{
"word": "cat",
"forms": [
"кот"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "бихьинкето",
"examples": [
{
"en": "a drop in the ocean; very little",
"av": "цӏакъго дагь",
"labels": [
"разговорное слово"
]
}
]
}
]
}
{
"word": "cat",
"stress": 2,
"stem": "КОШК",
"forms": [
"кошка"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "кето",
"examples": [
{
"en": "the cat knows whose meat it ate",
"av": "жинда гӏайиб бугесда гьеб якъинго лъала"
},
{
"en": "they live like cat and dog",
"av": "кетоги гьойги гӏадин руго"
},
{
"en": "a black cat has run between them",
"av": "гьезда гьоркьоб гьогьен ккана"
}
]
},
{
"text": "гъанцӏа, гъецӏ",
"labels": [
"technology"
]
},
{
"text": "малърал, кошки",
"comment": "телалъул хӏубазде рахине хӏатӏазда ралел жал",
"labels": [
"plural"
]
}
]
}
{
"word": "catacombs",
"stress": 6,
"stem": "КАТАКОМБ",
"forms": [
"катакомбы",
"катакомба"
],
"labels": [
"plural",
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "ракьулъ гьарурал галереял",
"comment": "халатал мекъи ккезе бегьулел нухалги ругел"
}
]
}
{
"word": "catalog",
"stress": 6,
"forms": [
"каталог"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "каталог",
"comment": "тӏахьал, журналал, музеялъул предметал цо хасаб тартибалда лъун гьабураб сияхӏ"
}
]
}
{
"word": "catamaran",
"stress": 8,
"forms": [
"катамаран"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "катамаран",
"comment": "кӏиго корпусги цо палубаги бугеб гама"
}
]
}
{
"word": "catapult",
"stress": 6,
"forms": [
"катапульта"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "катапульта",
"comment": "1 цебе заманалда хъала бахъизе гьенире ганчӏал, нартил къалал ва гь.ц. рехулеб букӏараб алат; 2 гамида тӏаса самолет боржине хӏалтӏизабулеб механизм; 3 самолеталда, ракетаялда жаниса хвасарлъизе гӏадан къватӏиве кьвагьулеб механизм"
}
]
}
{
"word": "cataract",
"stress": 6,
"stem": "КАТАРАКТ",
"forms": [
"катаракта"
],
"labels": [
"medicine",
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "катаракта",
"comment": "ясбералда тӏад хъал лъугьин",
"labels": [
"medicine"
],
"examples": [
{
"en": "to remove cataract",
"av": "хъал нахъе бахъизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "catarrh",
"stress": 4,
"forms": [
"катар"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "катар",
"comment": "багӏаро бецӏцӏи, кинаб бугониги лагаялъул тамахаб хъал гьорой",
"labels": [
"medicine"
],
"examples": [
{
"en": "gastric catarrh",
"av": "кванирукъалъул хъал гьорой"
}
]
}
]
}
{
"word": "catarrhal",
"stress": 6,
"stem": "КАТАРАЛЬН",
"forms": [
"катаральный",
"катаральная",
"катаральное"
],
"senses": [
{
"text": "катаралияб",
"examples": [
{
"en": "catarrhal state",
"av": "катаралияб хӏал",
"comment": "катар сабаблъун лъугьараб хӏал"
}
]
}
]
}
{
"word": "catastrophe",
"stress": 8,
"forms": [
"катастрофа"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "нагагьаб балагь, кӏудияб зарал",
"examples": [
{
"en": "railway accident; train crash",
"av": "маххул нухда ккараб балагь"
}
]
}
]
}
{
"word": "catastrophic",
"stress": 10,
"forms": [
"катастрофический",
"катастрофическая",
"катастрофическое"
],
"senses": [
{
"text": "нагагьаб балагьалъул",
"examples": [
{
"en": "catastrophic event",
"av": "нагагьаб балагьалъул лъугьа-бахъин"
}
]
}
]
}
{
"word": "catch",
"stress": 6,
"forms": [
"изловить"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "кквезе, хадур лъугьун, кквезе",
"precomment": "whom-what",
"labels": [
"colloquial word"
],
"examples": [
{
"en": "catch a thief",
"av": "хадур лъугьун, цӏогьор кквезе"
}
]
}
]
}
{
"word": "catch",
"stress": 3,
"forms": [
"улов"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "кквей, ккураб ччугӏил къадар",
"examples": [
{
"en": "large fish catch",
"av": "гӏемераб ччугӏа кквей"
}
]
}
]
}
{
"word": "catcher",
"stress": 4,
"forms": [
"ловец"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "ччугӏа кколев чи",
"precomment": "fisherman",
"labels": [
"specific name"
]
},
{
"text": "чанахъан",
"precomment": "hunter",
"labels": [
"archaic word"
],
"examples": [
{
"en": "speak of the devil and he shall appear",
"av": "чанахъанасда данде гӏанкӏ бекерун бачӏунеб",
"labels": [
"пословица"
]
}
]
}
]
}
{
"word": "catchy",
"stress": 3,
"forms": [
"броский",
"броская",
"броское"
],
"senses": [
{
"text": "цебе рехараб, гвангъараб, хехго бер тӏаде кколеб",
"examples": [
{
"en": "flashy color",
"av": "цебе рехараб, хехго бихьулеб кьер"
}
]
},
{
"text": "бихьулеб"
}
]
}
catchy word; little word
сообщить о неточности{
"word": "catchy word; little word",
"stress": 6,
"forms": [
"словцо"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "битӏун ккараб рагӏи",
"examples": [
{
"en": "for the sake of a striking phrase",
"av": "цӏодораб, гӏужилаб рагӏиялъе (гӏоло), пасихӏлъиялдалъун тӏокӏлъи бихьизабиялъе (гӏоло)"
}
]
}
]
}
{
"word": "catch all",
"stress": 8,
"forms": [
"переловить"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "кквезе, гӏемерисел кквезе",
"precomment": "whom-what",
"examples": [
{
"en": "to catch the fugitives",
"av": "лъутаразул (тӏураразул) гӏемерисел кквезе, ккун лъугӏизаризе"
}
]
}
]
}
{
"word": "catch a cold",
"stress": 7,
"forms": [
"застудить"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "квачалъ (цӏороялъ) унтизабизе",
"precomment": "whom-what",
"labels": [
"colloquial word"
],
"examples": [
{
"en": "catch a cold in the throat",
"av": "цӏороялъ щекъер унтизабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "catch a cold",
"stress": 7,
"forms": [
"застудиться"
],
"labels": [
"perfective aspect",
"colloquial word"
],
"senses": [
{
"text": "квачан (цӏорон) унтизе",
"labels": [
"colloquial word"
]
}
]
}
{
"word": "catch a cold",
"stress": 8,
"forms": [
"простудиться"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "квачан унтизе"
}
]
}
{
"word": "catch a cold",
"stress": 8,
"forms": [
"простужать(ся)"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"see_also": [
{
"target": "простудить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "catch a cold",
"stress": 6,
"stem": "ПРОСТЫ",
"forms": [
"простыть"
],
"labels": [
"perfective aspect",
"colloquial (vernacular) word"
],
"senses": [
{
"text": "цӏорозе",
"examples": [
{
"en": "the soup has gotten cold",
"av": "чурпа цӏорона"
}
]
},
{
"text": "квачан (квач хъван) унтизе",
"precomment": "catch a cold"
},
{
"text": "гьесул лъалкӏгицин лъугӏана (тӏагӏана); тӏурана; вахчана; билана, тӏагӏана",
"precomment": "there is no trace left of him"
}
]
}
catch a lot (of fish)
сообщить о неточности{
"word": "catch a lot (of fish)",
"stress": 4,
"forms": [
"налавливать"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"see_also": [
{
"target": "наловить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "catch cold, chill",
"stress": 8,
"forms": [
"простудить"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "квачазабизе, цӏорозабизе",
"precomment": "whom-what",
"examples": [
{
"en": "catch a cold in one's throat",
"av": "щекъер квачазабизе (квачан унтизабизе)"
}
]
}
]
}
{
"word": "catch fire",
"stress": 6,
"forms": [
"загорать(ся)"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"see_also": [
{
"target": "загореть",
"kind": "see"
},
{
"target": "загореться",
"kind": "see"
}
]
}
catch fire; get excited
сообщить о неточности{
"word": "catch fire; get excited",
"stress": 6,
"forms": [
"загореться"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "бухӏизе лъугьине, цӏа рекӏине",
"precomment": "start burning, catch fire"
},
{
"text": "кенчӏезе, цӏадул цӏезе",
"precomment": "to flash; to sparkle",
"examples": [
{
"en": "his eyes lit up with joy",
"av": "досул берал вохиялъ кенчӏана"
}
]
},
{
"text": "кӏудияб гъира ккезе, цӏакъ бокьизе",
"precomment": "to uncontrollably desire",
"labels": [
"figuratively",
"colloquial word"
],
"examples": [
{
"en": "he was eager to leave",
"av": "досие цӏакъ бокьана нахъе ине"
}
]
},
{
"text": "ккезе, лъугьине",
"precomment": "arise",
"labels": [
"figuratively"
],
"examples": [
{
"en": "a dispute flared up",
"av": "дагӏба-къец ккана"
}
]
}
]
}
{
"word": "catch one's breath",
"stress": 6,
"forms": [
"отдышаться"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "гьеки лъугӏизе, гӏодове виччазе",
"examples": [
{
"en": "to catch one's breath after running",
"av": "векериялдаса хадуб гьеки лъугӏизе, эркенго хӏухьел цӏазе"
}
]
}
]
}
{
"word": "catch on, figure out",
"stress": 5,
"forms": [
"смекать"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"see_also": [
{
"target": "смекнуть",
"kind": "see"
}
]
}
catch the sound of; overhear
сообщить о неточности{
"word": "catch the sound of; overhear",
"stress": 5,
"forms": [
"заслышать"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "рикӏкӏадасан рагӏизе лъугьине",
"precomment": "what",
"examples": [
{
"en": "to hear someone's voice",
"av": "рикӏкӏадасан лъилниги гьаракь рагӏизе лъугьине (гӏинда чӏвазе)"
}
]
},
{
"text": "хабар лъазе",
"comment": "сундулниги-лъилниги хӏакъалъулъ",
"labels": [
"colloquial word"
]
}
]
}
{
"word": "catch up",
"stress": 5,
"forms": [
"догнать"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "хадув гъезе",
"precomment": "whom-what",
"examples": [
{
"en": "catch up with the fugitive",
"av": "лъутарасда хадув гъезе"
},
{
"en": "to catch up and surpass",
"av": "хадур гъезе ва цере ккезе"
}
]
}
]
}
{
"word": "catch up; chase",
"stress": 6,
"forms": [
"догонять"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"examples": [
{
"en": "catch up with him!",
"av": "досда хадув гъа!"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "догнать",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "catch (a lot)",
"stress": 6,
"forms": [
"наловить"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "кквезе",
"precomment": "what, whom/what",
"examples": [
{
"en": "catch some fish",
"av": "(кигӏаналиго) ччугӏа кквезе"
}
]
}
]
}
catch; fishing; hunting
сообщить о неточности{
"word": "catch; fishing; hunting",
"forms": [
"лов"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "(щибниги) кквей",
"precomment": "by v. catch",
"examples": [
{
"en": "mouse traps",
"av": "гӏункӏкӏал кколел гудрал"
}
]
},
{
"text": "ккураб жо",
"precomment": " добыча, catch",
"labels": [
"archaic word"
],
"examples": [
{
"en": "fishing",
"av": "ккураб ччугӏа"
}
]
}
]
}
{
"word": "catch; fish out",
"stress": 3,
"forms": [
"выудить"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "(ччугӏа) гъармахъалъ кквезе",
"precomment": "someone-something, with a fishing rod"
},
{
"text": "гуккун (макруялъ) босизе",
"precomment": "to coax out someone/something",
"labels": [
"figuratively",
"colloquial word"
],
"examples": [
{
"en": "to extort money; to wheedle money out",
"av": "гуккун (макруялъ) гӏарац босизе"
},
{
"en": "to fish out information",
"av": "макруялдалъун баянал росизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "catch; grasp",
"stress": 5,
"forms": [
"уловить"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "кквезе",
"precomment": "what, perceive",
"comment": "загӏипго бихьулеб, рагӏулеб, лъугьунеб жо"
},
{
"text": "кквезе",
"precomment": "to catch",
"examples": [
{
"en": "capture a sound wave",
"av": "радиоялъул гьаркьил карачел кквезе"
}
]
},
{
"text": "бичӏчӏизе, нахъгӏунтӏизе, рекӏелъ цӏунизе, кквезе",
"precomment": "to notice",
"labels": [
"figuratively"
],
"examples": [
{
"en": "to catch the meaning",
"av": "магӏна бичӏчӏизе"
}
]
},
{
"text": "пайда босизе",
"precomment": "to make use of; to take advantage of",
"labels": [
"figuratively"
],
"examples": [
{
"en": "catch the right moment",
"av": "данде кколеб лахӏзаталдаса пайда босизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "catch; overtake",
"stress": 7,
"forms": [
"застигать",
"застигнуть"
],
"labels": [
"imperfective aspect",
"perfective aspect"
],
"see_also": [
{
"target": "застичь",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "catch; snatch",
"stress": 8,
"stem": "ПОДХВАТИ",
"forms": [
"подхватить"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "гъоркьа квер бан, кодобе босизе; хапун кодобе босизе",
"precomment": "whom-what",
"examples": [
{
"en": "grab a suitcase",
"av": "чемодан, гъоркьа квер бан, кодобе босизе; хапун кодобе босизе"
}
]
},
{
"text": "бахине",
"precomment": "smth. (a disease)",
"labels": [
"figuratively",
"colloquial word"
],
"examples": [
{
"en": "where did you catch the flu?",
"av": "дуде грипп кисан бахараб?"
}
]
},
{
"text": "рехараб жо кквезе",
"precomment": "what (to grab and hold)",
"examples": [
{
"en": "the dog grabbed a bone",
"av": "гьойца рехараб ракьа ккуна"
},
{
"en": "catch the thrown ball",
"av": "рехараб торгӏо кквезе"
}
]
},
{
"text": "чияр босизе",
"precomment": "what (support)",
"examples": [
{
"en": "to adopt the experience of front-runners",
"av": "хӏалтӏул церехъабазул хӏалбихьи босизе, рахъ кквезе"
}
]
},
{
"text": "тӏад рекъезабун ахӏизе лъугьине",
"precomment": "something (start singing along)",
"examples": [
{
"en": "jointly pick up a song",
"av": "рекъон киназго цадахъ кечӏ ахӏизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "catch; trick",
"stress": 5,
"forms": [
"подвох"
],
"labels": [
"colloquial word",
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "хӏилла, рекӏкӏ; квекӏен, авара"
}
]
}
{
"word": "categorical",
"stress": 8,
"forms": [
"категорический",
"категорическая",
"категорическое"
],
"senses": [
{
"text": "кьварараб",
"examples": [
{
"en": "categorical answer",
"av": "кьварараб жаваб"
}
]
},
{
"text": "инкар гьабулареб; нахъчӏвай гьечӏеб",
"examples": [
{
"en": "categorical order",
"av": "инкар гьабулареб буюрухъ"
}
]
}
]
}
{
"word": "categorical",
"stress": 8,
"forms": [
"категоричный",
"категоричная",
"категоричное"
],
"see_also": [
{
"target": "категорический",
"kind": "see",
"refwordnum": "2",
"comment": "2)"
}
]
}
{
"word": "category",
"stress": 6,
"forms": [
"категория"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "категория",
"examples": [
{
"en": "grammatical category",
"av": "грамматикаялъулаб категория"
}
]
}
]
}
{
"word": "caterpillar",
"stress": 2,
"forms": [
"гусеница"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "милугьис (диал.), хӏутӏ, хӏапара (кӏалкӏучӏалъул)",
"labels": [
"zoology"
]
},
{
"text": "рахас",
"comment": "мас.: тракторалъул, танкалъул",
"labels": [
"technology"
]
}
]
}
{
"word": "catfish",
"forms": [
"сом"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "сом",
"comment": "ччугӏа"
}
]
}
{
"word": "cathedral",
"stress": 4,
"forms": [
"собор"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "кӏудияб килиса",
"precomment": "church"
},
{
"text": "собор",
"comment": "некӏо Русалда данделъи",
"labels": [
"historical term"
]
}
]
}
{
"word": "cathode",
"stress": 4,
"forms": [
"катод"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "катод",
"labels": [
"physics"
]
}
]
}
{
"word": "Catholic",
"stress": 4,
"forms": [
"католик"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "католик",
"comment": "католик дин гьабулев чи"
}
]
}
{
"word": "Catholic",
"stress": 6,
"forms": [
"католический",
"католическая",
"католическое"
],
"senses": [
{
"text": "католиказул",
"examples": [
{
"en": "Catholic priest",
"av": "католиказул кашиш"
}
]
}
]
}
{
"word": "Catholicism",
"stress": 8,
"forms": [
"католицизм"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "католицизм",
"comment": "Рималъул папаяс бетӏерлъи гьабулеб къагӏидаялда гӏуцӏараб христианазул дин"
}
]
}
{
"word": "Catholic priest",
"forms": [
"ксёндз"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "ксендз",
"comment": "Польшаялъул католиказул кашиш"
}
]
}
{
"word": "Catholic woman",
"stress": 6,
"forms": [
"католичка"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "католик дин гьабулей гӏадан"
}
]
}
{
"word": "cattle",
"forms": [
"скот"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "боцӏи",
"comment": "рукъалъул",
"examples": [
{
"en": "cattle",
"av": "чӏегӏербоцӏи"
},
{
"en": "beef cattle",
"av": "гьан гӏемер бахъулеб боцӏи"
},
{
"en": "livestock population",
"av": "боцӏул къадар (бетӏер)"
}
]
}
]
}
{
"word": "cattle",
"stress": 3,
"forms": [
"скотный",
"скотная",
"скотное"
],
"senses": [
{
"text": "хӏайваназул, боцӏул",
"examples": [
{
"en": "farmyard",
"av": "боцӏул азбар, бокьабахъ (боцӏи къватӏибе биччалеб бакӏ)"
}
]
}
]
}
{
"word": "cattleman",
"stress": 3,
"forms": [
"скотник"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "боцӏухъ балагьулев, гьелъул тӏалаб гьабулев чи, боцӏухъан"
}
]
}
{
"word": "cattle breeder",
"stress": 7,
"forms": [
"скотовод"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "боцӏи хьихьиялъул, гӏезабиялъул специалист"
}
]
}
{
"word": "cattle breeding",
"stress": 7,
"forms": [
"скотоводство"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "боцӏухъанлъи, боцӏи хьихьун гӏезаби"
}
]
}
{
"word": "cattle-breeding",
"stress": 7,
"forms": [
"скотоводческий",
"скотоводческая",
"скотоводческое"
],
"senses": [
{
"text": "боцӏухъанлъиялъулаб, боцӏи хьихьун гӏезабиялъулаб",
"examples": [
{
"en": "cattle-breeding state farm",
"av": "боцӏухъанлъиялъул(аб) совхоз"
}
]
}
]
}
{
"word": "cattle; livestock",
"stress": 5,
"forms": [
"скотина"
],
"labels": [
"feminine gender",
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "хӏайванал, боцӏи",
"precomment": "cattle",
"labels": [
"collective noun"
]
},
{
"text": "панз, хӏайван",
"labels": [
"swear word"
]
}
]
}
{
"word": "cattle; mob",
"stress": 2,
"forms": [
"быдло"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "хӏайванал",
"comment": "лъиданиги цере, хӏухь къотӏун, захӏматаб хӏалтӏи гьабулел чагӏи",
"labels": [
"collective noun",
"colloquial (vernacular) word",
"swear word"
]
}
]
}
{
"word": "cat's; feline",
"stress": 4,
"stem": "КОШАЧ",
"forms": [
"кошачий",
"кошачья",
"кошачье"
],
"senses": [
{
"text": "катил(аб)",
"examples": [
{
"en": "cat's eyes",
"av": "катил (гӏадал) берал"
},
{
"en": "caterwauling",
"av": "кутузул мимиди; данде кколареб кечӏги бакъанги"
}
]
}
]
}