rea

{
  "word": "reach",
  "stress": 6,
  "forms": [
    "добираться"
  ],
  "labels": [
    "imperfective aspect"
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "добраться",
      "kind": "see"
    }
  ]
}

{
  "word": "reach",
  "stress": 5,
  "forms": [
    "добраться"
  ],
  "labels": [
    "perfective aspect",
    "colloquial word"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "щвезе",
      "precomment": "to whom / what",
      "comment": "хӏаллица ялъуни гӏемераб заман бан",
      "examples": [
        {
          "en": "hardly reached the city",
          "av": "хӏалица щвана шагьаралде"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "рагьизе",
      "precomment": "to whom / what",
      "labels": [
        "figuratively"
      ],
      "examples": [
        {
          "en": "finally reached the heart of the matter",
          "av": "ниж ахирги ишалъул хӏакъикъаталде рагьана"
        },
        {
          "en": "I'll get to him yet!",
          "av": "досдеги щвела дир ирга!"
        }
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "reach",
  "stress": 5,
  "forms": [
    "достичь"
  ],
  "labels": [
    "perfective aspect"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "щвезе",
      "precomment": "of what",
      "examples": [
        {
          "en": "reach the forest",
          "av": "рохьалда аскӏоре (рохьихъе) щвезе"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "вахине, щвезе",
      "precomment": "live to see; survive",
      "labels": [
        "figuratively"
      ],
      "examples": [
        {
          "en": "reach old age",
          "av": "херлъизе, херлъиялде вахине"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "гӏунтӏизе, бахине",
      "precomment": "to grow up to",
      "comment": "бижун",
      "examples": [
        {
          "en": "the grass can reach human height",
          "av": "хер чиясул (черхалъул) халалъиялде (борхалъиялде) бахине бегьула"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "щвезе",
      "precomment": "achieve, attain",
      "examples": [
        {
          "en": "to achieve the goal",
          "av": "мурадалде щвезе"
        }
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "reach",
  "forms": [
    "плёс"
  ],
  "labels": [
    "masculine gender"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "чӏинкӏиллъабазда гьоркьоб бугеб лъел гӏатӏилъи"
    },
    {
      "text": "гӏурул цо ккураб гъварилъиялъул гуми хьвадизе бегьулеб бакӏ"
    }
  ]
}

{
  "word": "reachable; accessible",
  "stress": 6,
  "forms": [
    "досягаемый",
    "досягаемая",
    "досягаемое"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "квер битӏун щолеб, гӏунтӏулеб",
      "precomment": "achievable, accessible"
    }
  ]
}

{
  "word": "reach an agreement",
  "stress": 8,
  "forms": [
    "договориться"
  ],
  "labels": [
    "perfective aspect"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "къотӏи, къотӏи-къай гьабизе",
      "precomment": "about what",
      "examples": [
        {
          "en": "arrange a meeting",
          "av": "дандчӏвазе къотӏи гьабизе"
        },
        {
          "en": "to agree on all points",
          "av": "киналго пунктазда тӏасан къотӏи гьабизе"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "кӏалъалаго, гарачӏварулаго санагӏалъи гьечӏел, кколарел жал рицине, гӏурхъи бахине",
      "precomment": "to what"
    }
  ]
}

{
  "word": "reach; arrive",
  "stress": 6,
  "stem": "ДОЕЗЖА",
  "forms": [
    "доезжать"
  ],
  "labels": [
    "imperfective aspect"
  ],
  "senses": [
    {
      "examples": [
        {
          "en": "before reaching the station",
          "av": "станциялде щвелалде"
        }
      ]
    }
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "доехать",
      "kind": "see"
    }
  ]
}

{
  "word": "reach; drag",
  "stress": 6,
  "forms": [
    "дотянуть"
  ],
  "labels": [
    "perfective aspect"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "кибениги щвезегӏан цӏазе, бехъерхъизе",
      "precomment": "someone/something up to what",
      "comment": "дотащить"
    },
    {
      "text": "халат бахъинабизе",
      "precomment": "what, until a certain time",
      "comment": "цӏазе",
      "labels": [
        "colloquial word"
      ],
      "examples": [
        {
          "en": "to drag out work until evening",
          "av": "хӏалтӏи къасилъагӏан халат бахъинабизе"
        }
      ]
    },
    {
      "comment": "дожить",
      "labels": [
        "colloquial word"
      ],
      "examples": [
        {
          "en": "the patient will not last until spring",
          "av": "унтарав их щвезегӏан чӏаго хутӏиларо"
        }
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "reach; get to",
  "stress": 6,
  "forms": [
    "доходить"
  ],
  "labels": [
    "imperfective aspect"
  ],
  "senses": [
    {
      "examples": [
        {
          "en": "short of that place",
          "av": "доб бакӏалде щвелалдего"
        },
        {
          "en": "figure out by oneself",
          "av": "живго ургъун, цо пикруялде вачӏине"
        },
        {
          "en": "I never get around to it",
          "av": "гьелде регӏулев гьечӏо дун, гьелде дир квер щолеб гьечӏо"
        }
      ]
    }
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "дойти",
      "kind": "see"
    }
  ]
}

{
  "word": "reach; manage to get",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "дотягивать(ся)"
  ],
  "labels": [
    "imperfective aspect"
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "дотянуть",
      "kind": "see"
    }
  ]
}

{
  "word": "reach; stoop to",
  "stress": 6,
  "forms": [
    "докатить"
  ],
  "labels": [
    "perfective aspect"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "кибениги щвезегӏан гиризабизе",
      "precomment": "whom-what",
      "examples": [
        {
          "en": "roll a log to the yard",
          "av": "азбаралде щвезегӏан чӏалу гиризабизе"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "хехго щвезе",
      "precomment": "get there quickly",
      "labels": [
        "colloquial word"
      ],
      "examples": [
        {
          "en": "we quickly rolled to the city",
          "av": "ниж шагьаралде хехго щвана"
        }
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "reaction",
  "stress": 3,
  "homonym": 1,
  "forms": [
    "реакция"
  ],
  "labels": [
    "feminine gender"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "реакция",
      "labels": [
        "chemistry",
        "physics",
        "physiology"
      ]
    },
    {
      "text": "рекӏел хӏалалъе, къаркъалаялъе кколеб хехаб хиси",
      "precomment": "sharp change in mood or well-being"
    }
  ]
}

{
  "word": "reaction",
  "stress": 3,
  "homonym": 2,
  "forms": [
    "реакция"
  ],
  "labels": [
    "feminine gender"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "реакция",
      "comment": "басрияб низамалде руссиналъул политика; цӏиялде, цебетӏеялде дандечӏей",
      "labels": [
        "politics"
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "reactionary",
  "stress": 9,
  "forms": [
    "реакционер"
  ],
  "labels": [
    "masculine gender"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "реакционер",
      "comment": "социалиялгун культуриял церетӏеязул тушман"
    }
  ]
}

{
  "word": "reactionary",
  "stress": 7,
  "forms": [
    "реакционный",
    "реакционная",
    "реакционное"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "реакциялда хурхараб (бухьараб); реакциялъе бугеб, хӏалтӏизабулеб"
    }
  ]
}

{
  "word": "reactive; jet",
  "stress": 6,
  "forms": [
    "реактивный",
    "реактивная",
    "реактивное"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "реактивияб",
      "comment": "химиялъулал анализазда реактивлъун хӏалтӏизабулеб",
      "labels": [
        "chemistry"
      ]
    },
    {
      "text": "къватӏисан бугеб асаралъе жаваб кьолеб",
      "labels": [
        "physiology"
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "reactor",
  "stress": 3,
  "forms": [
    "реактор"
  ],
  "labels": [
    "masculine gender"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "реактор",
      "precomment": "installation; setup",
      "examples": [
        {
          "en": "nuclear reactor",
          "av": "хасаб багӏариялда ва тӏадецуялда химиялъулал реакциял лъугьинарулеб аппарат"
        }
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "read",
  "stress": 5,
  "forms": [
    "прочесть"
  ],
  "labels": [
    "perfective aspect"
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "прочитать",
      "kind": "see"
    }
  ]
}

{
  "word": "read",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "читать"
  ],
  "labels": [
    "imperfective aspect"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "цӏализе",
      "precomment": "whom-what",
      "examples": [
        {
          "en": "to read aloud",
          "av": "рагӏизабун цӏализе"
        },
        {
          "en": "to read to oneself",
          "av": "ракӏалъ, жиндиего цӏализе"
        },
        {
          "en": "read fluently",
          "av": "дурун цӏализе"
        },
        {
          "en": "read in three languages",
          "av": "лъабго мацӏалда цӏализе лъазе"
        },
        {
          "en": "to be able to read and write",
          "av": "цӏализеги хъвазеги лъазе"
        },
        {
          "en": "to learn to read",
          "av": "цӏализе ругьунлъизе"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "цӏализе",
      "precomment": "what",
      "examples": [
        {
          "en": "to lecture; to give lectures",
          "av": "лекциял цӏализе"
        },
        {
          "en": "read Russian literature",
          "av": "гӏурус литература цӏализе"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "цӏализе",
      "precomment": "what",
      "labels": [
        "figuratively"
      ],
      "examples": [
        {
          "en": "read in the eyes",
          "av": "бераздасан цӏализе"
        },
        {
          "en": "to read someone's thoughts",
          "av": "лъил ругониги пикраби цӏализе"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "гьабизе",
      "precomment": "what",
      "examples": [
        {
          "en": "lecture",
          "av": "насихӏат гьабизе"
        }
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "readable",
  "stress": 9,
  "forms": [
    "удобочитаемый",
    "удобочитаемая",
    "удобочитаемое"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "цӏализе бигьаяб, бигьаго цӏалулеб",
      "examples": [
        {
          "en": "legible handwriting",
          "av": "цӏализе бигьаяб хатӏ"
        }
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "reader",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "читатель"
  ],
  "labels": [
    "masculine gender"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "тӏахьал, газетал цӏалулев чи"
    }
  ]
}

{
  "word": "reader, reciter",
  "forms": [
    "чтец"
  ],
  "labels": [
    "masculine gender"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "бокьараб хъвараб жо цӏалулев чи"
    },
    {
      "text": "рагӏизабун цӏалулев чи",
      "examples": [
        {
          "en": "he is a good reader",
          "av": "дов лъикӏав рагӏизабун цӏалулев чи вуго"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "рагӏизабун пасихӏго, берцинго цӏалулев артист"
    }
  ]
}

{
  "word": "readiness",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "готовность"
  ],
  "labels": [
    "feminine gender"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "разилъи",
      "precomment": "agreement; consent",
      "examples": [
        {
          "en": "he expressed his readiness to do this",
          "av": "дос гьеб гьабизе жиндир разилъи загьир гьабуна"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "хӏадурлъи, хӏадур вукӏин",
      "precomment": "preparedness; readiness",
      "examples": [
        {
          "en": "combat readiness",
          "av": "рагъулаб хӏадурлъи"
        }
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "reading",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "читальный",
    "читальная",
    "читальное"
  ],
  "senses": [
    {
      "examples": [
        {
          "en": "reading room",
          "av": "читальный зал, тӏахьал ва газетал цӏализе бугеб рукъ",
          "comment": "бакӏ"
        }
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "reading",
  "stress": 2,
  "forms": [
    "читка"
  ],
  "labels": [
    "feminine gender"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "рагӏун цӏали, рекӏехъе цӏали, жиндиего цӏали"
    },
    {
      "text": "репетициялда артистаз пьеса ролал ккун цӏали",
      "comment": "рагӏизабун",
      "labels": [
        "theatrical term"
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "reading",
  "stress": 3,
  "stem": "ЧТЕНИ",
  "forms": [
    "чтение"
  ],
  "labels": [
    "neuter gender"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "цӏали",
      "precomment": "see v. read",
      "examples": [
        {
          "en": "reading aloud",
          "av": "рагӏун цӏали"
        },
        {
          "en": "reading of poetry",
          "av": "кучӏдул цӏали"
        },
        {
          "en": "lecturing",
          "av": "лекциял цӏали"
        },
        {
          "en": "reader; reading book",
          "av": "цӏалул тӏехь"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "цӏалиял",
      "precomment": "pl. readings (lecture series)",
      "examples": [
        {
          "en": "Lomonosov readings",
          "av": "ломоносовасулал цӏалиял",
          "comment": "Ломоносовасул хӏурматалда, гьев ракӏалде щвеялъе зама-заманалдасан тӏоритӏулел цӏалиял (докладал, лекциял)"
        }
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "reading matter",
  "stress": 3,
  "forms": [
    "чтиво"
  ],
  "labels": [
    "colloquial word",
    "neuter gender"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "къадараб, хашаб литературияб асар"
    }
  ]
}

{
  "word": "reading room",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "читалка"
  ],
  "labels": [
    "feminine gender",
    "colloquial (vernacular) word"
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "читальный",
      "kind": "see"
    }
  ]
}

{
  "word": "reading room",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "читальня"
  ],
  "labels": [
    "feminine gender"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "читальня"
    }
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "читальный",
      "kind": "see"
    }
  ]
}

{
  "word": "reading room hut",
  "stress": 9,
  "forms": [
    "изба-читальня"
  ],
  "labels": [
    "feminine gender",
    "archaic word"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "изба-читальня",
      "comment": "цебе росулъ букӏараб маданиябгун лъайкьеялъул идара"
    }
  ]
}

{
  "word": "ready",
  "stress": 4,
  "stem": "ГОТОВ",
  "forms": [
    "готовый",
    "готовая",
    "готовое"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "хӏадураб",
      "precomment": "to what and with the infinitive; prepared",
      "examples": [
        {
          "en": "they are ready for the exams",
          "av": "дол экзаменазде хӏадур руго"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "разияв",
      "precomment": "onto what and with the infinitive; agreeable to something",
      "examples": [
        {
          "en": "ready for anything",
          "av": "сундуего, киналдаго разияв"
        },
        {
          "en": "he is ready to help",
          "av": "дов кумек гьабизе разияв (хӏадурав) вуго"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "хӏадураб, хӏадур гьабураб, пайда босизе бегьулеб",
      "precomment": "fit for use; usable",
      "examples": [
        {
          "en": "ready-made clothing",
          "av": "хӏадур гьабураб гурде"
        },
        {
          "en": "to live off others; to live in clover",
          "av": "живго кваличӏого, цогидаз гьабун кьуралдасан гӏумру гьабизе"
        }
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "read aloud",
  "stress": 4,
  "homonym": 1,
  "forms": [
    "зачитывать"
  ],
  "labels": [
    "imperfective aspect"
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "зачесть",
      "kind": "see"
    }
  ]
}

{
  "word": "read aloud",
  "stress": 4,
  "homonym": 2,
  "forms": [
    "зачитывать"
  ],
  "labels": [
    "imperfective aspect"
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "зачитать",
      "kind": "see"
    }
  ]
}

{
  "word": "read attentively; pore over",
  "stress": 3,
  "forms": [
    "вчитываться"
  ],
  "labels": [
    "imperfective aspect"
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "вчитаться",
      "kind": "see"
    }
  ]
}

{
  "word": "read avidly; lose track of time reading",
  "stress": 6,
  "forms": [
    "зачитаться"
  ],
  "labels": [
    "perfective aspect"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "цӏалулеб жоялде вуссун, цогидаб жо кӏочон тезе, цӏалиялде вуссине",
      "precomment": "get engrossed in reading"
    }
  ]
}

{
  "word": "read carefully; pore over",
  "stress": 5,
  "forms": [
    "вчитаться"
  ],
  "labels": [
    "perfective aspect"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "хӏасилалда, магӏнаялда гъорлъе раккун, цӏализе",
      "precomment": "into what"
    }
  ]
}

{
  "word": "read enough",
  "stress": 6,
  "forms": [
    "начитаться"
  ],
  "labels": [
    "perfective aspect"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "гӏемер цӏализе",
      "precomment": "of what",
      "examples": [
        {
          "en": "to read one's fill of poetry",
          "av": "гӏемерал кучӏдул цӏализе"
        }
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "read through",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "вычитывать"
  ],
  "labels": [
    "imperfective aspect"
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "вычитать",
      "kind": "see"
    }
  ]
}

{
  "word": "read through",
  "stress": 5,
  "forms": [
    "прочитывать"
  ],
  "labels": [
    "imperfective aspect"
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "прочитать",
      "kind": "see",
      "refwordnum": "1"
    }
  ]
}

{
  "word": "reagent",
  "stress": 6,
  "forms": [
    "реактив"
  ],
  "labels": [
    "masculine gender"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "реактив",
      "labels": [
        "chemistry"
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "real",
  "stress": 3,
  "stem": "РЕАЛЬН",
  "forms": [
    "реальный",
    "реальная",
    "реальное"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "унго-унгояб, хӏакъикъияб",
      "precomment": "actual; real"
    },
    {
      "text": "витӏарав; гӏумру лъикӏ бичӏчӏулев",
      "precomment": "sober, practical",
      "examples": [
        {
          "en": "realistic view of life",
          "av": "гӏумруялдехун (бугеб) битӏараб бербалагьи"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "тӏубазабизе, гӏумруялде бахъинабизе кӏолеб",
      "precomment": "feasible",
      "examples": [
        {
          "en": "realistic plan",
          "av": "тӏубазабизе кӏолеб (тӏубазабун бажарулеб) план"
        },
        {
          "en": "realschule",
          "av": "революциялда цебесеб Россиялда гьоркьохъел школазул цояб, гьоркьохъеб цӏалул заведение"
        }
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "realism",
  "stress": 5,
  "forms": [
    "реализм"
  ],
  "labels": [
    "masculine gender"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "реализм",
      "comment": "объективияб хӏакъикъат дурусго ва тӏубан бихьизаби мурадлъун бугеб нух",
      "labels": [
        "literature, literary studies",
        "art"
      ],
      "examples": [
        {
          "en": "socialist realism",
          "av": "социалистияб реализм"
        },
        {
          "en": "critical realism",
          "av": "критикияб реализм",
          "comment": "19–20 веказда букӏараб, литератураялда ва искусствоялда (адабияталда ва маданияталда) гъорлъе раккун, гъваридго, битӏун гӏумру бихьизаби; буржуазиябгун помещиказулаб гӏуцӏиялда ругел тӏуразе кӏоларел дандеккунгутӏиял рихьизари"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "хӏакъикъиял шартӏал баянго, гӏелмияб куцалда хӏисабалде роси",
      "precomment": "consideration of reality conditions",
      "examples": [
        {
          "en": "realism in planning",
          "av": "планал гьарулаго, хӏакъикъиял шартӏал баянго, гӏелмияб куцалда хӏисабалде роси"
        }
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "realist",
  "stress": 5,
  "forms": [
    "реалист"
  ],
  "labels": [
    "masculine gender"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "реалист, реализмалъул рахъ кколев чи",
      "comment": "хӏакъикъаталъул дурусго хӏисаб гьабун хьвадулев чи"
    }
  ]
}

{
  "word": "realistic",
  "stress": 8,
  "stem": "РЕАЛИСТИЧЕСК",
  "forms": [
    "реалистический",
    "реалистическая",
    "реалистическое"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "реализмалъул принципазда гӏуцӏараб",
      "precomment": "based on realism principles",
      "examples": [
        {
          "en": "realistic trend in literature",
          "av": "литератураялда реализмалъул принципазда гӏуцӏараб гӏумруялъулаб цебетӏей бихьизабулеб къагӏида"
        }
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "reality",
  "stress": 2,
  "stem": "ДЕЙСТВИТЕЛЬНОСТ",
  "forms": [
    "действительность"
  ],
  "labels": [
    "feminine gender"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "хӏакъикъат, унго-унголъи",
      "examples": [
        {
          "en": "to turn possibility into reality",
          "av": "бугеб рес гӏумруялде бахъинабизе"
        },
        {
          "en": "in reality",
          "av": "хӏакъикъаталдаги"
        }
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "reality",
  "stress": 3,
  "forms": [
    "реальность"
  ],
  "labels": [
    "feminine gender"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "хӏакъикъияб, унго-унголъунги бугеб, ургъун бахъичӏеб жо, хӏакъикъат",
      "precomment": "reality",
      "examples": [
        {
          "en": "objective reality of the external world",
          "av": "нилъеда сверун бугеб дунял хӏакъикъаталдаги букӏин"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "гӏумруялде бахъинабун бажари, тӏубазабизе кӏвей",
      "precomment": "feasibility",
      "examples": [
        {
          "en": "feasibility of the plan",
          "av": "план тӏубазе кӏвей (кӏолеб букӏин)"
        }
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "reality; wakefulness",
  "forms": [
    "явь"
  ],
  "labels": [
    "feminine gender"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "хӏакъикъат, унго-унголъи",
      "examples": [
        {
          "en": "is this a dream or reality?",
          "av": "гьаб макьуйищ яги хӏакъикъатищ?"
        },
        {
          "en": "dreams became reality",
          "av": "анищал хӏакъикъатлъун лъугьана",
          "comment": "хӏакъикъатлъана"
        }
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "realization; implementation",
  "stress": 7,
  "forms": [
    "реализация"
  ],
  "labels": [
    "feminine gender"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "яшавалде бахъинаби",
      "precomment": "implementation",
      "examples": [
        {
          "en": "implementation of the plan",
          "av": "план гӏумруялде, яшавалде бахъинаби"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "гӏарцухъ бичи",
      "precomment": "realization",
      "examples": [
        {
          "en": "sale of goods",
          "av": "къайи бичи (гӏарцуде сверизаби)"
        }
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "realize",
  "stress": 8,
  "forms": [
    "прозревать"
  ],
  "labels": [
    "imperfective aspect"
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "прозреть",
      "kind": "see"
    }
  ]
}

{
  "word": "realize oneself",
  "stress": 9,
  "forms": [
    "реализоваться"
  ],
  "labels": [
    "perfective aspect",
    "imperfective aspect"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "билълъанхъизе, яшавалде бахъине",
      "precomment": "to come true; to be realized"
    },
    {
      "text": "бичун гӏарцуде буссине",
      "precomment": "to turn into money"
    },
    {
      "text": "тӏибитӏизе"
    }
  ]
}

{
  "word": "realize; be aware",
  "stress": 8,
  "forms": [
    "осознавать"
  ],
  "labels": [
    "imperfective aspect"
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "осознать",
      "kind": "see"
    }
  ]
}

{
  "word": "realize; come true",
  "stress": 8,
  "forms": [
    "претворять(ся)"
  ],
  "labels": [
    "imperfective aspect"
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "претвориться",
      "kind": "see"
    }
  ]
}

{
  "word": "really; indeed",
  "stress": 2,
  "forms": [
    "действительно"
  ],
  "labels": [
    "adverb"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "хӏакъикъаталда",
      "precomment": "indeed; really",
      "comment": "ги",
      "examples": [
        {
          "en": "he really got sick",
          "av": "дов хӏакъикъаталдаги унтана"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "унго-унголъунги, абухъего, битӏухъе бицани",
      "labels": [
        "used as a parenthetical word"
      ],
      "examples": [
        {
          "en": "indeed, you were right",
          "av": "унго-унголъунги, мун витӏарав вукӏун вуго"
        }
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "really?; is it possible?",
  "stress": 5,
  "forms": [
    "неужели"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "унго",
      "labels": [
        "particle"
      ],
      "examples": [
        {
          "en": "is this really true?",
          "av": "унго гьеб битӏарабищ?"
        },
        {
          "en": "can it be that he won't come?",
          "av": "унго гъов вачӏинаревищ?"
        }
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "real estate",
  "stress": 5,
  "forms": [
    "недвижимость"
  ],
  "labels": [
    "feminine gender"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "багъарулареб, добе-гьанибе босулареб мал-мулк",
      "comment": "хурзал, рукъзал; кици: багъарулареб кьун, багъарулеб босулареб",
      "labels": [
        "legal term"
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "real; genuine",
  "stress": 6,
  "stem": "НАСТОЯЩ",
  "forms": [
    "настоящий",
    "настоящая",
    "настоящее"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "гьанжесеб",
      "precomment": "current",
      "examples": [
        {
          "en": "at present",
          "av": "гьабсагӏат, гьанжесеб заманалда"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "гьаб",
      "precomment": "this, given",
      "examples": [
        {
          "en": "in this article",
          "av": "гьаб статьялда"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "унго-унгояб, битӏараб",
      "precomment": "true; genuine",
      "examples": [
        {
          "en": "pure gold",
          "av": "унго-унгояб месед"
        },
        {
          "en": "real name",
          "av": "битӏараб цӏар"
        },
        {
          "en": "true friend",
          "av": "унго-унгояв гьудул"
        }
      ]
    },
    {
      "labels": [
        "used as a noun",
        "neuter gender"
      ],
      "examples": [
        {
          "en": "present",
          "av": "гьаб заман"
        },
        {
          "en": "present time",
          "av": "гьанже заман",
          "labels": [
            "грамматика"
          ]
        }
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "real; utter",
  "stress": 2,
  "stem": "СУЩ",
  "forms": [
    "сущий",
    "сущая",
    "сущее"
  ],
  "senses": [
    {
      "examples": [
        {
          "en": "the absolute truth",
          "av": "унго-унгояб хӏакъикъат"
        }
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "reap",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "вздыбить"
  ],
  "labels": [
    "perfective aspect"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "квачӏид бахъинабизе (чу)",
      "precomment": "whom-what"
    }
  ]
}

{
  "word": "reap",
  "stress": 6,
  "forms": [
    "нажинать"
  ],
  "labels": [
    "imperfective aspect"
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "нажать",
      "kind": "see",
      "refwordnum": "2"
    }
  ]
}

{
  "word": "reap",
  "stress": 6,
  "forms": [
    "пожинать"
  ],
  "labels": [
    "imperfective aspect"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "щвараб машгьурлъиялдаса пайда (кеп) босизе",
      "precomment": "to reap laurels",
      "labels": [
        "expression"
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "reap",
  "stress": 5,
  "forms": [
    "сжинать"
  ],
  "labels": [
    "imperfective aspect"
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "сжать",
      "kind": "see",
      "refwordnum": "2"
    }
  ]
}

{
  "word": "reaper",
  "stress": 3,
  "forms": [
    "жнейка"
  ],
  "labels": [
    "feminine gender"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "лъилъарулеб машина",
      "labels": [
        "agriculture, agricultural term"
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "reaper",
  "stress": 3,
  "forms": [
    "жница"
  ],
  "labels": [
    "feminine gender"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "лъилъарухъан",
      "comment": "чӏужугӏадан"
    }
  ]
}

{
  "word": "reaper; harvester",
  "forms": [
    "жнец"
  ],
  "labels": [
    "masculine gender"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "лъилъарухъан"
    }
  ]
}

{
  "word": "reap the consequences",
  "stress": 8,
  "forms": [
    "расхлебать"
  ],
  "labels": [
    "perfective aspect"
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "расхлёбывать",
      "kind": "see"
    }
  ]
}

{
  "word": "rear",
  "stress": 2,
  "forms": [
    "дыбиться"
  ],
  "labels": [
    "imperfective aspect"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "квачӏида бахъине, эхетизе"
    }
  ]
}

{
  "word": "rear",
  "forms": [
    "тыл"
  ],
  "labels": [
    "masculine gender"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "мугъаб рахъ, мугъзада нахъабакӏ",
      "precomment": "rear side"
    },
    {
      "text": "тыл",
      "comment": "фронталъул мухъ бахун, нахъехун бугеб бакӏ",
      "labels": [
        "military term"
      ],
      "examples": [
        {
          "en": "to the rear",
          "av": "мугъзада нахъе, нахъехун рахъалде"
        },
        {
          "en": "strike in the rear",
          "av": "мугъзада нахъа, тылалда, нахъехун рахъалда кьаби щвезабизе"
        }
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "rear",
  "stress": 2,
  "stem": "ТЫЛЬН",
  "forms": [
    "тыльный",
    "тыльная",
    "тыльное"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "нахъехунисеб, нахъехъун бугеб, мугъзада нахъа бугеб",
      "examples": [
        {
          "en": "back of the hand",
          "av": "кверзул тӏасияб рахъ, тӏасаквер"
        }
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "rearguard",
  "stress": 7,
  "forms": [
    "арьергард"
  ],
  "labels": [
    "masculine gender",
    "military term"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "арьергард",
      "comment": "сапаралъ унеб аскаралъул аслиял къуватаздаса хадуб букӏунеб бутӏа"
    }
  ]
}

{
  "word": "rearguard",
  "stress": 7,
  "forms": [
    "арьергардный",
    "арьергардная",
    "арьергардное"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "арьергардалъулаб, арьергардалъул",
      "examples": [
        {
          "en": "rearguard action",
          "av": "арьергардалъул рагъ"
        }
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "rearmament",
  "stress": 11,
  "forms": [
    "перевооружение"
  ],
  "labels": [
    "neuter gender"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "цӏияб яргъидалъун хьезаби",
      "comment": "by v. rearm",
      "comment_lang": "ru"
    },
    {
      "text": "цӏияб яргъидалъун хьун букӏин",
      "comment": "v. rearm",
      "comment_lang": "ru"
    }
  ]
}

{
  "word": "rearrange; relocate",
  "stress": 7,
  "forms": [
    "переставить"
  ],
  "labels": [
    "perfective aspect"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "цоги бакӏалда лъезе, хисун лъезе (цогидазул бакӏалда лъезе), бакӏ хисизе",
      "precomment": "whom-what",
      "examples": [
        {
          "en": "rearrange chairs",
          "av": "бакӏал батӏияб бакӏалда лъезе"
        },
        {
          "en": "rearrange words in a sentence",
          "av": "предложениялда жаниб рагӏабазул бакӏ хисизе"
        },
        {
          "en": "to rearrange addends",
          "av": "жал жубалезул (слагаемоязул) бакӏ хисизе, хисун лъезе"
        }
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "rear admiral",
  "stress": 12,
  "forms": [
    "контр-адмирал"
  ],
  "labels": [
    "masculine gender"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "контр-адмирал",
      "comment": "ралъдал аскаразул адмиралазда гьоркьоб бищун гьитӏинаб чин"
    }
  ]
}

{
  "word": "rear up",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "вздыбиться"
  ],
  "labels": [
    "perfective aspect"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "квачӏид бахъине",
      "comment": "чу"
    }
  ]
}

{
  "word": "rear; backside",
  "forms": [
    "зад"
  ],
  "labels": [
    "masculine gender"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "мугъаб (нахъисеб) рахъ",
      "precomment": "rear part of something",
      "examples": [
        {
          "en": "rear of the car",
          "av": "автомобилалъул нахъисеб рахъ"
        },
        {
          "en": "the back of the house faces the river",
          "av": "рукъалъул нахъисеб рахъ гӏурухъе буссун буго"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "нахъисеб рахъ; рохокъотӏи (чиясул)",
      "precomment": "part of an animal's body"
    },
    {
      "text": "мал базе (чӏвазе, кьабизе, хьвагӏизе)",
      "precomment": "kick out",
      "examples": [
        {
          "en": "kick out",
          "av": "мал базе (чӏвазе, кьабизе, хьвагӏизе)"
        }
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "rear; backside",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "задок"
  ],
  "labels": [
    "masculine gender"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "нахъияб рахъ; мугъ",
      "examples": [
        {
          "en": "back of a cart",
          "av": "гьакил нахъияб рахъ"
        },
        {
          "en": "back of a chair",
          "av": "бакӏил мугъ",
          "comment": "чӏвалеб рахъ"
        }
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "rear; foster",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "вспаивать"
  ],
  "labels": [
    "imperfective aspect"
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "вспоить",
      "kind": "see"
    }
  ]
}

{
  "word": "rear; hind",
  "stress": 2,
  "stem": "ЗАДН",
  "forms": [
    "задний",
    "задняя",
    "заднее"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "нахъисеб",
      "examples": [
        {
          "en": "rear wheel",
          "av": "нахъисеб гьакибер"
        },
        {
          "en": "rear seats",
          "av": "нахъисел бакӏал"
        },
        {
          "en": "hind legs",
          "av": "нахъисел бохдул"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "нахъехунаб, нахъехун буссараб",
      "precomment": "reverse; back",
      "examples": [
        {
          "en": "reverse gear",
          "av": "нахъехун ин"
        },
        {
          "en": "ulterior motive",
          "av": "балъгояб къасд, бахчараб пикру"
        },
        {
          "en": "retroactively",
          "av": "хӏакъикъаталда букӏаралдаса цебесеб заман бихьизабун",
          "comment": "кагътида хъвалеб къо-моцӏ"
        },
        {
          "en": "wise after the event",
          "av": "нахъа рекӏеда ватула"
        },
        {
          "en": "sound asleep; dead tired",
          "av": "рухӏ тӏагӏун вукӏине",
          "comment": "свакалъ"
        },
        {
          "en": "anus",
          "av": "ракул нух",
          "labels": [
            "анатомия"
          ]
        }
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "rear; logistical",
  "stress": 6,
  "forms": [
    "тыловой",
    "тыловая",
    "тыловое"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "тылалъул, тылалда бугеб",
      "examples": [
        {
          "en": "rear military units",
          "av": "тылалда ругел рагъулал частал"
        }
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "reason",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "резон"
  ],
  "labels": [
    "masculine gender"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "гӏакълияб кьучӏ, магӏна, далил, хӏужжа",
      "examples": [
        {
          "en": "there is no reason to do so",
          "av": "гьедин гьабизе кинаб букӏаниги хӏужжа гьечӏо"
        }
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "reasonable; sensible",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "разумный",
    "разумная",
    "разумное"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "гӏакъилаб, гӏакълу бугеб",
      "precomment": "endowed with reason"
    },
    {
      "text": "гӏакълу, бажари бугев, бегӏерав",
      "precomment": "sensible; capable"
    },
    {
      "text": "гӏакълуялъ битӏухъ гьабулеб",
      "precomment": "justified by reason"
    }
  ]
}

{
  "word": "reasonable; sensible",
  "stress": 4,
  "stem": "РЕЗОНН",
  "forms": [
    "резонный",
    "резонная",
    "резонное"
  ],
  "labels": [
    "colloquial word"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "кьучӏ бугеб, хӏужжа бугеб, магӏна бугеб, цӏодораб, дурусаб",
      "examples": [
        {
          "en": "sensible answers",
          "av": "кьучӏал жавабал"
        },
        {
          "en": "reasonable remark",
          "av": "битӏараб бадибчӏвай"
        }
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "reasoning",
  "stress": 8,
  "stem": "РАССУЖДЕНИ",
  "forms": [
    "рассуждение"
  ],
  "labels": [
    "neuter gender"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "цоцалъ рекъезарун, ургъун гӏуцӏарал пикраби",
      "precomment": "conclusion",
      "examples": [
        {
          "en": "correct reasoning",
          "av": "битӏараб пикру"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "пикраби загьир гьари",
      "precomment": "conversations",
      "labels": [
        "plural"
      ],
      "examples": [
        {
          "en": "embark on reasoning",
          "av": "харбиде лъугьине (разе)"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "дандечӏей, рази гьечӏолъи загьир гьаби",
      "precomment": "objection"
    }
  ]
}

{
  "word": "reason; argue",
  "stress": 8,
  "forms": [
    "рассуждать"
  ],
  "labels": [
    "imperfective aspect"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "ургъизе, пикру гьабизе",
      "precomment": "to think"
    },
    {
      "text": "жиндирго пикру бицине, далилал рачине; битӏараб къимат кьезе гьоркьоб лъезе",
      "precomment": "discuss, present arguments"
    },
    {
      "text": "жиндирго хасаб пикру загьир гьабизе, рази гьечӏолъи загьир гьабизе, данде чӏезе",
      "precomment": "object",
      "labels": [
        "colloquial word"
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "reassuring",
  "stress": 4,
  "stem": "ОТРАДН",
  "forms": [
    "отрадный",
    "отрадная",
    "отрадное"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "гӏодоре риччазарулеб, рохалилаб",
      "precomment": "consoling",
      "examples": [
        {
          "en": "glad tidings",
          "av": "гӏодове виччазавураб хабар"
        },
        {
          "en": "joyful feeling",
          "av": "рохалилаб асар"
        }
      ]
    }
  ]
}