{
"word": "Held",
"stress": 4,
"forms": [
"герой"
],
"labels": [
"Maskulinum"
],
"senses": [
{
"text": "бахӏарчи, багьадур",
"examples": [
{
"de": "Helden des Großen Vaterländischen Krieges",
"av": "КӀудияб Ватӏанияб рагъул бахӏарзал"
}
]
},
{
"text": "герой",
"precomment": "handelnde Person",
"examples": [
{
"de": "Romanheld",
"av": "романалъул герой"
}
]
}
]
}
{
"word": "heldenhaft",
"stress": 4,
"forms": [
"геройский",
"геройская",
"геройское"
],
"senses": [
{
"text": "бахӏарчиясулаб, бахӏарчияб",
"examples": [
{
"de": "heldenhafte Tat",
"av": "бахӏарчияб (бахӏарчиясулаб) гьунар"
}
]
}
]
}
{
"word": "heldenhaft; riesig",
"stress": 6,
"stem": "БОГАТЫРСК",
"forms": [
"богатырский",
"богатырская",
"богатырское"
],
"senses": [
{
"text": "багьадурасулаб, цӏакъ кӏудияб, кутакаб, щулияб",
"examples": [
{
"de": "Riesenkraft",
"av": "багьадурасулаб (цӏакъ кӏудияб) къуват"
},
{
"de": "Bärenschlaf",
"av": "багьадурасулаб (щулияб, гъваридаб) макьу"
}
]
}
]
}
{
"word": "Heldentum",
"stress": 5,
"forms": [
"героизм"
],
"labels": [
"Maskulinum"
],
"senses": [
{
"text": "бахӏарчилъи, багьадурлъи",
"examples": [
{
"de": "Heldentum der werktätigen Massen",
"av": "захӏматхалкъалъул бахӏарчилъи"
},
{
"de": "Arbeitsheldentum",
"av": "захӏматалъулаб багьадурлъи"
}
]
}
]
}
{
"word": "Heldentum",
"stress": 4,
"forms": [
"геройство"
],
"labels": [
"Neutrum"
],
"senses": [
{
"text": "бахӏарчилъи, багьадурлъи",
"examples": [
{
"de": "Heldenmut zeigen",
"av": "бахӏарчилъи бихьизабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "Heldentum",
"stress": 6,
"forms": [
"молодечество"
],
"labels": [
"Neutrum"
],
"senses": [
{
"text": "хӏинкъи-къай лъалареб бахӏарчилъи",
"precomment": "Kühnheit"
}
]
}
{
"word": "Heldin",
"stress": 5,
"forms": [
"героиня"
],
"labels": [
"Femininum"
],
"senses": [
{
"text": "героиня",
"comment": "1) герой – чӏужугӏадан; 2) литературияб асаралда жаниб бищунго цебесеб бакӏ кколей чӏужугӏадан",
"examples": [
{
"de": "Mutterheldin",
"av": "бахӏарчияй эбел"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "мать-героиня",
"kind": "see",
"comment": "бахӏарчияй эбел"
}
]
}
{
"word": "helfen",
"stress": 6,
"forms": [
"помогать"
],
"labels": [
"unvollendeter Aspekt"
],
"see_also": [
{
"target": "помочь",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "helfen",
"stress": 4,
"stem": "ПОМО",
"forms": [
"помочь"
],
"labels": [
"vollendeter Aspekt"
],
"senses": [
{
"text": "кумек гьабизе, квербакъи гьабизе",
"precomment": "wem-was und ohne Ergänzung",
"examples": [
{
"de": "mit Geld helfen",
"av": "гӏарцудалъун квербакъи гьабизе"
},
{
"de": "einem Kummer abhelfen",
"av": "къварилъиялдаса ворчӏизавизе, къварилъи ккедал ватизе",
"comment": "кумек гьабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "helfen",
"stress": 6,
"forms": [
"посодействовать"
],
"labels": [
"vollendeter Aspekt"
],
"senses": [
{
"text": "лъиениги кумек гьабизе",
"precomment": "jdm/etw. (Hilfe leisten)"
}
]
}
Helfer; Helfershelfer
сообщить о неточности{
"word": "Helfer; Helfershelfer",
"stress": 4,
"forms": [
"пособник"
],
"labels": [
"Maskulinum"
],
"senses": [
{
"text": "кумекчи",
"comment": "квешаб иш гьабулезул",
"labels": [
"missbilligend"
]
}
]
}
{
"word": "Helium",
"stress": 2,
"forms": [
"гелий"
],
"labels": [
"Maskulinum"
],
"senses": [
{
"text": "гелий",
"comment": "chemisches Element, Gas",
"comment_lang": "ru"
}
]
}
{
"word": "hell",
"stress": 6,
"forms": [
"светло"
],
"labels": [
"Adverb"
],
"senses": [
{
"text": "гвангъун, кунчӏун",
"examples": [
{
"de": "die Lampe brennt hell",
"av": "чирахъ гвангъун рекӏун буго"
}
]
},
{
"labels": [
"als Prädikat gebraucht"
],
"examples": [
{
"de": "hier ist es hell",
"av": "гьаниб гвангъун буго"
}
]
},
{
"text": "бохун",
"labels": [
"im übertragenen Sinne"
],
"examples": [
{
"de": "es ist licht im Herzen; die Seele ist hell",
"av": "ракӏ бохун буго"
}
]
}
]
}
{
"word": "hell",
"stress": 3,
"stem": "СВЕТЛ",
"forms": [
"светлый",
"светлая",
"светлое"
],
"senses": [
{
"text": "гвангъараб, канлъи гӏемераб, канаб",
"comment": "об источнике света",
"examples": [
{
"de": "helle Glühbirne",
"av": "гвангъараб чирахъ"
}
]
},
{
"text": "гвангъараб",
"comment": "полный света",
"examples": [
{
"de": "heller Tag",
"av": "гвангъараб къо"
},
{
"de": "helles Zimmer",
"av": "гвангъараб, канлъи гӏемераб рукъ"
}
]
},
{
"text": "бацӏцӏадаб, гъорлъан канлъи бихьулеб, тӏокӏкӏараб",
"comment": "чистый, прозрачный",
"examples": [
{
"de": "helles Bächlein",
"av": "тӏокӏкӏараб лъар"
},
{
"de": "helles Glas",
"av": "гъорлъан канлъи бихьулеб цӏер"
}
]
},
{
"text": "канчӏаб",
"comment": "не темный",
"examples": [
{
"de": "helle Farben",
"av": "канчӏал кьеразул релъаби"
},
{
"de": "heller Anzug",
"av": "канчӏаб, цебе рехараб кьералъул костюм"
}
]
},
{
"text": "рохарал",
"comment": "радостный",
"labels": [
"im übertragenen Sinne"
],
"examples": [
{
"de": "helle Tage",
"av": "рохарал къоял"
}
]
},
{
"text": "роцӏараб гӏакълу",
"comment": "ясный — об уме",
"labels": [
"im übertragenen Sinne"
],
"examples": [
{
"de": "lichte Persönlichkeit",
"av": "вацӏцӏадав, гьайбатав инсан"
}
]
}
]
}
{
"word": "hell werden",
"stress": 8,
"stem": "ЗАСВЕТЛЕ",
"forms": [
"засветлеть"
],
"labels": [
"vollendeter Aspekt"
],
"senses": [
{
"text": "кунчӏизе, гвангъизе, кунчӏун (гвангъун) лъугьине, роцӏине",
"precomment": "hell werden",
"examples": [
{
"de": "der Himmel wurde hell",
"av": "зоб роцӏана",
"comment": "кунчӏана"
}
]
},
{
"text": "гвангъун (кунчӏун) бихьизе",
"precomment": "erscheinen — über Licht"
}
]
}
{
"word": "hell werden",
"stress": 6,
"stem": "СВЕТЛЕ",
"forms": [
"светлеть"
],
"labels": [
"unvollendeter Aspekt"
],
"senses": [
{
"text": "гвангъизе",
"comment": "становиться светлее"
},
{
"comment": "рассветать",
"labels": [
"unpersönlich"
],
"examples": [
{
"de": "es wird hell draußen",
"av": "къватӏиб хъахӏлъи рехулеб буго"
}
]
}
]
}
{
"word": "hell; klangvoll",
"stress": 3,
"stem": "ЗВОНК",
"forms": [
"звонкий",
"звонкая",
"звонкое"
],
"senses": [
{
"text": "зирараб",
"examples": [
{
"de": "klingende Stimme",
"av": "зирараб гьаракь"
},
{
"de": "stimmhafte Konsonanten",
"av": "зирарал рагьукъал гьаркьал",
"labels": [
"лингвистика"
]
}
]
}
]
}
{
"word": "hell; leuchtend",
"stress": 1,
"stem": "ЯРК",
"forms": [
"яркий",
"яркая",
"яркое"
],
"senses": [
{
"text": "гвангъараб",
"examples": [
{
"de": "helles Licht",
"av": "гвангъараб канлъи"
},
{
"de": "helle Sonne",
"av": "гвангъараб бакъ"
}
]
},
{
"text": "канчӏаб",
"precomment": "hell – über die Farbe",
"examples": [
{
"de": "helle Farbe",
"av": "канчӏаб кьер"
},
{
"de": "leuchtende Farben",
"av": "канчӏал релъаби, лажбарал"
}
]
},
{
"precomment": "hervorzuheben, überzeugend",
"labels": [
"im übertragenen Sinne"
],
"examples": [
{
"de": "leuchtende Beispiele",
"av": "якъинал, баянал, ракӏ чӏезарулел мисалал"
},
{
"de": "leuchtendes Talent",
"av": "тӏокӏборчӏараб пагьму-гьунар"
}
]
}
]
}
{
"word": "hell; leuchtend",
"stress": 1,
"forms": [
"ярко"
],
"labels": [
"Adverb"
],
"senses": [
{
"text": "гвангъун, канго",
"examples": [
{
"de": "das Holz brannte hell",
"av": "цӏулада гвангъун цӏа рекӏунеб букӏана"
},
{
"de": "ausgeprägt",
"av": "баянго къватӏибе рехун бихьулеб, загьирлъараб",
"comment": "баянлъараб"
},
{
"de": "gellend bunt bemalt",
"av": "канго (лъикӏ) белъараб"
}
]
},
{
"text": "чӏагояб куцалда, сипат-сурат гьабун, баянго",
"precomment": "lebendig, bildhaft",
"labels": [
"im übertragenen Sinne"
],
"examples": [
{
"de": "eindeutig zeugen",
"av": "баянго тасдикъ гьабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "hellblond",
"stress": 7,
"forms": [
"белобрысый",
"белобрысая",
"белобрысое"
],
"labels": [
"umgangssprachliches Wort"
],
"senses": [
{
"text": "канчӏхъахӏаб расалъул, кьунсрул, тӏелхал хъахӏав"
},
{
"text": "хъахӏав"
},
{
"text": "расхъахӏ",
"comment": "дагьав инжит гьавун абулеб рагӏи"
}
]
}
{
"word": "hellbraun",
"stress": 11,
"forms": [
"светло-коричневый",
"светло-коричневая",
"светло-коричневое"
],
"senses": [
{
"text": "канчӏсурмияб"
}
]
}
{
"word": "hellbraun; blond",
"stress": 2,
"forms": [
"русый",
"русая",
"русое"
],
"senses": [
{
"text": "канчӏсурмияб"
}
]
}
{
"word": "Helldunkel",
"stress": 7,
"forms": [
"светотень"
],
"labels": [
"Femininum"
],
"senses": [
{
"text": "сураталда рекъезабураб канчӏабги бецӏабги кьер"
}
]
}
{
"word": "Hellenen",
"stress": 1,
"forms": [
"эллинны"
],
"labels": [
"Plural"
],
"senses": [
{
"text": "греказ жидедего абулеб цӏар",
"precomment": "Sg. Hellene m"
},
{
"text": "некӏсиял грекал"
}
]
}
{
"word": "Hellenismus",
"stress": 6,
"forms": [
"эллинизм"
],
"labels": [
"Maskulinum"
],
"senses": [
{
"text": "эллинизм",
"comment": "греказулгин востокалъул жуба-гъубараб культура цебе тӏолеб букӏараб заман"
},
{
"text": "эллинизм",
"comment": "некӏсияб электропроигрыватель грек мацӏалдасан бачӏараб рагӏи яги каламалъул сверел"
}
]
}
{
"word": "heller",
"stress": 1,
"forms": [
"ярче"
],
"senses": [
{
"comment": "сравн. ст. к яркий и ярко"
}
]
}
{
"word": "heller werden",
"stress": 8,
"stem": "ПОСВЕТЛЕ",
"forms": [
"посветлеть"
],
"labels": [
"vollendeter Aspekt"
],
"senses": [
{
"text": "канлъи рехизе, биччазе, гвангъизе, кунчӏизе",
"examples": [
{
"de": "es ist hell geworden",
"av": "канлъи рехана (кунчӏана), рогьел рехана"
}
]
}
]
}
{
"word": "hellgrün",
"forms": [
"светло-зелёный",
"светло-зелёная",
"светло-зелёное"
],
"senses": [
{
"text": "канчӏгӏурччинаб"
}
]
}
{
"word": "hellhaarig",
"stress": 8,
"forms": [
"русоволосый",
"русоволосая",
"русоволосое"
],
"senses": [
{
"text": "канчӏсурмияб рас бугев"
}
]
}
{
"word": "hellhaarig",
"stress": 10,
"forms": [
"светловолосый",
"светловолосая",
"светловолосое"
],
"senses": [
{
"text": "рас хъахӏав, хъахӏккараб расалъул"
}
]
}
{
"word": "Helligkeit",
"stress": 1,
"forms": [
"яркость"
],
"labels": [
"Femininum"
],
"senses": [
{
"text": "гвангъи; канчӏлъи",
"examples": [
{
"de": "Leuchtkraft der Farben",
"av": "релъабазул канчӏ-лъи"
}
]
}
]
}
Helling; Bootshaus; Luftschiffhalle
сообщить о неточности{
"word": "Helling; Bootshaus; Luftschiffhalle",
"stress": 1,
"forms": [
"эллинг"
],
"labels": [
"Maskulinum"
],
"senses": [
{
"text": "эллинг",
"comment": "гуми гьарулеб ва къачӏалеб ралъдал рагӏалда бараб хасаб рукъ"
},
{
"text": "эллинг",
"comment": "дирижаблал, аэростатал гьарулеб ва гьел къачӏалеб хасаб рукъ"
},
{
"text": "эллинг",
"comment": "спортивиял гумузе ва къайи-къоно лъезе гьабураб хасаб рукъ"
}
]
}
{
"word": "helläugig",
"stress": 9,
"forms": [
"светлоглазый",
"светлоглазая",
"светлоглазое"
],
"senses": [
{
"text": "берал канчӏав"
}
]
}
{
"word": "Helm",
"stress": 2,
"forms": [
"каска"
],
"labels": [
"Femininum"
],
"senses": [
{
"text": "каска, маххутӏагъур",
"comment": "хъазнитӏагъур",
"examples": [
{
"de": "Feuerwehrhelm",
"av": "цӏа свинабулесул маххутӏагъур"
}
]
}
]
}
{
"word": "Helm",
"forms": [
"шлем"
],
"labels": [
"Maskulinum"
],
"senses": [
{
"text": "такъия",
"labels": [
"militärischer Begriff"
]
},
{
"text": "шлем",
"comment": "летчикасул, спортсменасул хасаб тӏагъур"
},
{
"text": "тӏалъел",
"labels": [
"Technik"
]
}
]
}
{
"word": "Helmkappe; Sturzhelm",
"stress": 7,
"forms": [
"шлемофон"
],
"labels": [
"Maskulinum"
],
"senses": [
{
"text": "шлемофон",
"comment": "летчикасул, космонавтазул жанир кӏалъазе алатал лъураб шлем"
}
]
}