{
"word": "concave",
"stress": 2,
"stem": "ВОГНУТ",
"forms": [
"вогнутый",
"вогнутая",
"вогнутое"
],
"senses": [
{
"text": "хунтӏараб, жанибехун гьетӏараб (кӏичӏараб), гом (гомог) бараб",
"examples": [
{
"en": "concave glass",
"av": "хунтӏараб цӏер"
}
]
}
]
}
{
"word": "concavity",
"stress": 2,
"forms": [
"вогнутость"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "хунтӏи, хунтӏараб бакӏ"
}
]
}
{
"word": "conceal",
"stress": 5,
"forms": [
"затаить"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "балъго гьабизе (цӏунизе), рекӏелъ цӏунизе",
"precomment": "what",
"examples": [
{
"en": "harbor a grudge",
"av": "ракӏхвей балъго гьабизе"
}
]
},
{
"text": "хӏухьел ккун, гӏенеккизе",
"precomment": "hold one's breath"
}
]
}
{
"word": "concealment",
"stress": 5,
"forms": [
"сокрытие"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "балъго гьаби, бахчи"
}
]
}
{
"word": "concealment",
"stress": 6,
"forms": [
"укрывательство"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "ургъунго бахчи, балъго гьаби",
"comment": "квешаб иш"
}
]
}
{
"word": "concealment",
"stress": 3,
"stem": "УТАЙК",
"forms": [
"утайка"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "бахчи, бахча-хьвай, балъго гьаби, бахчун тей, бахча-хьван тей",
"precomment": "by the verb to conceal",
"examples": [
{
"en": "without concealment",
"av": "бахчичӏого, балъго гьабичӏого"
}
]
}
]
}
{
"word": "conceal; harbor",
"stress": 3,
"forms": [
"таить"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "бахчизе, балъго гьабизе",
"precomment": "what",
"examples": [
{
"en": "to harbor malice against someone",
"av": "лъидениги бугеб ццин балъго гьабизе"
},
{
"en": "to tell the truth",
"av": "мунагь бахчун тӏубаларо"
}
]
},
{
"text": "жаниб бахчизе",
"precomment": "contain, include",
"examples": [
{
"en": "this decision harbors danger",
"av": "гьеб хӏукмуялда жаниб хӏинкъи буго"
}
]
}
]
}
{
"word": "conceal; hide",
"stress": 4,
"stem": "СКРАДЫВА",
"forms": [
"скрадывать"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "гъоркьго кӏкӏвазабизе, бахчизабизе, рагӏизе тунгутӏизе (гьаракь)",
"precomment": "what",
"examples": [
{
"en": "the dress hides figure flaws",
"av": "гурдица къаркъалаялъул гӏунгутӏаби рахчула"
}
]
}
]
}
{
"word": "concede",
"stress": 7,
"forms": [
"поступать(ся)"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"see_also": [
{
"target": "поступить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "conceit; arrogance",
"stress": 3,
"forms": [
"чванство"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "чӏухӏи, чӏухӏдари, гӏамал кӏодолъи, ракӏ кӏодолъи"
}
]
}
conceit; self-conceit
сообщить о неточности{
"word": "conceit; self-conceit",
"stress": 7,
"forms": [
"самомнение"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "жиндирго хӏакъалъулъ кӏудияб пикру букӏин, гӏамал кӏодолъи, живго цӏакъав чилъун ккей"
}
]
}
{
"word": "conceive; begin",
"stress": 4,
"forms": [
"зачать"
],
"labels": [
"perfective aspect",
"archaic word"
],
"senses": [
{
"text": "лъимер (тӏинчӏ, хьонтӏи) лъугьинабизе, ккезе",
"precomment": "sb. and without object"
}
]
}
{
"word": "concentrate",
"stress": 9,
"forms": [
"концентрат"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "концентрат",
"comment": "бакъвазабун данде къазабураб хӏадурараб кванил нигӏмат"
},
{
"text": "кӏалцӏи",
"comment": "тӏахьди, жмих, пурчӏина жубан гьабураб",
"labels": [
"agricultural term"
]
}
]
}
{
"word": "concentrate",
"stress": 9,
"forms": [
"концентрироваться"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "цо бакӏалде буссине, данде бакӏаризе, гъорлъ босизе",
"comment": "сосредоточиваться, скапливаться"
}
]
}
{
"word": "concentrate",
"stress": 10,
"forms": [
"сконцентрировать"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "цо бакӏалде бакӏаризе, цо бакӏалда данде гьабизе, цойиде бакӏаризе",
"precomment": "whom-what"
}
]
}
{
"word": "concentrate",
"stress": 10,
"forms": [
"сконцентрироваться"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "цо бакӏалде данделъизе, бакӏарун данделъизе, цо бакӏалде рачӏине"
}
]
}
{
"word": "concentrate",
"stress": 9,
"forms": [
"сосредоточиться"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "цо бакӏалде данделъизе, данде цӏазе",
"precomment": "concentrate in one place"
},
{
"text": "цолъизе",
"examples": [
{
"en": "everything good was concentrated in him",
"av": "гъосулъ цолъун букӏана кинабго лъикӏабщинаб"
}
]
},
{
"text": "балагьизе, буссине, тӏад чӏезе",
"precomment": "on sb-sth (to focus attention, thoughts)",
"labels": [
"figuratively"
],
"examples": [
{
"en": "all his love was focused on the child",
"av": "гьесул тӏолабго рокьи лъимадехун буссана"
}
]
}
]
}
{
"word": "concentrated",
"stress": 9,
"forms": [
"концентрированный",
"концентрированная",
"концентрированное"
],
"senses": [
{
"text": "бакъвалъараб, гъорлъ босараб",
"examples": [
{
"en": "concentrated solution",
"av": "гъорлъ босараб раствор"
}
]
},
{
"text": "жубараб",
"examples": [
{
"en": "concentrated feed",
"av": "жубараб кӏалцӏи"
}
]
}
]
}
{
"word": "concentrated",
"stress": 9,
"forms": [
"сосредоточенный",
"сосредоточенная",
"сосредоточенное"
],
"senses": [
{
"text": "бакӏа-бахарун, цо рахъалде буссараб",
"precomment": "collected, focused"
},
{
"text": "цо рахъалде буссинабураб, балагьизабураб",
"precomment": "directed to one place",
"examples": [
{
"en": "concentrated artillery fire",
"av": "цо рахъалде (цо бакӏалде) буссинабураб гӏарадабазул кьвагьи (цӏалъей)"
}
]
}
]
}
{
"word": "concentratedly",
"stress": 9,
"forms": [
"сосредоточенно"
],
"labels": [
"adverb"
],
"senses": [
{
"text": "бакӏа-бахарун, цойиде бакӏарун; кӏвар кьун, батӏияб рахъалде пикру биччачӏого",
"examples": [
{
"en": "look intently",
"av": "тӏаса бер босичӏого (кӏвар кьун) хал гьабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "concentration",
"stress": 12,
"forms": [
"концентрационный",
"концентрационная",
"концентрационное"
],
"senses": [
{
"examples": [
{
"en": "concentration camp",
"av": "концентрациялъул лагерь (гӏемерал гӏадамал цадахъ жанир тӏамураб бакӏ)"
}
]
}
]
}
{
"word": "concentration",
"stress": 9,
"forms": [
"концентрация"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "данде бакӏаризаби, цо бакӏалде буссинаби",
"precomment": "by the verb to concentrate"
},
{
"text": "бакъвалъизаби, гъорлъ босизаби",
"precomment": "by the verb to concentrate",
"labels": [
"chemistry"
]
},
{
"text": "цо бакӏалде буссин",
"precomment": "by v. concentrate"
},
{
"text": "бакъвалъи, гъорлъ боси",
"precomment": "degree of saturation",
"labels": [
"chemistry"
]
}
]
}
{
"word": "concentration",
"stress": 11,
"forms": [
"сосредоточение"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "цо бакӏалде данде гьаби, данде цӏай",
"precomment": "by the verb to concentrate"
},
{
"text": "данде бакӏари, цойида чӏезаби",
"precomment": "by the verb to concentrate",
"labels": [
"figuratively"
]
},
{
"text": "цо бакӏалде данделъи, данде цӏай",
"precomment": "by the verb to concentrate"
},
{
"text": "цолъи",
"precomment": "by the verb to concentrate"
}
],
"see_also": [
{
"target": "сосредоточить",
"kind": "from",
"refwordnum": "1,2"
}
]
}
{
"word": "concentration camp",
"stress": 6,
"forms": [
"концлагерь"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "концлагерь",
"precomment": "concentration camp",
"comment": "концентрациялъулаб лагерь"
}
]
}
{
"word": "concept",
"stress": 4,
"stem": "ПОНЯТИ",
"forms": [
"понятие"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "магӏна, бичӏчӏи, рекӏелъе ин"
}
]
}
{
"word": "conception",
"stress": 4,
"forms": [
"зачатие"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "лъимер (тӏинчӏ, хьонтӏи) лъугьин"
}
]
}
{
"word": "conception; concept",
"stress": 5,
"forms": [
"концепция"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "концепция",
"comment": "1 сундениги бугеб бербала-гьиялъул тартиб, система; 2 сундулниги аслияб магӏна"
}
]
}
{
"word": "concern",
"stress": 5,
"forms": [
"концерн"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "концерн",
"comment": "цо бакӏалдасан гӏарац биччалеб къагӏидаялъ данде гьарурал предприятиял"
}
]
}
{
"word": "concern",
"stress": 5,
"forms": [
"озабоченность"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "тӏалаб гьаби, ургъел гьаби"
},
{
"text": "машгъуллъи"
}
]
}
{
"word": "concert",
"stress": 5,
"forms": [
"концерт"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "концерт",
"examples": [
{
"en": "go to a concert",
"av": "концерталде ине"
},
{
"en": "give a concert",
"av": "концерт гьабизе (кьезе)"
}
]
}
]
}
{
"word": "concert",
"stress": 5,
"forms": [
"концертный",
"концертная",
"концертное"
],
"senses": [
{
"text": "концерталъул(аб)",
"examples": [
{
"en": "concert hall",
"av": "концерталъул зал"
}
]
}
]
}
{
"word": "concession",
"stress": 5,
"forms": [
"концессия"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "концессия",
"comment": "1 къватӏисеб пачалихъалъул фирмаялъулгун яги жиндирго буголъи бугев чиясулгун промышленныял предприятиял, ракь ва гь.ц. хӏалтӏизабизелъун хъвалеб къотӏи; 2 гьединаб къотӏиялда рекъон хӏалтӏулеб предприятие"
}
]
}
{
"word": "concession",
"stress": 4,
"stem": "УСТУПК",
"forms": [
"уступка"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "тей, кьей, биччай (цогидасе)",
"precomment": "(by the verb to yield)"
},
{
"text": "кӏиябго рахъ разилъи, мукӏурлъи",
"precomment": "compromise",
"labels": [
"figuratively"
],
"examples": [
{
"en": "he never makes concessions",
"av": "дос киданиги разилъи кьоларо"
}
]
},
{
"text": "учузго кьей, багьа гӏодобе бачин",
"precomment": "discount in price"
}
]
}
{
"word": "concessionaire",
"stress": 11,
"forms": [
"концессионер"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "концессионер",
"comment": "концессиялъул бетӏергьан"
}
]
}
{
"word": "concessive",
"stress": 6,
"forms": [
"уступительный",
"уступительная",
"уступительное"
],
"senses": [
{
"text": "уступительний",
"labels": [
"grammar"
],
"examples": [
{
"en": "concessive conjunction",
"av": "уступительний союз"
}
]
}
]
}
{
"word": "conciliator",
"stress": 7,
"forms": [
"соглашатель"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "жиндирго пикру гьечӏев, ахӏвал-хӏалалда рекъон хьвадулев, цогидазе нух толев, сундаго тӏад рекъолев чи"
}
]
}
{
"word": "conciliatory",
"stress": 7,
"forms": [
"примиренческий",
"примиренческая",
"примиренческое"
],
"senses": [
{
"text": "маслигӏаталъул, рекъезариялъулаб"
}
]
}
conciliatory; appeasement
сообщить о неточности{
"word": "conciliatory; appeasement",
"stress": 7,
"stem": "СОГЛАШАТЕЛЬСК",
"forms": [
"соглашательский",
"соглашательская",
"соглашательское"
],
"senses": [
{
"text": "маслихӏатчилъи-ялъулаб",
"labels": [
"politics"
],
"examples": [
{
"en": "appeasement policy",
"av": "маслихӏатчилъиялъулаб политика"
}
]
}
]
}
{
"word": "concise; summary",
"stress": 9,
"stem": "КОНСПЕКТИВН",
"forms": [
"конспективный",
"конспективная",
"конспективное"
],
"senses": [
{
"text": "къокъаб хӏасил босараб, конспекталъулаб",
"precomment": "brief",
"examples": [
{
"en": "concise summary",
"av": "къокъго, гӏамго хъвай"
}
]
}
]
}
{
"word": "conclude",
"stress": 7,
"forms": [
"завершиться"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "тӏубазе, лъугӏизе, рагӏалде (ахиралде) бахъине, камиллъизе",
"examples": [
{
"en": "house construction is completed",
"av": "мина бан лъугӏана"
}
]
}
]
}
{
"word": "conclude; deduce",
"stress": 10,
"forms": [
"умозаключить"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "пикрияб хӏасил гьабизе; ургъун, пикру гьабун, хӏасилалде рачӏине",
"precomment": "what and without object"
}
]
}
{
"word": "conclude; enclose",
"stress": 7,
"stem": "ЗАКЛЮЧА",
"forms": [
"заключать"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "жиндилъ (жинда жаниб, жиндир) букӏине",
"precomment": "what, contain",
"examples": [
{
"en": "the letter has a deep meaning",
"av": "кагътил гъваридаб магӏна буго"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "заключить",
"kind": "see",
"refwordnum": "2"
}
]
}
{
"word": "conclude; imprison",
"stress": 7,
"forms": [
"заключить"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "гьабизе",
"precomment": "what",
"examples": [
{
"en": "to make peace",
"av": "рекъел гьабизе"
}
]
},
{
"text": "тӏамизе, лъезе",
"precomment": "whom-what",
"examples": [
{
"en": "to imprison",
"av": "туснахъалда тӏамизе, жанив тӏамизе"
}
]
},
{
"text": "жанибе босизе",
"precomment": "something, to put inside",
"comment": "бачине",
"examples": [
{
"en": "to put in parentheses",
"av": "скобкабазда жанибе бачине"
}
]
},
{
"text": "хӏасил гьабизе",
"precomment": "something, draw a conclusion"
},
{
"text": "лъугӏизабизе",
"precomment": "what, finish",
"examples": [
{
"en": "conclude a speech with good wishes",
"av": "кӏалъай гьари-рахьиялдалъун лъугӏизабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "concluding",
"stress": 7,
"stem": "ЗАКЛЮЧИТЕЛЬН",
"forms": [
"заключительный",
"заключительная",
"заключительное"
],
"senses": [
{
"text": "ахирияб, тӏарамагъадисеб"
},
{
"text": "хӏасиллъун бугеб",
"examples": [
{
"en": "closing speech",
"av": "ахирияб рагӏи"
},
{
"en": "concluding part of the report",
"av": "докладалъул ахирияб бутӏа"
}
]
}
]
}
{
"word": "conclusion",
"stress": 10,
"forms": [
"умозаключение"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "пикрияб хӏасил; ургъун, пикру гьабун ккараб хӏасил",
"precomment": "conclusion, judgment"
}
]
}
conclusion; derivation
сообщить о неточности{
"word": "conclusion; derivation",
"stress": 2,
"forms": [
"вывод"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "къватӏибе бачин",
"precomment": "by v. to lead out",
"examples": [
{
"en": "withdrawal of troops from the city",
"av": "шагьаралдаса аскарал къватӏире рачин"
},
{
"en": "withdrawal from the commission",
"av": "комиссиялдаса нахъе вачин"
}
]
},
{
"text": "хӏасил",
"precomment": "conclusion",
"examples": [
{
"en": "come to a new conclusion",
"av": "цӏияб хӏасилалде вачӏине"
}
]
},
{
"text": "къватӏибе бачӏунеб (бачунеб, унеб) квар",
"comment": "токалъул, радиоялъул ва гь. ц.",
"labels": [
"technology"
]
}
]
}
conclusion; imprisonment; treaty
сообщить о неточности{
"word": "conclusion; imprisonment; treaty",
"stress": 7,
"stem": "ЗАКЛЮЧЕНИ",
"forms": [
"заключение"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "гьаби; жанибе боси",
"precomment": "concerning the verb to conclude",
"examples": [
{
"en": "conclusion of peace",
"av": "рекъел гьаби"
},
{
"en": "enclosing in parentheses",
"av": "скобкабазда жанибе боси"
}
]
},
{
"text": "туснахъалда (жанив тӏамун) вукӏин",
"precomment": "imprisonment"
},
{
"text": "хӏасил, хӏасилаб хӏукму",
"precomment": "conclusion; derivation",
"examples": [
{
"en": "doctor's medical report on the illness",
"av": "унтул хӏакъалъулъ тохтурасул хӏасилаб хӏукму"
}
]
},
{
"text": "ахир, ахирияб хӏасил",
"precomment": "concluding part",
"examples": [
{
"en": "in conclusion",
"av": "ахиралдаги, тӏарамагъадаги"
}
]
}
]
}
{
"word": "concrescence",
"stress": 6,
"forms": [
"срастание"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "бижи, бижун цоцалъ жубай",
"precomment": "by the verb to grow together",
"examples": [
{
"en": "bone fusion",
"av": "рукьби цоцазда рекӏин (рекун хадур)",
"comment": "после переломов"
}
]
}
]
}
{
"word": "concrescence; fusion",
"stress": 3,
"forms": [
"сращивание"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "тӏубан цолъизаби, цолъун гъункизаби, цоцада рекӏинаби",
"precomment": "by the verb to splice"
},
{
"text": "тӏубан цолъи, цолъун гъунки, цоцада рекӏин",
"precomment": "by the verb to grow together"
}
]
}
concrescence; fusion; accretion
сообщить о неточности{
"word": "concrescence; fusion; accretion",
"stress": 5,
"forms": [
"сращение"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "рекӏинаби",
"precomment": "by the verb to grow together"
},
{
"text": "рекӏин, бижулаго цоцалъ жубай",
"precomment": "by the verb to grow together"
}
]
}
{
"word": "concrete",
"stress": 4,
"forms": [
"бетон"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "бетон",
"comment": "цемент, сали, чабах, лъим жубан, гьабураб раствор"
}
]
}
{
"word": "concrete",
"stress": 4,
"forms": [
"бетонный",
"бетонная",
"бетонное"
],
"senses": [
{
"text": "бетоналъул; бетон тӏун; гьабураб; бетоналъул гьабураб",
"examples": [
{
"en": "concrete plant",
"av": "бетон гьабулеб завод"
}
]
}
]
}
{
"word": "concreteness",
"stress": 6,
"forms": [
"конкретность"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "чӏванкъотӏи, якъинлъи"
}
]
}
{
"word": "concrete mixer",
"stress": 10,
"forms": [
"бетономешалка"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "бетон гьабулеб машина, бетон жубазабулеб машина"
}
]
}
{
"word": "concrete road",
"stress": 4,
"forms": [
"бетонка"
],
"labels": [
"feminine gender",
"colloquial word"
],
"senses": [
{
"text": "бетоналъул нух, бетон тӏураб нух",
"labels": [
"colloquial word"
]
}
]
}
{
"word": "concrete worker",
"stress": 4,
"forms": [
"бетонщик"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "бетончи, бетоналъул хӏалтӏи лъалев чи, бетон тӏолев чи"
}
]
}
{
"word": "concrete; specific",
"stress": 6,
"stem": "КОНКРЕТН",
"forms": [
"конкретный",
"конкретная",
"конкретное"
],
"senses": [
{
"text": "чӏванкъотӏараб",
"examples": [
{
"en": "concrete tasks",
"av": "чӏванкъотӏарал масъалаби"
}
]
}
]
}
{
"word": "concreting",
"stress": 6,
"forms": [
"бетонировать"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "бетон тӏезе, бетоналъ гьабизе",
"precomment": "what"
}
]
}
{
"word": "concretization",
"stress": 10,
"forms": [
"конкретизация"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "чӏванкъотӏизаби",
"examples": [
{
"en": "concretization of proposals",
"av": "церелъеял (предложениял) чӏванкъотӏизари"
}
]
}
]
}
{
"word": "concubine",
"stress": 4,
"forms": [
"наложница"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "йокьулей",
"labels": [
"archaic word"
]
}
]
}
{
"word": "concussion",
"stress": 5,
"stem": "КОНТУЗИ",
"forms": [
"контузия"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "контузия",
"comment": "тӏасан жагъаллъиги ккечӏого, жанисан черх тӏетӏезаби, тункизаби, агълъизаби",
"examples": [
{
"en": "suffer a severe concussion",
"av": "захӏматаб контузия ккезе"
}
]
}
]
}
{
"word": "concussion",
"stress": 7,
"forms": [
"сотрясение"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "гьаргьадизаби, сородизаби, кӏобокӏизаби, гъаргъар щвезаби",
"comment": "by the verb to shake",
"comment_lang": "ru"
},
{
"text": "кӏобокӏи, гьаргьади, сороди, гъаргъар щвей",
"comment": "by the verb to shake",
"examples": [
{
"en": "concussion",
"av": "(тункун, кьабун) гӏадалнах жагъаллъи, гӏадалнах тунка-гӏусиялъ жагъал гьаби"
}
],
"comment_lang": "ru"
}
]
}
{
"word": "condemnation",
"stress": 6,
"forms": [
"осуждение"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "судалъ хӏукму къотӏи",
"precomment": "by the verb to condemn",
"examples": [
{
"en": "conviction of the accused",
"av": "жинде гӏайиб гӏунтӏизабурасе судалъ хӏукму къотӏи"
}
]
},
{
"text": "квешаб къимат кьей",
"precomment": "reproof",
"examples": [
{
"en": "there is condemnation in his words",
"av": "гьесул рагӏабаздасан квешаб къимат кьей бихьулеб (бичӏчӏулеб) буго"
}
]
}
]
}
{
"word": "condemn; judge",
"stress": 5,
"forms": [
"осудить"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "судалъ хӏукму къотӏизе",
"precomment": "sentence someone to punishment",
"labels": [
"legal term"
]
},
{
"text": "къадараблъун, квешаблъун рикӏкӏине",
"precomment": "to express disapproval",
"comment": "гьабураб иш"
},
{
"text": "квешаб къимат кьезе, квешаб хӏалалде ккезабизе",
"precomment": "condemn to something",
"labels": [
"figuratively"
],
"examples": [
{
"en": "condemn all forms of racial discrimination",
"av": "тӏомол кьералъухъ балагьун, гӏадамазе батӏи-батӏиял квекӏенал гьариялъе, ватӏа гьавиялъе кинабго рахъалъ квешаб къимат кьезе"
}
]
}
]
}
{
"word": "condemn; judge",
"stress": 6,
"forms": [
"осуждать"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"see_also": [
{
"target": "осудить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "condensation",
"stress": 8,
"forms": [
"конденсация"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "данде гьаби",
"precomment": "by the verb to condense"
},
{
"text": "бакъвалъизаби"
},
{
"text": "лъеде сверизаби"
},
{
"text": "данделъи",
"precomment": "by the verb condense"
},
{
"text": "бакъвалъи"
},
{
"text": "лъеде свери"
}
],
"see_also": [
{
"target": "конденсировать",
"kind": "from",
"refwordnum": "1,2"
},
{
"target": "конденсироваться",
"kind": "from"
}
]
}
{
"word": "condensational",
"stress": 11,
"stem": "КОНДЕНСАЦИОНН",
"forms": [
"конденсационный",
"конденсационная",
"конденсационное"
],
"senses": [
{
"text": "конденсациялъул(аб), конденсациялда хурхараб",
"examples": [
{
"en": "condensation plant",
"av": "конденсациялъулаб установка",
"comment": "машина"
}
]
}
]
}
condensation; thickening
сообщить о неточности{
"word": "condensation; thickening",
"stress": 5,
"forms": [
"сгущение"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "бакъвалъи"
},
{
"text": "бакъвалъизаби, бакъва гьаби"
}
]
}
{
"word": "condense",
"stress": 8,
"forms": [
"конденсировать"
],
"labels": [
"perfective aspect",
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "бакъвалъизабизе",
"precomment": "what, to thicken",
"examples": [
{
"en": "condense milk",
"av": "рахь бакъвалъизабизе"
}
]
},
{
"text": "(хӏухьел) лъеде сверизабизе",
"precomment": "what, to turn into liquid"
},
{
"text": "данде гьабизе, бакӏаризе",
"precomment": "something, to accumulate",
"examples": [
{
"en": "condense energy",
"av": "къуват бакӏаризе, данде гьабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "condense",
"stress": 8,
"forms": [
"конденсироваться"
],
"labels": [
"perfective aspect",
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "бакъвалъизе",
"precomment": "to thicken"
},
{
"text": "лъамалъизе",
"precomment": "turn into liquid"
},
{
"text": "данделъизе, бакӏаризе",
"precomment": "accumulate - about energy"
}
]
}
{
"word": "condensed",
"stem": "СГУЩЁНН",
"forms": [
"сгущённый",
"сгущённая",
"сгущённое"
],
"senses": [
{
"text": "бакъвалъизабураб"
},
{
"text": "бакъва гьабураб"
}
]
}
{
"word": "condenser; capacitor",
"stress": 8,
"forms": [
"конденсатор"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "конденсатор",
"comment": "1 электрикалъул ток данде гьабулеб алат; 2 хӏалтӏизабураб хӏухьел лъеде буссинабулеб алат"
}
]
}
{
"word": "condense, thicken",
"stress": 5,
"forms": [
"сгущать(ся)"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"see_also": [
{
"target": "сгустить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "condescend",
"stress": 11,
"forms": [
"соблаговолить"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "разилъи кьезе",
"labels": [
"archaic word",
"ironically"
]
}
]
}
{
"word": "condition",
"stress": 5,
"stem": "КОНДИЦИ",
"forms": [
"кондиция"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "кондиция",
"comment": "къайи-къоноялъул, материалазул хасал тӏалабазда данде ккей",
"examples": [
{
"en": "grain condition",
"av": "ролъул кондиция"
},
{
"en": "to bring to condition",
"av": "букӏине кколеб кондициялде (даражаялде) бахинабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "condition",
"stress": 4,
"stem": "УСЛОВИ",
"forms": [
"условие"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "шартӏ",
"precomment": "circumstances, situation",
"examples": [
{
"en": "working conditions",
"av": "захӏматалъул шартӏал"
},
{
"en": "housing conditions",
"av": "рукӏа-рахъиналъул шартӏал"
}
]
},
{
"text": "тӏалаб, шартӏлъун бугеб тӏалаб",
"precomment": "requirement; demand"
},
{
"text": "къотӏи",
"precomment": "agreement",
"examples": [
{
"en": "sign conditions",
"av": "къотӏиялда гъоркь гъолбас гьабизе"
}
]
},
{
"text": "тӏалабал, шартӏал, правилаби",
"precomment": "conditions pl., rules",
"examples": [
{
"en": "technical specifications",
"av": "техникиял тӏалабал"
}
]
}
]
}
conditional; conventional
сообщить о неточности{
"word": "conditional; conventional",
"stress": 4,
"stem": "УСЛОВН",
"forms": [
"условный",
"условная",
"условное"
],
"senses": [
{
"text": "шартӏияб",
"precomment": "conditioned; limited by condition",
"examples": [
{
"en": "conditional consent",
"av": "шартӏияб къотӏи"
},
{
"en": "suspended sentence",
"av": "шартӏияб хӏукму"
}
]
},
{
"text": "шартӏлъун бугеб",
"precomment": "understandable to those who agreed",
"examples": [
{
"en": "conventional sign",
"av": "шартӏлъун бугеб ишара"
},
{
"en": "secret knock",
"av": "шартӏлъун бугеб кӏутӏи"
},
{
"en": "agreed place",
"av": "шартӏлъун бугеб бакӏ"
}
]
},
{
"text": "шартӏияб",
"precomment": "non-existent in reality",
"comment": "хӏакъикъаталда гьечӏеб",
"examples": [
{
"en": "conventional line",
"av": "шартӏияб мухъ"
}
]
},
{
"text": "шартӏияб",
"labels": [
"art"
],
"examples": [
{
"en": "conditional scenery",
"av": "шартӏияб декорация"
}
]
},
{
"text": "шартӏияб",
"labels": [
"grammar"
],
"examples": [
{
"en": "conditional mood",
"av": "шартӏияб наклонение"
}
]
}
]
}
{
"word": "condolence",
"stress": 6,
"forms": [
"соболезнование"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "зигара бай, зигара гьаби",
"examples": [
{
"en": "to express condolences",
"av": "зигара базе"
}
]
}
]
}
conducting; management
сообщить о неточности{
"word": "conducting; management",
"stress": 2,
"stem": "ВЕДЕНИ",
"homonym": 1,
"forms": [
"ведение"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "тӏалаб гьаби; балагьи",
"examples": [
{
"en": "to be under someone's jurisdiction",
"av": "лъилниги балагьиялда гъоркь букӏине"
},
{
"en": "without my knowledge",
"av": "дир изну (разилъи) гьечӏого"
}
]
}
]
}
conducting; management
сообщить о неточности{
"word": "conducting; management",
"stress": 4,
"homonym": 2,
"forms": [
"ведение"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "бачин, билълъинаби, хӏалтӏизаби",
"precomment": "per verb to lead",
"examples": [
{
"en": "conduct of a lawsuit",
"av": "судалъулаб иш бачин"
},
{
"en": "farming",
"av": "магӏишат бачин (хӏалтӏизаби)"
},
{
"en": "conducting a meeting",
"av": "данделъи бачин"
}
]
}
]
}
{
"word": "conductivity",
"stress": 7,
"forms": [
"проводимость"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "гъорлъан биччай",
"comment": "ток, хинлъи",
"labels": [
"physics"
],
"examples": [
{
"en": "conductivity of metals",
"av": "металлазул гъорлъан (ток, хинлъи) биччалеб хасият"
}
]
}
]
}
{
"word": "conductor",
"forms": [
"дирижёр"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "дирижер",
"comment": "оркестралъе, хоралъе, кьурдабазе нухмалъи, бетӏерлъи гьабулев чи"
}
]
}
{
"word": "conductor",
"stress": 5,
"forms": [
"кондуктор"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "кондуктор",
"comment": "1 поездалда гӏадлу букӏиналъе ва къайи-къоно цӏуниялъе цадахъ унев чи; 2 автобусалда, троллейбусалда, трамваялда белтал ричулев, гӏадлу гьабулев чи"
}
]
}
{
"word": "conductor's",
"stem": "ДИРИЖЁРСК",
"forms": [
"дирижёрский",
"дирижёрская",
"дирижёрское"
],
"senses": [
{
"text": "дирижёрасул(аб)",
"examples": [
{
"en": "conductor's baton",
"av": "дирижёрасул тӏил"
}
]
}
]
}
{
"word": "cone",
"stress": 2,
"forms": [
"конус"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "конус",
"comment": "геометрияб фигура",
"labels": [
"mathematics"
]
}
]
}
{
"word": "cone; bump",
"stress": 2,
"stem": "ШИШК",
"homonym": 1,
"forms": [
"шишка"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "гӏамгӏаро",
"examples": [
{
"en": "he got a bump on his head",
"av": "досул ботӏрода гӏамгӏаро бахъун буго"
}
]
},
{
"text": "хӏанц",
"labels": [
"botany"
]
},
{
"text": "багӏачӏ",
"labels": [
"botany"
],
"examples": [
{
"en": "pine cones",
"av": "накӏкӏигъотӏол багӏачал"
},
{
"en": "all troubles fall on the poor guy",
"av": "кибе гъугъарабги – Гъунимагӏарде"
}
]
}
]
}
{
"word": "cone; bump",
"stress": 2,
"homonym": 2,
"forms": [
"шишка"
],
"labels": [
"colloquial word",
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "хӏурматияв (кӏудияв) чи, къадру (хӏурмат) бугев чи",
"precomment": "important person",
"labels": [
"colloquial word",
"jocular"
],
"examples": [
{
"en": "you are a big shot now",
"av": "гьанже мун кӏудияв чи ккола"
},
{
"en": "a nobody",
"av": "жиндиего рецц-бакъ къваригӏарав, амма гӏадамаз рикӏкӏунарев чи; рецц хирияв жагьилчи"
}
]
}
]
}
{
"word": "confectioner",
"stress": 5,
"forms": [
"кондитер"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "кондитер",
"comment": "гьуинлъи, конфетал, тортал гьарулев"
}
]
}
{
"word": "confectionery",
"stress": 5,
"stem": "КОНДИТЕРСК",
"forms": [
"кондитерский",
"кондитерская",
"кондитерское"
],
"senses": [
{
"text": "кондитерлъиялъул(аб)",
"comment": "кондитерлъиялда хурхараб",
"examples": [
{
"en": "confectionery factory",
"av": "кондитерлъиялъул фабрика"
},
{
"en": "confectionery",
"av": "кондитерас гьарурал нигӏматал"
}
]
},
{
"text": "кондитераз гьабураб нигӏмат бичулеб тукен",
"labels": [
"used as a noun",
"feminine gender"
]
}
]
}
{
"word": "confederation",
"stress": 9,
"forms": [
"конфедерация"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "конфедерация",
"comment": "жамгӏиял гӏуцӏабазул яги пачалихъазул цолъи"
}
]
}
{
"word": "conference",
"stress": 7,
"forms": [
"конференция"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "конференция",
"comment": "хӏукуматазул, гӏуцӏабазул, къокъабазул вакилзабазул данделъи, гӏакълу дандбай",
"examples": [
{
"en": "scientific conference",
"av": "гӏелмияб конференция"
}
]
}
]
}
{
"word": "conference room",
"stress": 7,
"forms": [
"конференц-зал"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "конференц-зал",
"comment": "кӏвар бугел данделъаби тӏоритӏулеб зал"
}
]
}
{
"word": "confess",
"stress": 6,
"forms": [
"исповедоваться"
],
"labels": [
"perfective aspect",
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "диналде вуссине",
"labels": [
"religion"
]
},
{
"text": "ургъел бикьизе, рекӏел къварилъи лъидениги чучизе, ракӏалда бугеб жо ракӏ бацӏцӏадго бицине",
"precomment": "confess to something",
"labels": [
"figuratively",
"colloquial word"
]
}
]
}
{
"word": "confess",
"stress": 7,
"forms": [
"сознаваться"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"see_also": [
{
"target": "сознаться",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "confession",
"stress": 1,
"forms": [
"исповедь"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "тавбу, мунагьал рицун, тавбу гьаби",
"comment": "христиан диналда, кашишасда цере чӏун, жиндир мунагьал рицун, тавбу гьаби",
"labels": [
"religion"
]
},
{
"text": "ургъел бикьи, рекӏел къварилъи лъидениги чучи, ракӏалда бугеб жо ракӏ бацӏцӏадго бицин",
"precomment": "admission; recognition",
"labels": [
"figuratively"
]
}
]
}
{
"word": "confession of faith",
"stress": 8,
"forms": [
"исповедание"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "къабул гьаби",
"labels": [
"religion"
],
"examples": [
{
"en": "profession of Islam",
"av": "ислам къабул гьаби, боси"
}
]
}
]
}
{
"word": "confession; creed",
"stress": 10,
"stem": "ВЕРОИСПОВЕДАНИ",
"forms": [
"вероисповедание"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "дин, динияб система",
"examples": [
{
"en": "freedom of religion",
"av": "бокьараб дин гьабизе квекӏен гьечӏолъи, дин гьабиялъе эркенлъи"
}
]
}
]
}
{
"word": "confide",
"stress": 7,
"forms": [
"откровенничать"
],
"labels": [
"imperfective aspect",
"colloquial word"
],
"senses": [
{
"text": "ракӏалда бугебщинаб бицине, цӏакъго ракӏ рагьун, гаргадизе",
"examples": [
{
"en": "confide in a female friend",
"av": "ракӏалда бугебщинаб гьудулалда бицине (балъголъи гьурщизе)"
}
]
}
]
}
confidence; certainty
сообщить о неточности{
"word": "confidence; certainty",
"stress": 3,
"stem": "УВЕРЕННОСТ",
"forms": [
"уверенность"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "къвакӏи, таваккал, щулалъи, ракӏчӏей",
"precomment": "firmness, determination"
},
{
"text": "божи",
"precomment": "faith in someone, in something",
"examples": [
{
"en": "to be completely confident",
"av": "тӏубанго божизе",
"comment": "божун вукӏине"
}
]
}
]
}
{
"word": "confidential",
"stress": 11,
"stem": "КОНФИДЕНЦИАЛЬН",
"forms": [
"конфиденциальный",
"конфиденциальная",
"конфиденциальное"
],
"senses": [
{
"text": "балъгояб",
"examples": [
{
"en": "confidential conversation",
"av": "балъгояб гара-чӏвари"
},
{
"en": "confidential nature of the meeting",
"av": "дандчӏваялъул балъгояб къагӏида (хасият)"
}
]
}
]
}
{
"word": "confidently",
"stress": 3,
"forms": [
"уверенно"
],
"labels": [
"adverb"
],
"senses": [
{
"text": "ракӏ чӏун, божун",
"examples": [
{
"en": "to answer confidently",
"av": "ракӏ чӏун жаваб кьезе"
},
{
"en": "to walk with confidence",
"av": "ракӏ чӏун, жиндаго божун ине"
},
{
"en": "look to the future with confidence",
"av": "букӏинеселъухъ ракӏ чӏун валагьизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "confident; sure",
"stress": 3,
"forms": [
"уверенный",
"уверенная",
"уверенное"
],
"senses": [
{
"text": "къвакӏараб, таваккалаб, щулияб",
"precomment": "firm; hard",
"examples": [
{
"en": "confident answer",
"av": "таваккалаб жаваб"
}
]
},
{
"text": "ракӏ чӏараб",
"precomment": "convinced",
"examples": [
{
"en": "I am sure I will do this",
"av": "гьеб гьабизе букӏиналда ракӏ чӏола дир"
},
{
"en": "rest assured",
"av": "щаклъи ккоге! божа!"
}
]
}
]
}
{
"word": "confirmation",
"stress": 10,
"forms": [
"подтверждение"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "ритӏухъ гьаби, уяб букӏин",
"precomment": "by the verb confirm"
},
{
"text": "ритӏухъ гьабулеб, уяб букӏин бихьизабулеб хӏужжа",
"precomment": "confirming fact"
}
]
}
{
"word": "confiscation",
"stress": 8,
"forms": [
"конфискация"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "конфискация, буголъи бахъи",
"comment": "пачалихъалъе пайдаялъе хӏалица кодоса буголъи бахъи"
}
]
}
{
"word": "conflict",
"stress": 6,
"forms": [
"конфликт"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "дагӏба-рагӏи, дагӏба, къец, тунка-гӏуси",
"examples": [
{
"en": "to come into conflict with someone",
"av": "лъилгунниги дагӏба-рагӏиялде лъугьине"
},
{
"en": "family conflict",
"av": "хъизаналъул дагӏба-рагӏи"
}
]
}
]
}
{
"word": "conflict-free",
"stress": 9,
"forms": [
"бесконфликтный",
"бесконфликтная",
"бесконфликтное"
],
"senses": [
{
"text": "дагӏба-рагӏи гьечӏеб, къец гьечӏеб"
}
]
}
{
"word": "conflict-prone",
"stress": 6,
"stem": "КОНФЛИКТН",
"forms": [
"конфликтный",
"конфликтная",
"конфликтное"
],
"senses": [
{
"text": "дагӏба-рагӏул; дагӏба-рагӏиялда хурхараб; къецалъул",
"examples": [
{
"en": "conflict situation",
"av": "дагӏба-рагӏи ккараб хӏал"
},
{
"en": "dispute commission; grievance committee",
"av": "дагӏбаялда тӏасан гӏуцӏараб комиссия"
}
]
}
]
}
confluence; accumulation
сообщить о неточности{
"word": "confluence; accumulation",
"stress": 5,
"stem": "СТЕЧЕНИ",
"forms": [
"стечение"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "цо бакӏалда данделъи, ракӏари",
"comment": "гӏадамал ва гь. ц.",
"examples": [
{
"en": "confluence of circumstances",
"av": "батӏи-батӏиял ахӏвал-хӏалал цадахъ ккей"
},
{
"en": "by a coincidence of circumstances",
"av": "ахӏвал-хӏалазда рекъон"
}
]
}
]
}
{
"word": "confuse",
"stress": 6,
"forms": [
"перепутать"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "жуба-гъубазабизе, бигъинабизе",
"precomment": "what",
"examples": [
{
"en": "mix up threads",
"av": "кунал ригъинаризе"
}
]
},
{
"text": "низам хвезабизе",
"precomment": "to bring into disorder",
"examples": [
{
"en": "to mix up papers",
"av": "кагътал цоцалъ журазаризе"
}
]
},
{
"text": "къосине",
"precomment": "to confuse with something",
"examples": [
{
"en": "mix up addresses",
"av": "адресал къосине"
}
]
}
]
}
{
"word": "confused",
"stress": 4,
"stem": "ЗАПУТАНН",
"forms": [
"запутанный",
"запутанная",
"запутанное"
],
"senses": [
{
"text": "бигъараб, бигъа-бичараб",
"examples": [
{
"en": "tangled threads",
"av": "бигъараб кун"
}
]
},
{
"text": "захӏматаб, жуба-гъубараб",
"labels": [
"figuratively"
],
"examples": [
{
"en": "complex question",
"av": "жуба-гъубараб, жаваб кьезе захӏматаб суал"
}
]
}
]
}
{
"word": "confused",
"stress": 2,
"stem": "ПУТАН",
"forms": [
"путаный",
"путаная",
"путаное"
],
"senses": [
{
"text": "жура-гъурарал, ричӏчӏуларел",
"examples": [
{
"en": "confused explanations",
"av": "жура-гъурарал, ричӏчӏуларел баянал, гӏиллаби",
"comment": "рачин"
}
]
}
]
}
{
"word": "confusedly",
"stress": 3,
"forms": [
"сбивчиво"
],
"labels": [
"adverb"
],
"senses": [
{
"text": "цояб цогиялъе гӏакса ккун, данде кколарого, жуба-гъубан, къосарун",
"examples": [
{
"en": "speak disconnectedly",
"av": "цояб цогиялда данде ккечӏого бицине, бицунаго къосарине"
}
]
}
]
}
confused; embarrassed
сообщить о неточности{
"word": "confused; embarrassed",
"forms": [
"смущённый",
"смущённая",
"смущённое"
],
"senses": [
{
"text": "нечарав, намуслъарав; виххарав, виххун хутӏарав"
}
]
}
{
"word": "confused; lost",
"stress": 5,
"forms": [
"растерянный",
"растерянная",
"растерянное"
],
"senses": [
{
"text": "виххарав; гьабизе жо лъаларого хутӏарав"
}
]
}
{
"word": "confuse; embarrass",
"stress": 6,
"forms": [
"сконфузить"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "нечезавизе, намуслъизавизе",
"precomment": "whom"
}
]
}
{
"word": "confuse; fool",
"stress": 6,
"forms": [
"заморочить"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "гӏадал гьабизе",
"precomment": "whom-what",
"labels": [
"colloquial word"
],
"examples": [
{
"en": "fool someone; befuddle",
"av": "бетӏер гӏадал гьабизе, щивниги васвасалъе ккезавизе, къосинавизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "confusion",
"stress": 2,
"forms": [
"путаница"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "бада-гъудур"
},
{
"text": "жуба-гъубан мекъса ккараб хӏалтӏи"
}
]
}
confusion; embarrassment
сообщить о неточности{
"word": "confusion; embarrassment",
"stress": 6,
"forms": [
"замешательство"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "рихха-хочи",
"precomment": "dismay",
"examples": [
{
"en": "confusion arose in the ranks of the enemy army",
"av": "тушманасул аскаралъул кьеразулъ рихха-хочи лъугьана"
}
]
}
]
}
confusion; embarrassment
сообщить о неточности{
"word": "confusion; embarrassment",
"stress": 5,
"forms": [
"конфуз"
],
"labels": [
"colloquial word",
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "нечей, лазат хвей, виххи, санагӏалъи гьечӏеб хӏал",
"labels": [
"colloquial word"
]
}
]
}
{
"word": "congratulation",
"stress": 9,
"forms": [
"поздравление"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "барки, рахьи бай",
"comment": "by the verb to congratulate",
"comment_lang": "ru"
},
{
"text": "салам кьей",
"comment": "приветствие"
}
]
}
{
"word": "congratulatory",
"stress": 8,
"stem": "ПОЗДРАВИТЕЛЬН",
"forms": [
"поздравительный",
"поздравительная",
"поздравительное"
],
"senses": [
{
"text": "баркиялъулаб, рахьи бараб",
"comment": "баялъул",
"examples": [
{
"en": "congratulatory telegram",
"av": "баркиялъулаб телеграмма"
}
]
}
]
}
{
"word": "congress",
"stress": 6,
"forms": [
"конгресс"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "конгресс",
"comment": "гӏемер чи гӏахьаллъараб данделъи яги съезд, гӏемерисеб мехалъ - халкъазда гьоркьосеб",
"examples": [
{
"en": "World Congress of Peace Partisans",
"av": "дунялалъулго рекъел цӏунулезул конгресс"
}
]
},
{
"text": "Конгресс",
"comment": "Америкаялда ва цогидалги пачалихъазда законал рахъулеб орган (парламент)"
}
]
}
{
"word": "congress",
"forms": [
"съезд"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "съезд, ракӏари"
},
{
"text": "рахъ-рахъалдасан рачӏун, тӏаде щвей",
"precomment": "arrival",
"examples": [
{
"en": "gathering of guests",
"av": "гьалбал рачӏин, цо бакӏалде ракӏари"
}
]
},
{
"text": "гъоркье лъугьунеб бакӏ",
"precomment": "descent; slope; launching"
}
]
}
{
"word": "congressman",
"stress": 10,
"forms": [
"конгрессмен"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "Конгрессалъул член"
}
]
}
{
"word": "conical",
"stress": 4,
"forms": [
"конический",
"коническая",
"коническое"
],
"senses": [
{
"text": "тӏогьиса бегӏераб, конусалда релълъараб",
"precomment": "cone-shaped"
}
]
}
{
"word": "conical",
"stress": 10,
"forms": [
"конусообразный",
"конусообразная",
"конусообразное"
],
"senses": [
{
"text": "конусалда релълъараб"
}
]
}
{
"word": "coniferous",
"stress": 3,
"stem": "ХВОЙН",
"forms": [
"хвойный",
"хвойная",
"хвойное"
],
"senses": [
{
"text": "накӏкӏил(аб)",
"examples": [
{
"en": "coniferous forest",
"av": "накӏкӏирохь"
},
{
"en": "coniferous scent",
"av": "накӏкӏиканалъул махӏ"
}
]
}
]
}
{
"word": "conjecture",
"stress": 2,
"forms": [
"домысел"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "кьучӏ гьечӏеб ракӏалдеккей"
},
{
"text": "хӏужжа гьечӏого, гьадин батилилан гьабулеб хӏукму, пикру"
}
]
}
{
"word": "conjugate",
"stress": 9,
"forms": [
"проспрягать"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "глагол гьумеразде, рикӏкӏеназде, заманазде… хисизабизе",
"precomment": "what",
"labels": [
"grammar"
]
}
]
}
{
"word": "conjugate",
"stress": 6,
"forms": [
"спрягать"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "глагол формабазде хисизабизе",
"precomment": "what",
"labels": [
"grammar"
]
}
]
}
{
"word": "conjugate",
"stress": 6,
"forms": [
"спрягаться"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "глаголал формабазде хисизе",
"labels": [
"grammar"
]
}
]
}
{
"word": "conjugation",
"stress": 6,
"stem": "СПРЯЖЕНИ",
"forms": [
"спряжение"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "глагол формабазде хисизаби",
"comment": "conjugate by verb",
"labels": [
"grammar"
],
"comment_lang": "ru"
},
{
"text": "глагол формабазде хиси",
"comment": "conjugate according to verb",
"comment_lang": "ru"
},
{
"text": "спряжение",
"precomment": "group of verbs",
"comment": "тип",
"examples": [
{
"en": "verbs of the first conjugation",
"av": "тӏоцебесеб спряжениялъул глаголал"
}
]
}
]
}
conjuncture; market conditions
сообщить о неточности{
"word": "conjuncture; market conditions",
"stress": 9,
"forms": [
"конъюнктура"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "конъюнктура",
"comment": "1 жамгӏияб гӏумруялда жаниб лъугьараб ахӏвал-хӏал; 2 эк. даран-базаралъул бугеб хӏал бицунел гӏаламатал (багьаби хиралъи-учузлъи, биччалеб къайи-ялъул роцен ва гь.ц.)"
}
]
}
{
"word": "connect",
"stress": 8,
"forms": [
"подключить"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "биччазе, цолъизабизе",
"precomment": "what",
"examples": [
{
"en": "connect gas",
"av": "газ цолъизабизе (биччазе)"
}
]
}
]
}
{
"word": "connected",
"stem": "СОЕДИНЁНН",
"forms": [
"соединённый",
"соединённая",
"соединённое"
],
"senses": [
{
"text": "цолъизабураб, цоцаде жубараб",
"precomment": "united"
},
{
"text": "цоцада бацӏцӏун, цолъизабураб, цоцада рекӏинабураб",
"precomment": "fastened, tied to each other"
}
]
}
{
"word": "connected; bound",
"stress": 3,
"stem": "СВЯЗАНН",
"forms": [
"связанный",
"связанная",
"связанное"
],
"senses": [
{
"text": "бухьараб",
"examples": [
{
"en": "with tied hands",
"av": "рухьун квералгун (рухьарал квералгун)"
}
]
},
{
"text": "эркенго бачӏунареб, чвахун бачӏунареб (калам)",
"precomment": "hindered"
},
{
"text": "цогидалда жиб бухьараб, хурхараб",
"examples": [
{
"en": "question related to science",
"av": "гӏелмуялда хурхараб суал"
}
]
},
{
"text": "бахчараб хӏалалда бугеб"
}
]
}
{
"word": "connecting",
"stress": 7,
"forms": [
"соединительный",
"соединительная",
"соединительное"
],
"senses": [
{
"text": "цолъизабулеб, цоцада щулалъизабулеб",
"examples": [
{
"en": "copulative conjunction",
"av": "цолъизабиялъул союз",
"labels": [
"грамматика"
]
}
]
}
]
}
{
"word": "connecting rod",
"stress": 4,
"forms": [
"шатун"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "шатун",
"comment": "поршеналдаги двигателалъул хӏосалдаги гьоркьоб щула гьабураб бутӏа",
"labels": [
"technology"
]
},
{
"text": "саяхъ, къватӏул тула, къватӏалсвер, хӏалтӏичӏого тира-сверулев вукӏунев чи",
"precomment": "vagrant; tramp",
"labels": [
"colloquial (vernacular) word"
]
},
{
"text": "хасало рукӏнибе инчӏого рохьоса гӏебеде букӏунеб ци"
}
]
}
{
"word": "connecting-rod",
"stress": 4,
"forms": [
"шатунный",
"шатунная",
"шатунное"
],
"senses": [
{
"text": "шатуналъулаб",
"examples": [
{
"en": "connecting rod mechanism",
"av": "шатуналъулаб механизм"
}
]
}
]
}
{
"word": "connecting; binding",
"stress": 5,
"forms": [
"связующий",
"связующая",
"связующее"
],
"senses": [
{
"text": "жиндица бухьен ккезабулеб; бухьеналъе бугеб; цолъизабиялъе бугеб"
}
]
}
{
"word": "connection",
"stress": 7,
"forms": [
"соединение"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "цолъизаби, жубазаби",
"precomment": "by the verb to connect"
},
{
"text": "цолъи, жубай",
"precomment": "per verb to unite"
},
{
"text": "цолъизабураб бакӏ, рекӏинабураб бакӏ, дандбараб бакӏ",
"precomment": "place"
},
{
"text": "соединение",
"precomment": "division, corps",
"comment": "чанго бодул къукъа цолъизабураб гӏуцӏи",
"labels": [
"military term"
]
},
{
"text": "цолъи, жубай",
"labels": [
"chemistry"
]
}
]
}
{
"word": "connection; relation",
"stem": "СВЯЗ",
"forms": [
"связь"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "бухьен, хурхен",
"precomment": "mutual relations, interdependence",
"examples": [
{
"en": "trade relations",
"av": "бича-хисиялъулал бухьенал"
},
{
"en": "family ties",
"av": "гӏагарлъиялъулал бухьенал"
},
{
"en": "causal link; causal connection",
"av": "гӏиллаялъулаб бухьен"
},
{
"en": "connection between theory and practice",
"av": "теориялъулги практикаялъулги бухьен"
},
{
"en": "connection with the people",
"av": "халкъалъулгун бугеб бухьен"
}
]
},
{
"text": "гьуинлъи",
"precomment": "close communication"
},
{
"text": "рокьи",
"precomment": "love"
},
{
"text": "бухьен",
"precomment": "means of communication",
"examples": [
{
"en": "telephone communication",
"av": "телефоналъулаб бухьен"
}
]
},
{
"text": "бухьен",
"precomment": "totality of institutions",
"examples": [
{
"en": "telecommunication workers",
"av": "бухьеналъул хӏалтӏухъаби"
},
{
"en": "communications office",
"av": "бухьеналъул контора"
}
]
},
{
"text": "гьелдалъун, гьелда бан",
"precomment": "in connection with something"
}
]
}
{
"word": "connect; join",
"stress": 8,
"forms": [
"подключиться"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "цолъизе",
"comment": "жибго"
},
{
"text": "хурхине, рекӏине, жубазе",
"comment": "примкнуть к чему-либо",
"labels": [
"colloquial word"
]
}
]
}
{
"word": "connect; join",
"stress": 7,
"forms": [
"соединять(ся)"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"see_also": [
{
"target": "соединить",
"kind": "see"
}
]
}
connivance; indulgence
сообщить о неточности{
"word": "connivance; indulgence",
"stress": 5,
"forms": [
"потворство"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "квешалда тӏад рекъей; данде чӏунгутӏи; нух кьей"
}
]
}
connoisseur; appreciator
сообщить о неточности{
"word": "connoisseur; appreciator",
"stress": 4,
"forms": [
"ценитель"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "къимат кьолев чи, къадру-къимат лъалев чи, рагӏа-ракьанде щун лъалев чи",
"examples": [
{
"en": "connoisseur of poetry",
"av": "поэзия лъикӏ лъалев, гьелъул къимат лъалев чи"
}
]
}
]
}
{
"word": "conqueror",
"stress": 7,
"stem": "ЗАВОЕВАТЕЛ",
"forms": [
"завоеватель"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "кверщел гьабулев чи, кодобе босулев чи, бахъарав (бахъулев) чи",
"examples": [
{
"en": "conquerors of foreign lands",
"av": "чияр ракьал рахъулел чагӏи"
}
]
}
]
}
{
"word": "conqueror",
"stress": 6,
"forms": [
"покоритель"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "мутӏигӏ гьарулев (кверщел гьабулев) чи"
},
{
"labels": [
"jocular"
],
"examples": [
{
"en": "heartbreaker",
"av": "ракӏазда кверщел гьабулев, руччабазул ракӏал асир гьарулев чи"
}
]
}
]
}
{
"word": "conqueror (female)",
"stress": 6,
"forms": [
"покорительница"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "мутӏигӏ гьарулей (кверщел гьабулей) чӏужу"
},
{
"labels": [
"jocular"
],
"examples": [
{
"en": "heartbreaker (female)",
"av": "чияр ракӏазда кверщел гьабулей гӏадан; бихьиназул ракӏал асир гьарулей гӏадан"
}
]
}
]
}
{
"word": "conquer, defeat",
"stress": 7,
"forms": [
"побеждать"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"see_also": [
{
"target": "победить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "conquer; subdue",
"stress": 6,
"stem": "ПОКОРИ",
"forms": [
"покорить"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "бахъизе",
"precomment": "whom-what, to conquer",
"examples": [
{
"en": "to conquer a fortress",
"av": "хъала бахъизе"
},
{
"en": "man has conquered space",
"av": "инсанас тӏадгьава квегъана"
}
]
},
{
"text": "мутӏигӏ гьабизе",
"precomment": "subdue; force to submit",
"labels": [
"figuratively"
],
"examples": [
{
"en": "to conquer nature",
"av": "тӏабигӏат квегъизе"
}
]
},
{
"text": "асир гьабизе, кверде босизе",
"precomment": "to captivate",
"labels": [
"figuratively"
],
"examples": [
{
"en": "win someone's heart",
"av": "лъил букӏаниги ракӏ асир гьабизе (кверде восизе), живго вокьизавизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "conquer; win",
"stress": 7,
"forms": [
"завоевать"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "бахъизе, кверщел гьабизе, кодобе босизе",
"precomment": "someone/something, to capture, to conquer",
"examples": [
{
"en": "conquer a country",
"av": "улка бахъизе, улкаялда кверщел гьабизе"
}
]
},
{
"text": "босизе, лъугьинабизе, бижизабизе",
"precomment": "what",
"labels": [
"figuratively"
],
"examples": [
{
"en": "win freedom",
"av": "эркенлъи босизе"
},
{
"en": "gain trust",
"av": "божилъи бижизабизе"
},
{
"en": "win sympathies",
"av": "рокьи бижизабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "conquest",
"stress": 7,
"stem": "ЗАВОЕВАНИ",
"forms": [
"завоевание"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "бахъи, кодобе боси, кверщел гьаби",
"precomment": "by the verb to conquer",
"examples": [
{
"en": "conquest of the North Pole",
"av": "Северияб полюс кодобе боси, Северияб полюсалда кверщел гьаби"
}
]
},
{
"text": "бергьенлъи",
"precomment": "achievement, acquisition"
}
]
}
{
"word": "conquest",
"stress": 6,
"forms": [
"покорение"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "мутӏигӏ гьаби, кодобе боси, кверщел гьаби, бахъи",
"precomment": "by the verb to conquer",
"examples": [
{
"en": "conquest of nature",
"av": "тӏабигӏат мутӏигӏ гьаби"
}
]
}
]
}
{
"word": "consanguineous",
"stress": 8,
"stem": "ЕДИНОКРОВН",
"forms": [
"единокровный",
"единокровная",
"единокровное"
],
"senses": [
{
"text": "эмен цояв, эбел батӏияв",
"precomment": "from the same father",
"examples": [
{
"en": "blood brothers",
"av": "эмен цоял, эбел батӏиял вацал"
}
]
},
{
"text": "цо къавмалъул, цо тухум-кьибилалъул (чи)",
"precomment": "connected by common origin"
}
]
}
{
"word": "conscience",
"stress": 2,
"stem": "СОВЕСТ",
"forms": [
"совесть"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "нич, намус, яхӏ-намус",
"examples": [
{
"en": "people with a clear conscience",
"av": "яхӏ-намус бацӏцӏадал гӏадамал"
},
{
"en": "without a twinge of conscience",
"av": "нич-намус гьечӏого"
},
{
"en": "to tell the truth",
"av": "битӏахъе (намус бацӏцӏадго) бицани"
},
{
"en": "he has neither shame nor conscience",
"av": "нич-намус гьечӏо досда"
}
]
}
]
}
{
"word": "conscientious",
"stress": 7,
"forms": [
"добросовестный",
"добросовестная",
"добросовестное"
],
"senses": [
{
"text": "ракӏ бацӏцӏадав; хӏалалав, яхӏ-намус бугев; тӏаде босараб иш (лъикӏ) берцинго тӏубалев",
"examples": [
{
"en": "conscientious worker",
"av": "жиндаго тӏад къараб иш (лъикӏ) берцинго тӏубалев хӏалтӏухъан"
}
]
}
]
}
{
"word": "conscientious",
"stress": 2,
"forms": [
"совестливый",
"совестливая",
"совестливое"
],
"senses": [
{
"text": "намус бугев, намусалда рекъон гурони щибниги гьабуларев"
}
]
}
{
"word": "conscientiously",
"stress": 7,
"forms": [
"добросовестно"
],
"labels": [
"adverb"
],
"senses": [
{
"text": "ракӏ бацӏцӏадго, хӏалалго",
"examples": [
{
"en": "conscientiously discharge one's duties",
"av": "жиндаго тӏадал ишал ракӏ бацӏцӏадго тӏуразе"
}
]
}
]
}
{
"word": "conscientiousness",
"stress": 7,
"forms": [
"добросовестность"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "яхӏ-намус буголъи, ракӏ бацӏцӏалъи"
}
]
}
{
"word": "conscious",
"stress": 5,
"stem": "СОЗНАТЕЛЬН",
"forms": [
"сознательный",
"сознательная",
"сознательное"
],
"senses": [
{
"text": "гӏакълу, лъай, бичӏчӏ бугев",
"precomment": "conscious"
},
{
"text": "хӏакъикъат, магӏна лъалев",
"examples": [
{
"en": "conscious attitude",
"av": "хӏакъикъияб, бичӏчӏи бугеб бербалагьи"
}
]
},
{
"text": "ургъунго, лъалаго гьабураб",
"precomment": "premeditated",
"examples": [
{
"en": "deliberate deception",
"av": "ургъунго, лъалаго гьабураб хӏарам"
}
]
}
]
}
{
"word": "consciously",
"stress": 5,
"forms": [
"сознательно"
],
"labels": [
"adverb"
],
"senses": [
{
"text": "ургъунго, лъалаго, лъан",
"examples": [
{
"en": "conscientiously approach one's duties",
"av": "жиндирго тӏадал ишазде бичӏчӏи бугеб бербалагьи гьабизе"
}
]
},
{
"text": "бичӏчӏун"
}
]
}
consciousness, awareness
сообщить о неточности{
"word": "consciousness, awareness",
"stress": 5,
"forms": [
"сознательность"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "бичӏчӏи буголъи",
"examples": [
{
"en": "to show consciousness; to show civic awareness",
"av": "бичӏчӏи буголъи бихьизабизе"
}
]
},
{
"text": "хӏакъикъат битӏун бичӏчӏизе кӏвей"
}
]
}
{
"word": "consciousness; mind",
"stress": 5,
"stem": "СОЗНАНИ",
"forms": [
"сознание"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "щибниги жоялъул хӏакъикъат, магӏна лъай; бичӏчӏун лъай",
"examples": [
{
"en": "awareness of one's guilt",
"av": "жиндирго гӏайиб бичӏчӏи"
}
]
},
{
"text": "пикру бичӏчӏи, лъай",
"examples": [
{
"en": "awareness of the awkwardness of what was said",
"av": "абураб жоялъул къагӏида гьечӏолъи лъай, бичӏчӏи"
}
]
},
{
"text": "лъавуда вукӏин",
"examples": [
{
"en": "to lie unconscious",
"av": "лъавудаса ун вегизе"
},
{
"en": "to regain consciousness",
"av": "лъавуде вачӏине"
}
]
},
{
"text": "сознание",
"comment": "тӏадегӏанаб, цохӏо инсанасе хасиятаб сверухъе бугеб дунял бичӏчӏи, гьелъие къимат кьун бажари",
"labels": [
"philosophy"
]
}
]
}
{
"word": "conscription",
"stress": 8,
"forms": [
"призывной",
"призывная",
"призывное"
],
"senses": [
{
"text": "армиялда хъулухъ гьабизе ахӏиялда бухьараб",
"labels": [
"military term"
],
"examples": [
{
"en": "draft board",
"av": "армиялда хъулухъ гьабизе ритӏулел данделъулеб бакӏ",
"comment": "пункт"
},
{
"en": "draft age",
"av": "армиялде ахӏизе гӏураб ригь, гӏел"
}
]
}
]
}
{
"word": "conscript; draftee",
"stress": 8,
"forms": [
"призывник"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "призывник",
"comment": "армиялда хъулухъ гьабизе ахӏулев,вачунев чи",
"labels": [
"military term"
]
}
]
}
consequence; investigation
сообщить о неточности{
"word": "consequence; investigation",
"stress": 3,
"stem": "СЛЕДСТВИ",
"homonym": 1,
"forms": [
"следствие"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "хӏасил",
"precomment": "result",
"examples": [
{
"en": "no effect without a cause",
"av": "гӏилла гьечӏеб хӏасил букӏунаро",
"comment": "цо гӏилла гьечӏого, хӏасил гьабуларо"
}
]
}
]
}
consequence; investigation
сообщить о неточности{
"word": "consequence; investigation",
"stress": 3,
"stem": "СЛЕДСТВИ",
"homonym": 2,
"forms": [
"следствие"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "следствие, цӏех-рех",
"precomment": "investigation",
"comment": "такъсирияб ишалъул цӏех-рех гьаби",
"labels": [
"legal term"
],
"examples": [
{
"en": "judicial investigation; trial",
"av": "судалъул цӏех-рех"
},
{
"en": "conduct an investigation",
"av": "цӏех-рех гьабизе"
},
{
"en": "be under investigation",
"av": "цӏех-рехалда гъоркь вукӏине"
}
]
}
]
}
{
"word": "consequently",
"stress": 3,
"forms": [
"следовательно"
],
"labels": [
"conjunction"
],
"senses": [
{
"text": "гьедин бугелъул, гьединлъидал",
"comment": "значит, поэтому"
}
]
}
{
"word": "conservatism",
"stress": 10,
"forms": [
"консервативность"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "цӏияб жоялда данде чӏей; цебе букӏараб бецци",
"examples": [
{
"en": "conservatism of views",
"av": "цӏиял пикрабазда дандеккунгутӏи"
}
]
}
]
}
{
"word": "conservatism",
"stress": 10,
"forms": [
"консерватизм"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "консерватизм",
"comment": "кинабго цӏиябщиналда данде чӏей, басриялъул рахъ кквей"
}
]
}
{
"word": "conservative",
"stress": 10,
"stem": "КОНСЕРВАТИВН",
"forms": [
"консервативный",
"консервативная",
"консервативное"
],
"senses": [
{
"text": "цӏиябщиналда данде чӏараб, консервативияб"
},
{
"text": "операция гьабичӏого, тӏубалеб",
"labels": [
"medicine"
]
}
]
}
{
"word": "conservative",
"stress": 8,
"forms": [
"консерватор"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "консерватор",
"comment": "1 консервативиял пикрабазул чи; 2 консервативияб партиялъул член"
}
]
}
{
"word": "conservatory",
"stress": 10,
"forms": [
"консерватория"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "консерватория",
"comment": "тӏадегӏанаб музыкалияб цӏалул заведение"
}
]
}
{
"word": "considerable; fair",
"stress": 4,
"stem": "ИЗРЯДН",
"forms": [
"изрядный",
"изрядная",
"изрядное"
],
"labels": [
"colloquial word"
],
"senses": [
{
"text": "кӏудияб; гӏемераб; гӏезегӏанаб",
"precomment": "significant; considerable",
"examples": [
{
"en": "a considerable sum of money",
"av": "гӏарцул гӏезегӏанаб къадар"
},
{
"en": "considerable distance",
"av": "кӏудияб (гӏураб) манзил"
}
]
}
]
}
considerable; not small
сообщить о неточности{
"word": "considerable; not small",
"stress": 4,
"stem": "НЕМАЛ",
"forms": [
"немалый",
"немалая",
"немалое"
],
"senses": [
{
"text": "гӏемераб, гӏезегӏанаб, лъикӏалангояб, дагьаб гьечӏеб",
"examples": [
{
"en": "we have traveled a long way",
"av": "нижеца нахъа тана дагьаб гьечӏеб нух"
},
{
"en": "pay a lot of money",
"av": "гӏезегӏан гӏарац кьезе"
}
]
}
]
}
{
"word": "consideration",
"stress": 9,
"forms": [
"рассмотрение"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "бала-гъалагьи, балагьи, цӏех-рех гьаби, хал гьаби",
"precomment": "by the verb consider"
}
]
}
consideration; thought
сообщить о неточности{
"word": "consideration; thought",
"stress": 8,
"stem": "СООБРАЖЕНИ",
"forms": [
"соображение"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "хӏисаб гьаби, ургъи"
},
{
"text": "пикру",
"examples": [
{
"en": "I have my own views on this matter",
"av": "гьелъулъ буго кинабго магӏна, аслу"
}
]
},
{
"text": "гӏилла, сабаб",
"examples": [
{
"en": "for economic reasons",
"av": "экономикиял гӏиллабазе гӏоло"
}
]
}
]
}
{
"word": "consignee",
"stress": 11,
"forms": [
"грузополучатель"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "жиндир адресалда къайи бачӏарав чи"
}
]
}
{
"word": "consignor; shipper",
"stress": 12,
"forms": [
"грузоотправитель"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "къайи (юк) битӏулев чи"
}
]
}
{
"word": "consist",
"stress": 6,
"forms": [
"состоять"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "букӏине; данде гьабун букӏине",
"precomment": "from someone",
"examples": [
{
"en": "the apartment consists of three rooms",
"av": "квартираялда лъабго рукъ буго"
},
{
"en": "the commission consists of five people",
"av": "комиссиялда щуго чи вуго"
},
{
"en": "the group consists of different people",
"av": "къокъа (группа) батӏибатӏиял гӏадамаздасан данде гьабураб буго"
}
]
},
{
"text": "букӏине",
"precomment": "who, in what, on what (be, located)",
"examples": [
{
"en": "be a member of a party",
"av": "партиялда вукӏине"
},
{
"en": "be married",
"av": "ригьнада вукӏине (йикӏине)"
},
{
"en": "be a dependent",
"av": "къайимлъиялда вукӏине"
},
{
"en": "to serve as chairman",
"av": "председателлъун вукӏине"
}
]
},
{
"precomment": "in what (to consist)",
"examples": [
{
"en": "what are his duties?",
"av": "гъосул тӏадал ишал кинал, щал ругел?"
}
]
}
]
}
{
"word": "consistent",
"stress": 5,
"stem": "ПОСЛЕДОВАТЕЛЬН",
"forms": [
"последовательный",
"последовательная",
"последовательное"
],
"senses": [
{
"text": "цоцада хадуб тартибалда бачӏунеб, гьабулеб; хадуб-цебе лъугьунеб, тартибалда унеб",
"precomment": "consecutive"
},
{
"text": "пикруялда данде кколеб, рекъон бачӏунеб",
"precomment": "logical"
}
]
}
{
"word": "consistently",
"stress": 5,
"forms": [
"последовательно"
],
"labels": [
"adverb"
],
"senses": [
{
"text": "тартибалда, гьоркьоса къотӏичӏого, тӏечӏого"
}
]
}
{
"word": "consist (in)",
"stress": 7,
"forms": [
"заключаться"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "кибниги букӏине",
"precomment": "be in something"
},
{
"text": "тӏубазе, лъугӏизе",
"precomment": "to end",
"examples": [
{
"en": "the letter concludes with wishes",
"av": "кагъат рахьиялдалъун лъугӏун буго"
}
]
},
{
"text": "букӏине, ккезе",
"precomment": "consist in something",
"examples": [
{
"en": "these words have a special meaning",
"av": "гьел рагӏабазулъ хасаб магӏна буго"
}
]
}
]
}
{
"word": "consolation",
"stress": 5,
"stem": "УТЕШЕНИ",
"forms": [
"утешение"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "ракӏ гъезаби, гӏодове вуссинави, ракӏ бохизаби, ракӏ чучизаби",
"precomment": "by the verb comfort"
},
{
"text": "ракӏ гъей, хӏал хьей, ракӏ бохи, ракӏ чучи",
"precomment": "by the verb to be comforted"
},
{
"text": "ракӏ гъезабулеб, ракӏ бохизабулеб, ракӏ чучизабулеб иш",
"precomment": "bringing joy",
"labels": [
"figuratively"
]
}
]
}
{
"word": "consolidate",
"stress": 8,
"forms": [
"закреплять(ся)"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"see_also": [
{
"target": "закрепить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "consolidate",
"stress": 9,
"forms": [
"консолидировать"
],
"labels": [
"perfective aspect",
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "цолъизаризе, гъункизаризе",
"precomment": "what, to unite",
"examples": [
{
"en": "consolidate all the forces of peace supporters",
"av": "рекъел цӏунулезул киналго къуватал цолъизаризе"
}
]
},
{
"text": "къокъаб заманалъулаб налъи халатаб заманалъулалде сверизабизе",
"precomment": "what",
"examples": [
{
"en": "consolidate loans",
"av": "заемал рецӏулеб болжал цӏикӏкӏинабизе"
}
]
}
]
}
consolidated; composite
сообщить о неточности{
"word": "consolidated; composite",
"stress": 3,
"stem": "СВОДН",
"forms": [
"сводный",
"сводная",
"сводное"
],
"senses": [
{
"text": "хӏасил босараб, киналъулго хӏасиллъун бугеб",
"precomment": "summarizing",
"examples": [
{
"en": "consolidated report; summary report",
"av": "кинабго данде босараб отчет"
},
{
"en": "summary table",
"av": "хӏасилаб таблица"
}
]
},
{
"text": "цойиде данде бакӏарараб, цойиде данде гьабураб, батӏибатӏиял материалал, бутӏаби цойиде ракӏарараб",
"precomment": "composed of parts",
"examples": [
{
"en": "combined battalion",
"av": "цойиде кӏутӏараб батальон"
}
]
},
{
"precomment": "about a relative",
"examples": [
{
"en": "stepbrother",
"av": "бесдал вац, эбел яги эмен батӏияв вац"
},
{
"en": "stepsister",
"av": "бесдал яц, эбел яги эмен батӏияй яц"
}
]
}
]
}
{
"word": "consolidation",
"stress": 9,
"forms": [
"консолидация"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "цолъизаби, гъункизаби",
"precomment": "by the verb to consolidate",
"examples": [
{
"en": "consolidation of forces",
"av": "къуватал цолъизари"
}
]
},
{
"text": "цолъи, гъунки",
"precomment": "according to the verb to consolidate"
}
]
}
{
"word": "consolidation",
"stress": 4,
"forms": [
"упрочение"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "щулалъизаби, щула гьаби",
"precomment": "on the verb упрочить"
},
{
"text": "щулалъи",
"precomment": "by the verb to consolidate"
}
]
}
consolidation; fixing
сообщить о неточности{
"word": "consolidation; fixing",
"stress": 8,
"forms": [
"закрепление"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "щулалъизаби, щула гьаби",
"precomment": "according to the verb to secure"
},
{
"text": "щулалъи",
"precomment": "by the verb to anchor"
}
]
}
{
"word": "consolidation; unity",
"stress": 6,
"forms": [
"сплочение"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "цоцалъ щулалъизари, гъункизари",
"precomment": "per verb to unite"
},
{
"text": "цолъи, гъунки",
"precomment": "by the verb to unite"
}
]
}
{
"word": "consoling",
"stress": 5,
"stem": "УТЕШИТЕЛЬН",
"forms": [
"утешительный",
"утешительная",
"утешительное"
],
"senses": [
{
"text": "ракӏ гъезабулеб, хӏал хьезабулеб, ракӏ бохизабулеб, ракӏ чучизабулеб",
"examples": [
{
"en": "consoling news",
"av": "ракӏ бохизабулеб хабар"
}
]
}
]
}
{
"word": "consonance",
"stress": 5,
"forms": [
"созвучие"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "гьаракь рекъей (кӏиго-лъабго батӏияб); бакъан рекъей",
"labels": [
"music"
]
}
]
}
consonant; in tune with
сообщить о неточности{
"word": "consonant; in tune with",
"stress": 5,
"forms": [
"созвучный",
"созвучная",
"созвучное"
],
"senses": [
{
"text": "гьаркьал цоцазда рекъон ккараб, цоцалъ гьаракь рекъараб",
"labels": [
"music"
]
},
{
"text": "бакъан рекъараб; тӏубанго данде кколеб",
"precomment": "fully corresponding",
"labels": [
"figuratively"
]
}
]
}
{
"word": "conspiracy",
"stress": 2,
"homonym": 1,
"forms": [
"заговор"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "гъоркьан рекъей (къотӏи), лъидениги, сундениги данде чангояс гьабураб балъгояб къотӏи",
"examples": [
{
"en": "to uncover a conspiracy",
"av": "балъгояб къотӏи тӏатинабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "conspiracy",
"stress": 2,
"homonym": 2,
"forms": [
"заговор"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "дугӏа",
"precomment": "incantation; spell",
"examples": [
{
"en": "charm against toothache",
"av": "цабзазул унти къотӏизе цӏалулеб дугӏа"
}
]
}
]
}
{
"word": "conspiracy; secrecy",
"stress": 8,
"forms": [
"конспирация"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "конспирация",
"comment": "балъгояб гӏуцӏиялъ жиндирго къасдал цӏунизе гьабулеб хӏалтӏи, гьеб балъголъи цӏуни"
}
]
}
{
"word": "conspirator",
"stress": 6,
"forms": [
"заговорщик"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "балъгояб къотӏиялъул гӏахьалчи"
}
]
}
{
"word": "conspirator",
"stress": 8,
"forms": [
"конспиратор"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "конспиратор",
"comment": "балъго хӏалтӏулев чи"
}
]
}
{
"word": "conspiratorial",
"stress": 10,
"stem": "КОНСПИРАТИВН",
"forms": [
"конспиративный",
"конспиративная",
"конспиративное"
],
"senses": [
{
"text": "балъгояб, бахчараб, конспирация цӏунараб",
"examples": [
{
"en": "conspiratorial meeting",
"av": "балъгояб данделъи"
}
]
}
]
}
conspiratorial nature
сообщить о неточности{
"word": "conspiratorial nature",
"stress": 10,
"forms": [
"конспиративность"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "конспирация цӏуни"
}
]
}
{
"word": "conspire",
"stress": 10,
"forms": [
"законспирировать"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "балъгояблъун гьабизе",
"precomment": "what",
"examples": [
{
"en": "conceal a safe house",
"av": "данделъизе бугеб рукъ балъго гьабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "constantly",
"stress": 6,
"forms": [
"постоянно"
],
"labels": [
"adverb"
],
"senses": [
{
"text": "гьоркьоса къотӏичӏого, кидаго"
}
]
}
constantly; unremittingly
сообщить о неточности{
"word": "constantly; unremittingly",
"stress": 6,
"forms": [
"неотлучно"
],
"labels": [
"adverb"
],
"senses": [
{
"text": "тӏечӏого, цадахъ",
"precomment": "inseparably"
},
{
"text": "кидаго",
"precomment": "constantly"
}
]
}
{
"word": "constellation",
"stress": 5,
"forms": [
"созвездие"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "цо цӏар лъураб цо чанго цӏвабзазул группа",
"labels": [
"astronomy"
]
}
]
}
{
"word": "constipation",
"stress": 4,
"homonym": 1,
"forms": [
"запор"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "рахай; тугъас; кӏулал",
"examples": [
{
"en": "the gates are locked",
"av": "каву рахан буго, кавуялда тугъас бан буго"
}
]
}
]
}
{
"word": "constipation",
"stress": 4,
"homonym": 2,
"forms": [
"запор"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "гъиз свари",
"labels": [
"medicine"
]
}
]
}
{
"word": "constitution",
"stress": 8,
"forms": [
"конституция"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "конституция",
"precomment": "basic law",
"comment": "пачалихъалъул аслияб закон"
},
{
"text": "чорхол гӏуцӏи",
"precomment": "physique"
}
]
}
{
"word": "constitutional",
"stress": 11,
"stem": "КОНСТИТУЦИОНН",
"forms": [
"конституционный",
"конституционная",
"конституционное"
],
"senses": [
{
"text": "конституциялъулаб",
"examples": [
{
"en": "constitutional law",
"av": "конституциялъулаб закон"
}
]
},
{
"text": "парччахӏасул хӏакимлъиялъе конституциялъ гӏурхъи чӏвараб пачалихъияб гӏуцӏи, конституциялъулаб монархия",
"precomment": "constitutional monarchy"
}
]
}
{
"word": "constitutional; walk",
"stress": 5,
"forms": [
"моцион"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "хьвади, рилълъанхъи",
"comment": "сахлъи щулалъиялъе яги хӏухьбахъиялъе гьабулеб"
}
]
}
{
"word": "constitution; build",
"stress": 6,
"forms": [
"комплекция"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "къаркъала, чорхол куц",
"examples": [
{
"en": "stout build",
"av": "цӏураб, кьарияб къаркъала"
}
]
}
]
}
{
"word": "constrained; cramped",
"stem": "СТЕСНЁНН",
"forms": [
"стеснённый",
"стеснённая",
"стеснённое"
],
"senses": [
{
"text": "эркенлъи гьечӏеб; данде къазабураб, цоцалъ къараб",
"precomment": "about movements"
},
{
"text": "захӏматаб",
"examples": [
{
"en": "in strained circumstances; in tight spots",
"av": "захӏматал ахӏвал-хӏалазда"
}
]
}
]
}
{
"word": "constrained; forced",
"stem": "ПРИНУЖДЁНН",
"forms": [
"принуждённый",
"принуждённая",
"принуждённое"
],
"senses": [
{
"text": "хӏалица гьабураб, тӏабигӏияб гуреб",
"examples": [
{
"en": "forced smile",
"av": "хӏалица гьабураб гьими"
}
]
}
]
}
{
"word": "constraint",
"stress": 3,
"forms": [
"скованность"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "ккурав гӏадин вукӏин, гӏуни",
"examples": [
{
"en": "stiffness of movements",
"av": "рагъа-рашариялъе эркенлъи гьечӏолъи"
}
]
}
]
}
{
"word": "constraint",
"stress": 6,
"forms": [
"стеснение"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "гӏурхъи чӏван чӏезаби; цухъу-рухъун къварид гьаби",
"precomment": "restriction; limitation"
},
{
"text": "хӏухьел босизе (цӏазе) захӏмалъи",
"precomment": "difficulty breathing"
},
{
"text": "нахъекъай, нечей, намуслъи",
"precomment": "shyness; timidity",
"examples": [
{
"en": "without any constraints",
"av": "щибниги нич гьечӏого"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "стеснить",
"kind": "from"
}
]
}
constraint; awkwardness
сообщить о неточности{
"word": "constraint; awkwardness",
"forms": [
"принуждённость"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "хьвада-чӏвадиялда, кӏалъаялъулъ гӏадатлъи, эркенлъи гьечӏолъи; санагӏалъи гьечӏеб хӏал"
}
]
}
{
"word": "construct",
"stress": 7,
"forms": [
"сооружать"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"see_also": [
{
"target": "соорудить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "construction",
"stress": 7,
"stem": "КОНСТРУКЦИ",
"forms": [
"конструкция"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "конструкция",
"comment": "сундул бугониги гӏуцӏи, алатазул дандеккей",
"examples": [
{
"en": "new design aircraft",
"av": "цӏияб конструкциялъул самолет"
}
]
},
{
"text": "конструкция",
"precomment": "structure",
"examples": [
{
"en": "steel structures",
"av": "чармил конструкцияби"
}
]
},
{
"text": "конструкция",
"comment": "грамматикиял бухьеназухъ балагьун, рагӏабазул гьоркьорлъаби",
"labels": [
"grammar"
],
"examples": [
{
"en": "syntactic construction",
"av": "синтаксисияб гӏуцӏи"
}
]
}
]
}
{
"word": "construction",
"stress": 7,
"forms": [
"построение"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "гӏуцӏи",
"comment": "build according to the verb",
"examples": [
{
"en": "building of the communist society",
"av": "коммунистияб общество гӏуцӏи"
}
],
"comment_lang": "ru"
},
{
"text": "гӏуцӏи",
"precomment": "construction",
"examples": [
{
"en": "sentence structure",
"av": "предложениялъул гӏуцӏи"
}
]
},
{
"text": "кьерда чӏезари; кьерда чӏолеб къагӏида",
"precomment": "whom-what",
"labels": [
"military term"
]
}
]
}
{
"word": "construction",
"stress": 5,
"stem": "СТРОИТЕЛЬН",
"forms": [
"строительный",
"строительная",
"строительное"
],
"senses": [
{
"text": "баялъул, гӏуцӏиялъул",
"precomment": "righ",
"examples": [
{
"en": "construction works",
"av": "(ригь) баялъул хӏалтӏаби"
},
{
"en": "building material",
"av": "ригь базе хӏажалъулеб материал, рихьи-цӏул"
}
]
}
]
}
{
"word": "construction",
"stress": 5,
"forms": [
"строительство"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "бай, гӏуцӏи, сокӏкӏин",
"precomment": "process",
"examples": [
{
"en": "school construction",
"av": "школал рай"
}
]
},
{
"text": "ралел ругел рукъзал, мина балеб бакӏ",
"precomment": "object"
}
]
}
{
"word": "construction site",
"stress": 4,
"stem": "СТРОЙК",
"forms": [
"стройка"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "бай, гьаби, гӏуцӏи",
"precomment": "by the verb to build"
},
{
"text": "ригь балеб бакӏ; бараб ригь, мина",
"precomment": "construction object",
"examples": [
{
"en": "work at a construction site",
"av": "ригь балеб бакӏалда хӏалтӏизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "constructive",
"stress": 10,
"stem": "КОНСТРУКТИВН",
"forms": [
"конструктивный",
"конструктивная",
"конструктивное"
],
"senses": [
{
"text": "конструктивияб, гӏуцӏиялда хурхараб",
"examples": [
{
"en": "structural features of the building",
"av": "мина бан бугеб къагӏидаялъул хаслъаби"
}
]
},
{
"text": "сундуениги кьучӏлъун букӏине бегьулеб, ярагьунеб",
"precomment": "business",
"examples": [
{
"en": "constructive proposal",
"av": "ярагьунеб предложение (цебелъей)"
}
]
}
]
}
{
"word": "constructive",
"stress": 6,
"forms": [
"созидательный",
"созидательная",
"созидательное"
],
"senses": [
{
"text": "бижизабиялда бухьараб"
},
{
"text": "гӏуцӏиялда бараб"
}
]
}
{
"word": "consul",
"stress": 2,
"forms": [
"консул"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "консул",
"comment": "пачалихъалъул мурадал цойги пачалихъалда цере лъезе ва цӏунизе гьенив тарав вакил",
"examples": [
{
"en": "consul general",
"av": "генералияв консул"
}
]
}
]
}
{
"word": "consulate",
"stress": 2,
"forms": [
"консульство"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "консульство",
"comment": "консул бетӏералда вугеб вакиллъи ва гьеб жаниб бугеб мина",
"examples": [
{
"en": "Russian consulate",
"av": "Россиялъул консульство"
}
]
}
]
}
{
"word": "consult",
"stress": 9,
"forms": [
"консультироваться"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "консультация щвезе",
"precomment": "with whom-what"
}
]
}
{
"word": "consult",
"stress": 12,
"forms": [
"проконсультировать"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "консультация гьабизе",
"precomment": "whom-what"
}
]
}
{
"word": "consult",
"stress": 12,
"forms": [
"проконсультироваться"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "консультациялъе ине, консультация щвезе"
}
]
}
{
"word": "consult",
"stress": 6,
"forms": [
"совещаться"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "гӏакълу дандбазе, мушавара гьабизе, совещание гьабизе"
}
]
}
{
"word": "consultant, adviser",
"stress": 9,
"forms": [
"консультант"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "консультант",
"comment": "консультация кьолев, гьабулев чи"
}
]
}
{
"word": "consultation",
"stress": 9,
"stem": "КОНСУЛЬТАЦИ",
"forms": [
"консультация"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "консультация",
"comment": "специалистаз кинаб бугониги суал гьоркьоб лъей",
"examples": [
{
"en": "convene a legal consultation",
"av": "юристазул консультация ахӏизе"
}
]
},
{
"text": "консультация",
"comment": "цо кинаб бугониги суалалда тӏасан специалистас кьолеб баян, гьабулеб малъи"
},
{
"text": "консультация",
"comment": "кинал ругониги суалазе баянал кьолеб учреждение",
"examples": [
{
"en": "child welfare clinic",
"av": "лъималазул сахлъиялъул малъа-хъваял гьарулеб бакӏ, лъималазул консультация"
}
]
}
]
}
consultative; deliberative
сообщить о неточности{
"word": "consultative; deliberative",
"stress": 6,
"forms": [
"совещательный",
"совещательная",
"совещательное"
],
"senses": [
{
"text": "кинаб бугониги суал гьоркьоб лъолелъул, гӏахьаллъизе ихтияр бугев, амма тӏубазабизе ихтияр гьечӏев"
},
{
"text": "совещаниязе бугеб",
"comment": "рукъ"
}
]
}
{
"word": "consult; confer",
"stress": 4,
"forms": [
"советоваться"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "гӏакълу дандбазе",
"precomment": "with whom",
"examples": [
{
"en": "consult with friends",
"av": "гьудулзабазда гӏакълу дандбазе"
}
]
}
]
}
{
"word": "consume",
"stress": 8,
"forms": [
"потреблять"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "пайда босизе, хӏалтӏизабизе",
"precomment": "what (to use)",
"examples": [
{
"en": "consume electricity",
"av": "электроэнергиялдаса (токалдаса) пайда босизе"
}
]
},
{
"text": "квание, гьекъезе хӏалтӏизабизе",
"precomment": "what (to eat, drink)"
}
]
}
{
"word": "consumer",
"stress": 7,
"forms": [
"потребитель"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "лъица букӏаниги гьабураб къайиялдасан, сурсаталдасан пайда босулев чи, къайи босулев чи"
},
{
"text": "къайи босулеб идара"
}
]
}
{
"word": "consumer goods",
"stress": 8,
"forms": [
"ширпотреб"
],
"labels": [
"colloquial word",
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "ширпотреб",
"comment": "халкъалъ гӏемер пайда босулеб къайи",
"examples": [
{
"en": "production of consumer goods",
"av": "халкъалъ гӏемер пайда босулеб къайи гьаби"
}
]
}
]
}
{
"word": "consume; devour",
"stress": 5,
"forms": [
"снедать"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "гӏазаб чӏамизабизе, гӏакъуба кьезе"
},
{
"text": "кваназе"
}
]
}
{
"word": "consumption",
"stress": 8,
"stem": "ПОТРЕБЛЕНИ",
"forms": [
"потребление"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "пайда боси, хӏалтӏизаби",
"precomment": "according to the verb to consume",
"examples": [
{
"en": "consumer goods",
"av": "гӏемеразе хӏажатаб, гӏемер хӏалтӏизабулеб къайи"
}
]
}
]
}
consumption; tuberculosis
сообщить о неточности{
"word": "consumption; tuberculosis",
"stress": 4,
"forms": [
"чахотка"
],
"labels": [
"colloquial (vernacular) word",
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "чахотка, гьуърузул туберкулез",
"examples": [
{
"en": "galloping consumption",
"av": "хехго кутаклъулеб (цӏикӏкӏунеб) гьуърузул туберкулез",
"labels": [
"разговорное слово"
]
},
{
"en": "pocket consumption",
"av": "гӏарац лъугӏун хутӏи",
"labels": [
"разговорное слово",
"шутливое",
"устаревшее слово"
]
}
]
}
]
}
consumptive; tuberculous
сообщить о неточности{
"word": "consumptive; tuberculous",
"stress": 4,
"stem": "ЧАХОТОЧН",
"forms": [
"чахоточный",
"чахоточная",
"чахоточное"
],
"labels": [
"colloquial (vernacular) word"
],
"senses": [
{
"text": "чахоткаялъулаб, туберкулезалъулаб, гьуърузул унтияльулаб",
"examples": [
{
"en": "consumptive patient",
"av": "чахоткаялъ унтарав"
},
{
"en": "consumptive cough",
"av": "туберкулезалъулаб хӏалцен"
}
]
},
{
"text": "чахоткаялъ унтарав(-й)",
"precomment": "as noun: consumptive"
}
]
}
{
"word": "contact",
"stress": 5,
"forms": [
"контакт"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "бухьен, гьоркьоблъи",
"precomment": "contact; touching",
"examples": [
{
"en": "to get infected upon contact with a sick person",
"av": "унтарасулгун бухьен букӏиналдалъун унти бахине"
}
]
},
{
"text": "хурхен",
"precomment": "close communication",
"examples": [
{
"en": "establish contact",
"av": "хурхен рукӏалиде ккезабизе"
},
{
"en": "to make contact",
"av": "хурхен букӏинабизе"
}
]
},
{
"text": "контакт",
"comment": "ток бачунел кваразул рацӏцӏи, гьел цолъараб бакӏ",
"labels": [
"technology"
]
}
]
}
{
"word": "contact",
"stress": 8,
"forms": [
"контактировать"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "контакталда (хурхеналда) вукӏине",
"examples": [
{
"en": "contact with infectious patients",
"av": "рахунел унтаби ругезулгун контакталда вукӏине"
}
]
}
]
}
{
"word": "contact; touching",
"stress": 12,
"stem": "СОПРИКОСНОВЕНИ",
"forms": [
"соприкосновение"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "цоцада хъвай, цоцадехун хурхен",
"examples": [
{
"en": "point of contact",
"av": "цоцада хъвараб бакӏ"
}
]
},
{
"text": "лъай-хъвай, цоцазулгун гьоркьоблъи",
"labels": [
"figuratively"
]
}
]
}
{
"word": "contagious",
"stress": 6,
"stem": "ЗАРАЗИТЕЛЬН",
"forms": [
"заразительный",
"заразительная",
"заразительное"
],
"senses": [
{
"text": "бахунеб, бахине бегьулеб",
"precomment": "in the literal and figurative sense",
"examples": [
{
"en": "the disease is contagious",
"av": "унти цогидазде бахуна"
},
{
"en": "infectious laughter",
"av": "цогидазде бахунеб релъи (цогидалги релъизарулеб унти)"
}
]
}
]
}
{
"word": "contagious",
"stress": 4,
"stem": "ЗАРАЗН",
"forms": [
"заразный",
"заразная",
"заразное"
],
"senses": [
{
"text": "бахунеб",
"examples": [
{
"en": "contagious disease",
"av": "бахунеб унти"
},
{
"en": "contagious patient",
"av": "бахунеб унтуца унтарав чи"
}
]
}
]
}
{
"word": "contain",
"stress": 6,
"stem": "СДЕРЖА",
"forms": [
"сдержать"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "ккун чӏезабизе, къан чӏезабизе, чӏезабизе кӏвезе",
"precomment": "stop someone/something",
"examples": [
{
"en": "to hold back horses",
"av": "чуял (нахъе) къан чӏезаризе"
}
]
},
{
"text": "чӏезабизе, нахъе къазабизе",
"precomment": "whom-what",
"comment": "удержать от каких-либо действий",
"labels": [
"figuratively"
],
"examples": [
{
"en": "hold back the enemy's onslaught",
"av": "тушманасул тӏадецуй чӏезабизе"
}
]
},
{
"text": "ккун чӏезабизе",
"precomment": "what",
"labels": [
"figuratively"
],
"examples": [
{
"en": "I barely held back my laughter",
"av": "дида релъи хӏалица кквезе кӏвана"
},
{
"en": "he barely restrained his anger",
"av": "гьес жиндирго ццин хӏалица ккун чӏезабуна"
}
]
},
{
"text": "тӏубазабизе",
"precomment": "(to accomplish) something",
"examples": [
{
"en": "keep one's word",
"av": "кьураб рагӏи тӏубазабизе, кквезе"
}
]
}
]
}
{
"word": "container",
"stress": 5,
"forms": [
"контейнер"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "контейнер",
"comment": "1 сунданиги гъорлъ жемичӏого, къайи-къоно батӏияб бакӏалде рехизе гьабураб къали, ящикӏ; 2 космосалъулаб ракетаялда аппаратура жаниб лъураб къали"
}
]
}
{
"word": "container",
"stress": 2,
"forms": [
"тара"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "тара",
"precomment": "packaging; packing",
"comment": "къайи-цӏа жаниб лъезе пайда босулел ящикӏал, къандалъаби, хъапал ва гь.ц.",
"examples": [
{
"en": "wooden containers",
"av": "цӏулал тара",
"comment": "ящикӏал"
}
]
},
{
"text": "тараялъул цӏайи",
"precomment": "packing weight"
}
]
}
{
"word": "contemporaries",
"stress": 6,
"forms": [
"одногодки",
"одногодок"
],
"labels": [
"plural",
"masculine gender"
],
"see_also": [
{
"target": "однолетки",
"kind": "see"
}
]
}
contemporaries; peers
сообщить о неточности{
"word": "contemporaries; peers",
"stress": 6,
"forms": [
"однолетки",
"однолеток"
],
"labels": [
"plural",
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "цо гӏелалъулал",
"examples": [
{
"en": "we are of the same age",
"av": "ниж довгун цо гӏелалъул ккола"
}
]
},
{
"text": "лъагӏараб (лъагӏел бараб) хӏайван",
"labels": [
"regional word"
],
"examples": [
{
"en": "foal of the same year",
"av": "лъагӏараб тайи"
}
]
}
]
}
{
"word": "contemporary",
"stress": 7,
"forms": [
"современник"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "цого заманалда гӏумру гьабурав, гьабулев чи, лъилниги-сундулниги заманалда гӏумру гьабурав чи",
"examples": [
{
"en": "contemporary of Pushkin",
"av": "Пушкинил заманалда вукӏарав чи"
}
]
}
]
}
{
"word": "contemporary",
"stress": 7,
"forms": [
"современница"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "цого заманалда гӏумру гьабурай гӏадан, лъилниги – сундулниги заманалда гӏумру гьабурай гӏадан"
}
]
}
{
"word": "contemptuous",
"stress": 6,
"forms": [
"презрительный",
"презрительная",
"презрительное"
],
"senses": [
{
"text": "рокьукълъи бихьизабулеб, рокьукълъи бачӏинабулеб (бижизабулеб)",
"examples": [
{
"en": "contemptuous tone",
"av": "рокьукълъи бижизабулеб каламалъул хасият (рокьукъаб гьаракь)"
}
]
}
]
}
{
"word": "content",
"stress": 7,
"stem": "СОДЕРЖАНИ",
"forms": [
"содержание"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "цӏуни, чӏезаби",
"precomment": "by the verb to contain",
"examples": [
{
"en": "keeping the house clean",
"av": "рукъ бацӏцӏадго чӏезаби"
}
]
},
{
"text": "хьихьи",
"precomment": "maintenance; support",
"examples": [
{
"en": "to be supported by someone",
"av": "лъилниги напакъаялда вукӏине, лъицаниги хьихьизе"
},
{
"en": "maintenance of a family",
"av": "хъизан хьихьи"
}
]
},
{
"text": "жаниб бугеб жо, магӏна, хӏасил",
"precomment": "topic; theme",
"examples": [
{
"en": "contents of the letter",
"av": "кагътил хӏасил, гьелда жаниб бугеб жо, магӏна"
}
]
},
{
"text": "хӏалтӏизаби, бетӏергьанлъи гьаби",
"comment": "кинаб бугониги предприятие, иш"
},
{
"text": "сундулъниги бугеб жоялъул къадар",
"precomment": "quantity of something in something",
"examples": [
{
"en": "sugar content in beets",
"av": "чӏакӏултӏаналъулъ чакаралъул къадар"
}
]
}
]
}
{
"word": "contentment",
"stress": 4,
"stem": "ДОВОЛЬСТВ",
"forms": [
"довольство"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "разилъи, разияб хӏал",
"precomment": "satisfaction",
"examples": [
{
"en": "contentment was written all over his face",
"av": "досул гьурмада разилъи бихьулеб букӏана (хъван букӏана)"
}
]
},
{
"text": "рес буголъи, гьарзалъи",
"precomment": "affluence; prosperity",
"labels": [
"colloquial word"
],
"examples": [
{
"en": "live in abundance",
"av": "ресалда бетӏербахъи гьабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "contents",
"stress": 7,
"forms": [
"содержимое"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "сунданиги жаниб бугеб жо",
"examples": [
{
"en": "contents of the bottle",
"av": "шишаялда жаниб бугеб жо",
"comment": "пиво, чагъир"
}
]
}
]
}
contestant; competitor
сообщить о неточности{
"word": "contestant; competitor",
"stress": 8,
"forms": [
"конкурсант"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "конкурсалъул гӏахьалчи"
}
]
}
contestation; challenge
сообщить о неточности{
"word": "contestation; challenge",
"stress": 4,
"forms": [
"оспаривание"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "дагӏба бай",
"examples": [
{
"en": "contest of a right to something",
"av": "сундуениги кьураб ихтияралда дагӏба бай"
}
]
},
{
"text": "къеркьей",
"labels": [
"sports term"
],
"examples": [
{
"en": "contesting supremacy",
"av": "тӏоцебесеб бакӏ кквеялъе (щвеялъе) къеркьей"
}
]
}
]
}
{
"word": "contest; dispute",
"stress": 4,
"forms": [
"оспаривать"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "дагӏба базе",
"precomment": "what"
},
{
"text": "къеркьезе, къецалде вахъун, бергьенлъи щвезабизе",
"examples": [
{
"en": "this statement can be disputed",
"av": "гьеб пикруялда дагӏба базе бегьула"
},
{
"en": "to challenge for the world chess champion title",
"av": "шахматазул рахъалъ дунялалулго чемпионасул цӏаралъе гӏоло къеркьезе"
}
]
}
]
}
{
"word": "context",
"stress": 5,
"forms": [
"контекст"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "контекст",
"comment": "магӏнаялъул рахъалъ щвалде щвараб тексталъул бутӏа",
"examples": [
{
"en": "understand an unfamiliar word in context",
"av": "контексталда жаниб лъалареб рагӏул магӏна бичӏчӏизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "continent",
"stress": 7,
"forms": [
"континент"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "континент",
"precomment": "mainland; continent",
"comment": "океаназ сверун ккураб кӏудияб ракъдаллъи"
}
]
}
{
"word": "continental",
"stress": 10,
"forms": [
"континентальный",
"континентальная",
"континентальное"
],
"senses": [
{
"text": "континенталъул(аб)",
"examples": [
{
"en": "continental climate",
"av": "континенталъулаб гьава-бакъ"
}
]
}
]
}
{
"word": "contingent",
"stress": 8,
"forms": [
"контингент"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "контингент",
"comment": "кинаб бугониги рахъалъ цо ишалда хурхараб гӏадамазул пуланаб къадар",
"examples": [
{
"en": "new contingent of students",
"av": "цӏалдохъабазул цӏияб контингент",
"comment": "къукъа"
}
]
}
]
}
{
"word": "continuation",
"stress": 8,
"forms": [
"продолжение"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "халат гьаби, кӏодо гьаби",
"precomment": "by the verb to continue"
},
{
"text": "халат бакъин, цебе ин",
"precomment": "by the verb to continue"
},
{
"text": "хадусеб бутӏа, ахир",
"precomment": "articles etc.",
"examples": [
{
"en": "continued on the next page",
"av": "ахир хадусеб гьумералда (буго)"
}
]
}
]
}
{
"word": "continue",
"stress": 8,
"forms": [
"продолжать"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "иш чӏезе течӏого яги заманалдасан цебе бачине, гьабизе",
"precomment": "what and with infinitive",
"examples": [
{
"en": "continue the begun work",
"av": "байбихьараб иш чӏезе течӏого цебе бачине"
}
]
}
]
}
{
"word": "continue",
"stress": 8,
"forms": [
"продолжаться"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "(байбихьараб жо) гьоркьоса къотӏичӏого цебе ине, гьоркьоса къотӏичӏого букӏине, халат бахъине",
"examples": [
{
"en": "the silence did not last long",
"av": "руцӏцӏунчӏей къокъабго заманалъ халат бахъана"
}
]
}
]
}
{
"word": "continue",
"stress": 5,
"forms": [
"продолжить"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "халат гьабизе",
"precomment": "what (to prolong)",
"examples": [
{
"en": "to extend the vacation",
"av": "отпуск халат гьабизе"
},
{
"en": "to prolong the pleasure",
"av": "лазат халат бахъинабизе"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "продолжать",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "continuity",
"stress": 7,
"forms": [
"непрерывность"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "гьоркьоса къотӏунгутӏи",
"examples": [
{
"en": "continuity of service",
"av": "стажалъул гьоркьоса къотӏунгутӏи"
}
]
}
]
}
{
"word": "continuity",
"stress": 4,
"forms": [
"преемственность"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "ирслъун бачӏунеб букӏин",
"examples": [
{
"en": "continuity of traditions",
"av": "билълъараб гӏадат ирслъун бачӏунеб букӏин"
}
]
}
]
}
{
"word": "continuous",
"stress": 9,
"stem": "БЕЗОСТАНОВОЧН",
"forms": [
"безостановочный",
"безостановочная",
"безостановочное"
],
"senses": [
{
"text": "чӏей гьечӏеб, гьоркьоса къотӏулареб",
"examples": [
{
"en": "continuous movement",
"av": "чӏей гьечӏеб багъари, гьоркьоса къотӏулареб багъа-бачари"
}
]
}
]
}
{
"word": "continuous",
"stress": 8,
"forms": [
"беспросыпный",
"беспросыпная",
"беспросыпное"
],
"labels": [
"colloquial word"
],
"see_also": [
{
"target": "беспробудный",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "continuous",
"stress": 7,
"stem": "НЕПРЕРЫВН",
"forms": [
"непрерывный",
"непрерывная",
"непрерывное"
],
"senses": [
{
"text": "гьоркьоса къотӏулареб, нахъаса къотӏулареб, алхин гьечӏеб",
"examples": [
{
"en": "continuous sleep",
"av": "гьоркьоса къотӏичӏеб макьу"
},
{
"en": "unbroken chain of events",
"av": "лъугьа-бахъиназул гьоркьоса тӏечӏеб рахас"
}
]
}
]
}
{
"word": "continuous",
"stress": 3,
"stem": "СЛИТН",
"forms": [
"слитный",
"слитная",
"слитное"
],
"senses": [
{
"text": "жубараб, рекӏараб",
"examples": [
{
"en": "solid spelling",
"av": "рекӏун хъвай"
}
]
}
]
}
continuously, incessantly
сообщить о неточности{
"word": "continuously, incessantly",
"stress": 7,
"forms": [
"непрерывно"
],
"labels": [
"adverb"
],
"senses": [
{
"text": "гьоркьоса къотӏичӏого",
"examples": [
{
"en": "to work continuously",
"av": "гьоркьоса къотӏичӏого, хӏалтӏизе"
}
]
}
]
}
continuous; incessant
сообщить о неточности{
"word": "continuous; incessant",
"stress": 8,
"forms": [
"беспрерывный",
"беспрерывная",
"беспрерывное"
],
"senses": [
{
"text": "гьоркьоса къотӏичӏеб, нахъаса къотӏичӏеб, чӏей гьечӏеб, тӏаса бичӏулареб, даимаб, кидагосеб",
"examples": [
{
"en": "continuous rain",
"av": "гьоркьоса къотӏичӏого балеб цӏад"
}
]
}
]
}
{
"word": "continuous; steady",
"stress": 7,
"forms": [
"обложной",
"обложная",
"обложное"
],
"senses": [
{
"examples": [
{
"en": "steady rain",
"av": "тӏолабго зодиб накӏкӏги лъун, халатаб заманаялъ балеб цӏад, халат бахъараб цӏад"
}
]
}
]
}
{
"word": "contour",
"stress": 2,
"stem": "КОНТУРН",
"forms": [
"контурный",
"контурная",
"контурное"
],
"senses": [
{
"text": "контуралъул(аб), контурияб",
"examples": [
{
"en": "outline map",
"av": "контурияб карта (ракъдаллъиялъул ва лъел сипат гьабун бахъараб географиялъул карта)"
},
{
"en": "contour line",
"av": "тӏутӏураб, тӏанкӏаздалъун цӏараб мухъ"
}
]
}
]
}
{
"word": "contour; outline",
"stress": 2,
"forms": [
"контур"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "рикӏкӏадасан бихьулеб къватӏисеб сипат",
"examples": [
{
"en": "outline of the building",
"av": "минаялъул къватӏисеб сипат"
}
]
}
]
}
{
"word": "contract",
"stress": 11,
"forms": [
"законтрактовывать"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"see_also": [
{
"target": "законтрактовать",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "contract",
"stress": 6,
"forms": [
"контракт"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "къотӏи, контракт",
"examples": [
{
"en": "to conclude a contract",
"av": "къотӏи хъвазе"
},
{
"en": "terminate contract",
"av": "къотӏи хвезабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "contract",
"stress": 11,
"forms": [
"контрактовать"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "контрактация гьабизе",
"precomment": "whom-what",
"examples": [
{
"en": "contract for the crop",
"av": "бачӏиналъул контрактация гьабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "contractation",
"stress": 9,
"forms": [
"контрактация"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "контрактация",
"comment": "1 бихьизабураб заманалда жаниб щибниги щвеялъе яги босиялъе къотӏи хъвай; 2 росдал магӏишаталъул организацияз, колхозазулгун ва цогидалги организациязулгун гьабураб къотӏиялда рекъон, нигӏматал данде гьарулеб къагӏида"
}
]
}
{
"word": "contracting",
"stress": 6,
"forms": [
"договаривающийся",
"договаривающаяся",
"договаривающееся"
],
"senses": [
{
"text": "къотӏи гьабулев",
"examples": [
{
"en": "contracting parties",
"av": "къотӏи гьабулел (рахъал), чагӏи",
"labels": [
"дипломатический термин"
]
}
]
}
]
}
{
"word": "contractor",
"stress": 5,
"forms": [
"подрядчик"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "къотӏиялда рекъон хӏалтӏи гьабулев чи, хӏалтӏи гьабулеб организация",
"comment": "идара"
}
]
}
{
"word": "contractual",
"stress": 6,
"stem": "ДОГОВОРН",
"forms": [
"договорный",
"договорная",
"договорное"
],
"senses": [
{
"text": "къотӏул, къотӏиялда хурхараб",
"examples": [
{
"en": "contract price",
"av": "къотӏи гьабураб багьа"
}
]
}
]
}
{
"word": "contract oneself",
"stress": 7,
"forms": [
"подрядиться"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "къотӏиялда рекъон заманалъ хӏалтӏи гьабизе ине",
"precomment": "with infinitive",
"labels": [
"colloquial word"
]
}
]
}
{
"word": "contract; clench",
"stress": 3,
"forms": [
"стиснуться"
],
"labels": [
"perfective aspect",
"colloquial word"
],
"senses": [
{
"text": "гьоркьоб къазе; дугъдан цоцалъ къазе, данде къан ине"
}
]
}
{
"word": "contradict",
"stress": 8,
"forms": [
"прекословить"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "данде кӏалъазе, данде къотӏизе, данде вуссун кӏалъазе",
"precomment": "to whom"
}
]
}
{
"word": "contradiction",
"stress": 8,
"stem": "ПРЕКОСЛОВИ",
"forms": [
"прекословие"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"examples": [
{
"en": "without argument",
"av": "данде кӏалъачӏого, данде къотӏичӏого, дагӏбадичӏого"
}
]
}
]
}
{
"word": "contradiction",
"stress": 9,
"stem": "ПРОТИВОРЕЧИ",
"forms": [
"противоречие"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "дандеккунгутӏи",
"examples": [
{
"en": "contradiction in views",
"av": "пикрабазулъ дандеккунгутӏи"
},
{
"en": "he brooks no contradiction",
"av": "гьес дандеккунгутӏиял хӏехьоларо"
},
{
"en": "irreconcilable class contradictions",
"av": "рекъел гьечӏел классовиял дандеккунгутӏиял"
}
]
}
]
}
{
"word": "contradictoriness",
"stress": 11,
"forms": [
"противоречивость"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "дандеккунгутӏи",
"examples": [
{
"en": "contradictory testimony",
"av": "рицарал, рихьизарурал жалазул дандеккунгутӏи"
}
]
}
]
}
{
"word": "contradictory",
"stress": 11,
"stem": "ПРОТИВОРЕЧИВ",
"forms": [
"противоречивый",
"противоречивая",
"противоречивое"
],
"senses": [
{
"text": "данде кколареб, цоцазе гӏаксаб",
"examples": [
{
"en": "contradictory information",
"av": "данде кколарел баянал"
}
]
}
]
}
{
"word": "contradictory",
"stress": 9,
"stem": "РАЗНОРЕЧИВ",
"forms": [
"разноречивый",
"разноречивая",
"разноречивое"
],
"senses": [
{
"text": "бицунеб жо, калам данде кколареб",
"examples": [
{
"en": "contradictory rumors",
"av": "цоцада данде кколарел (къватӏул) харбал"
}
]
}
]
}
{
"word": "contradict; object",
"stress": 4,
"forms": [
"перечить"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "данде кӏалъазе (гаргадизе), данде къотӏизе",
"precomment": "to whom",
"labels": [
"colloquial word"
],
"examples": [
{
"en": "to contradict elders",
"av": "кӏудиязда данде кӏалъазе; кӏудияз малъараб гьабунгутӏизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "contraindicated",
"stress": 11,
"forms": [
"противопоказанный",
"противопоказанная",
"противопоказанное"
],
"senses": [
{
"text": "зарараб, хӏалтӏизабизе бегьулареб",
"labels": [
"medicine"
]
}
]
}
{
"word": "contraindication",
"stress": 13,
"forms": [
"противопоказание"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "цояс бицаралда данде кколареб жо",
"labels": [
"legal term"
]
},
{
"text": "кинаб букӏаниги дару хӏалтӏизабиялъул зарар, дару дандеккунгутӏи бихьизабулеб гӏаламат",
"labels": [
"medicine"
]
}
]
}
{
"word": "contralto",
"stress": 6,
"forms": [
"контральто"
],
"labels": [
"neuter gender",
"indeclinable"
],
"senses": [
{
"text": "контральто",
"comment": "бищун щвалде щвараб чӏужугӏаданалъул кочӏол гьаракь ва гьединаб гьаракь бугей чӏужугӏадан",
"labels": [
"music"
]
}
]
}
{
"word": "contraposition",
"stress": 15,
"forms": [
"противопоставление"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "дандекквей, данделъей",
"precomment": "comparison"
},
{
"text": "данде балагьизаби",
"precomment": "contrasting, pitting against"
}
]
}
{
"word": "contrary; against",
"stress": 6,
"forms": [
"вразрез"
],
"labels": [
"adverb"
],
"senses": [
{
"text": "сундениги гӏаксалда (данде къотӏун, данде чӏун) гьабизе (ине)",
"precomment": "to run counter to something"
}
]
}
{
"word": "contrast",
"stress": 6,
"forms": [
"контраст"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "цоцазе гӏаксаб хасият (гӏамал), кӏудияб батӏалъи"
}
]
}
{
"word": "contrast",
"stress": 9,
"forms": [
"контрастировать"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "цоцазе гӏаксаллъун рукӏине",
"precomment": "with whom-what"
}
]
}
{
"word": "contrast",
"stress": 6,
"forms": [
"контрастность"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "цоцазе гӏаксал рукӏин, кӏудияб батӏалъи букӏин"
}
]
}
contrasting; contrastive
сообщить о неточности{
"word": "contrasting; contrastive",
"stress": 6,
"stem": "КОНТРАСТН",
"forms": [
"контрастный",
"контрастная",
"контрастное"
],
"senses": [
{
"text": "цоцазе гӏаксалда кколеб",
"examples": [
{
"en": "contrasting colors",
"av": "цоцазе гӏаксалда кколел кьерал"
}
]
},
{
"text": "бецӏал ва канчӏал кьеразда гьоркьоб кӏудияб батӏалъи бугеб",
"labels": [
"photo"
],
"examples": [
{
"en": "high-contrast image",
"av": "бецӏлъиялда ва канчӏлъиялда гьоркьоб кӏудияб батӏалъи бугеб сурат"
}
]
}
]
}
{
"word": "contrast; oppose",
"stress": 12,
"forms": [
"противопоставить"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "данде кквезе, данде лъезе",
"precomment": "whom-what to whom-what, compare"
},
{
"text": "данде балагьизабизе",
"precomment": "to direct against"
}
]
}
{
"word": "contribute; promote",
"stress": 5,
"forms": [
"способствовать"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "квербакъи гьабизе, кумек гьабизе, санагӏалъи ккезабизе, санагӏат гьабизе, сабаблъун ккезе",
"precomment": "to whom-to what",
"examples": [
{
"en": "contribute to victory",
"av": "бергьенлъиялъе квербакъи гьабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "contribution",
"stress": 8,
"stem": "КОНТРИБУЦИ",
"forms": [
"контрибуция"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "контрибуция",
"comment": "бергьараб пачалихъалъ къуралдаса бахъулеб гӏарцӏул къадар",
"examples": [
{
"en": "to levy a contribution",
"av": "контрибуция тӏад лъезе"
}
]
}
]
}
{
"word": "contribution; fee",
"forms": [
"взнос"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "жанибе кьей",
"precomment": "by the verb to enter",
"comment": "мас., гӏарац",
"examples": [
{
"en": "rent payment",
"av": "рукъалъул (рукъалъухъ) ужра (хӏакъ, мухь) жанибе кьей"
}
]
},
{
"text": "взнос, хӏакъ",
"precomment": "paid money",
"examples": [
{
"en": "membership dues",
"av": "членхӏакъ"
}
]
}
]
}
{
"word": "control",
"stress": 8,
"forms": [
"контролировать"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "контроль гьабизе, хал гьабизе",
"precomment": "whom-what",
"examples": [
{
"en": "to control someone's work",
"av": "лъилниги хӏалтӏуда тӏад хъаравуллъи гьабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "control",
"stress": 6,
"forms": [
"контроль"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "контроль, хал гьаби",
"comment": "1 хал гьаби яги хал гьаби мурадалда хал кквей; 2 жалго хал гьабулел хӏалтӏухъаби, хал гьабулеб идара",
"examples": [
{
"en": "state control",
"av": "пачалихъияб хъаравуллъи"
}
]
}
]
}
{
"word": "control",
"stress": 6,
"stem": "КОНТРОЛЬН",
"forms": [
"контрольный",
"контрольная",
"контрольное"
],
"senses": [
{
"text": "контролияб, халгьабиялъул",
"examples": [
{
"en": "control commission",
"av": "контролияб комиссия"
},
{
"en": "test; written test",
"av": "контролияб хӏалтӏи"
}
]
}
]
}
controlled; under control
сообщить о неточности{
"word": "controlled; under control",
"stress": 9,
"forms": [
"подконтрольный",
"подконтрольная",
"подконтрольное"
],
"senses": [
{
"text": "контролалда бугеб, тӏад контроль бугеб"
}
]
}
controller; inspector
сообщить о неточности{
"word": "controller; inspector",
"forms": [
"контролёр"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "контролер",
"comment": "сундулниги хал гьабулев хӏалтӏухъан"
}
]
}
{
"word": "control; monitor",
"stress": 11,
"forms": [
"проконтролировать"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "контроль гьабизе, хал гьабизе",
"precomment": "whom-what",
"examples": [
{
"en": "control someone's work",
"av": "лъилниги хӏалтӏуда тӏад хъаравуллъи гьабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "controversial",
"stress": 9,
"stem": "ДИСКУССИОНН",
"forms": [
"дискуссионный",
"дискуссионная",
"дискуссионное"
],
"senses": [
{
"text": "бахӏсалъул; бахӏсилаб, дагӏба бугеб, гьоркьоб лъезе кколеб",
"examples": [
{
"en": "debated question",
"av": "бахӏсилаб суал"
}
]
}
]
}
{
"word": "controversial",
"stress": 3,
"forms": [
"спорный",
"спорная",
"спорное"
],
"senses": [
{
"text": "тӏадкӏалъай бугеб, дагӏбадулаб, дагӏба базе бегьулеб",
"examples": [
{
"en": "controversial issue; debatable question",
"av": "дагӏбаялда бугеб суал"
}
]
}
]
}
{
"word": "convalescent",
"stress": 7,
"forms": [
"выздоравливающий"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "сахлъулев, лъикӏлъулев вугев"
}
]
}
{
"word": "convenience; amenity",
"stress": 3,
"stem": "УДОБСТВ",
"forms": [
"удобство"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "къагӏида рекъей, квегӏенлъи, санагӏалъи",
"examples": [
{
"en": "apartment with all amenities",
"av": "киналго квегӏенлъаби ругеб рукъ"
}
]
}
]
}
{
"word": "conveniently",
"stress": 3,
"homonym": 1,
"forms": [
"удобно"
],
"labels": [
"adverb"
],
"senses": [
{
"text": "къагӏида рекъон, квегӏенго, рахӏаталда, лазаталда, санагӏатго, рекъон",
"examples": [
{
"en": "sit comfortably",
"av": "рахӏаталда гӏодов чӏезе"
}
]
},
{
"text": "рахӏат букӏине, лазат букӏине, санагӏат букӏине, квегӏенлъи букӏине",
"labels": [
"used as a predicate",
"impersonal usage"
],
"examples": [
{
"en": "I am comfortable here too",
"av": "дие гьанибги рахӏат буго"
}
]
},
{
"text": "рекъон букӏине",
"precomment": "to someone and with infinitive",
"labels": [
"used as a predicate",
"impersonal usage"
],
"examples": [
{
"en": "is it convenient to disturb him?",
"av": "досул рахӏат хвезабизе рекъон букӏинадай?"
}
]
}
]
}
convenient; comfortable
сообщить о неточности{
"word": "convenient; comfortable",
"stress": 3,
"stem": "УДОБН",
"forms": [
"удобный",
"удобная",
"удобное"
],
"senses": [
{
"text": "квегӏенаб, рахӏатаб, лазатаб, санагӏатаб, рекъон кколеб",
"precomment": "for use"
},
{
"text": "рекъараб, санагӏатаб",
"precomment": "suitable",
"examples": [
{
"en": "convenient time",
"av": "санагӏатаб заман"
}
]
}
]
}
{
"word": "convention",
"stress": 5,
"forms": [
"конвенция"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "конвенция",
"comment": "хасаб суалалда тӏасан хӏукуматазул къотӏи, разилъи",
"examples": [
{
"en": "railway convention",
"av": "маххул нухлул хӏакъалъулъ конвенция"
}
]
}
]
}
{
"word": "conventionality",
"stress": 4,
"forms": [
"условность"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "шартӏлъун букӏин, шартӏ гьабун букӏин"
},
{
"text": "гӏадатлъун букӏин",
"precomment": "something generally accepted"
}
]
}
{
"word": "conventionally",
"stress": 4,
"forms": [
"условно"
],
"labels": [
"adverb"
],
"senses": [
{
"text": "шартӏ гьабун, шартӏ хӏисабалда, шартӏги бихьизабун, шартӏияб къагӏидаялъ",
"examples": [
{
"en": "to give someone a suspended sentence",
"av": "лъиениги шартӏияб къагӏидаялъ тамихӏ гьабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "converged",
"forms": [
"сошёл(ся)",
"сошла(сь)",
"сошло(сь)"
],
"see_also": [
{
"target": "сойтись",
"kind": "from",
"comment": "прошедшее время",
"comment_lang": "ru"
}
]
}
converge; come together
сообщить о неточности{
"word": "converge; come together",
"stress": 5,
"forms": [
"сходиться"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "цогояллъун, релълъараллъун рукӏине",
"comment": "быть одинаковыми, похожими",
"examples": [
{
"en": "we see eye to eye",
"av": "нижер пикраби данде ккола"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "сойтись",
"kind": "see",
"refwordnum": "2"
}
]
}
converge; run together
сообщить о неточности{
"word": "converge; run together",
"stress": 5,
"forms": [
"сбегаться"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"see_also": [
{
"target": "сбежаться",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "conversation",
"stress": 4,
"stem": "БЕСЕД",
"forms": [
"беседа"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "гара-чӏвари, накъит",
"examples": [
{
"en": "to hold a conversation",
"av": "гара-чӏвари гьабизе, накъит гьабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "conversation; talk",
"stress": 7,
"forms": [
"разговор"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "кӏалъай, гаргар",
"examples": [
{
"en": "serious talk",
"av": "кӏудияб кӏалъай"
},
{
"en": "to hold a conversation",
"av": "кӏалъай гьабизе"
},
{
"en": "start a conversation",
"av": "кӏалъа-ралъай байбихьизе"
},
{
"en": "change the subject",
"av": "гара-чӏвари (хабар) батӏияб рахъалде сверизабизе"
},
{
"en": "stop talking!",
"av": "хабар те! гара-чӏвари те!"
},
{
"en": "out of the question!",
"av": "гьеб букӏунеб жо гуро!"
},
{
"en": "no arguments!",
"av": "(хабар) те!"
}
]
}
]
}
{
"word": "converse",
"stress": 4,
"forms": [
"беседовать"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "гара-чӏвари гьабизе, накъит гьабизе, кӏалъа-ралъазе",
"precomment": "with whom",
"examples": [
{
"en": "to converse in a friendly manner",
"av": "ракӏ жубан гара-чӏвари гьабизе"
}
]
}
]
}
conversely; vice versa
сообщить о неточности{
"word": "conversely; vice versa",
"stress": 7,
"homonym": 1,
"forms": [
"наоборот"
],
"labels": [
"adverb"
],
"senses": [
{
"text": "гӏакса, мекъса",
"precomment": "in reverse order",
"examples": [
{
"en": "to read the word backwards",
"av": "рагӏи гӏакса, нахъасан цебехун цӏализе"
}
]
},
{
"text": "батӏайиса",
"precomment": "otherwise",
"examples": [
{
"en": "just the opposite",
"av": "битӏухъе гӏаксалда"
},
{
"en": "he does everything the other way around",
"av": "дос кинабго гӏакса гьабула"
}
]
},
{
"text": "гьоркьоб кколеб рагӏиялъул бакӏалда",
"precomment": "as a parenthetic word",
"examples": [
{
"en": "I, on the contrary, didn't think so",
"av": "дида, гӏаксалда, гьедин ракӏалда букӏинчӏо"
}
]
},
{
"text": "гӏаксалда",
"precomment": "as a particle",
"examples": [
{
"en": "scolded? – on the contrary, praised",
"av": "семанищ? – гьелъул гӏаксалда, веццана"
}
]
}
]
}
{
"word": "converter",
"stress": 11,
"forms": [
"преобразователь"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "кӏудиял хисабасиял ккезарурав чи",
"precomment": "reformer",
"examples": [
{
"en": "man is the transformer of nature",
"av": "инсан ккола тӏабигӏаталда кӏудиял хиса-басиял ккезарурав чи"
}
]
},
{
"text": "трансформатор",
"precomment": "device, instrument",
"comment": "ток хисизабулеб алат",
"labels": [
"electrical engineering"
]
}
]
}
{
"word": "convexity; bulge",
"stress": 2,
"forms": [
"выпуклость"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "къватӏибе (цебе) цӏутӏи (кӏанцӏи), цӏутӏел"
}
]
}
{
"word": "convex, bulging",
"stress": 2,
"stem": "ВЫПУКЛ",
"forms": [
"выпуклый",
"выпуклая",
"выпуклое"
],
"senses": [
{
"text": "цӏутӏараб, цебе (къватӏибе, тӏаде) кӏанцӏараб, понцӏораб",
"precomment": "here, there",
"examples": [
{
"en": "convex glass",
"av": "цӏутӏараб цӏер"
}
]
},
{
"text": "цебе баккараб, понцӏон цебе бачӏараб",
"precomment": "jutting out",
"examples": [
{
"en": "prominent forehead",
"av": "цебе бачӏараб нодо"
}
]
}
]
}
{
"word": "conveyor",
"stress": 5,
"forms": [
"конвейер"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "конвейер",
"comment": "1 гьарулел тӏагӏалаби цоги бакӏалде раччулеб машина; 2 сверулеб къайи-къоно баччулеб лента"
}
]
}
{
"word": "conveyor",
"stress": 5,
"stem": "КОНВЕЙЕРН",
"forms": [
"конвейерный",
"конвейерная",
"конвейерное"
],
"senses": [
{
"text": "конвейералъул(аб)",
"examples": [
{
"en": "conveyor system",
"av": "конвейералъулаб къагӏида"
}
]
}
]
}
{
"word": "conveyor",
"forms": [
"транспортёр"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "транспортёр",
"comment": "конвейер",
"labels": [
"technology"
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "бронетранспортёр",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "convict",
"forms": [
"осуждённый"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "судалъ хӏукму къотӏарав"
}
]
}
{
"word": "conviction",
"stress": 6,
"stem": "УБЕЖДЕНИ",
"forms": [
"убеждение"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "ракӏ чӏезаби, божизави",
"precomment": "by the v. convince"
},
{
"text": "ракӏчӏей, божи",
"precomment": "by v. to be convinced"
},
{
"text": "хисулареб, кьурулареб, ракӏ чӏараб пикру",
"precomment": "firm opinion",
"examples": [
{
"en": "to stick to one's beliefs",
"av": "жиндирго хисуларел, кьуруларел пикраби ккун чӏезе"
}
]
}
]
}
{
"word": "conviction",
"forms": [
"убеждённость"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "ракӏчӏей, божи",
"examples": [
{
"en": "his speech was marked by conviction",
"av": "досул цевевахъин (ракӏчӏеялъ батӏа бахъулеб букӏана) ракӏ чӏараб букӏана"
},
{
"en": "conviction of being right",
"av": "живго витӏун вукӏиналда ракӏ чӏей"
}
]
}
]
}
convict doing hard labor
сообщить о неточности{
"word": "convict doing hard labor",
"stress": 7,
"forms": [
"каторжанин"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "каторгаялда вукӏарав яги вугев чи"
}
]
}
convict; penal servitude inmate
сообщить о неточности{
"word": "convict; penal servitude inmate",
"stress": 2,
"forms": [
"каторжник"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "каторгаялда вугев яги вукӏарав чи"
}
]
}
{
"word": "convince",
"stress": 9,
"forms": [
"переубедить(ся)"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "пикру хисизе, цоги пикруялде вачӏине"
}
]
}
{
"word": "convinced",
"stress": 3,
"forms": [
"убеждённый",
"убеждённая",
"убеждённое"
],
"senses": [
{
"text": "ракӏ чӏараб, божараб",
"precomment": "confident of something",
"examples": [
{
"en": "I am completely convinced of this",
"av": "гьелда дир тӏубанго ракӏ чӏола"
}
]
},
{
"text": "къвакӏараб, къуркьулареб бербалагьи бугеб, ракӏ чӏараб пикру бугеб",
"precomment": "steadfast; unshakable",
"examples": [
{
"en": "convinced follower of materialism",
"av": "ракӏ чӏарав (божулев) материализмалъул рахъ ккурав чи",
"comment": "божун, ракӏ чӏун материализмалда хадув вилълъунев чи"
}
]
}
]
}
{
"word": "convince (oneself)",
"stress": 6,
"forms": [
"убеждать(ся)"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"see_also": [
{
"target": "убедить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "convince; persuade",
"stress": 5,
"forms": [
"убедить"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "ракӏ чӏезабизе, божизавизе",
"precomment": "whom, in what (to make believe)",
"examples": [
{
"en": "to convince someone of one's rightness",
"av": "живго витӏарав вукӏиналда лъилниги ракӏ чӏезабизе"
}
]
},
{
"text": "мукӏур гьавизе",
"precomment": "with the infinitive",
"examples": [
{
"en": "to persuade to stay here",
"av": "гьанив чӏезе мукӏур гьавизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "convincing",
"stress": 5,
"stem": "УБЕДИТЕЛЬН",
"forms": [
"убедительный",
"убедительная",
"убедительное"
],
"senses": [
{
"text": "ракӏ чӏезабулеб",
"precomment": "evidentiary",
"examples": [
{
"en": "convincing example",
"av": "ракӏ чӏезабулеб мисал"
}
]
},
{
"text": "кутакаб, тӏад чӏараб",
"precomment": "urgent",
"examples": [
{
"en": "earnest request",
"av": "кутакаб гьари"
}
]
}
]
}
{
"word": "convincingly",
"stress": 5,
"forms": [
"убедительно"
],
"labels": [
"adverb"
],
"senses": [
{
"text": "ракӏ чӏун",
"precomment": "argumentative",
"examples": [
{
"en": "to speak convincingly",
"av": "ракӏ чӏун кӏалъазе, бицине"
}
]
},
{
"text": "цӏакъ, кутакалда тӏад чӏун",
"precomment": "urgently",
"examples": [
{
"en": "I earnestly request",
"av": "цӏакъ гьарула",
"comment": "дуда"
}
]
}
]
}
{
"word": "convincingly",
"forms": [
"убеждённо"
],
"labels": [
"adverb"
],
"senses": [
{
"text": "ракӏ чӏун",
"examples": [
{
"en": "speak with conviction",
"av": "ракӏ чӏун кӏалъазе, бицине"
}
]
}
]
}
{
"word": "convincingness",
"stress": 5,
"forms": [
"убедительность"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "ракӏчӏей",
"examples": [
{
"en": "convincingness of the conclusion",
"av": "хӏасил ракӏ чӏараб букӏин"
}
]
}
]
}
{
"word": "convocation",
"stress": 4,
"forms": [
"созыв"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "данде ракӏари, данде ахӏи",
"comment": "цо бакӏалде",
"examples": [
{
"en": "convocation of a congress",
"av": "съезд ахӏи"
}
]
}
]
}
convoluted fold, gyrus
сообщить о неточности{
"word": "convoluted fold, gyrus",
"stress": 4,
"stem": "ИЗВИЛИН",
"forms": [
"извилина"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "свери, кӏичӏи; букӏкӏен",
"examples": [
{
"en": "river bends",
"av": "гӏурул свераби"
},
{
"en": "convolutions of the brain",
"av": "гӏадалзул нахул рукӏкӏалаби"
}
]
}
]
}
{
"word": "convoy",
"stress": 5,
"forms": [
"конвой"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "конвой",
"comment": "1 щивниги цӏунизе яги тӏуризе виччачӏого вукӏине цадахъ унеб къокъа, яргъид гӏуцӏарал гӏадамал; 2 къайи-къоно баччулел яги дармил гуми цӏунизе цадахъ унел гуми яги самолетал"
}
]
}
{
"word": "convoy",
"stress": 5,
"forms": [
"конвойный",
"конвойная",
"конвойное"
],
"senses": [
{
"text": "конвоялъул(аб)"
},
{
"text": "конвоир",
"comment": "хъаравул",
"labels": [
"used as a noun",
"masculine gender"
]
}
]
}
{
"word": "convoy guard",
"stress": 6,
"forms": [
"конвоир"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "конвоир",
"comment": "ккурав яги жанив тӏамурав чи дове-гьаниве вачунев хъаравул"
}
]
}
{
"word": "convulsive",
"stress": 2,
"forms": [
"судорожный",
"судорожная",
"судорожное"
],
"senses": [
{
"text": "щукӏдул рукӏкӏиналъ лъугьинабураб"
},
{
"text": "черхалъул ихтияр гьечӏого ккараб"
},
{
"text": "рахӏат хвараб, вихха-хочун гьабулеб",
"labels": [
"figuratively"
]
}
]
}