labels": [
"botanique"
]
},
{
"text": "лъолъол, хьодол, мичӏчӏил тӏеренаб хъал (рихьал)",
"comment": "дургъараб кун гьабизе хӏалтӏизабулеб"
}
]
}
{
"word": "libellule",
"stress": 8,
"forms": [
"стрекоза"
],
"labels": [
"féminin"
],
"senses": [
{
"text": "гарцӏ"
}
]
}
{
"word": "libertin",
"stress": 4,
"forms": [
"повеса"
],
"labels": [
"mot familier",
"masculin"
],
"senses": [
{
"text": "гогьма, гьагула"
}
]
}
{
"word": "liberté",
"stress": 2,
"forms": [
"вольность"
],
"labels": [
"féminin"
],
"senses": [
{
"text": "эркенлъи",
"precomment": "liberté, indépendance",
"labels": [
"mot vieilli"
]
},
{
"text": "бокьа-бокьараб (гӏорхъолъа борчӏараб) жо гьаби",
"precomment": "dévergondage"
}
]
}
{
"word": "liberté",
"stress": 5,
"stem": "СВОБОД",
"forms": [
"свобода"
],
"labels": [
"féminin"
],
"senses": [
{
"text": "эркенлъи",
"examples": [
{
"fr": "liberté d'expression",
"av": "рагӏуе эркенлъи"
},
{
"fr": "liberté de la presse",
"av": "газетал-журналазе эркенлъи, гӏурхъи чӏвачӏолъи"
}
]
},
{
"text": "парахалъи, бокьараб гьабизе бугеб рес",
"examples": [
{
"fr": "lutte pour la liberté et l'indépendance",
"av": "чияда рараллъун гьечӏолъиялъе ва эркенлъиялъе гӏоло къеркьей"
},
{
"fr": "privation de liberté",
"av": "эркенлъиялдаса махӏрум гьари"
}
]
}
]
}
{
"word": "libre",
"stress": 2,
"stem": "ВОЛЬН",
"forms": [
"вольный",
"вольная",
"вольное"
],
"senses": [
{
"text": "эркенаб, тархъанаб, жибго жиндаго чӏараб, чияда бухьинчӏеб",
"precomment": "indépendant",
"comment": "бачӏеб",
"examples": [
{
"fr": "peuple libre",
"av": "эркенаб халкъ"
}
]
},
{
"text": "эркенаб, гӏурхъичӏвай (къадар чӏезаби, гьукъи, квекӏен) гьечӏеб",
"precomment": "non restreint par les lois",
"examples": [
{
"fr": "vente libre de pain",
"av": "гӏурхъичӏвай (къадар чӏезаби, гьукъи, квекӏен) гьечӏеб чед бичи"
},
{
"fr": "pensées libres",
"av": "эркенал пикраби"
}
]
},
{
"text": "квалквал (квекӏен, кквей) гьечӏого, биччараб",
"precomment": "sans entrave",
"examples": [
{
"fr": "tu es libre de penser ainsi",
"av": "дуца гьедин пикру гьабизе бегьула"
}
]
},
{
"text": "эркенаб (яги тӏасан ккун эркенаб, адаб гьечӏеб) куцалъул (къагӏидаялъул)",
"precomment": "dégagé; familier; impudique",
"examples": [
{
"fr": "conversations libres",
"av": "эркенал (адаб гьечӏел) гара чӏвариял"
},
{
"fr": "familiarité excessive",
"av": "эркенаб (адаб гьечӏеб) гьоркьоблъи"
}
]
},
{
"text": "эркен (тархъан) гьавиялъул кагъат",
"precomment": "au sens de nom libre f",
"labels": [
"relatif à l'histoire",
"terme historique"
],
"examples": [
{
"fr": "donner la liberté à un serf",
"av": "(помещикасул) векьарухъанасе тархъан гьавиялъул кагъат кьезе"
}
]
},
{
"text": "бокьун (ургъун) ва бокьичӏого (ургъичӏого) гьарулел ишал (гӏамалал)",
"precomment": "actes volontaires et involontaires"
},
{
"text": "эркенал рагъарачариял",
"precomment": "mouvements libres",
"labels": [
"terme sportif"
]
},
{
"text": "эркенаб стиль (лъедеялъул)",
"precomment": "style libre",
"labels": [
"terme sportif"
]
}
]
}
{
"word": "libre",
"stress": 5,
"stem": "СВОБОДН",
"forms": [
"свободный",
"свободная",
"свободное"
],
"senses": [
{
"text": "эркенаб",
"examples": [
{
"fr": "peuple libre",
"av": "эркенаб халкъ"
}
]
},
{
"text": "жиндирго квершел жиндихъго бугеб",
"precomment": "indépendant, détendu",
"examples": [
{
"fr": "je suis un homme libre",
"av": "дун вуго бокьухъе вугев, парахатав чи"
}
]
},
{
"text": "чӏобогояб, цоги чияс кквечӏеб, гӏодоб бугеб, хӏалтӏулеб гьечӏеб, кквечӏеб, бошго бугеб; тӏокӏаб, нахъе лъураб",
"precomment": "inoccupé, libre",
"examples": [
{
"fr": "pas d'argent disponible",
"av": "гӏодоб лъураб гӏарац гьечӏо"
},
{
"fr": "place libre",
"av": "чӏобогояб бакӏ"
},
{
"fr": "voiture libre",
"av": "цогияс ккун гьечӏеб машина"
}
]
},
{
"text": "гӏатӏидаб",
"precomment": "spacieux",
"examples": [
{
"fr": "costume ample",
"av": "гӏатӏидаб костюм"
}
]
},
{
"text": "бигьаяб, квалквал гьечӏеб",
"precomment": "non encombré, facile",
"examples": [
{
"fr": "respiration libre",
"av": "бигьаяб хӏухьел боси"
}
]
},
{
"text": "эркенаб махщел",
"precomment": "profession libérale",
"comment": "хъвадарухъанлъи, хъулухъалда гьечӏев гӏакълияб хӏалтӏул чи"
}
]
}
{
"word": "libre-penseur",
"stress": 8,
"forms": [
"вольнодумец"
],
"labels": [
"masculin"
],
"senses": [
{
"text": "эркенаб пикруялъулав",
"comment": "чи",
"labels": [
"mot vieilli"
]
}
]
}
{
"word": "libre-pensée",
"stress": 9,
"forms": [
"свободомыслие"
],
"labels": [
"neutre"
],
"senses": [
{
"text": "пикру гьабиялъулъ эркенлъи, эркенаб пикру букӏин"
}
]
}
{
"word": "libre-service",
"stress": 9,
"stem": "САМООБСЛУЖИВАНИ",
"forms": [
"самообслуживание"
],
"labels": [
"neutre"
],
"senses": [
{
"text": "жиндиего жинцаго хъулухъ гьаби; жиндиего къваригӏараб-тараб жо жиндицаго гьаби",
"examples": [
{
"fr": "cafétéria en libre-service",
"av": "жидецаго жидеего хъулухъ гьабулеб столовая"
}
]
}
]
}
{
"word": "libre; spacieux",
"stress": 5,
"stem": "ПРИВОЛЬН",
"forms": [
"привольный",
"привольная",
"привольное"
],
"senses": [
{
"text": "гӏатӏидаб",
"precomment": "concernant la localité, l'espace"
},
{
"text": "эркенаб",
"precomment": "libre",
"examples": [
{
"fr": "vie libre",
"av": "эркенаб гӏумру"
}
]
}
]
}
{
"word": "librement",
"stress": 8,
"forms": [
"беспрепятственно"
],
"labels": [
"adverbe"
],
"senses": [
{
"text": "квалквал гьечӏого, квекӏен гьечӏого, нахъчӏвай гьечӏого, гьукъи гьечӏого",
"examples": [
{
"fr": "pénétrer quelque part sans entrave",
"av": "квалквал гьечӏого, кибениги лъугьине"
}
]
}
]
}
{
"word": "librement",
"stress": 2,
"forms": [
"вольно"
],
"labels": [
"adverbe"
],
"senses": [
{
"text": "эркенго, бокьухъе",
"examples": [
{
"fr": "se comporter librement",
"av": "бокьухъе вукӏине (хьвадизе)"
},
{
"fr": "repos !",
"av": "вольно!",
"comment": "команда"
}
]
}
]
}
{
"word": "librement",
"stress": 5,
"homonym": 1,
"forms": [
"свободно"
],
"labels": [
"adverbe"
],
"senses": [
{
"text": "эркенго, эркенаб куцалда",
"precomment": "indépendamment"
},
{
"text": "бокьараб хӏалалда, жиндиего бокьухъе, парахатго, лъикӏ",
"precomment": "sans difficulté",
"examples": [
{
"fr": "parler couramment le russe",
"av": "гӏурус мацӏ лъикӏ лъазе, гӏурус мацӏ эркенго бицине"
}
]
},
{
"text": "гӏатӏидго (буго)",
"precomment": "spacieux",
"labels": [
"employé comme prédicat",
"emploi impersonnel"
],
"examples": [
{
"fr": "la maison est libre",
"av": "рокъоб гӏатӏидго буго"
}
]
}
]
}
{
"word": "libres penseurs",
"stress": 9,
"forms": [
"свободомыслящий",
"свободомыслящая",
"свободомыслящее"
],
"senses": [
{
"text": "эркенаб пикруялъул, пикру эркенав"
}
]
}
{
"word": "libéral",
"stress": 6,
"forms": [
"либерал"
],
"labels": [
"masculin"
],
"senses": [
{
"text": "либерал",
"comment": "либерализмалъул рахъ кколев чи"
},
{
"text": "либерал",
"comment": "либералияб партиялъул член"
},
{
"text": "заралияб сабруялъул чи",
"labels": [
"au sens figuré"
]
}
]
}
{
"word": "libéral",
"stress": 6,
"stem": "ЛИБЕРАЛЬН",
"forms": [
"либеральный",
"либеральная",
"либеральное"
],
"senses": [
{
"text": "либералияб",
"examples": [
{
"fr": "parti libéral",
"av": "либералияб партия"
}
]
}
]
}
{
"word": "libéralisme",
"stress": 8,
"forms": [
"либерализм"
],
"labels": [
"masculin"
],
"senses": [
{
"text": "либерализм",
"comment": "политикаялъул цо хаслъи"
},
{
"text": "заралияб сабру гьаби",
"labels": [
"au sens figuré"
]
}
]
}
{
"word": "libéralité",
"stress": 6,
"forms": [
"либеральность"
],
"labels": [
"féminin"
],
"senses": [
{
"text": "заралияб сабру",
"comment": "гьаби"
}
]
}
{
"word": "libérateur",
"stress": 8,
"forms": [
"освободитель"
],
"labels": [
"masculin"
],
"senses": [
{
"text": "жиндица эркенлъи кьурав чи"
}
]
}
{
"word": "libérateur",
"stress": 8,
"stem": "ОСВОБОДИТЕЛЬН",
"forms": [
"освободительный",
"освободительная",
"освободительное"
],
"senses": [
{
"text": "эркенлъиялъе гӏоло гьабулеб, эркен гьабулеб",
"examples": [
{
"fr": "guerre de libération",
"av": "эркенлъиялъе гӏоло гьабулеб рагъ"
},
{
"fr": "mouvement de libération",
"av": "эркенлъиялъе гӏоло (гьабулеб) багъа-бачари"
}
]
}
]
}
{
"word": "libération",
"stress": 9,
"forms": [
"освобождение"
],
"labels": [
"neutre"
],
"senses": [
{
"text": "эркен гьаби, хвасар гьаби",
"precomment": "selon le v. libérer"
},
{
"text": "нахъе рехи",
"precomment": "selon le v. libérer"
},
{
"text": "бацӏцӏад гьаби",
"precomment": "selon le v. libérer"
},
{
"text": "эркенлъи, хвасарлъи",
"precomment": "selon le verbe se libérer"
},
{
"text": "бацӏцӏалъи",
"precomment": "selon le verbe se libérer"
}
],
"see_also": [
{
"target": "освободить",
"kind": "from",
"refwordnum": "1,2"
}
]
}
{
"word": "libératrice",
"stress": 8,
"forms": [
"освободительница"
],
"labels": [
"féminin"
],
"senses": [
{
"text": "жиндица эркенлъи кьурай гӏадан"
}
]
}
{
"word": "libérer",
"stress": 2,
"forms": [
"выпустить"
],
"labels": [
"aspect perfectif"
],
"senses": [
{
"text": "къватӏибе биччазе",
"precomment": "quelqu'un/quelque chose (relâcher)",
"examples": [
{
"fr": "je ne vous laisserai pas sortir d'ici",
"av": "дица нуж къватӏире риччаларо гьаниса"
}
]
},
{
"text": "къватӏибе биччазе",
"precomment": "quoi (liquide, fumée, etc.)",
"examples": [
{
"fr": "vider l'eau de la baignoire",
"av": "ванаялъуса лъим къватӏибе биччазе"
},
{
"fr": "laisser échapper la chaleur de la pièce",
"av": "рокъоса хинлъи къватӏибе биччазе"
}
]
},
{
"text": "биччан тезе",
"precomment": "qc (lâcher)",
"examples": [
{
"fr": "lâcher le verre des mains",
"av": "стакан кодоса биччан тезе"
},
{
"fr": "lâcher les rênes",
"av": "кодоса квелъ биччан тезе"
}
]
},
{
"text": "эркенлъи кьезе, эркен (хвасар) гьабизе",
"precomment": "qn, qc (libérer)",
"examples": [
{
"fr": "relâcher un oiseau",
"av": "хӏинчӏ эркен гьабизе (къватӏибе биччан тезе)"
}
]
},
{
"text": "къватӏире риччазе",
"precomment": "qui-quoi",
"examples": [
{
"fr": "diplômer les étudiants",
"av": "студентал къватӏире риччазе"
}
]
},
{
"text": "гьабизе, гьабун къватӏибе биччазе",
"precomment": "quoi (produire)",
"examples": [
{
"fr": "produire au-delà du plan",
"av": "планалда тӏадеги къайи къватӏибе биччазе"
}
]
},
{
"text": "(къватӏибе) биччазе",
"precomment": "quoi (mettre en circulation)",
"examples": [
{
"fr": "émettre un emprunt",
"av": "заём биччазе"
}
]
},
{
"text": "бахъизе",
"precomment": "ce qu'il faut (publier)",
"examples": [
{
"fr": "publier un livre",
"av": "тӏехь бахъизе"
}
]
},
{
"text": "нахъе гьабизе",
"precomment": "quoi (exclure, rayer)",
"comment": "рехизе",
"examples": [
{
"fr": "omettre un chapitre du livre",
"av": "тӏехьалдаса (цо) бетӏер нахъе рехизе"
}
]
},
{
"text": "къватӏибе баккизабизе",
"precomment": "quoi (sortir)",
"examples": [
{
"fr": "sortir ses griffes",
"av": "малъал къватӏире раккизаризе"
}
]
},
{
"text": "халат гьабизе",
"precomment": "quoi (rallonger une robe, etc.)",
"examples": [
{
"fr": "allonger les manches",
"av": "къвалал халат гьаризе"
}
]
},
{
"text": "кӏочон тезе",
"precomment": "perdre de vue"
}
]
}
{
"word": "libérer",
"stress": 2,
"forms": [
"высвободить"
],
"labels": [
"aspect perfectif"
],
"senses": [
{
"text": "эркен (тархъан) гьабизе",
"precomment": "qui-quoi (libérer de quelque chose)"
},
{
"text": "нахъе бахъизе (борчӏизабизе)",
"precomment": "qui-quoi (sortir)",
"examples": [
{
"fr": "dégager le pied de l'étrier",
"av": "озденгалъуса хӏетӏе (нахъе) бахъизе (борчӏизабизе)"
}
]
}
]
}
{
"word": "libérer",
"stress": 10,
"forms": [
"высвобождать(ся)"
],
"labels": [
"aspect imperfectif"
],
"see_also": [
{
"target": "высвободить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "libérer",
"stress": 8,
"forms": [
"освободить"
],
"labels": [
"aspect perfectif"
],
"senses": [
{
"text": "эркен гьабизе, борчӏизабизе",
"precomment": "qui-quoi",
"examples": [
{
"fr": "libérer les prisonniers",
"av": "жанир тӏамурал эркен гьаризе"
},
{
"fr": "libérer de captivité",
"av": "асирлъудаса ворчӏизавизе"
},
{
"fr": "dispenser du service militaire",
"av": "рагъухъанасул борчалдаса эркен гьавизе"
}
]
},
{
"text": "хвасар гьабизе, эркен гьабизе",
"precomment": "qqn/qqch (délivrer)",
"examples": [
{
"fr": "dispenser de peine",
"av": "тамихӏалдаса ворчӏизавизе"
},
{
"fr": "libérer la terre natale de l'ennemi",
"av": "гӏагараб ракь тушманасдаса хвасар гьабизе"
}
]
},
{
"text": "эркен гьавизе, нахъе рехизе",
"precomment": "qui (congédier)",
"examples": [
{
"fr": "relever de ses fonctions",
"av": "хъулухъалдаса эркен гьавизе"
}
]
},
{
"text": "бацӏцӏад гьабизе, бакӏ бахъизе, эркен гьабизе",
"precomment": "quoi (nettoyer)",
"examples": [
{
"fr": "libérer une étagère pour les livres",
"av": "тӏахьазе, (тӏахьал лъезе) хъарщи эркен гьабизе"
},
{
"fr": "faire de la place pour une armoire",
"av": "шкафалъе бакӏ бахъизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "libérer; produire",
"stress": 7,
"forms": [
"выпускать"
],
"labels": [
"aspect imperfectif"
],
"see_also": [
{
"target": "выпустить",
"kind": "see"
}
]
}
libérer; s'affranchir
сообщить о неточности{
"word": "libérer; s'affranchir",
"stress": 9,
"forms": [
"освобождать(ся)"
],
"labels": [
"aspect imperfectif"
],
"see_also": [
{
"target": "освободить",
"kind": "see"
}
]
}