{
"word": "probability",
"stress": 5,
"stem": "ВЕРОЯТНОСТ",
"forms": [
"вероятность"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "букӏине (ккезе, лъугьине) бегьи",
"examples": [
{
"en": "probability of an event",
"av": "лъугьа-бахъин ккезе рес букӏин"
},
{
"en": "in all probability",
"av": "балагьараб мехалъ … ккола"
}
]
}
]
}
{
"word": "probable; likely",
"stress": 5,
"forms": [
"вероятный",
"вероятная",
"вероятное"
],
"senses": [
{
"text": "букӏине бегьулеб (рес бугеб)",
"examples": [
{
"en": "quite probable case",
"av": "тӏубанго букӏине бегьулеб лъугьа-бахъин"
}
]
}
]
}
{
"word": "probably",
"stress": 4,
"forms": [
"наверное"
],
"see_also": [
{
"target": "наверно",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "probably; likely",
"stress": 5,
"forms": [
"вероятно"
],
"senses": [
{
"text": "батила, ккола, букӏине (батизе) бегьула (ккола)",
"labels": [
"parenthetical word"
],
"examples": [
{
"en": "he has probably already arrived home",
"av": "дов рокъове щун ватизе бегьула"
},
{
"en": "it will probably rain today",
"av": "жакъа цӏад балилан ккола"
}
]
}
]
}
{
"word": "probably; likely",
"stress": 4,
"forms": [
"наверно"
],
"labels": [
"adverb"
],
"senses": [
{
"text": "ракӏ чӏун, щаклъи гьечӏого",
"precomment": "for sure; certainly",
"labels": [
"archaic word"
],
"examples": [
{
"en": "I know this for sure",
"av": "дида гьеб ракӏ чӏун лъала"
}
]
},
{
"text": "батила",
"labels": [
"used as a parenthetical word"
],
"examples": [
{
"en": "probably it will be so",
"av": "батила, гьедин букӏинеги букӏина"
}
]
}
]
}
{
"word": "probe, catheter",
"forms": [
"зонд"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "зонд",
"comment": "ургьимесалъул ва ц. жаниблъиялъул хал гьабизе хӏалтӏизабулеб алат"
},
{
"text": "зонд",
"comment": "метеорологиялда хӏалтӏизабулеб гьаваялъул шар"
}
]
}
{
"word": "probe; feeler",
"forms": [
"щуп"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "щуп",
"comment": "щибниги жо батизе яги сундулниги хӏалбихьи гьабизе хӏалтӏизарулеб чанго алаталъул цӏар",
"labels": [
"technology"
]
},
{
"text": "щуп",
"comment": "деталазда гьоркьоб бугеб манзил борцунел алат",
"labels": [
"technology"
]
}
]
}
{
"word": "probing; assaying",
"stress": 5,
"forms": [
"пробирование"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "мугьру кьаби",
"precomment": "by the verb to assay"
},
{
"text": "къиматал металлазул гьарурал тӏагӏелазда гъорлъ меседил (гӏарцул) къадар чӏезаби"
}
],
"see_also": [
{
"target": "пробировать",
"kind": "from"
}
]
}
{
"word": "problem",
"stress": 6,
"forms": [
"проблема"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "проблема",
"comment": "рагьизе кколеб теориялъулаб яги практикияб суал"
}
]
}
{
"word": "problematic",
"stress": 10,
"forms": [
"проблематический",
"проблематическая",
"проблематическое",
"проблематичный",
"проблематичная",
"проблематичное"
],
"senses": [
{
"text": "жеги чӏезабичӏеб, проблемалъун хутӏараб, гьедин батилилан тараб",
"precomment": "supposed"
},
{
"text": "божизе кӏолареб, шакаб",
"precomment": "unlikely"
}
]
}
{
"word": "problematic",
"stress": 6,
"stem": "ПРОБЛЕМН",
"forms": [
"проблемный",
"проблемная",
"проблемное"
],
"senses": [
{
"text": "проблемаялъул, проблемияб, жинда жаниб проблема бугеб",
"examples": [
{
"en": "problem article",
"av": "проблема бугеб статья (проблема цебе лъураб статья)"
}
]
}
]
}
{
"word": "problematics",
"stress": 8,
"forms": [
"проблематика"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "проблематика",
"comment": "цойиде кӏутӏарал, данде гьарурал проблемаби"
}
]
}
{
"word": "problem book",
"stress": 4,
"forms": [
"задачник"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "задачник, масъалабазул сборник",
"examples": [
{
"en": "arithmetic problem book",
"av": "хӏисабалъул задачник"
}
]
}
]
}
{
"word": "proboscis",
"stress": 6,
"forms": [
"хоботок"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "тӏинаб сунтӏур",
"precomment": "in an insect",
"comment": "кӏкӏараялъул"
}
]
}
{
"word": "procedure",
"stress": 7,
"forms": [
"процедура"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "щибниги тӏубазабиялъул тартиб, къагӏида",
"examples": [
{
"en": "voting procedure",
"av": "гьаракь кьеялъул къагӏида"
}
]
},
{
"text": "процедура",
"comment": "тохтирас сахлъи цӏуниялъе рихьизарурал тадбирал",
"labels": [
"medicine"
]
}
]
}
{
"word": "proceed",
"stress": 6,
"homonym": 1,
"forms": [
"исходить"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "сверизе, тиризе, теркизе",
"precomment": "something, to go around many places",
"examples": [
{
"en": "walk all over the town",
"av": "тӏолго шагьар сверизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "proceed",
"stress": 6,
"homonym": 2,
"forms": [
"исходить"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "бачӏине",
"precomment": "from what, from whom",
"examples": [
{
"en": "the rumor comes from the secretary",
"av": "хабар секретарасдасан бачӏунеб буго"
}
]
},
{
"text": "кьочӏое босизе",
"precomment": "from what, to take as a basis",
"examples": [
{
"en": "proceed from the relevant provision",
"av": "кьочӏое бугеб хӏал босизе, бугеб хӏалалъул хӏисаб гьабизе"
}
]
},
{
"text": "сундасаниги бачӏине, чӏвазе, тӏибитӏизе",
"precomment": "from what",
"examples": [
{
"en": "the smell of meat came from the cauldron",
"av": "хьагидасан гьанал махӏ чӏвалеб (бачӏунеб) букӏана"
}
]
}
]
}
{
"word": "proceed",
"stress": 6,
"homonym": 3,
"forms": [
"исходить"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"see_also": [
{
"target": "изойти",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "proceedings; inquiry",
"stress": 7,
"forms": [
"разбирательство"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "цӏех-рех гьабун балагьи, судалъ хал гьаби"
}
]
}
{
"word": "proceeds; revenue",
"stress": 2,
"forms": [
"выручка"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "кумек, хвасар гьави",
"precomment": "by the verb to rescue",
"comment": "къварилъиялдаса"
},
{
"text": "даран гьабун щвараб гӏарац",
"precomment": "from sale",
"examples": [
{
"en": "today the takings were small",
"av": "жакъа даран гьабун гӏарац дагьаб щвана"
}
]
}
]
}
{
"word": "process",
"stress": 5,
"forms": [
"процесс"
],
"labels": [
"masculine gender",
"colloquial word"
],
"senses": [
{
"text": "кинаб бугониги ишалъул билълъин, цебетӏей"
},
{
"text": "диван, диван гьабиялъул къагӏида",
"labels": [
"colloquial word"
]
},
{
"text": "хӏалеб заманалда",
"precomment": "during the game"
}
]
}
{
"word": "processed; melted",
"stress": 3,
"forms": [
"плавленый",
"плавленая",
"плавленое"
],
"senses": [
{
"text": "биараб",
"examples": [
{
"en": "processed cheese",
"av": "биараб хӏан (биун хӏадур гьабураб хӏан)"
}
]
}
]
}
{
"word": "processing",
"stress": 6,
"stem": "ОБРАБАТЫВАЮЩ",
"forms": [
"обрабатывающий",
"обрабатывающая",
"обрабатывающее"
],
"senses": [
{
"text": "къайи гьабулеб",
"examples": [
{
"en": "manufacturing industry",
"av": "гӏатӏгояб материалалдасан къайи гьабулеб промышленность"
}
]
}
]
}
processing; reworking
сообщить о неточности{
"word": "processing; reworking",
"stress": 8,
"forms": [
"переработка"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "бахъи, сверизаби",
"precomment": "by the verb to rework",
"examples": [
{
"en": "processing cream into butter",
"av": "тӏорахьалъул нах бахъи, тӏорахь нахуде сверизаби"
}
]
},
{
"text": "кколелдаса цӏиккӏун хӏалтӏи, тӏокӏ борчӏун хӏалтӏи",
"precomment": "above the norm"
},
{
"text": "хисизаби",
"precomment": "alteration, remake"
}
]
}
processing; treatment
сообщить о неточности{
"word": "processing; treatment",
"stress": 6,
"stem": "ОБРАБОТК",
"forms": [
"обработка"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "тӏад хӏалтӏи гьаби, лъугьинаби, къачӏай ва гь. ц.",
"precomment": "by the verb to process",
"examples": [
{
"en": "processing of statistical data",
"av": "статистикиял баянал къачӏай, гьел мухӏкан гьари"
}
]
},
{
"text": "бегьулеб куцалде ккезаби",
"examples": [
{
"en": "to work someone over",
"av": "щивниги асар гьабун сундениги гьетӏизавизе, вуссинавизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "procession",
"stress": 5,
"forms": [
"процессия"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "хӏурматияб, рохалилаб, тӏадегӏанаб, щивниги кӏодо гьавун гӏемерал гӏадамал цадахъ унеб лъугьа-бахъин",
"examples": [
{
"en": "funeral procession",
"av": "хварав чи вукъизе цадахъ унел гӏемерал гӏадамал"
}
]
}
]
}
{
"word": "procession",
"stress": 2,
"forms": [
"шествие"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "гӏадаталда рекъон рилълъун кирениги ин",
"examples": [
{
"en": "May Day procession",
"av": "ТӀоцебесеб маялъулаб рохалилаб рилълъин"
}
]
},
{
"text": "гьениб гӏахьаллъи гьабулел гӏадамал"
}
]
}
process, treat, cultivate
сообщить о неточности{
"word": "process, treat, cultivate",
"stress": 6,
"forms": [
"обрабатывать"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"see_also": [
{
"target": "обработать",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "process; recycle",
"stress": 8,
"forms": [
"перерабатывать"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"see_also": [
{
"target": "переработать",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "process; treat",
"stress": 6,
"forms": [
"обработать"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "тӏад хӏалтӏи гьабизе; лъугьинабизе; къачӏазе",
"precomment": "what",
"examples": [
{
"en": "to till the land",
"av": "ракь бегизе"
},
{
"en": "to tan leather",
"av": "тӏом, цӏоко лъугьинабизе"
},
{
"en": "treat a wound",
"av": "ругъун къачӏазе, бацӏцӏад гьабизе"
}
]
},
{
"text": "жиндирго рахъалде цӏаялъул мурадалда лъилгунниги хӏалтӏи гьабизе",
"precomment": "sb, to incline to something",
"labels": [
"figuratively",
"colloquial word"
]
}
]
}
{
"word": "proclaim",
"stress": 11,
"forms": [
"провозгласить"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "халкъалда цебесан лъазабизе, тӏибитӏизабизе",
"precomment": "what (to declare)",
"examples": [
{
"en": "to proclaim the republic",
"av": "рохалилаб, хӏурматияб куцалъ республика(-лъун) лъазабизе"
},
{
"en": "to propose a toast",
"av": "лълъар борхулаго абизе..."
}
]
},
{
"text": "щивниги кӏодо гьавизе, щивниги щив-лъунниги лъазавизе (кӏодо гьавизе)",
"precomment": "whom with what"
}
]
}
{
"word": "proclaim",
"stress": 11,
"forms": [
"провозглашать"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"see_also": [
{
"target": "провозгласить",
"kind": "see"
}
]
}
proclaimed; announced
сообщить о неточности{
"word": "proclaimed; announced",
"forms": [
"оглашённый",
"оглашённая",
"оглашённое"
],
"labels": [
"colloquial word"
],
"senses": [
{
"text": "магӏна гьечӏого; гӏантаб куцалъ; ахӏи-хӏуралда вукӏунев",
"examples": [
{
"en": "shout like crazy",
"av": "гӏантав чи гӏадин ахӏдолев вуго"
}
]
}
]
}
{
"word": "proclaim; announce",
"stress": 7,
"forms": [
"возвещать"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"see_also": [
{
"target": "возвестить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "proclaim; resound",
"stress": 6,
"forms": [
"оглашать(ся)"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"see_also": [
{
"target": "огласить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "proclamation",
"stress": 11,
"forms": [
"провозглашение"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "халкъалда цебесан лъазаби (тӏибитӏизаби)",
"comment": "according to the verb to proclaim",
"comment_lang": "ru"
}
]
}
{
"word": "proclamation",
"stress": 8,
"forms": [
"прокламация"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "прокламация",
"comment": "политикияб хӏасилалъул агитациялъулаб тӏамач"
}
]
}
{
"word": "procurement",
"stress": 8,
"stem": "ЗАГОТОВИТЕЛЬН",
"forms": [
"заготовительный",
"заготовительная",
"заготовительное"
],
"senses": [
{
"text": "заготовкаялъулаб, заготовка гьабулеб",
"examples": [
{
"en": "procurement point",
"av": "заготовка гьабулеб бакӏ (пункт)"
},
{
"en": "procurement prices",
"av": "заготовкаялъулал багьаби"
}
]
}
]
}
{
"word": "procurement agent",
"stress": 8,
"forms": [
"заготовитель"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "заготовитель, заготовка гьабулев чи"
}
]
}
{
"word": "procurement station",
"stress": 7,
"forms": [
"заготпункт"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "заготовкаялъул пункт",
"precomment": "procurement point"
}
]
}
procuress; matchmaker
сообщить о неточности{
"word": "procuress; matchmaker",
"stress": 3,
"forms": [
"сводня"
],
"labels": [
"colloquial word",
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "гьоркьохъан, гьоркьохъанлъи гьабулей гӏадан"
}
]
}
{
"word": "procure; harvest",
"stress": 9,
"forms": [
"заготовлять"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"see_also": [
{
"target": "заготовить",
"kind": "see"
}
]
}
procure; obtain through persistence
сообщить о неточности{
"word": "procure; obtain through persistence",
"stress": 9,
"forms": [
"исхлопотать"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "тӏалаб гьабизе; тӏалаб гьабун, батизе (щвезе)",
"precomment": "what",
"examples": [
{
"en": "to get an extraordinary leave",
"av": "жиндиего иргадулаб гуреб отпуск тӏалаб гьабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "prodigal; wandering",
"forms": [
"блудный",
"блудная",
"блудное"
],
"senses": [
{
"text": "саяхъав; къосарав; хъахӏбаяв",
"examples": [
{
"en": "prodigal son",
"av": "эбел-инсул адаб-хӏурмат гьабичӏого, рокъоса арав, гьелдаса ракӏ бухӏун, хадув нахъвуссарав вас",
"labels": [
"устаревшее слово"
],
"comment": "Инжилалдасан хабар"
}
]
},
{
"text": "мекъи ккарав"
}
]
}
{
"word": "produce",
"stress": 10,
"forms": [
"произвести"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "гьабизе",
"precomment": "what",
"examples": [
{
"en": "conduct an experiment",
"av": "хӏалбихьи гьабизе"
}
]
},
{
"text": "гьабизе",
"precomment": "manufacture; make",
"examples": [
{
"en": "to produce goods",
"av": "къайи гьабизе"
}
]
},
{
"text": "вахинавизе",
"precomment": "whom (resembling)",
"examples": [
{
"en": "commission as an officer",
"av": "офицерлъиялде вахинавизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "producer",
"stress": 9,
"forms": [
"производитель"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "щибниги гьабулев, хӏадурулев чи",
"examples": [
{
"en": "small-scale producer",
"av": "гӏиси-бикъинаб къайи-жо гьабулев чи"
}
]
},
{
"text": "наслу цӏикӏкӏинабизе (кӏанцӏезе) тараб хӏайван",
"comment": "бугъа, барти, куй",
"labels": [
"agriculture, agricultural term"
]
},
{
"text": "хӏалтӏуе бетӏерлъи гьабулев чи, прораб",
"precomment": "construction superintendent"
}
]
}
producing many ears of grain
сообщить о неточности{
"word": "producing many ears of grain",
"stress": 6,
"stem": "КОЛОСИСТ",
"forms": [
"колосистый",
"колосистая",
"колосистое"
],
"senses": [
{
"text": "тӏор гьарзаяб",
"examples": [
{
"en": "eared wheat",
"av": "тӏор гьарзаяб ролъ, чӏахӏияб тӏор бугеб ролъ"
}
]
}
]
}
{
"word": "product",
"forms": [
"продукт"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "нигӏмат, продукт",
"examples": [
{
"en": "agricultural products",
"av": "росдал магӏишаталъул нигӏматал, продуктаби"
}
]
},
{
"text": "квана-гьекъолел жал, квана-гьекъолел жалазул нахърателал",
"precomment": "provisions; foodstuffs",
"labels": [
"plural"
],
"examples": [
{
"en": "dairy products",
"av": "рахьдал гьарурал квана-гьекъолел жал",
"comment": "нису, хӏан, нах, тӏорахь..."
}
]
},
{
"text": "гӏадамасул хӏалтӏул хӏасилалда гьабураб, бижараб жо"
}
]
}
{
"word": "production",
"stress": 7,
"stem": "ПРОИЗВОДСТВЕНН",
"forms": [
"производственный",
"производственная",
"производственное"
],
"senses": [
{
"text": "производствоялда бухьараб, производствоялъул (производствоялъулаб)",
"examples": [
{
"en": "production relations",
"av": "производстоялъулал гьоркьорлъаби"
},
{
"en": "production plan",
"av": "хӏалтӏун къайи гьабиялъун план"
},
{
"en": "production meeting",
"av": "производствоялъулаб совещание"
}
]
}
]
}
{
"word": "production",
"stress": 7,
"stem": "ПРОИЗВОДСТВ",
"forms": [
"производство"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "гьаби",
"precomment": "derived from the verb",
"examples": [
{
"en": "conducting experiments",
"av": "хӏалбихьиял гьари"
}
]
},
{
"text": "производство",
"precomment": "process",
"examples": [
{
"en": "means of production",
"av": "производствоялъул алатал"
}
]
},
{
"text": "гьаби",
"precomment": "output; production",
"examples": [
{
"en": "paper production",
"av": "кагъат гьаби (биччай)"
}
]
},
{
"text": "производство",
"precomment": "branch; industry",
"examples": [
{
"en": "steel production",
"av": "чаран биун тӏолеб производство"
}
]
},
{
"text": "производство, фабрика, завод",
"precomment": "enterprise",
"examples": [
{
"en": "work in production",
"av": "производствоялда хӏалтӏизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "production worker",
"stress": 7,
"forms": [
"производственник"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "производственник",
"comment": "(битӏахъе) производствоялда хӏалтӏулев чи",
"examples": [
{
"en": "good production worker",
"av": "лъикӏав производственник"
}
]
}
]
}
{
"word": "production; produce",
"stress": 5,
"stem": "ПРОДУКЦИ",
"forms": [
"продукция"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "продукция",
"comment": "фабрик-заводалъ, предприятиялъ биччалеб къайи",
"examples": [
{
"en": "gross output",
"av": "гӏаммаб продукция"
},
{
"en": "improving product quality",
"av": "биччалеб къайиялъул (продукциялъул) качество борхизаби",
"comment": "лъикӏлъизаби"
}
]
},
{
"text": "гӏакълияб хӏалтӏиялъул, литератураялъул, искусствоялъул (адабияталъул, маданияталъул) асарал"
}
]
}
{
"word": "productive",
"stress": 8,
"forms": [
"продуктивный",
"продуктивная",
"продуктивное"
],
"senses": [
{
"text": "пайдаяб, хайир бугеб, цӏикӏкӏун продукт кьолеб",
"examples": [
{
"en": "productive livestock",
"av": "хайир цӏикӏкӏун кьолеб гӏибоцӏи"
}
]
},
{
"text": "продуктивияб",
"labels": [
"linguistics"
],
"examples": [
{
"en": "productive suffix",
"av": "продуктивияб (гӏемерал рагӏаби жиндир кумекалдалъун лъугьунеб) суффикс"
}
]
}
]
}
{
"word": "productive",
"stress": 9,
"stem": "ПРОИЗВОДИТЕЛЬН",
"forms": [
"производительный",
"производительная",
"производительное"
],
"senses": [
{
"text": "рахъи бугеб",
"examples": [
{
"en": "productive labor",
"av": "рахъи бугеб захӏмат (хӏалтӏи)"
}
]
}
]
}
{
"word": "productively",
"stress": 8,
"forms": [
"продуктивно"
],
"labels": [
"adverb"
],
"senses": [
{
"text": "хӏасил, пайда-хайир кьоледухъ"
}
]
}
{
"word": "productivity",
"stress": 8,
"stem": "ПРОДУКТИВНОСТ",
"forms": [
"продуктивность"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "пайда кьей, хайир буголъи; продукт кьезе кӏвей",
"examples": [
{
"en": "labor productivity",
"av": "хӏалтӏул хайир буголъи",
"comment": "рахъи букӏин"
},
{
"en": "increase in livestock productivity",
"av": "боцӏуца кьолеб хайир (продукт) цӏикӏкӏин"
}
]
}
]
}
{
"word": "productivity",
"stress": 9,
"forms": [
"производительность"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "продукт (къайи) гьабизе (биччазе) гьунар букӏин, хӏалтӏул рахъи",
"examples": [
{
"en": "labor productivity",
"av": "хӏалтӏул рахъи"
}
]
}
]
}
{
"word": "profanation",
"stress": 7,
"forms": [
"профанация"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "жагьилал ишаздалъун сундулниги къимат хвезаби"
}
]
}
{
"word": "professional",
"stress": 11,
"forms": [
"профессионал"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "профессионал, пишачи",
"comment": "кинаб бугониги хӏалтӏи жиндир пишалъун гьабурав чи"
}
]
}
profession, occupation
сообщить о неточности{
"word": "profession, occupation",
"stress": 5,
"forms": [
"профессия"
],
"labels": [
"feminine gender",
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "профессия, пиша, махщел"
}
]
}
{
"word": "professor",
"stress": 5,
"forms": [
"профессор"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "профессор"
}
]
}
{
"word": "professorial",
"stress": 5,
"stem": "ПРОФЕССОРСК",
"forms": [
"профессорский",
"профессорская",
"профессорское"
],
"senses": [
{
"text": "профессорасул, профессорасул гӏадаб"
},
{
"text": "профессораз хӏухьбахъи гьабулеб рукъ",
"precomment": "professorial",
"comment": "институтазда, университетазда",
"labels": [
"feminine gender"
]
}
]
}
professoriate; professors
сообщить о неточности{
"word": "professoriate; professors",
"stress": 8,
"stem": "ПРОФЕССУР",
"forms": [
"профессура"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "профессорлъи",
"precomment": "position; post",
"examples": [
{
"en": "obtain a professorship",
"av": "профессорлъи щвезе"
}
]
},
{
"text": "профессорал",
"labels": [
"collective noun"
]
}
]
}
{
"word": "profess; confess",
"stress": 6,
"forms": [
"исповедовать"
],
"labels": [
"perfective aspect",
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "цо кинаб бугониги дин гьабизе, цо гӏелмуялда нахъвилълъине"
},
{
"text": "рекӏел къварилъаби лъидениги чучизе, ургъел бикьизе, ракӏ бацӏцӏадго бицине"
},
{
"text": "тавбу гьабизе тӏамизе",
"precomment": "to subject to confession"
},
{
"text": "гьикъун (цӏехолдун) лъазабизе",
"precomment": "someone, interrogate",
"labels": [
"colloquial word"
]
}
]
}
{
"word": "profile",
"stress": 3,
"forms": [
"профиль"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "хьибилалдасан бихьулеб куц",
"precomment": "side view",
"comment": "сурат",
"examples": [
{
"en": "to photograph in profile",
"av": "хьибилалдасан сурат бахъизе"
}
]
},
{
"text": "профиль",
"precomment": "set of main features",
"comment": "цойиде ракӏарарал аслиял гӏаламатал"
}
]
}
{
"word": "profit",
"stress": 3,
"forms": [
"прибыль"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "хайир",
"precomment": "income",
"examples": [
{
"en": "net profit",
"av": "бацӏцӏадаб хайир"
},
{
"en": "to yield profit",
"av": "хайир щвезе"
}
]
},
{
"text": "тӏаде цӏикӏкӏин",
"precomment": "increase of something",
"comment": "гӏемерлъи",
"examples": [
{
"en": "per capita income",
"av": "халкъ тӏаде цӏикӏкӏин",
"comment": "халкъалъул цӏикӏкӏел"
}
]
}
]
}
{
"word": "profitability",
"stress": 3,
"forms": [
"прибыльность"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "хайир букӏин"
}
]
}
{
"word": "profitability",
"stress": 5,
"forms": [
"рентабельность"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "хайир буголъи"
}
]
}
{
"word": "profitability; yield",
"stress": 4,
"forms": [
"доходность"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "тӏаде бачӏунеб хайир, харж букӏин",
"examples": [
{
"en": "profitability of the enterprise",
"av": "предприятиялъул тӏаде бачӏунеб хайир букӏин"
}
]
},
{
"text": "сундасанниги щолеб доходалъул къадар"
}
]
}
{
"word": "profitable",
"stress": 4,
"stem": "ДОХОДН",
"forms": [
"доходный",
"доходная",
"доходное"
],
"senses": [
{
"text": "тӏаде бачӏин бугеб, хайирияб, жо щолеб, доход, хайир кьолеб",
"examples": [
{
"en": "profitable enterprise",
"av": "хайирияб (тӏаде жо щолеб), хайир кьолеб предприятие"
}
]
}
]
}
{
"word": "profitable",
"stress": 3,
"stem": "ПРИБЫЛЬН",
"forms": [
"прибыльный",
"прибыльная",
"прибыльное"
],
"senses": [
{
"text": "хайираб, хайир кьолеб",
"examples": [
{
"en": "profitable farm",
"av": "хайир кьолеб магӏишат"
}
]
}
]
}
{
"word": "profitable",
"stress": 5,
"forms": [
"рентабельный",
"рентабельная",
"рентабельное"
],
"senses": [
{
"text": "хайир бугеб, жинда тӏад гьабураб харж бахъинабулеб",
"precomment": "profitable"
}
]
}
profitable; advantageous
сообщить о неточности{
"word": "profitable; advantageous",
"stress": 2,
"stem": "ВЫГОДН",
"forms": [
"выгодный",
"выгодная",
"выгодное"
],
"senses": [
{
"text": "пайдаяб, хайираб, мунпагӏатаб, пайда (хайир, мунпагӏат) бугеб",
"examples": [
{
"en": "profitable contract",
"av": "хайираб (хайир бугеб) къотӏи"
}
]
},
{
"precomment": "to present in a favorable light",
"text": "щибниги жо мунпагӏатаб рахъалъан (лъикӏабилан кколедухъ) бихьизабизе"
}
]
}
{
"word": "profitable; non-loss",
"stress": 6,
"stem": "БЕЗУБЫТОЧН",
"forms": [
"безубыточный",
"безубыточная",
"безубыточное"
],
"senses": [
{
"text": "зарар кьолареб, зарар кколареб",
"examples": [
{
"en": "break-even enterprise",
"av": "зарар кьолареб предприятие, хайир кьолеб предприятие"
}
]
}
]
}
{
"word": "profitably",
"stress": 2,
"forms": [
"выгодно"
],
"labels": [
"adverb"
],
"senses": [
{
"text": "пайда, хайир щоледухъ (кколедухъ)",
"examples": [
{
"en": "to sell profitably",
"av": "хайир щоледухъ бичизе"
}
]
},
{
"labels": [
"used as a predicate"
],
"examples": [
{
"en": "this benefits everyone",
"av": "гьелъул киназего хайир буго"
}
]
}
]
}
{
"word": "profit; advantage",
"stress": 2,
"stem": "ВЫГОД",
"forms": [
"выгода"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "пайда, мунпагӏат, хайир",
"examples": [
{
"en": "mutual benefit",
"av": "кӏиязего (цоцазе) пайда (хайир)"
},
{
"en": "to one's own advantage",
"av": "жиндиего хайиралъе (хайиргун)"
}
]
}
]
}
{
"word": "profit; gain",
"stress": 4,
"forms": [
"барыш"
],
"labels": [
"masculine gender",
"colloquial word"
],
"senses": [
{
"text": "хайир, мунпагӏат, пайда",
"examples": [
{
"en": "share profits",
"av": "щвараб хайир бикьизе"
}
]
}
]
}
profligate woman, loose woman
сообщить о неточности{
"word": "profligate woman, loose woman",
"stress": 5,
"forms": [
"распутница"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "саяхъ, пучай гӏадан, напсалъул низам биххарай гӏадан"
}
]
}
profligate woman; dissolute woman
сообщить о неточности{
"word": "profligate woman; dissolute woman",
"stress": 6,
"forms": [
"развратница"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "пучай, пасатай гӏадан, хъахӏба, саяхъай гӏадан"
}
]
}
profligate; libertine
сообщить о неточности{
"word": "profligate; libertine",
"stress": 5,
"forms": [
"распутник"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "саяхъ, пучав чи, напсалъул низам биххарав чи"
}
]
}
{
"word": "profoundness",
"stress": 9,
"forms": [
"глубокомыслие"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "гъваридаб пикру (магӏна) буголъи"
}
]
}
profound; deep-thoughted
сообщить о неточности{
"word": "profound; deep-thoughted",
"stress": 9,
"stem": "ГЛУБОКОМЫСЛЕНН",
"forms": [
"глубокомысленный",
"глубокомысленная",
"глубокомысленное"
],
"senses": [
{
"text": "гъваридаб гӏакълуялъул (пикруялъул), гӏакълу (пикру) гъваридаб",
"examples": [
{
"en": "profound person",
"av": "гӏакълу (пикру) гъваридав чи"
},
{
"en": "profound statement",
"av": "гъваридаб пикру, магӏна гъваридаб калам"
},
{
"en": "with a profound look",
"av": "кӏвар бугеб (гӏакълу гъваридаб) ххвел гьабун, гъваридал пикрабалъ вугев гӏадин, гӏакъилаб куц гьабун",
"labels": [
"шутливое"
]
}
]
}
]
}
{
"word": "progenitor",
"stress": 7,
"forms": [
"прародитель"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "кьолбол (тухумалъул) бетӏер, кӏудияв (жиндасан кьибил байбихьарав)"
},
{
"text": "умумул",
"labels": [
"plural"
]
}
]
}
{
"word": "progenitor; founder",
"stress": 8,
"forms": [
"родоначальник"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "тухумалъул бетӏер, кьолбол бетӏер",
"precomment": "ancestor"
},
{
"text": "(сундуениги) кьучӏ лъурав чи, кьучӏ тӏамурав чи",
"precomment": "founder",
"labels": [
"figuratively"
]
}
]
}
{
"word": "progress",
"stress": 6,
"forms": [
"прогресс"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "цебетӏей",
"examples": [
{
"en": "progress of science",
"av": "гӏелмуялъул цебетӏей"
},
{
"en": "walk the path of progress",
"av": "цебетӏеялъул нухдасан ине"
}
]
}
]
}
{
"word": "progression",
"stress": 6,
"forms": [
"прогрессия"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "прогрессия",
"labels": [
"mathematics"
],
"examples": [
{
"en": "arithmetic progression",
"av": "арифметикаялъулаб прогрессия"
},
{
"en": "geometric progression",
"av": "геометрия-лъулаб прогрессия"
}
]
}
]
}
{
"word": "progressive",
"stress": 9,
"stem": "ПРОГРЕССИВН",
"forms": [
"прогрессивный",
"прогрессивная",
"прогрессивное"
],
"senses": [
{
"text": "дагь-дагьккун тӏаде цӏикӏкӏунеб, кӏодолъулеб, кутаклъулеб"
},
{
"text": "цебе тӏолеб; цебетӏеялъе кумек (квербакъи) гьабулеб"
}
]
}
progress; move forward
сообщить о неточности{
"word": "progress; move forward",
"stress": 6,
"forms": [
"продвинуться"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "цебе ине, цебехун багъаризе",
"examples": [
{
"en": "the regiment advanced",
"av": "полк цебехун багъарана"
}
]
},
{
"text": "цеве тӏезе; эхедегӏан вахине",
"precomment": "to achieve success, to come to the fore",
"labels": [
"figuratively"
],
"examples": [
{
"en": "advance in service",
"av": "хъулухъалда цеве тӏезе, эхедегӏан вахине"
}
]
},
{
"text": "рагӏалде щвезе; рагӏалде бахъине",
"precomment": "approach completion",
"labels": [
"figuratively"
],
"examples": [
{
"en": "the matter has progressed",
"av": "иш рагӏалде щолеб буго"
}
]
}
]
}
{
"word": "prohibition",
"stress": 8,
"forms": [
"воспрещение"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "гьукъи, биччангутӏи, бегьунгутӏи",
"precomment": "by v. to forbid"
}
]
}
{
"word": "prohibition",
"stress": 7,
"forms": [
"запрещение"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "гьукъи",
"precomment": "according to the verb to forbid"
}
]
}
{
"word": "prohibitive",
"stress": 7,
"stem": "ЗАПРЕТИТЕЛЬН",
"forms": [
"запретительный",
"запретительная",
"запретительное"
],
"senses": [
{
"text": "гьукъиялъул(аб)",
"examples": [
{
"en": "prohibitory sign",
"av": "гьукъиялъул ишара"
},
{
"en": "prohibitive measures",
"av": "гьукъиялъулал, щибниги гьукъун гьарулел тадбирал"
}
]
}
]
}
projectile; apparatus
сообщить о неточности{
"word": "projectile; apparatus",
"stress": 5,
"forms": [
"снаряд"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "гӏарададул гулла",
"labels": [
"military term"
]
},
{
"text": "спорталъе хӏажалъулел алатал",
"comment": "гулла, диск, чӏор, турник ва гь.ц.",
"labels": [
"sports term"
]
},
{
"text": "тӏагӏел",
"labels": [
"technology"
],
"examples": [
{
"en": "carpenter's tool",
"av": "цӏулал устарасул тӏагӏел"
},
{
"en": "drilling tool",
"av": "борлъарулеб (борлъариялъе хӏалтӏизабулеб) аппарат"
}
]
}
]
}
{
"word": "projectionist",
"stress": 8,
"forms": [
"киномеханик"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "киномеханик",
"comment": "кино гьабулев (бихьизабулев) чи"
}
]
}
{
"word": "projector",
"stress": 4,
"forms": [
"проектор"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "проектор",
"comment": "суратал, кӏодо гьарун, экраналда речӏчӏизарулеб прибор"
}
]
}
{
"word": "project, design",
"stress": 4,
"stem": "ПРОЕКТН",
"forms": [
"проектный",
"проектная",
"проектное"
],
"senses": [
{
"text": "проекталъул(-аб), проекталда бихьизабураб",
"comment": "данде кколеб",
"examples": [
{
"en": "design capacity of the plant",
"av": "заводалъул проекталда бихьизабураб гуч"
}
]
}
]
}
{
"word": "project; design",
"stress": 4,
"forms": [
"проект"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "проект",
"examples": [
{
"en": "residential building design",
"av": "жаниб гӏумру гьабулеб минаялъул проект"
}
]
},
{
"text": "кинаб бугониги документалъул цебеккун гӏага-шагарго гӏуцӏараб текст",
"examples": [
{
"en": "draft treaty",
"av": "къотӏиялъул проект"
}
]
},
{
"text": "план, пикру",
"precomment": "design; intention"
}
]
}
{
"word": "prolapse; descent",
"stress": 5,
"forms": [
"опущение"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "гӏодобе биччай",
"precomment": "by the verb to lower"
},
{
"text": "гӏодобе ин",
"precomment": "by the verb go down"
},
{
"text": "гьоркьоб биччай",
"precomment": "pass, permit"
},
{
"text": "гӏодобегӏан дали",
"labels": [
"medicine"
],
"examples": [
{
"en": "gastroptosis",
"av": "кванирукь гӏодобегӏан ин (дали)"
}
]
}
]
}
{
"word": "proletarian",
"stress": 7,
"stem": "ПРОЛЕТАР",
"forms": [
"пролетарий"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "пролетарий, мухьдахъ хӏалтӏулев",
"examples": [
{
"en": "workers of all countries, unite!",
"av": "киналго улкабазул пролетарал, цолъе (нуж)!"
}
]
}
]
}
{
"word": "proletarian",
"stress": 7,
"stem": "ПРОЛЕТАРСК",
"forms": [
"пролетарский",
"пролетарская",
"пролетарское"
],
"senses": [
{
"text": "пролетарияб; пролетаразул",
"examples": [
{
"en": "proletarian revolution",
"av": "пролетарияб революция"
}
]
}
]
}
{
"word": "proletarianization",
"stress": 11,
"forms": [
"пролетаризация"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "пролетараллъун лъугьин"
}
]
}
{
"word": "proletariat",
"stress": 10,
"forms": [
"пролетариат"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "пролетариат",
"comment": "капиталистияб обществоялда буржуазиялъ жидер гъийин кваналеб класс"
}
]
}
{
"word": "prolific",
"stress": 7,
"forms": [
"плодовитый",
"плодовитая",
"плодовитое"
],
"senses": [
{
"text": "хьонтӏи битӏараб",
"comment": "о животных"
},
{
"text": "хехго тӏибитӏулеб",
"comment": "о растениях"
},
{
"text": "пайдаяб хӏалтӏи гӏемер гьабулев",
"labels": [
"figuratively"
],
"examples": [
{
"en": "prolific scientist",
"av": "гӏемераб пайдаяб хӏалтӏи гьабурав (гьабизе кӏолев) гӏалимчи"
}
]
}
]
}
{
"word": "prologue",
"stress": 5,
"forms": [
"пролог"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "литературияб асаралъул байбихьи"
}
]
}
{
"word": "prolong",
"stress": 6,
"forms": [
"продлить"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "халат бахъинабизе, халат гьабизе (тӏаде дагьабги заманги жубан)",
"precomment": "what",
"examples": [
{
"en": "extend a leave",
"av": "отпуск халат гьабизе"
},
{
"en": "prolong the pleasure",
"av": "лазат халат бахъинабизе"
}
]
}
]
}
prolongation, extension
сообщить о неточности{
"word": "prolongation, extension",
"stress": 8,
"forms": [
"пролонгация"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "сундуениги чӏезабураб болжал халат гьаби",
"examples": [
{
"en": "extension of the contract",
"av": "къотӏиялъе чӏезабураб болжал халат гьаби"
}
]
}
]
}
{
"word": "prolonged",
"stress": 3,
"stem": "ДЛИТЕЛЬН",
"forms": [
"длительный",
"длительная",
"длительное"
],
"senses": [
{
"text": "халат бахъараб",
"examples": [
{
"en": "prolonged illness",
"av": "халат бахъараб унти"
},
{
"en": "long time",
"av": "халат бахъараб заман"
}
]
}
]
}
{
"word": "prolonged; drawling",
"stress": 5,
"forms": [
"протяжный",
"протяжная",
"протяжное"
],
"senses": [
{
"text": "халат бахъараб",
"examples": [
{
"en": "drawn-out sound",
"av": "халат бахъараб гьаракь"
}
]
}
]
}
{
"word": "prolonged; lengthy",
"stress": 8,
"stem": "ПРОДОЛЖИТЕЛЬН",
"forms": [
"продолжительный",
"продолжительная",
"продолжительное"
],
"senses": [
{
"text": "халатаб, халат бахъараб, гӏемераб мехалъ бугеб (букӏунеб)",
"examples": [
{
"en": "long time",
"av": "халатаб (гӏемераб) заман"
}
]
}
]
}
{
"word": "prolong; extend",
"stress": 8,
"forms": [
"пролонгировать"
],
"labels": [
"perfective aspect",
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "чӏезабураб болжал халат гьабизе",
"precomment": "what",
"examples": [
{
"en": "to prolong a contract",
"av": "къотӏиялъул болжал халат гьабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "prominent-cheekboned",
"stress": 5,
"stem": "СКУЛАСТ",
"forms": [
"скуластый",
"скуластая",
"скуластое"
],
"senses": [
{
"text": "гӏанабазул ракьа чӏахӏияв; гӏанабазул рукьби цӏутӏарав",
"examples": [
{
"en": "high-cheekboned face",
"av": "гӏанабазул рукьби чӏахӏияб гьумер"
}
]
}
]
}
{
"word": "promise",
"stress": 5,
"forms": [
"обещание"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "жинцаго гьабураб тӏадебоси; кьураб рагӏи",
"comment": "щибниги тӏубазе",
"examples": [
{
"en": "to fulfill a promise",
"av": "тӏадебоси тӏубазабизе"
},
{
"en": "extract a promise from someone",
"av": "лъихъаниги рагӏи босизе"
},
{
"en": "break a promise",
"av": "гьабураб тӏадебоси (къотӏи) хвезабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "promise",
"stress": 5,
"stem": "ОБЕЩА",
"forms": [
"обещать"
],
"labels": [
"perfective aspect",
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "рагӏи кьезе, тӏаде босизе",
"precomment": "who, what and with infinitive",
"examples": [
{
"en": "he promised to come",
"av": "гъос вачӏине рагӏи кьун букӏана"
}
]
},
{
"text": "хьул гьабизе, букӏине",
"examples": [
{
"en": "the day promises to be sunny",
"av": "къо бакъулаб (бакъ щвараб) букӏинилан хьул буго"
}
]
}
]
}
{
"word": "promised",
"stress": 7,
"stem": "ОБЕТОВАНН",
"forms": [
"обетованный",
"обетованная",
"обетованное"
],
"senses": [
{
"labels": [
"bookish word"
],
"examples": [
{
"en": "promised land",
"av": "бихьизе ине рекӏел хӏасрат, гъира бугеб бакӏ (инжилалда рекъон-Палестина (жиндирго къотӏиги тӏубазабун, аллагьас Мисриялдаса (Египеталдаса) жугьутӏал рачараб бакӏ))"
}
]
}
]
}
{
"word": "promise a lot",
"stress": 7,
"forms": [
"наобещать"
],
"labels": [
"perfective aspect",
"colloquial word"
],
"senses": [
{
"text": "(гьабилилан) рагӏи кьезе, тӏаде босизе",
"precomment": "what, of what",
"examples": [
{
"en": "promise lots of gifts",
"av": "сайигъатал гьаризе рагӏи кьезе"
}
]
}
]
}
{
"word": "promising",
"stress": 10,
"stem": "МНОГООБЕЩАЮЩ",
"forms": [
"многообещающий",
"многообещающая",
"многообещающее"
],
"senses": [
{
"text": "хадуб жиндир гьунаралда, бажариялда божизе бегьулев, божилъи гьабизе бегьулев",
"examples": [
{
"en": "promising student",
"av": "жиндир гьунаралда божизе бегьулев цӏалдохъан"
},
{
"en": "promising smile",
"av": "кинаб бугониги кӏвар бугеб ишалда божизарулеб гьими"
}
]
}
]
}
promising; prospective
сообщить о неточности{
"word": "promising; prospective",
"stress": 9,
"stem": "ПЕРСПЕКТИВН",
"forms": [
"перспективный",
"перспективная",
"перспективное"
],
"senses": [
{
"text": "перспективияб, цебетӏеялъе ресал ругеб; цебеккунго цебе тӏезе букӏин хӏисабалде босараб",
"examples": [
{
"en": "forward-looking plan",
"av": "перспективияб план"
},
{
"en": "promising work",
"av": "хадубккун цебе тӏезе рес бугеб хӏалтӏи"
}
]
}
]
}
{
"word": "promote",
"stress": 6,
"forms": [
"продвинуть"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "цебехун багъаризабизе; цебегӏан бачине",
"precomment": "whom-what (to move forward)",
"examples": [
{
"en": "move the table to the window",
"av": "стол горда аскӏобегӏан бачине"
}
]
},
{
"text": "гьоркьосан бехъерхъизе",
"precomment": "what (to pull through)",
"examples": [
{
"en": "push a wardrobe through the door",
"av": "шкаф нуцӏихъан бехъерхъизе"
}
]
},
{
"text": "битӏизе",
"precomment": "someone, something (to direct)",
"examples": [
{
"en": "advance a division to the border",
"av": "дивизия гӏорхъоде цӏазе (битӏизе, бачине)"
}
]
},
{
"text": "цебе туркӏизабизе",
"precomment": "what",
"labels": [
"figuratively",
"colloquial word"
],
"examples": [
{
"en": "to advance a matter",
"av": "иш цебе бачине, туркӏизабизе"
}
]
},
{
"text": "(хъулухъалъ) эхедегӏан вахинавизе",
"precomment": "whom (to nominate, put forward)",
"examples": [
{
"en": "to promote",
"av": "хъулухъалъ тӏаде вахинавизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "promotions in rank",
"stress": 11,
"forms": [
"чинопроизводство"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "чиналде вахинави, чин кьей, даражаялде вахинави",
"labels": [
"archaic word"
]
}
]
}
{
"word": "prompt",
"stress": 5,
"forms": [
"надоумить"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "гӏакълу кьезе, малъа-хъвай гьабизе",
"precomment": "whom",
"labels": [
"colloquial word"
]
}
]
}
{
"word": "prompt",
"stress": 7,
"stem": "РАСТОРОПН",
"forms": [
"расторопный",
"расторопная",
"расторопное"
],
"senses": [
{
"text": "лебалав, тулакав",
"examples": [
{
"en": "efficient housewife",
"av": "лебалай хозяйка",
"comment": "чӏужу"
}
]
}
]
}
{
"word": "prompter",
"forms": [
"суфлёр"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "суфлёр",
"comment": "артистаз роль хӏалаго, гьез абизе кколел рагӏаби бигьа гьабун гьезие рицунев чи"
}
]
}
{
"word": "prompting; urge",
"stress": 7,
"stem": "ПОБУЖДЕНИ",
"forms": [
"побуждение"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "гъира бай, гъира ккей",
"comment": "by the verb induce",
"examples": [
{
"en": "of one's own accord",
"av": "жиндирго гъира ккун"
}
],
"comment_lang": "ru"
},
{
"text": "къасд",
"precomment": "desire; wish"
}
]
}
{
"word": "promptness",
"stress": 7,
"forms": [
"расторопность"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "лебаллъи, тулаклъи"
}
]
}
{
"word": "prompt; efficient",
"stress": 3,
"stem": "СПОР",
"forms": [
"спорый",
"спорая",
"спорое"
],
"labels": [
"colloquial word"
],
"senses": [
{
"text": "хехаб, лъикӏ унеб, хӏасил кколеб, данде билълъунеб, хехго цебе тӏолеб",
"precomment": "about work, etc.",
"examples": [
{
"en": "efficient work; brisk work",
"av": "хехго цебе тӏолеб хӏалтӏи"
}
]
}
]
}
{
"word": "prompt; hint",
"stress": 6,
"forms": [
"подсказка"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "цогидазда рагӏиларедухъ лъалареб жо бицин; гьедин бицараб жо",
"precomment": "according to the verb prompt"
}
]
}
{
"word": "prompt; induce",
"stress": 6,
"forms": [
"побудить"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "гъира базабизе, гъира ккезабизе; гьабизе тӏамизе",
"precomment": "sb to sth and with inf.",
"examples": [
{
"en": "to prompt to go somewhere",
"av": "кивехун вугониги ине гъира базабизе"
}
]
},
{
"text": "рорчӏизаризе",
"comment": "кьижизе течӏого"
}
]
}
{
"word": "prompt; induce",
"stress": 7,
"forms": [
"побуждать"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"see_also": [
{
"target": "побудить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "prompt; suggest",
"stress": 8,
"forms": [
"натолкнуть"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "сунданиги тункизабизе",
"precomment": "whom-what onto whom-what",
"comment": "заставить удариться"
},
{
"text": "кантӏизавизе",
"precomment": "onto what; what for",
"comment": "наставить",
"labels": [
"figuratively"
],
"examples": [
{
"en": "set someone on the right path",
"av": "щивниги битӏараб нухде ккезавизе, кантӏизавизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "prompt; suggest",
"stress": 6,
"forms": [
"подсказывать"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"see_also": [
{
"target": "подсказать",
"kind": "see"
}
]
}
promulgation; publication
сообщить о неточности{
"word": "promulgation; publication",
"stress": 6,
"forms": [
"обнародование"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "халкъалда гьоркьоб тӏибитӏизаби, халкъалда лъазаби (кӏалалъ яги хъван)",
"precomment": "per v. publish"
}
]
}
{
"word": "prong; tooth",
"stress": 4,
"forms": [
"зубец"
],
"senses": [
{
"text": "гӏучӏ, бурди",
"precomment": "at rakes and others",
"examples": [
{
"en": "rake tines",
"av": "кьохорходул гӏучӏал (бурдаби)"
}
]
},
{
"text": "гожо",
"precomment": "of a saw",
"examples": [
{
"en": "saw teeth",
"av": "хъухъадироялъул гажал"
}
]
},
{
"text": "хъинс",
"precomment": "near the mountains",
"examples": [
{
"en": "mountain peaks",
"av": "мугӏрузул хъинсал"
}
]
},
{
"text": "хъалаялъул къадал къотӏелал",
"precomment": "by the wall",
"examples": [
{
"en": "wall with frequent battlements",
"av": "ризго тӏад къотӏалаби ругеб къед"
}
]
}
]
}
{
"word": "pronoun",
"stress": 8,
"forms": [
"местоимение"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "цӏарубакӏ",
"labels": [
"grammar"
],
"examples": [
{
"en": "personal pronoun",
"av": "гьумералъул цӏарубакӏ"
}
]
}
]
}
{
"word": "pronounce",
"stress": 6,
"forms": [
"выговаривать"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "гӏайиб чӏвазе (гьабизе), бадиб чӏвазе, бадибчӏвай гьабизе",
"precomment": "someone for something (reprimand)",
"labels": [
"colloquial word"
],
"examples": [
{
"en": "to reprimand for being late",
"av": "кватӏиялъухъ бадибчӏвай гьабизе"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "выговорить",
"kind": "see",
"refwordnum": "2"
}
]
}
{
"word": "pronunciation",
"stress": 9,
"forms": [
"произношение"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "каламалъул гьаркьал абулеб къагӏида, гьаркьал рахъи",
"examples": [
{
"en": "correct pronunciation",
"av": "ритӏун гьаркьал рахъи"
}
]
},
{
"text": "мацӏалъул гьаркьилаб система",
"precomment": "pronunciation of a language"
}
]
}
{
"word": "proofreader",
"stress": 5,
"forms": [
"корректор"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "корректура гьабулев чи, типографиялда гъалатӏал ритӏизарулев чи"
}
]
}
{
"word": "proofreader's",
"stress": 5,
"forms": [
"корректорский",
"корректорская",
"корректорское"
],
"senses": [
{
"text": "корректорасул(аб)"
},
{
"text": "корректорлъиялда хурхараб"
}
]
}
{
"word": "proofreading",
"stress": 2,
"forms": [
"вычитка"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "цӏалулаго битӏизаби",
"precomment": "by the verb deduct",
"examples": [
{
"en": "proofreading of typed text",
"av": "машинкаялъ кьабураб текст цӏалулаго битӏизаби"
}
]
}
]
}
{
"word": "proofreading",
"stress": 8,
"forms": [
"корректура"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "корректура",
"comment": "1 типографиялда бищараб текст; 2 типографиялъ риччарал гъалатӏал ритӏизари"
}
]
}
{
"word": "proof; evidence",
"stress": 6,
"stem": "ДОКАЗАТЕЛЬСТВ",
"forms": [
"доказательство"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "хӏужжа, далил",
"precomment": "argument",
"examples": [
{
"en": "material evidence",
"av": "хӏужжалъун чӏолеб алат"
},
{
"en": "as proof I will show these documents",
"av": "хӏужжалъун рукӏине (хӏужжаялъе) гьал документал рихьила"
}
]
}
]
}
{
"word": "propaganda",
"stress": 7,
"forms": [
"пропаганда"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "пропаганда",
"comment": "кинаб букӏаниги идея, гӏелму, лъай гъваридго халкъалда бичӏчӏизаби"
}
]
}
{
"word": "propaganda",
"stress": 10,
"forms": [
"пропагандистский",
"пропагандистская",
"пропагандистское"
],
"senses": [
{
"text": "пропагандаялъул (-аб)"
}
]
}
{
"word": "propagandist",
"forms": [
"пропагандист"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "пропагандист"
},
{
"text": "пропаганда гьабулев чи"
}
]
}
propagandize; promote
сообщить о неточности{
"word": "propagandize; promote",
"stress": 10,
"forms": [
"пропагандировать"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "пропаганда гьабизе",
"precomment": "what"
}
]
}
{
"word": "propeller",
"stress": 5,
"forms": [
"пропеллер"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "пропеллер"
},
{
"text": "техтеро"
}
]
}
{
"word": "properly",
"stress": 5,
"forms": [
"исправно"
],
"labels": [
"adverb"
],
"senses": [
{
"text": "битӏа-бишун, лъикӏ, битӏун, дурусго, мухӏканго",
"examples": [
{
"en": "the machine works properly",
"av": "машина лъикӏ хӏалтӏулеб буго"
}
]
}
]
}
{
"word": "properly",
"stress": 2,
"forms": [
"толком"
],
"labels": [
"adverb",
"colloquial word"
],
"senses": [
{
"text": "бичӏчӏуледухъ, баянго, мухӏканго, берцинго",
"examples": [
{
"en": "tell me plainly what you need",
"av": "дуе щиб къваригӏун бугебали бичӏчӏуледухъ бице"
}
]
}
]
}
properly speaking; actually
сообщить о неточности{
"word": "properly speaking; actually",
"stress": 2,
"homonym": 1,
"forms": [
"собственно"
],
"senses": [
{
"text": "битӏун бицани",
"labels": [
"parenthetical word"
],
"examples": [
{
"en": "he is actually right",
"av": "битӏун бицани, дов витӏун вуго"
},
{
"en": "actually speaking",
"av": "битӏухъе абуни"
}
]
},
{
"text": "жибго, тӏубан",
"labels": [
"particle"
],
"examples": [
{
"en": "the Volga system consists of the Volga itself and its tributaries",
"av": "Волгаялъул системалъун ккола жибго Волга ва гьелде журалел гӏорал"
}
]
}
]
}
{
"word": "propertied; wealthy",
"stress": 3,
"stem": "ИМУЩ",
"forms": [
"имущий",
"имущая",
"имущее"
],
"senses": [
{
"text": "бечедав, боцӏи бугев, бечелъи кодосев",
"examples": [
{
"en": "propertied classes",
"av": "бечедал (бечелъи кодосел) классал"
}
]
},
{
"text": "кверщел кодосел",
"precomment": "powers that be, ruling class"
}
]
}
{
"word": "property",
"stress": 9,
"forms": [
"домовладение"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "рукъзабазул бетӏергьанлъи",
"precomment": "house ownership",
"comment": "бетӏергьанлъи гьаби"
},
{
"text": "рукъ, мина",
"precomment": "house",
"labels": [
"archaic word"
]
}
]
}
{
"word": "property",
"stress": 3,
"stem": "ИМУЩЕСТВЕНН",
"forms": [
"имущественный",
"имущественная",
"имущественное"
],
"senses": [
{
"text": "буголъиялъулаб; бече-лъиялъулаб; боцӏулаб; боцӏи-рикъзиялъулаб; бетӏергьанлъиялъулаб",
"examples": [
{
"en": "financial status; property status",
"av": "бечелъи-мискинлъи"
},
{
"en": "property rights",
"av": "бетӏер-гьанлъиялъулал (боцӏи-рикъзиялъулал) ихтиярал"
},
{
"en": "property inequality",
"av": "боцӏи-рикъзиялъул рахъалъ ращалъи гьечӏолъи"
}
]
}
]
}
{
"word": "property",
"stress": 2,
"forms": [
"собственность"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "бетӏергьанлъи, милк",
"examples": [
{
"en": "to abolish private property in land",
"av": "ракьул бетӏергьанлъи тӏагӏинабизе"
}
]
},
{
"text": "бетӏергьанаб жо, милклъун бугеб жо",
"examples": [
{
"en": "state property",
"av": "пачалихъалъул бетӏергьанлъи, милк"
},
{
"en": "private property",
"av": "цо чи бетӏергьанаб милк"
}
]
}
]
}
propertyless; destitute
сообщить о неточности{
"word": "propertyless; destitute",
"stress": 5,
"stem": "НЕИМУЩ",
"forms": [
"неимущий",
"неимущая",
"неимущее"
],
"senses": [
{
"text": "ресукъаб, мискинаб, язихъаб",
"examples": [
{
"en": "destitute strata of the population",
"av": "халкъалъул ресукъал гӏадамал",
"comment": "гъатал"
}
]
},
{
"text": "мискинзаби",
"labels": [
"used as a noun"
]
}
]
}
property qualification
сообщить о неточности{
"word": "property qualification",
"forms": [
"ценз"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "ценз",
"comment": "щибниги ишалда гьоркьоб гӏахьаллъи гьабизе ихтияр букӏине ккани, чара гьечӏеблъун чӏезабураб шартӏ",
"examples": [
{
"en": "age limit",
"av": "гӏумрудул ценз"
},
{
"en": "electoral qualification",
"av": "рищиялъул ценз"
},
{
"en": "property qualification",
"av": "боцӏи-рикъзиялъул ценз"
},
{
"en": "educational qualification",
"av": "лъаялъул даражаялъул ценз"
},
{
"en": "residency requirement",
"av": "цо бакӏалда гӏемераб мехалъ яшав гьабизе ккеялъул ценз"
}
]
}
]
}
{
"word": "property, belongings",
"stress": 3,
"forms": [
"имущество"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "чӏахъен; буголъи; бечелъи; боцӏи",
"examples": [
{
"en": "state property",
"av": "пачалихъалъулаб боцӏи (бечелъи, буголъи)"
},
{
"en": "collective farm property",
"av": "колхозалъулаб бечелъи (боцӏи, буголъи)"
},
{
"en": "real estate",
"av": "багъарулареб мулк-ракь"
},
{
"en": "to squander all one's property",
"av": "тӏолабго жиндирго чӏахъен гьородахъ биччазе"
}
]
}
]
}
{
"word": "property, feature",
"stress": 3,
"homonym": 1,
"forms": [
"свойство"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "хасият, тӏабигӏат, гӏамал",
"examples": [
{
"en": "healing properties of the spring",
"av": "лъадал унти сахлъизарулел хасиятал"
}
]
}
]
}
{
"word": "property, feature",
"stress": 8,
"homonym": 2,
"forms": [
"свойство"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "ригьнал рахъалъан ккараб гӏагарлъи, ригьнал гӏагарлъи",
"comment": "родство не по крови"
}
]
}
{
"word": "prophecy",
"stress": 7,
"forms": [
"прорицание"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "букӏинесеб бицин",
"precomment": "by the verb to prophesy"
},
{
"text": "букӏинесеб цебеккунго бицин",
"precomment": "prediction"
}
]
}
{
"word": "prophecy",
"stress": 5,
"forms": [
"пророчество"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "авараглъи; балъголъи лъай",
"labels": [
"religion"
]
},
{
"text": "букӏинесеб цебеккунго лъай (бицин)",
"precomment": "prediction"
}
]
}
{
"word": "prophesy; predict",
"stress": 7,
"forms": [
"прорицать"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "букӏинесеб цебеккунго бицине",
"precomment": "what"
}
]
}
{
"word": "prophet",
"stress": 5,
"forms": [
"пророк"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "Авараг; букӏинесеб лъалев чи",
"labels": [
"religion"
]
}
]
}
{
"word": "prophetess",
"stress": 5,
"forms": [
"провидица"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "букӏинесеб цебе чӏезабизе кӏолей чӏужугӏадан",
"comment": "балъго лъалей гӏадан",
"labels": [
"archaic word"
]
}
]
}
prophetess, fortune-teller
сообщить о неточности{
"word": "prophetess, fortune-teller",
"stress": 9,
"forms": [
"предсказательница"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "букӏинесеб цебеккунго бицуней гӏадан"
},
{
"text": "пал къотӏулей чӏужу, балъго лъалей гӏадан"
}
]
}
{
"word": "prophetic",
"stress": 2,
"stem": "ВЕЩ",
"forms": [
"вещий",
"вещая",
"вещее"
],
"senses": [
{
"text": "букӏинесеб (балъголъи) лъалев",
"precomment": "prophetic",
"examples": [
{
"en": "prophetic words",
"av": "букӏинесеб бицунел рагӏаби"
}
]
}
]
}
{
"word": "prophetic",
"stress": 5,
"stem": "ПРОРОЧЕСК",
"forms": [
"пророческий",
"пророческая",
"пророческое"
],
"senses": [
{
"text": "аварагасулаб; букӏинесеб цебеккунго лъалеб; букӏинеселда ракӏ чӏараб"
}
]
}
{
"word": "prophet; predictor",
"stress": 9,
"forms": [
"предсказатель"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "букӏинесеб цебеккунго бицунев чи"
},
{
"text": "пал къотӏулев чи, балъго лъалев чи"
}
]
}
{
"word": "prophet; seer",
"stress": 7,
"forms": [
"прорицатель"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "букӏинесеб бицунев чи, балъголъи лъалев чи"
}
]
}
{
"word": "prophylactic",
"stress": 10,
"stem": "ПРОФИЛАКТИЧЕСК",
"forms": [
"профилактический",
"профилактическая",
"профилактическое"
],
"senses": [
{
"text": "профилактикаялъул",
"comment": "-аб",
"labels": [
"medicine",
"technology"
],
"examples": [
{
"en": "preventive vaccinations",
"av": "сахлъи цӏуниялъе къваригӏунел прививкаби"
},
{
"en": "preventive maintenance",
"av": "профилактикаялъе гьабулеб ремонт"
}
]
}
]
}
{
"word": "prophylaxis",
"stress": 7,
"forms": [
"профилактика"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "профилактика",
"comment": "сахлъи цӏуниялъе гьарулел тадбирал",
"labels": [
"medicine"
]
},
{
"text": "профилактика",
"comment": "машинаби халатаб заманалъ хӏалтӏизелъун гьарулел техникиял тадбирал",
"labels": [
"technology"
]
}
]
}
{
"word": "proportion",
"stress": 5,
"forms": [
"пропорция"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "цоцалъ рекъонккей (рекъей), цокӏаллъи, рекъонккей",
"precomment": "proportionality"
},
{
"text": "пропорция",
"labels": [
"mathematics"
]
}
]
}
{
"word": "proportional",
"stress": 6,
"homonym": 1,
"forms": [
"долевой",
"долевая",
"долевое"
],
"senses": [
{
"text": "халаса (халалъухъе) бугеб",
"precomment": "longitudinal",
"examples": [
{
"en": "longitudinal section of a tree",
"av": "гъотӏол халалъухъе бугеб суйи (къотӏи)"
}
]
}
]
}
{
"word": "proportional",
"stress": 6,
"homonym": 2,
"forms": [
"долевой",
"долевая",
"долевое"
],
"senses": [
{
"text": "бутӏадулаб, бутӏалъун кколеб (сундулниги)",
"precomment": "being a share or part of something"
}
]
}
{
"word": "proportional",
"stress": 11,
"forms": [
"пропорциональный",
"пропорциональная",
"пропорциональное"
],
"senses": [
{
"text": "пропорция бугеб, пропорция данде ккараб",
"precomment": "proportional",
"comment": "цокӏаллъи рекъон ккараб"
},
{
"text": "пропорционалияб, пропорциялъулаб",
"labels": [
"mathematics"
]
}
]
}
{
"word": "proportional",
"stress": 7,
"stem": "СОРАЗМЕРН",
"forms": [
"соразмерный",
"соразмерная",
"соразмерное"
],
"senses": [
{
"text": "рекъараб, роцадулъ рекъон кколеб, роцадулъ битӏун кколеб",
"examples": [
{
"en": "expenses commensurate with income",
"av": "тӏаде бачӏунелда рекъарал харжал"
}
]
}
]
}
{
"word": "proportionality",
"stress": 11,
"forms": [
"пропорциональность"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "цокӏалаб роцен букӏин",
"comment": "букӏин"
}
]
}
{
"word": "proportionally",
"stress": 11,
"forms": [
"пропорционально"
],
"labels": [
"adverb"
],
"senses": [
{
"text": "пропорция данде кколеб куцалъ"
}
]
}
{
"word": "proportionately",
"stress": 7,
"forms": [
"соразмерно"
],
"labels": [
"adverb",
"preposition"
],
"senses": [
{
"text": "роцадулъ цокӏалго, роцадулъ цоцалъ рекъон, къадаралъул рахъалъан цокӏалго",
"precomment": "with dat. or with preposition 'with' and instr.",
"examples": [
{
"en": "spend money in accordance with the estimate",
"av": "сметаялда рекъон гӏарац харж гьабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "proposal; sentence",
"stress": 8,
"homonym": 1,
"forms": [
"предложение"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "хӏадурав вукӏин, бокьун букӏин лъазаби",
"precomment": "by the verb to offer",
"examples": [
{
"en": "offer of help",
"av": "кумекалъе хӏадурав"
}
]
},
{
"text": "хал гьабизе, гьоркьоб лъезе лъикӏаблъун бихьизаби",
"precomment": "for discussion, consideration"
},
{
"text": "бихьинчияс чӏужугӏаданалда жиндиргун ригьин гьабеян (ригьнаде лъугьаян) гьари",
"precomment": "about marriage"
},
{
"precomment": "demand exceeds supply",
"text": "бичулеб къайидулалдаса босизе къваригӏаралъул къадар цӏикӏкӏунеб буго",
"labels": [
"economics"
]
}
]
}
{
"word": "proposal; sentence",
"stress": 8,
"stem": "ПРЕДЛОЖЕНИ",
"homonym": 2,
"forms": [
"предложение"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "предложение",
"labels": [
"grammar"
],
"examples": [
{
"en": "parts of a sentence",
"av": "предложениялъул членал"
},
{
"en": "sentence parsing",
"av": "предложениялъул разбор",
"comment": "бутӏабазде биххи"
},
{
"en": "impersonal sentence",
"av": "подлежащее гьечӏеб предложение"
},
{
"en": "introductory clause",
"av": "гьоркьоб ккараб предложение"
},
{
"en": "minor sentence parts",
"av": "предложениялъул бетӏерал гурел членал"
},
{
"en": "main clause",
"av": "бетӏераб предложение"
},
{
"en": "nominative sentence",
"av": "цӏарлъовул предложение"
},
{
"en": "declarative sentence",
"av": "хабарияб предложение"
},
{
"en": "subordinate clause",
"av": "тӏаджубараб предложение"
},
{
"en": "simple sentence",
"av": "гӏадатаб предложение"
},
{
"en": "complex sentence",
"av": "жубараб нахъбилълъараб предложение"
},
{
"en": "compound sentence",
"av": "жубараб сокӏкӏараб предложение"
}
]
}
]
}
proprietary; possessive
сообщить о неточности{
"word": "proprietary; possessive",
"stress": 2,
"forms": [
"собственнический",
"собственническая",
"собственническое"
],
"senses": [
{
"text": "бетӏергьанчилъиялъулаб"
}
]
}
{
"word": "props",
"stress": 7,
"forms": [
"реквизит"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "реквизит",
"comment": "кино бахъулелъул яги театралда хӏалаго, артистазе къваригӏунел киналго предметал",
"labels": [
"theatrical term"
]
}
]
}
{
"word": "prop man",
"stress": 6,
"forms": [
"бутафор"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "бутафор",
"comment": "бутафория хӏадур гьабулев чи"
}
]
}
{
"word": "prop up",
"stress": 7,
"forms": [
"подпереть"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "гъоркь щибниги чӏван чӏезабизе",
"precomment": "what with what",
"examples": [
{
"en": "prop up a fence with stakes",
"av": "чалиялда гъоркь гӏурдул чӏвазе"
},
{
"en": "support the cheek with one's hand",
"av": "кӏаркьеналда гъоркь квер чӏвазе"
}
]
},
{
"text": "лъиениги кумек гьабизе, квер чӏвазе",
"labels": [
"figuratively"
]
}
]
}
{
"word": "prop; fake",
"stress": 6,
"forms": [
"бутафорский",
"бутафорская",
"бутафорское"
],
"senses": [
{
"text": "бутафорияб, хӏакъикъияб гуреб"
}
]
}
{
"word": "proscenium",
"stress": 7,
"forms": [
"авансцена"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "авансцена",
"comment": "театралъул сценаялъул цебесеб рагӏал, рахъ"
}
]
}
{
"word": "prose",
"stress": 3,
"forms": [
"проза"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "проза",
"precomment": "literary genre",
"comment": "харбихъего хъвараб асар"
},
{
"text": "гӏумруялда щибаб къоялъ букӏунеб хӏал, хьвада-чӏвади, щибаб къойилаб гӏумру",
"precomment": "everyday life",
"labels": [
"figuratively"
]
}
]
}
{
"word": "prosecutor",
"stress": 6,
"forms": [
"обвинитель"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "такъсир (гӏайиб) гӏунтӏизабун, кӏалъалев",
"labels": [
"legal term"
]
}
]
}
{
"word": "prosecutor",
"stress": 7,
"forms": [
"прокурор"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "прокурор"
}
]
}
{
"word": "prosecutorial",
"stress": 7,
"forms": [
"прокурорский",
"прокурорская",
"прокурорское"
],
"senses": [
{
"text": "прокурорасул",
"examples": [
{
"en": "prosecutorial supervision",
"av": "прокурорасул надзор (хъаравуллъи)"
}
]
}
]
}
{
"word": "prosecutor's office",
"stress": 9,
"forms": [
"прокуратура"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "прокуратура"
}
]
}
{
"word": "prose writer",
"stress": 5,
"forms": [
"прозаик"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "прозаик, проза хъвалев хъвадарухъан",
"comment": "хабаралдалъун асарал хъвалев чи"
}
]
}
{
"word": "prospecting; search",
"stress": 7,
"forms": [
"приискание"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "балагьи, балагьун бати"
}
],
"see_also": [
{
"target": "приискать",
"kind": "from",
"comment": "по глаголу",
"comment_lang": "ru"
}
]
}
{
"word": "prosper",
"stress": 7,
"forms": [
"благоденствовать"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "рахӏаталда гӏумру тӏамизе, нигӏматазда гъорлъ тӏерхьун вукӏине",
"labels": [
"archaic word"
]
}
]
}
{
"word": "prosperity",
"stress": 8,
"forms": [
"процветание"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "тӏегьай; камиллъи; завалалде бахин",
"precomment": "by the verb to flourish"
}
]
}
prosperity; abundance
сообщить о неточности{
"word": "prosperity; abundance",
"stress": 5,
"forms": [
"достаток"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "рес, рес букӏин",
"precomment": "affluence; prosperity",
"examples": [
{
"en": "live in full affluence",
"av": "гӏураб ресалда вукӏине (бетӏербахъи гьабизе)"
}
]
},
{
"text": "хайирал, буголъи",
"precomment": "income; revenues",
"labels": [
"plural"
]
}
]
}
prosperity; well-being
сообщить о неточности{
"word": "prosperity; well-being",
"stress": 7,
"forms": [
"благоденствие"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "рахӏатаб гӏумру, рес буголъи; талихӏаб гӏумру",
"labels": [
"archaic word"
]
}
]
}
{
"word": "prosperous",
"stress": 9,
"forms": [
"благополучный",
"благополучная",
"благополучное"
],
"senses": [
{
"text": "сах-саламатаб, битӏун ккараб, мурадалде щвараб, лъикӏаб",
"examples": [
{
"en": "successful outcome of the matter",
"av": "ишалъул битӏ ккараб ахир"
}
]
}
]
}
{
"word": "prosperously",
"stress": 4,
"forms": [
"зажиточно"
],
"labels": [
"adverb"
],
"senses": [
{
"text": "ресалда, лъикӏаб ресалда",
"examples": [
{
"en": "live prosperously",
"av": "ресалда (лъикӏаб ресалда) гӏумру (яшав, магӏишат, бетӏербахъи) гьабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "prosthesis",
"stress": 5,
"forms": [
"протез"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "протез",
"comment": "къотӏараб, камураб лага-саналъул бакӏалда гьабун лъураб лага, сан"
}
]
}
{
"word": "prosthetic",
"stress": 5,
"stem": "ПРОТЕЗН",
"forms": [
"протезный",
"протезная",
"протезное"
],
"senses": [
{
"text": "протезалъул(аб)",
"examples": [
{
"en": "prosthetic workshop",
"av": "протезазул мастерская, протезал гьарулеб мастерская"
}
]
}
]
}
prosthodontics; dental prosthetics
сообщить о неточности{
"word": "prosthodontics; dental prosthetics",
"stress": 11,
"forms": [
"зубопротезирование"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "цаби-гӏусал лъей"
}
]
}
{
"word": "prostitute",
"stress": 8,
"forms": [
"проститутка"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "хъахӏба"
}
]
}
{
"word": "prostitution",
"stress": 8,
"forms": [
"проституция"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "хъахӏбалъи"
}
]
}
{
"word": "protect",
"stress": 6,
"forms": [
"защитить"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "цӏунизе",
"precomment": "whom-what",
"labels": [
"in various meanings"
],
"examples": [
{
"en": "protect a child",
"av": "лъимер цӏунизе"
},
{
"en": "protect the city from the enemy",
"av": "тушманасдаса шагьар цӏунизе"
},
{
"en": "protect the interests of the cause",
"av": "ишалъул интересал цӏунизе"
},
{
"en": "to defend one's rights",
"av": "жиндирго ихтиярал цӏунизе"
},
{
"en": "to shield one's eyes with one's palm",
"av": "цебе квер ккун, берал цӏунизе"
},
{
"en": "to protect from light",
"av": "канлъудаса цӏунизе"
},
{
"en": "defend a dissertation",
"av": "диссертация цӏунизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "protection",
"stress": 10,
"forms": [
"предохранение"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "цереккунго гьарурал тадбираз цӏуни; лъидасанниги-сундасанниги бугеб хӏинкъиялдаса цӏуни",
"precomment": "by the verb protect",
"examples": [
{
"en": "protection of wood from decay",
"av": "гъветӏ туриялдаса цӏуни"
}
]
}
]
}
{
"word": "protection",
"stress": 5,
"stem": "ПРОТЕКЦИ",
"forms": [
"протекция"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "рахъкквей, хӏалае вахъин; лъай-хъваялъул нухалдалъун иш гьаби",
"examples": [
{
"en": "patronize someone",
"av": "лъие букӏаниги хӏалае вахъине, рахъ кквезе (лъилниги)"
}
]
}
]
}
{
"word": "protection; guard",
"stress": 4,
"stem": "ОХРАН",
"forms": [
"охрана"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "цӏуни",
"precomment": "according to the verb to guard",
"examples": [
{
"en": "public health",
"av": "сахлъи цӏуни"
}
]
},
{
"text": "хъаравуллъи, хъаравул, цӏунулезул къокъа",
"precomment": "guard",
"examples": [
{
"en": "set a guard",
"av": "хъаравул тезе"
},
{
"en": "border guard",
"av": "гӏорхъаби цӏунулезул къокъа"
}
]
}
]
}
{
"word": "protective",
"stress": 4,
"stem": "ЗАЩИТН",
"forms": [
"защитный",
"защитная",
"защитное"
],
"senses": [
{
"text": "цӏунулеб",
"precomment": "serving for protection",
"examples": [
{
"en": "protective goggles",
"av": "берал цӏунулел цӏороберал"
}
]
},
{
"text": "гӏурччинаб кьералъул",
"precomment": "about color",
"labels": [
"colloquial word"
]
}
]
}
{
"word": "protective",
"stress": 4,
"stem": "ОХРАНН",
"forms": [
"охранный",
"охранная",
"охранное"
],
"senses": [
{
"text": "цӏунулеб, цӏунулев",
"examples": [
{
"en": "safe-conduct",
"av": "жиб кодоб бугев чи пачалихъалъул хасаб балагьиялда, цӏуна-къаялда вугилан бихьизабулеб документ"
}
]
}
]
}
{
"word": "protector",
"stress": 5,
"forms": [
"заступница"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "хӏалае яхъуней гӏадан, нахъасан яхъуней гӏадан"
}
]
}
{
"word": "protector",
"stress": 7,
"forms": [
"покровитель"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "лъилниги рахъ кколев чи, квербакьи гьабулев чи, къайим, тӏалаб-агъазчи"
}
]
}
{
"word": "protect; be on guard",
"stress": 7,
"forms": [
"уберегать(ся)"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"see_also": [
{
"target": "уберечь",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "protect; fence off",
"stress": 6,
"stem": "ОГРАДИ",
"forms": [
"оградить"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "щибниги сверун къазе",
"precomment": "what (to fence)",
"examples": [
{
"en": "the beasts were fenced with a grille",
"av": "гӏалхул хӏайваназе сверун чали гьабуна"
}
]
},
{
"text": "цӏунизе",
"precomment": "someone/something from something",
"labels": [
"figuratively"
],
"examples": [
{
"en": "protect someone from attacks",
"av": "щивниги тӏекъал гӏайибаздаса, мацӏаздаса цӏунизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "protect; fence off",
"stress": 7,
"forms": [
"ограждать(ся)"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"see_also": [
{
"target": "оградить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "protect; guard",
"stress": 7,
"forms": [
"оберегать"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "цӏунизе, тӏалаб-агъаз гьабун цӏунизе",
"precomment": "whom-what",
"examples": [
{
"en": "to protect children from colds",
"av": "лъимал квачалдаса цӏунизе"
},
{
"en": "protect the forest from fire",
"av": "рохь цӏа ккеялдаса цӏунизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "protege; puppet",
"stress": 3,
"forms": [
"ставленник"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "лъицаниги тӏамурав чи"
},
{
"text": "лъицаниги кумек гьабун, цо ишалда тун вугев, цо ишалде вахарав чи"
}
]
}
{
"word": "protein",
"stress": 5,
"stem": "БЕЛКОВ",
"forms": [
"белковый",
"белковая",
"белковое"
],
"labels": [
"biology",
"chemistry"
],
"senses": [
{
"text": "белокалъулаб",
"examples": [
{
"en": "protein substance",
"av": "белок гъорлъ бугеб вещество"
}
]
}
]
}
{
"word": "protein; albumen",
"stress": 4,
"forms": [
"белок"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "белок",
"comment": "чӏагояб организм жидедасан лъугьарал жалазул цояб",
"labels": [
"biology",
"chemistry"
]
},
{
"text": "хъахӏхоно, хъахӏаб хоно",
"precomment": "eggs"
},
{
"text": "хъахӏбер",
"precomment": "eyes"
}
]
}
{
"word": "protest",
"stress": 12,
"forms": [
"запротестовать"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "дандечӏей гьабизе, нахъчӏвазе, къабул гьабунгутӏизе, рази гьечӏолъи лъазабизе"
}
]
}
{
"word": "protest",
"stress": 5,
"forms": [
"протест"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "разилъунгутӏи, дандечӏей, тӏадкӏалъай",
"precomment": "objection"
},
{
"text": "кинаб бугониги хӏукмуялда официалияб куцалъ разилъунгутӏи загьир гьаби",
"labels": [
"legal term"
]
}
]
}
{
"word": "Protestant",
"stress": 8,
"forms": [
"протестантка"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "протестантка"
}
]
}
{
"word": "protestant",
"stress": 8,
"forms": [
"протестант"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "протестант",
"comment": "протестантизмалъул рахъ ккурав чи"
}
]
}
{
"word": "protestant",
"stress": 8,
"forms": [
"протестантский",
"протестантская",
"протестантское"
],
"senses": [
{
"text": "протестантазул"
}
]
}
{
"word": "protestantism",
"stress": 11,
"forms": [
"протестантизм"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "христиан диналъул аслиял масгьабазул цояб"
}
]
}
protest against; appeal
сообщить о неточности{
"word": "protest against; appeal",
"stress": 9,
"forms": [
"опротестовывать"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"see_also": [
{
"target": "опротестовать",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "protest; challenge",
"stress": 11,
"forms": [
"опротестовать"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "гьабураб хӏукмуялда дагӏба базе",
"precomment": "what",
"labels": [
"legal term"
],
"examples": [
{
"en": "to appeal against a court verdict",
"av": "судалъул хӏукмуялда дагӏба базе (рази гьечӏолъи лъазабизе)"
}
]
}
]
}
{
"word": "protocol",
"stress": 7,
"forms": [
"протокольный",
"протокольная",
"протокольное"
],
"senses": [
{
"text": "протоколалъул"
},
{
"text": "къокъаб, къокъ гьабураб",
"precomment": "compressed"
}
]
}
{
"word": "protocol; minutes",
"stress": 7,
"forms": [
"протокол"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "протокол",
"examples": [
{
"en": "interrogation protocol",
"av": "суравалъул протокол"
}
]
}
]
}
{
"word": "proton",
"stress": 5,
"forms": [
"протон"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "протон",
"labels": [
"physics"
]
}
]
}
{
"word": "prototype",
"stress": 7,
"forms": [
"прототип"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "прототип; тӏоцебесеб, байбихьулеб, мисалалъе босараб",
"comment": "литературияб образ гӏуцӏулаго, жиндасан сипат-сурат босарав чи"
}
]
}
{
"word": "proto-language",
"stress": 6,
"forms": [
"праязык"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "некӏсияб, цӏакъ цебегосеб, гӏагарал мацӏазе гӏахьалаб мацӏ; теориялда рекъон, гьелги данде ккун, чӏезабураб мацӏ (цо кидаялиго букӏараб мацӏ)",
"labels": [
"linguistics"
]
}
]
}
{
"word": "protractor",
"stress": 10,
"forms": [
"транспортир"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "транспортир",
"comment": "чертёжал рахъулелъул хӏажалъулеб алат"
}
]
}
{
"word": "protégée",
"stress": 3,
"forms": [
"ставленница"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "лъицаниги тӏамурай гӏадан"
},
{
"text": "лъицаниги кумек гьабун цо ишалда тун йигей, цо ишалде яхарай гӏадан"
}
]
}
{
"word": "proud",
"stress": 2,
"forms": [
"гордый",
"гордая",
"гордое"
],
"senses": [
{
"text": "пахруяв, чӏухӏарав, гӏамал кӏудияв",
"examples": [
{
"en": "she is proud of her achievements",
"av": "дой чӏухӏарай йиго жиндирго бергьенлъабаздаса"
}
]
}
]
}
{
"word": "proud person",
"stress": 5,
"forms": [
"гордец"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "чӏухӏухъан, гӏамалкӏодо"
}
]
}
{
"word": "proud; haughty",
"stress": 7,
"stem": "ГОРДЕЛИВ",
"forms": [
"горделивый",
"горделивая",
"горделивое"
],
"senses": [
{
"text": "пахруяб, чӏухӏараб",
"examples": [
{
"en": "proud posture",
"av": "чӏухӏараб чорхол кквей",
"comment": "черх ккураб куц"
}
]
}
]
}
{
"word": "provability",
"stress": 6,
"forms": [
"доказуемость"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "хӏужжабаздалъун чӏезабизе кӏолеб букӏинн"
}
]
}
{
"word": "provable",
"stress": 6,
"stem": "ДОКАЗУЕМ",
"forms": [
"доказуемый",
"доказуемая",
"доказуемое"
],
"senses": [
{
"text": "хӏужжабаздалъун чӏезабизе кӏолеб",
"examples": [
{
"en": "provable truth",
"av": "хӏужжабаздалъун чӏезабизе кӏолеб хӏакъикъат"
}
]
}
]
}
{
"word": "prove",
"stress": 6,
"forms": [
"доказать"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "хӏужжабаздалъун чӏезабизе",
"precomment": "what",
"examples": [
{
"en": "prove one's rightness",
"av": "жиндирго ритӏухълъи хӏужжабаздалъун чӏезабизе"
},
{
"en": "prove in practice",
"av": "ишалдалъун чӏезабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "prove",
"stress": 4,
"forms": [
"доказывать"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"see_also": [
{
"target": "доказать",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "proven",
"stress": 5,
"forms": [
"проверенный",
"проверенная",
"проверенное"
],
"senses": [
{
"text": "хӏал бихьарав, жинда божизе бегьулев",
"examples": [
{
"en": "reliable person; tried-and-tested person",
"av": "хӏал бихьун лъалев чи"
}
]
}
]
}
{
"word": "Provençal",
"stress": 5,
"stem": "ПРОВАНСК",
"forms": [
"прованский",
"прованская",
"прованское"
],
"senses": [
{
"text": "Провансалъул",
"examples": [
{
"en": "provencal oil",
"av": "Провансалъул (Провансалда гьабураб) нах, зайтуналъул нах"
}
]
}
]
}
{
"word": "proverb",
"stress": 6,
"stem": "ПОГОВОРК",
"forms": [
"поговорка"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "аби",
"examples": [
{
"en": "become a byword",
"av": "абилъун хутӏизе (лъугьине)"
}
]
}
]
}
{
"word": "proverb",
"stress": 5,
"stem": "ПОСЛОВИЦ",
"forms": [
"пословица"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "кици",
"examples": [
{
"en": "to become a byword",
"av": "кицилъун лъугьине"
}
]
}
]
}
{
"word": "providence",
"stress": 7,
"forms": [
"проведение"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "бачин, гьаби, гӏумруялде бахъинаби",
"precomment": "by the verb to lead / to conduct"
}
]
}
{
"word": "providence",
"stress": 7,
"forms": [
"провидение"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "гӏадамазул къисматги тӏолабго дунялги лъикӏалде (лъикӏлъиялде) бачунеб тӏадегӏанаб Аллагьасулаб къуват (хӏалкӏолъи)",
"labels": [
"religion"
]
}
]
}
{
"word": "providence",
"stress": 5,
"forms": [
"провидение"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "пикру гьабун букӏинесеб цебе чӏезаби, букӏинесеб цебеккунго лъай"
}
]
}
{
"word": "province",
"stress": 4,
"forms": [
"губерния"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "губерния",
"labels": [
"related to history",
"historical term"
]
}
]
}
{
"word": "province",
"stress": 5,
"forms": [
"провинция"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "провинция",
"comment": "18 векалда Россиялда букӏараб административияб бутӏа (губерниялъул бутӏа)",
"labels": [
"related to history",
"historical term"
]
},
{
"text": "тахшагьаралдаса яги кӏудияб культурияб централдаса рикӏкӏад бугеб бакӏ",
"labels": [
"archaic word"
]
}
]
}
{
"word": "provincial",
"stress": 9,
"forms": [
"провинциал"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "провинциялдаса чи, тахшагьаралдаса рикӏкӏад гӏумру гьабулев чи",
"labels": [
"archaic word"
]
}
]
}
{
"word": "provincial",
"stress": 9,
"forms": [
"провинциальный",
"провинциальная",
"провинциальное"
],
"senses": [
{
"text": "провинциялъулаб"
}
]
}
{
"word": "provincial girl",
"stress": 9,
"forms": [
"провинциалка"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "провинциялдаса чӏужугӏадан, тахшагьаралдаса рикӏкӏад гӏумру гьабулей чӏужугӏадан"
}
]
}
proving ground; range
сообщить о неточности{
"word": "proving ground; range",
"stress": 6,
"forms": [
"полигон"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "полигон",
"comment": "рагъухъаби кьвагьдезе ругьун гьарулеб бакӏ; яргъил хӏал бихьулеб бакӏ",
"labels": [
"military term"
]
}
]
}
{
"word": "provision",
"stress": 6,
"forms": [
"обеспечение"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "букӏинаби, чӏезаби, хьезаби",
"precomment": "by the verb to provide"
},
{
"text": "лъилниги хьараб гӏумру букӏинабизелъун кьолеб гӏарац, гьабулеб кумек",
"precomment": "means of subsistence"
}
]
}
{
"word": "provision",
"stress": 6,
"forms": [
"обеспеченность"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "хьезари, хьезариялъул даража",
"precomment": "degree of provision",
"examples": [
{
"en": "provision of schools with textbooks",
"av": "школал цӏалул тӏахьаздалъун хьезарун ругеб куц, гьел хадур гъезариялъул даража"
}
]
},
{
"text": "щибниги гӏей, гӏураб даражаялда букӏин; материалияб хӏажалъи гьечӏолъи",
"precomment": "prosperity; abundance",
"examples": [
{
"en": "material security",
"av": "материалияб рахъалъ хьезарун ругеб куц (рукӏин)"
}
]
}
]
}
{
"word": "provisions",
"stress": 7,
"forms": [
"продовольствие"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "сурсат, квана-гьекъолеб жо, кваналеб жо"
}
]
}
{
"word": "provisions; food",
"stress": 5,
"forms": [
"харчи"
],
"labels": [
"plural"
],
"senses": [
{
"text": "чурпа-лъим, квен-тӏех"
}
]
}
provisions; food supply
сообщить о неточности{
"word": "provisions; food supply",
"stress": 5,
"forms": [
"провизия"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "квана-гьекъолеб жо, кванил нигӏматал"
}
]
}
{
"word": "provision; rations",
"stress": 4,
"stem": "ДОВОЛЬСТВИ",
"forms": [
"довольствие"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "квана-гьекъолеб жо, сурсат",
"labels": [
"military term"
],
"examples": [
{
"en": "to put on rations",
"av": "сурсаталда лъезе"
},
{
"en": "remove from rations",
"av": "сурсаталдаса махӏрум гьавизе, ватӏа гьавизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "provocateur",
"stress": 7,
"forms": [
"провокатор"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "балъгояв агент (жасус), квешал харбал риччалев чи",
"precomment": "secret agent"
},
{
"text": "питначи, питна багъаризабулев чи, цогидал гьусулев чи",
"precomment": "instigator"
}
]
}
{
"word": "provocateur",
"stress": 7,
"forms": [
"провокаторский",
"провокаторская",
"провокаторское"
],
"senses": [
{
"text": "жасусасул, питна багъаризабулев чиясул"
}
]
}
{
"word": "provocation",
"stress": 7,
"forms": [
"провокация"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "провокация, квешлъи гьабизе гьуси"
},
{
"text": "питнаялде гьуси"
}
]
}
{
"word": "provoke",
"stress": 9,
"forms": [
"раздразнить"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "валъаргъун ццидахинавизе, ццин бахъинабизе",
"precomment": "whom-what, to anger"
},
{
"text": "багъаризабизе",
"precomment": "excite, arouse",
"examples": [
{
"en": "whet the appetite",
"av": "аппетит багъаризабизе, кванихъ хӏацӏадизавизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "provoke",
"stress": 8,
"forms": [
"спровоцировать"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "гьечӏеб бакӏалдасан питна багъаризабизе",
"precomment": "someone-something for something",
"examples": [
{
"en": "provoke a quarrel",
"av": "кьалде ахӏизе"
}
]
},
{
"precomment": "what",
"examples": [
{
"en": "to provoke a conflict",
"av": "питна багъаризабизе, кьал ккезабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "proximity",
"stress": 3,
"forms": [
"близость"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "гӏагарлъи; гӏагарда букӏин",
"examples": [
{
"en": "approach of spring",
"av": "ихдалил гӏагарлъи"
},
{
"en": "proximity of the city",
"av": "шагьар гӏагарда букӏин"
}
]
},
{
"text": "ракӏ жубай, ракӏал журай",
"precomment": "relations",
"comment": "гӏагарлъи",
"examples": [
{
"en": "spiritual closeness",
"av": "рухӏияб гӏагарлъи"
}
]
},
{
"text": "релълъен",
"precomment": "similarity",
"examples": [
{
"en": "closeness of views",
"av": "пикрабазул релълъен (релълъенлъи)"
}
]
}
]
}
{
"word": "pro forma",
"stress": 5,
"stem": "ПРОФОРМ",
"forms": [
"проформа"
],
"labels": [
"colloquial word",
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "формаялъе гӏоло гьабураб жо; ххвалиего гьабураб жо",
"examples": [
{
"en": "do something for show",
"av": "щибниги жо ххвалиего гьабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "pro-rector's",
"stress": 5,
"forms": [
"проректорский",
"проректорская",
"проректорское"
],
"senses": [
{
"text": "проректорасул"
}
]
}