{
"word": "her",
"forms": [
"её"
],
"senses": [
{
"text": "гьелъул, долъул, гъолъул, лъолъул",
"labels": [
"possessive pronoun"
],
"examples": [
{
"en": "her things",
"av": "долъул къайи"
},
{
"en": "her children",
"av": "долъул лъимал"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "она",
"kind": "see",
"refwordnum": "2"
}
]
}
{
"word": "her",
"forms": [
"ей"
],
"labels": [
"pronoun",
"personal pronoun"
],
"see_also": [
{
"target": "она",
"kind": "from",
"comment": "дательный, творительный падеж",
"comment_lang": "ru"
}
]
}
{
"word": "her",
"forms": [
"неё"
],
"labels": [
"pronoun",
"personal pronoun"
],
"see_also": [
{
"target": "она",
"kind": "from",
"comment": "родительный, винительный падеж",
"comment_lang": "ru"
}
]
}
{
"word": "her",
"stress": 2,
"forms": [
"нею"
],
"see_also": [
{
"target": "она",
"kind": "from",
"comment": "творительный падеж",
"comment_lang": "ru"
}
]
}
{
"word": "herald",
"stress": 2,
"forms": [
"вестница"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "чапар",
"comment": "хабар, ругьел босун ячӏуней (йитӏулей) гӏадан"
}
]
}
{
"word": "herald",
"stress": 5,
"forms": [
"глашатай"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "гӏакӏа ахӏулев чи, гӏел",
"labels": [
"related to history",
"historical term"
]
},
{
"labels": [
"figuratively"
],
"examples": [
{
"en": "herald of truth",
"av": "хӏакъикъат лъазабулев чи, хӏакъикъияб (битӏараб) бицине кӏолев чи"
}
]
}
]
}
{
"word": "heraldry",
"stress": 4,
"forms": [
"геральдика"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "геральдика",
"comment": "гербал лъазарулеб тарихияб гӏелму"
}
]
}
{
"word": "herald; messenger",
"stress": 2,
"forms": [
"вестник"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "чапар"
},
{
"text": "нухтӏал",
"comment": "хабар, ругьел босун вачӏунев чи"
}
]
}
{
"word": "herbaceous; grassy",
"stress": 7,
"stem": "ТРАВЯНИСТ",
"forms": [
"травянистый",
"травянистая",
"травянистое"
],
"senses": [
{
"text": "харица бацараб, хер гӏемераб, хер гьарзаяб",
"precomment": "overgrown with grass",
"examples": [
{
"en": "grassy meadows",
"av": "хер гьарзаял мучӏдул"
}
]
},
{
"text": "хер гӏадаб, тӏагӏам гьечӏеб, тату гьечӏеб",
"precomment": "tasteless",
"labels": [
"figuratively",
"colloquial word"
]
}
]
}
{
"word": "herbal; grassy",
"stress": 7,
"forms": [
"травяной",
"травяная",
"травяное"
],
"senses": [
{
"text": "хер бижараб, харица бацараб",
"precomment": "overgrown with grass",
"examples": [
{
"en": "grassy meadows",
"av": "харица рацарал мучӏдул, сагаби"
}
]
},
{
"text": "харил, харил гьабураб, харил бахъараб",
"precomment": "from grass",
"examples": [
{
"en": "herbal tincture",
"av": "харил бахъараб дару",
"comment": "лъамияб"
}
]
},
{
"text": "харил, харилъ букӏунеб",
"labels": [
"zoology"
],
"examples": [
{
"en": "common frog",
"av": "харилъ букӏунеб къверкъ, харикъверкъ"
}
]
},
{
"text": "харикьераб",
"precomment": "about color",
"comment": "гӏурччинаб"
}
]
}
{
"word": "herbarium",
"stress": 5,
"forms": [
"гербарий"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "гербарий",
"comment": "ракъвазарун данде гьарурал хурдул"
}
]
}
{
"word": "herbicides",
"stress": 7,
"forms": [
"гербициды"
],
"labels": [
"plural"
],
"senses": [
{
"text": "гербицидал",
"precomment": "herbicide",
"comment": "чӏар тӏагӏинабизе хурзабахъ хӏалтӏизабулеб химиялъулаб дару",
"labels": [
"chemistry"
]
}
]
}
{
"word": "herbivorous",
"stress": 6,
"stem": "ТРАВОЯДН",
"forms": [
"травоядный",
"травоядная",
"травоядное"
],
"senses": [
{
"text": "хер кваналеб",
"labels": [
"zoology"
],
"examples": [
{
"en": "herbivorous animals",
"av": "хер кваналел хӏайванал"
}
]
}
]
}
{
"word": "herb; small grass",
"stress": 3,
"forms": [
"травка"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"see_also": [
{
"target": "трава",
"kind": "from",
"comment": "уменьшительное значение",
"comment_lang": "ru"
}
]
}
{
"word": "herculean",
"stress": 7,
"forms": [
"геркулесовый",
"геркулесовая",
"геркулесовое"
],
"senses": [
{
"text": "цӏикӏкӏараб гучалъул, къуват бергьараб, цӏакъ къуватаб",
"comment": "кутакаб"
}
]
}
{
"word": "Hercules; oatmeal",
"stress": 7,
"forms": [
"геркулес"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "геркулес, бергьун къуватав чи",
"precomment": "strongman"
},
{
"text": "геркулес",
"precomment": "groats",
"comment": "нехадул курпаялъул цо тайпа"
}
]
}
{
"word": "herd",
"forms": [
"гурт"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "рехъен, рехьед",
"comment": "магӏишатияб мурадалда цо бакӏалдаса цоги бакӏалде бачунеб, гъолеб",
"examples": [
{
"en": "flock of young animals (sheep)",
"av": "хухазул рехъен"
}
]
}
]
}
{
"word": "herd",
"stress": 3,
"forms": [
"стадо"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "рехьед",
"examples": [
{
"en": "herd of cows",
"av": "гӏачирехьед"
}
]
},
{
"text": "рехъен",
"examples": [
{
"en": "flock of sheep",
"av": "чахъабазул рехъен"
}
]
},
{
"text": "тӏел"
}
]
}
{
"word": "herd",
"stress": 4,
"stem": "ТАБУНН",
"forms": [
"табунный",
"табунная",
"табунное"
],
"senses": [
{
"text": "илхъидул",
"examples": [
{
"en": "herd horse breeding",
"av": "илхъиялда чуял гӏезари"
}
]
}
]
}
{
"word": "herdsman",
"stress": 4,
"forms": [
"табунщик"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "илхъичи"
}
]
}
{
"word": "herd together",
"stress": 6,
"forms": [
"столпить"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "данде ракӏаризе, руккел гьабизе, данде кӏутӏизе"
}
]
}
{
"word": "herd; stud",
"stress": 4,
"forms": [
"табун"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "илхъи",
"examples": [
{
"en": "herd of horses",
"av": "чуязул илхъи"
}
]
}
]
}
{
"word": "here",
"forms": [
"здесь"
],
"labels": [
"adverb"
],
"senses": [
{
"text": "гьаниб",
"examples": [
{
"en": "I spent five days here",
"av": "дица гьаниб щуго къо бана"
}
]
},
{
"text": "дурун, цӏакъ хехго, цо параялъ; цо хӏетӏе – гьаниб, цогияб – доба",
"precomment": "in a flash; instantly"
}
]
}
{
"word": "here",
"stress": 4,
"forms": [
"сюда"
],
"labels": [
"adverb"
],
"senses": [
{
"text": "гьанибе"
}
]
}
{
"word": "here",
"homonym": 1,
"forms": [
"тут"
],
"labels": [
"adverb"
],
"senses": [
{
"text": "гьаниб, гьаб бакӏалда",
"precomment": "here",
"examples": [
{
"en": "I'll go, and you wait here",
"av": "дун инин, мун дихъ валагьун гьаб бакӏалда чӏа"
}
]
},
{
"text": "гьебмехалъ",
"precomment": "at this time, in this case",
"examples": [
{
"en": "who helped us here?",
"av": "лъица нилъее гьебмехалъ кумек гьабураб?"
}
]
},
{
"text": "тӏадежоялъе",
"precomment": "besides",
"examples": [
{
"en": "I'm hot, and on top of that the sun is blazing",
"av": "дун вагӏарун вуго, тӏадежоялъе бакъуцаги вухӏулев вуго"
}
]
},
{
"examples": [
{
"en": "not so fast",
"av": "бокьухъе, ракӏалда букӏахъе ккечӏо; гьелде регӏараб хӏал букӏинчӏо"
},
{
"en": "right there",
"av": "гьебса-гӏатго"
},
{
"en": "here and there",
"av": "гьанибги добаги, киса-кибего"
},
{
"en": "right here",
"av": "цӏар бахъарабго, хӏажатаб мехалъ"
}
]
}
]
}
{
"word": "here",
"homonym": 2,
"forms": [
"тут",
"тутовник"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "тут, кару"
}
]
}
{
"word": "hereditary",
"stress": 5,
"forms": [
"наследный",
"наследная",
"наследное"
],
"senses": [
{
"examples": [
{
"en": "crown prince",
"av": "тахалъул ирсилавлъун кколев принц",
"comment": "пачаясул, шагьасул вас"
}
]
}
]
}
{
"word": "hereditary",
"stress": 5,
"stem": "НАСЛЕДСТВЕНН",
"forms": [
"наследственный",
"наследственная",
"наследственное"
],
"senses": [
{
"text": "ирсалъулаб ирсалъе щвараб",
"examples": [
{
"en": "inherited property",
"av": "ирсалъе щвараб къайи, буголъи"
}
]
},
{
"text": "умумуздасан бачӏараб, щвараб",
"comment": "унаследованный",
"examples": [
{
"en": "hereditary character traits",
"av": "умумуздасан ирсалъе щвараб гӏамал-хасият"
},
{
"en": "hereditary disease",
"av": "умумузулго букӏараб, ирсалъе щвараб унти"
}
]
}
]
}
{
"word": "hereditary",
"stress": 4,
"stem": "ПОТОМСТВЕНН",
"forms": [
"потомственный",
"потомственная",
"потомственное"
],
"senses": [
{
"text": "наслудулаб, ирсалъе щвараб",
"precomment": "hereditary",
"comment": "ирсилаб",
"labels": [
"archaic word"
],
"examples": [
{
"en": "hereditary estate",
"av": "ирсалъе щвараб имение",
"comment": "мулк бугеб ракь"
}
]
},
{
"text": "ирсилав",
"precomment": "indigenous",
"examples": [
{
"en": "hereditary worker",
"av": "ирсилав хӏалтӏухъан",
"comment": "инсул махщел босарав хӏалтӏухъан"
}
]
}
]
}
{
"word": "heredity",
"stress": 5,
"stem": "НАСЛЕДСТВЕННОСТ",
"forms": [
"наследственность"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "ирсилаблъун букӏин",
"comment": "чорхол къватӏисеб яги жанисеб гӏуцӏиялъулъ, гьединго гӏумруялъул хасиятазулъ бугеб гӏаммлъи наслуялда цӏунулеб ва цоцахъе кьолеб хасият",
"examples": [
{
"en": "laws of heredity",
"av": "ирсалъул законал"
}
]
}
]
}
{
"word": "heresy",
"stress": 1,
"forms": [
"ересь"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "къосин, мекъаб нухде ин",
"comment": "диналдаса кьури"
},
{
"text": "хочӏ; чӏанда",
"precomment": "nonsense; rubbish",
"labels": [
"figuratively",
"colloquial word"
],
"examples": [
{
"en": "to talk nonsense",
"av": "чӏанда бицине"
}
]
}
]
}
{
"word": "heretic",
"stress": 3,
"forms": [
"еретик"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "къосарав чи"
}
]
}
{
"word": "heretic",
"stress": 5,
"forms": [
"еретичка"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "къосарай гӏадан"
}
]
}
{
"word": "here and there",
"stress": 7,
"forms": [
"кое-где"
],
"labels": [
"adverb"
],
"senses": [
{
"text": "бакӏ-бакӏалда, доба-гьаниб, цо-цо бакӏалда, киб-кибниги"
}
]
}
{
"word": "here is; behold",
"forms": [
"вот"
],
"senses": [
{
"text": "гьале, гьабеле, гьеле, гьадале, гъоле, доле",
"labels": [
"particle"
],
"examples": [
{
"en": "here comes the train",
"av": "доле поезд бачӏунеб (унеб) буго"
},
{
"en": "you are just the person I need",
"av": "гьеле нужин дие къваригӏун ругел"
},
{
"en": "as if!; nonsense!",
"av": "гьебги букӏана къваригӏун!"
},
{
"en": "take that!",
"av": "ма дуе! гьале дуе (кьабулаго)!",
"labels": [
"разговорное слово"
]
}
]
}
]
}
{
"word": "here you are",
"stress": 2,
"forms": [
"нате"
],
"labels": [
"particle"
],
"senses": [
{
"text": "гьеле",
"labels": [
"colloquial word"
],
"examples": [
{
"en": "here you are!; take this!",
"av": "гьеле нужее!"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "на",
"kind": "see",
"refwordnum": "2"
}
]
}
{
"word": "heritage",
"stress": 6,
"forms": [
"достояние"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "буголъи, милк",
"comment": "мулк",
"examples": [
{
"en": "national heritage; public property",
"av": "тӏолабго халкъалъул милк"
}
]
},
{
"text": "киназдаго лъараб; рагӏараб жо",
"labels": [
"figuratively"
],
"examples": [
{
"en": "this thought became common property",
"av": "гьеб пикру киназдаго лъана",
"comment": "киназдаго лъалеблъун лъугьана"
}
]
}
]
}
{
"word": "heritage; legacy",
"stress": 5,
"forms": [
"наследие"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "ирс, хутӏел",
"examples": [
{
"en": "heritage of the past",
"av": "араб заманалъул хутӏел"
},
{
"en": "Pushkin's literary heritage",
"av": "Пушкинил гьунаралъул ирс"
}
]
},
{
"text": "цересел гӏасрабаз нилъее тарал культураялъул (маданияталъул), рукӏарахъиналъул хутӏелал"
}
]
}
{
"word": "hermaphrodite",
"stress": 10,
"forms": [
"гермафродит"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "гермафродит",
"comment": "бихьинлъиги цӏулъиги бугев гӏадан"
}
]
}
{
"word": "hermetic",
"stress": 7,
"stem": "ГЕРМЕТИЧЕСК",
"forms": [
"герметический",
"герметическая",
"герметическое"
],
"senses": [
{
"text": "герметикияб",
"comment": "газ, лъамалъи жанибе унаредухъ гъункараб",
"examples": [
{
"en": "hermetic vessel",
"av": "герметикияб хъаба",
"comment": "рагӏ, гиби, шиша ва гь. ц."
},
{
"en": "hermetic closure",
"av": "герметикияб куцалда кӏалтӏу щула гьаби"
}
]
}
]
}
{
"word": "hermit",
"stress": 4,
"forms": [
"отшельник"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "батӏа кӏанцӏун чӏун, гӏумру гьабулев чи",
"examples": [
{
"en": "live like a hermit",
"av": "батӏа кӏанцӏун чӏун, гӏумру гьабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "hernia",
"stress": 3,
"forms": [
"грыжа"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "тӏомоничехь",
"labels": [
"medicine"
]
}
]
}
{
"word": "hero",
"stress": 6,
"forms": [
"богатырь"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "багьадур, бахӏарчи",
"labels": [
"in the direct and figurative sense"
]
}
]
}
{
"word": "hero",
"stress": 4,
"forms": [
"герой"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "бахӏарчи, багьадур",
"examples": [
{
"en": "heroes of the Great Patriotic War",
"av": "КӀудияб Ватӏанияб рагъул бахӏарзал"
}
]
},
{
"text": "герой",
"precomment": "character; actor",
"examples": [
{
"en": "hero of the novel",
"av": "романалъул герой"
}
]
}
]
}
{
"word": "heroic",
"stress": 5,
"stem": "ГЕРОИЧЕСК",
"forms": [
"героический",
"героическая",
"героическое"
],
"senses": [
{
"text": "бахӏарчияб",
"examples": [
{
"en": "heroic people",
"av": "бахӏарчияб халкъ"
},
{
"en": "heroic deed",
"av": "бахӏарчияб иш"
},
{
"en": "heroic struggle",
"av": "бахӏарчияб къеркьей"
}
]
}
]
}
{
"word": "heroic",
"stress": 4,
"forms": [
"геройский",
"геройская",
"геройское"
],
"senses": [
{
"text": "бахӏарчиясулаб, бахӏарчияб",
"examples": [
{
"en": "heroic feat",
"av": "бахӏарчияб (бахӏарчиясулаб) гьунар"
}
]
}
]
}
{
"word": "heroics",
"stress": 4,
"forms": [
"героика"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "бахӏарчилъи, сундулниги, щибниги ишалъул бахӏарчияб рахъ",
"comment": "магӏна, хӏасил",
"examples": [
{
"en": "heroism of our days",
"av": "нилъер заманалъул бахӏарчилъи",
"comment": "бахӏарчияб рахъ"
}
]
}
]
}
{
"word": "heroic; mighty",
"stress": 6,
"stem": "БОГАТЫРСК",
"forms": [
"богатырский",
"богатырская",
"богатырское"
],
"senses": [
{
"text": "багьадурасулаб, цӏакъ кӏудияб, кутакаб, щулияб",
"examples": [
{
"en": "heroic strength",
"av": "багьадурасулаб (цӏакъ кӏудияб) къуват"
},
{
"en": "sound sleep",
"av": "багьадурасулаб (щулияб, гъваридаб) макьу"
}
]
}
]
}
{
"word": "heroine",
"stress": 5,
"forms": [
"героиня"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "героиня",
"comment": "1) герой – чӏужугӏадан; 2) литературияб асаралда жаниб бищунго цебесеб бакӏ кколей чӏужугӏадан",
"examples": [
{
"en": "mother heroine",
"av": "бахӏарчияй эбел"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "мать-героиня",
"kind": "see",
"comment": "бахӏарчияй эбел"
}
]
}
{
"word": "heroism",
"stress": 5,
"forms": [
"героизм"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "бахӏарчилъи, багьадурлъи",
"examples": [
{
"en": "heroism of the working masses",
"av": "захӏматхалкъалъул бахӏарчилъи"
},
{
"en": "labor heroism",
"av": "захӏматалъулаб багьадурлъи"
}
]
}
]
}
{
"word": "heroism",
"stress": 4,
"forms": [
"геройство"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "бахӏарчилъи, багьадурлъи",
"examples": [
{
"en": "display heroism",
"av": "бахӏарчилъи бихьизабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "heron",
"stress": 2,
"forms": [
"цапля"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "хьуцӏичӏороло"
}
]
}
{
"word": "herring",
"forms": [
"селёдка"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "селедка",
"comment": "ччугӏа"
}
]
}
{
"word": "herring",
"forms": [
"селёдочный",
"селёдочная",
"селёдочное"
],
"senses": [
{
"text": "селедкаялъул"
}
]
}
{
"word": "herring",
"stem": "СЕЛД",
"forms": [
"сельдь"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "сельд, селедка",
"comment": "ччугӏа",
"examples": [
{
"en": "packed like sardines",
"av": "цӏакъ гӏемер",
"comment": "хьагиниб мугьгӏанги гӏемер"
},
{
"en": "packed like sardines",
"av": "кьуризе бакӏ гьечӏого",
"comment": "къваридго буго"
}
]
}
]
}
{
"word": "herring platter",
"forms": [
"селёдочница"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "селедка ччугӏа лъолеб халатккараб гъадаро"
}
]
}
{
"word": "herself",
"stress": 4,
"forms": [
"сама"
],
"see_also": [
{
"target": "сам",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "hertz",
"forms": [
"герц"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "герц",
"comment": "хьвагӏиялъул, сородиялъул роцен",
"labels": [
"physics"
]
}
]
}