{
"word": "бачӏин",
"stress": 2,
"stem": "б",
"forms": [
"бачӏин"
],
"senses": [
{
"labels": [
"masdar",
"fiil"
],
"masdarfrom": "бачӏине",
"examples": [
{
"av": "къуват бачӏинин",
"tr": "güç gelgit"
},
{
"av": "унти бачӏинин",
"tr": "hastalık nöbetleri"
}
]
}
],
"pos": "fiil",
"form": "masdar"
}
{
"word": "бачӏин",
"stress": 5,
"forms": [
"бачӏин",
"бачӏиналъ",
"бачӏиналъул"
],
"senses": [
{
"text": "hasat, ürün",
"examples": [
{
"av": "бечедаб бачӏин",
"tr": "bol hasat"
},
{
"av": "тӏорщалил лъикӏаб бачӏин",
"tr": "iyi tahıl hasadı"
},
{
"av": "цӏикӏкӏараб бачӏин кьолеб",
"tr": "yüksek verimli"
},
{
"av": "бачӏин бакӏаризе",
"tr": "ürün derlemek, hasat toplamak"
},
{
"av": "бачӏин цӏикӏкӏинабизе",
"tr": "daha verimli kılmak, verimliliğini artırmak"
}
]
}
],
"pos": "isim",
"form": "yalın durum"
}
{
"word": "бачӏинаби",
"stress": 2,
"stem": "б",
"forms": [
"бачӏинаби"
],
"senses": [
{
"labels": [
"masdar",
"ettirgen çatı",
"fiil"
],
"masdarforceto": "бачӏинабизе"
}
],
"pos": "fiil",
"form": "masdar"
}
{
"word": "бачӏинабизе",
"stress": 2,
"stem": "бачӏинаб",
"forms": [
"бачӏинабизе",
"бачӏинабула",
"бачӏинабила",
"бачӏинабуна",
"бачӏинабе"
],
"senses": [
{
"text": "istemek, talep etmek; sipariş etmek",
"examples": [
{
"av": "архивалдаса документалъул копия бачӏинабизе",
"tr": "arşivden belge kopyası istemek"
}
]
},
{
"text": "çağırmak, davet etmek",
"examples": [
{
"av": "магӏу бачӏинабизе",
"tr": "göz yaşartmak, gözyaşı getirmek"
},
{
"av": "релъи бачӏинабизе",
"tr": "gülümsetmek, güldürmek"
},
{
"av": "яхӏ-намус бачӏинабизе",
"tr": "vicdanı uyandırmak, vicdana çağırmak"
},
{
"av": "судалде вачӏинавизе",
"tr": "mahkemeye çağırmak"
}
]
}
],
"pos": "fiil",
"form": "mastar"
}
{
"word": "бачӏинахъего",
"stress": 5,
"stem": "б",
"forms": [
"бачӏинахъего"
],
"senses": [
{
"text": "başlangıçta, ta en başından, hemen; ilk seferinde, ilk denemede",
"labels": [
"zarf"
],
"examples": [
{
"av": "бачӏинахъего бичӏчӏичӏо дида щиб досие къваригӏун бугебали",
"tr": "önce ne istediğini anlamadım"
},
{
"av": "бачӏинахъего щай битӏун бицинчӏеб кин гьеб ккарабали?",
"tr": "bunun nasıl olduğu hakkında en başından neden doğruyu anlatmadın?"
},
{
"av": "рачӏинахъего нохъоде лъугьанила гьев лъабавго багьадур",
"tr": "duraksamadan bu üç yiğit mağaraya girdi",
"labels": [
"folklor"
]
}
]
}
],
"pos": "zarf",
"form": "—"
}
{
"word": "бачӏине",
"stress": 2,
"stem": "бачӏ",
"forms": [
"бачӏине",
"бачӏуна",
"бачӏина",
"бачӏана",
"бачӏа"
],
"senses": [
{
"text": "gelmek; varmak; yaklaşmak; ulaşmak; uçarak gelmek; gelmek, ulaşmak; getirmek; gelmek, görünmek",
"examples": [
{
"av": "поезд бачӏана",
"tr": "tren geldi"
},
{
"av": "самолёт бачӏана",
"tr": "uçak geldi"
},
{
"av": "вертолёталда нижее цӏам бачӏана",
"tr": "tuz bize helikopterle getirildi"
},
{
"av": "гӏака рохьдолъа жибго бачӏана рокъобе",
"tr": "inek sürüden eve kendi geldi"
},
{
"av": "вачӏинеги лъа, инеги лъа",
"tr": "gelmesini bildiğin gibi gitmesini de bil",
"labels": [
"deyiş"
]
},
{
"av": "дов самолёталда вачӏана",
"tr": "o geldi, uçakla geldi"
},
{
"av": "дой лъелго ячӏана",
"tr": "o yaya geldi"
},
{
"av": "дол поездалда рачӏана",
"tr": "trenle geldiler"
},
{
"av": "Залму духъе ячӏарайищ?",
"tr": "Zalmu sana geldi mi?"
},
{
"av": "кумек гьабизе вачӏа",
"tr": "yardıma gel"
},
{
"av": "бачӏун тӏаде щвезе",
"tr": "gelip çatmak"
},
{
"av": "вачӏун гӏодов чӏезе",
"tr": "yaklaşıp oturmak"
},
{
"av": "сон поч бачӏинчӏо",
"tr": "dün posta gelmedi"
},
{
"av": "торгӏо хӏалезул къокъа жакъа Махӏачхъалаялде бачӏана",
"tr": "voleybolcular takımı bugün Mahaçkale'ye geldi"
}
]
},
{
"text": "taşınmak; bir yere yerleşmek",
"examples": [
{
"av": "дозул хъизан шагьаралде бачӏана",
"tr": "aileleri şehre taşındı"
},
{
"av": "Ражаб росулъ чӏезе вачӏана",
"tr": "Racad köye yerleşti"
}
]
},
{
"text": "yaklaşmak; yaklaşmak; gelip çatmak, başlamak",
"examples": [
{
"av": "квач бачӏана",
"tr": "souklar başladı, havalar soğudu"
},
{
"av": "ракъи бачӏана",
"tr": "açlık başladı"
},
{
"av": "рии бачӏана",
"tr": "yaz geldi"
},
{
"av": "хасел хинаб бачӏана",
"tr": "kış ılık geçti"
},
{
"av": "хасел инчӏого, их бачӏунаро",
"tr": "kış geçmeyince ilkbahar gelmez",
"labels": [
"atasözü"
]
},
{
"av": "цӏад базе бачӏунеб буго",
"tr": "yağmur yaklaşıyor"
},
{
"av": "бачӏунаго лълъар кквечӏони, лъутун унаго рачӏ кквезе щоларо",
"tr": "yaklaşırken boğayı boynuzundan tutmazsan, kaçarken kuyruğundan yakalayamazsın",
"labels": [
"atasözü"
]
}
]
},
{
"text": "idrak etmek; çökmek",
"examples": [
{
"av": "досде балагь бачӏана",
"tr": "başına felaket geldi"
}
]
},
{
"text": "almak, elde etmek",
"examples": [
{
"av": "вацасул кагъат бачӏана",
"tr": "kardeşinden mektup aldı"
},
{
"av": "дие моцӏрое азарго гъурущ бачӏуна",
"tr": "ayda bin ruble alıyorum"
},
{
"av": "дос диде салам бачӏана",
"tr": "ondan selam aldım"
},
{
"av": "лъикӏаб хабар бачӏана",
"tr": "iyi bir haber aldılar"
}
]
},
{
"comment": "başka bir fiilin zarf-fiiliyle birlikte varış, yaklaşım vb. genel anlam taşıyan bir yardımcı fiil olarak işlev görür",
"examples": [
{
"av": "битӏун бачӏине",
"tr": "göndermek"
},
{
"av": "векерун вачӏине",
"tr": "koşup gelmek"
},
{
"av": "къуват бачӏана",
"tr": "güç arttı"
},
{
"av": "намус бачӏана",
"tr": "vicdan uyandı"
},
{
"av": "рухӏ бачӏана",
"tr": "canlandı"
},
{
"av": "тӏури бачӏана",
"tr": "kudurmuş, çıldırmış"
},
{
"av": "унти бачӏун буго досде",
"tr": "onun hastalık nöbeti tuttu"
},
{
"av": "щаклъи бачӏана",
"tr": "şüphe belirdi"
},
{
"av": "тӏасан бачӏана",
"tr": "kaçtı",
"comment": "örn. süt için"
}
]
}
],
"pos": "fiil",
"form": "mastar"
}
{
"word": "бачӏи-бачӏинахъего",
"stress": 5,
"stem": "бачӏи-б",
"forms": [
"бачӏи-бачӏинахъего"
],
"labels": [
"zarf"
],
"see_also": [
{
"target": "бачӏинахъего",
"kind": "see"
}
],
"pos": "zarf",
"form": "—"
}
{
"word": "бачӏунеб",
"stress": 2,
"forms": [
"бачӏунеб"
],
"senses": [
{
"labels": [
"ortaç"
],
"participlefrom": "бачӏине"
},
{
"text": "gelecek, sonraki",
"examples": [
{
"av": "бачӏунеб соналъ",
"tr": "gelecek yıl"
},
{
"av": "бачӏунеб заман",
"tr": "gelecek zaman",
"labels": [
"dilbilgisi"
]
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "бачӏине",
"kind": "from"
}
],
"pos": "fiil",
"form": "ortaç"
}
{
"word": "бачӏ-бачӏин",
"stress": 7,
"stem": "бачӏ-б",
"forms": [
"бачӏ-бачӏин"
],
"senses": [
{
"labels": [
"masdar",
"sıklık bildiren biçim",
"fiil"
],
"masdarfrom": "бачӏ-бачӏине"
}
],
"pos": "fiil",
"form": "masdar"
}
{
"word": "бачӏ-бачӏине",
"stress": 7,
"stem": "бачӏ-бачӏ",
"forms": [
"бачӏ-бачӏине",
"бачӏ-бачӏуна",
"бачӏ-бачӏина",
"бачӏ-бачӏана",
"бачӏ-бачӏа"
],
"senses": [
{
"text": "sık sık gelmek",
"labels": [
"sıklık bildiren biçim"
],
"examples": [
{
"av": "дов вачӏ-вачӏуна росулъе",
"tr": "o sık sık köye gelir"
},
{
"av": "эбелалде яккизе ячӏ-ячӏуна дой",
"tr": "annesini ziyarete sık sık gelir"
}
]
}
],
"pos": "fiil",
"form": "sıklık bildiren biçim"
}