rem

{
  "word": "remainder; remnant",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "остаток"
  ],
  "labels": [
    "masculine gender"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "хутӏел, хутӏараб бутӏа",
      "labels": [
        "in various meanings"
      ],
      "examples": [
        {
          "en": "remainder of the pie",
          "av": "пирогалъул хутӏел"
        },
        {
          "en": "remaining time",
          "av": "хутӏараб заман"
        },
        {
          "en": "remainder of the journey",
          "av": "хутӏараб нух"
        },
        {
          "en": "remainder of life",
          "av": "хутӏараб гӏумру"
        },
        {
          "en": "divide without remainder",
          "av": "нахъе хутӏичӏого, бикьун ине",
          "labels": [
            "математика"
          ]
        }
      ]
    },
    {
      "text": "хутӏатараб жо",
      "precomment": "waste; refuse",
      "comment": "мн. остатки",
      "examples": [
        {
          "en": "petroleum residues",
          "av": "чӏегӏернартил хутӏатараб жо"
        },
        {
          "en": "last but not least",
          "av": "нахъе хутӏараб гьуинаб букӏуна",
          "labels": [
            "поговорка"
          ]
        }
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "remaining; rest",
  "stress": 8,
  "forms": [
    "остальной",
    "остальная",
    "остальное"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "хутӏараб",
      "examples": [
        {
          "en": "take the remaining books",
          "av": "хутӏарал тӏахьал росизе"
        }
      ]
    },
    {
      "labels": [
        "used as a noun"
      ],
      "examples": [
        {
          "en": "the rest",
          "av": "хутӏарал, нахъеял"
        },
        {
          "en": "where are the others?",
          "av": "хутӏарал кир ругел?"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "хутӏарабщинаб",
      "precomment": "the rest",
      "labels": [
        "used as a noun"
      ],
      "examples": [
        {
          "en": "everything else",
          "av": "кинабго хутӏарабщинаб"
        }
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "remains",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "останки"
  ],
  "labels": [
    "plural"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "жаназа, ракьа-макъар, ракьа-кӏача"
    }
  ]
}

{
  "word": "remain; stay",
  "stress": 6,
  "forms": [
    "оставаться"
  ],
  "labels": [
    "imperfective aspect"
  ],
  "senses": [
    {
      "examples": [
        {
          "en": "I had no choice but to keep silent",
          "av": "дун вуцӏцӏун чӏезе кколаан, дица хабар тезе кколаан"
        },
        {
          "en": "farewell!",
          "av": "лъикӏ хутӏаги!"
        }
      ]
    }
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "остаться",
      "kind": "see"
    }
  ]
}

{
  "word": "remain; stay",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "остаться"
  ],
  "labels": [
    "perfective aspect"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "чӏезе, хутӏизе",
      "labels": [
        "in various meanings"
      ],
      "examples": [
        {
          "en": "stay at home",
          "av": "рокъов хутӏизе, чӏезе"
        },
        {
          "en": "this will forever remain in my memory",
          "av": "кидаго хутӏила гьеб дир рекӏелъ"
        },
        {
          "en": "stick to one's opinion",
          "av": "жинцаго бицаралда чӏезе, жиндирго пикруялда хутӏизе"
        },
        {
          "en": "not to remain in debt",
          "av": "налъукь хутӏичӏого вукӏине"
        },
        {
          "en": "be held back a year",
          "av": "гъоркь хутӏизе"
        },
        {
          "en": "to be left looking a fool",
          "av": "къезе",
          "labels": [
            "термин карточной игры"
          ],
          "comment": "кагътал хӏалаго"
        },
        {
          "en": "to be left looking a fool",
          "av": "гӏабдаллъун хутӏизе",
          "labels": [
            "в переносном значении"
          ],
          "comment": "оказаться в глупом положении"
        },
        {
          "en": "is there any tea left in the teapot?",
          "av": "чайникалъуб чай хутӏанадай?"
        },
        {
          "en": "part of the supplies remained",
          "av": "нахърателалъул бутӏа хутӏана"
        },
        {
          "en": "to remain faithful to one's ideal",
          "av": "жиндирго мурадалъе, пикруялъе ритӏухъавлъун хутӏизе"
        },
        {
          "en": "to be left in one's shirt",
          "av": "цохӏо гурдилъ хутӏизе",
          "comment": "цӏакъго мискинлъизе"
        },
        {
          "en": "this will stay between us",
          "av": "гьаб нилъедаго гьоркьоб хутӏила",
          "comment": "бицараб жо"
        }
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "remark",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "ремарка"
  ],
  "labels": [
    "feminine gender"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "бадибчӏвай, бихьизаби, ишара"
    },
    {
      "text": "ремарка",
      "comment": "авторас пьесалъул тексталда тӏаде кьураб баян",
      "labels": [
        "theatrical term"
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "remark",
  "stress": 2,
  "forms": [
    "реплика"
  ],
  "labels": [
    "feminine gender"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "реплика",
      "comment": "данде къотӏари, данде къотӏун рехулеб жаваб"
    },
    {
      "text": "реплика",
      "comment": "цо актерас, жиндирго роль лъугӏулаго ва цогидав актер кӏалъалалде абулеб тӏарамагъадисеб калам, сценаялда актерасул жавабияб рагӏи",
      "labels": [
        "theatrical term"
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "remarkable",
  "stress": 12,
  "forms": [
    "достопримечательный",
    "достопримечательная",
    "достопримечательное"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "цӏакъаб, бихьизе (кӏвар буссинабизе) рекъараб, беричаб, гьайбатаб"
    }
  ]
}

{
  "word": "remarkable; noteworthy",
  "stress": 7,
  "stem": "ПРИМЕЧАТЕЛЬН",
  "forms": [
    "примечательный",
    "примечательная",
    "примечательное"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "гьайбатаб, цӏакъаб, цӏакъ лъикӏаб",
      "examples": [
        {
          "en": "noteworthy places",
          "av": "гьайбатал (берцинал) бакӏал"
        }
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "remark; comment",
  "stress": 6,
  "forms": [
    "замечание"
  ],
  "labels": [
    "neuter gender"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "къокъаб пикру",
      "precomment": "utterance; statement",
      "comment": "гӏоларел рахъалги рихьизарун"
    },
    {
      "text": "гӏайибчӏвай, бадибчӏвай, замечание",
      "precomment": "reprimand",
      "examples": [
        {
          "en": "for being late he received a reprimand",
          "av": "кватӏиялъухъ гъосие бадиб-чӏвай щвана"
        }
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "remelt",
  "stress": 10,
  "forms": [
    "переплавлять"
  ],
  "labels": [
    "imperfective aspect"
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "переплавить",
      "kind": "see",
      "refwordnum": "1,2",
      "comment": "1, 2"
    }
  ]
}

{
  "word": "remember",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "вспомнить"
  ],
  "labels": [
    "perfective aspect"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "ракӏалде щвезабизе (бачӏинабизе)",
      "precomment": "whom-what, about whom-what",
      "examples": [
        {
          "en": "remember one's youth",
          "av": "жиндирго гӏолохъанлъи ракӏалде щвезабизе"
        },
        {
          "en": "to remember an important matter",
          "av": "кӏвар бугеб иш ракӏалде бачӏинабизе"
        }
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "remember",
  "stress": 2,
  "forms": [
    "помнить"
  ],
  "labels": [
    "imperfective aspect"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "ракӏалда букӏине, кӏочон тунгутӏизе",
      "precomment": "whom-what, about whom-what",
      "examples": [
        {
          "en": "I remember",
          "av": "дида ракӏалда буго"
        },
        {
          "en": "I don't remember",
          "av": "дида ракӏалда гьечӏо"
        },
        {
          "en": "remember friends",
          "av": "гьудулзаби кӏочон тунгутӏизе (ракӏалде щвезе)"
        },
        {
          "en": "I remember him",
          "av": "дида гьев ракӏалда вуго"
        }
      ]
    },
    {
      "precomment": "to be beside oneself with something",
      "text": "рекӏеда гьечӏого вукӏине, жинцаго гьабулеб жо лъалареб хӏалалда вукӏине"
    }
  ]
}

{
  "word": "remember; catch oneself",
  "stress": 5,
  "forms": [
    "хватиться"
  ],
  "labels": [
    "perfective aspect",
    "colloquial word"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "танкан ракӏалде щвезе, балагьизе вортизе",
      "precomment": "someone/something (to remember someone needed)",
      "examples": [
        {
          "en": "miss the keys; realize one's keys are missing",
          "av": "кӏулал ракӏалде щвезе, ралагьизе вортизе"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "тохлъукье ракӏалде щвезе, гъалатӏ борчӏун букӏин лъазе",
      "precomment": "to realize",
      "comment": "рекӏекьа бикъараб жо",
      "examples": [
        {
          "en": "I realized too late",
          "av": "цӏакъ кватӏун гурони дида ракӏалде щвечӏо (дун рекӏетӏа ватичӏо)"
        }
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "remember; recall",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "попомнить"
  ],
  "labels": [
    "perfective aspect"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "ракӏалде щвезабизе",
      "precomment": "what, to whom",
      "labels": [
        "colloquial word"
      ],
      "examples": [
        {
          "en": "remember my word too",
          "av": "дир рагӏиги ракӏалде щва"
        },
        {
          "en": "I'll remember that of you",
          "av": "дица дуда гьеб ракӏалде щвезабила"
        }
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "remilitarization",
  "stress": 12,
  "forms": [
    "ремилитаризация"
  ],
  "labels": [
    "feminine gender"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "пачалихъ цӏидасан яргъид гӏуцӏи"
    }
  ]
}

{
  "word": "reminder",
  "stress": 8,
  "forms": [
    "напоминание"
  ],
  "labels": [
    "neuter gender"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "ракӏалде щвезаби, лъазаби",
      "precomment": "according to the verb to remind"
    }
  ]
}

{
  "word": "remodeling",
  "stress": 8,
  "forms": [
    "перелицовка"
  ],
  "labels": [
    "feminine gender"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "ххамил гъоркьияб рахъ тӏаде гьабун цӏидасан букъи; бегуниса бахъун букъи",
      "precomment": "by verb to alter"
    }
  ]
}

{
  "word": "remorse",
  "stress": 5,
  "forms": [
    "раскаяние"
  ],
  "labels": [
    "neuter gender"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "рекӏекълъи, щибниги гьабураб жоялдаса вуссин, гьабуралда ракӏ бухӏи, тавбу гьаби"
    }
  ]
}

{
  "word": "remorse",
  "stress": 6,
  "stem": "УГРЫЗЕНИ",
  "forms": [
    "угрызение"
  ],
  "labels": [
    "neuter gender"
  ],
  "senses": [
    {
      "examples": [
        {
          "en": "pangs of conscience; remorse",
          "av": "намусалъ бадибчӏвай гьаби, намусалъ гӏакъуба кьей",
          "comment": "жиндирго гӏайибги бичӏчӏун"
        }
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "remote",
  "stem": "ОТДАЛЁНН",
  "forms": [
    "отдалённый",
    "отдалённая",
    "отдалённое"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "рикӏкӏадаб",
      "examples": [
        {
          "en": "remote area",
          "av": "рикӏкӏадаб бакӏ"
        },
        {
          "en": "distant relationship",
          "av": "рикӏкӏадаб гӏагарлъи"
        }
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "remoteness",
  "forms": [
    "отдалённость"
  ],
  "labels": [
    "feminine gender"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "рикӏкӏад букӏин; рикӏкӏалъи",
      "examples": [
        {
          "en": "distance from the district center",
          "av": "районалъул централдаса рикӏкӏад букӏин"
        }
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "remote place",
  "stress": 4,
  "forms": [
    "отшиб"
  ],
  "labels": [
    "masculine gender"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "гӏадамаздаса добегӏан, цогидаздаса батӏаго, батӏа тӏун",
      "precomment": "remote; out of the way",
      "examples": [
        {
          "en": "live apart",
          "av": "цогидаздаса батӏаго, батӏа тӏун гӏумру гьабизе"
        }
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "remote, distant",
  "forms": [
    "удалённый",
    "удалённая",
    "удалённое"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "рикӏкӏадаб",
      "precomment": "distant, far"
    }
  ]
}

{
  "word": "remote; outhouse",
  "stress": 4,
  "stem": "ОТХОЖ",
  "forms": [
    "отхожий",
    "отхожая",
    "отхожее"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "заманаялъ къватӏиве ун, хӏалтӏи",
      "precomment": "trade, craft, industry"
    },
    {
      "text": "хӏажатхана",
      "precomment": "place",
      "labels": [
        "colloquial (vernacular) word"
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "removable; detachable",
  "forms": [
    "съёмный",
    "съёмная",
    "съёмное"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "нахъе бахъулеб, тӏаса бахъулеб",
      "examples": [
        {
          "en": "removable denture",
          "av": "лъолеб-бахъулеб протез",
          "comment": "цаби, цӏулал бох"
        }
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "removal",
  "stress": 2,
  "forms": [
    "вынос"
  ],
  "labels": [
    "masculine gender"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "къватӏибе боси (бахъи); тӏами",
      "comment": "according to the verb to carry out",
      "examples": [
        {
          "en": "removal of the deceased",
          "av": "жаназа къватӏибе боси"
        },
        {
          "en": "moving the left leg forward",
          "av": "квегӏаб хӏетӏе цебе тӏами"
        }
      ],
      "comment_lang": "ru"
    }
  ]
}

{
  "word": "removal, suspension",
  "stress": 8,
  "forms": [
    "отстранение"
  ],
  "labels": [
    "neuter gender"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "нахъе гьаби, нахъе цуй",
      "precomment": "by the verb to dismiss"
    },
    {
      "text": "нахъе рехи, нахъе гъей",
      "precomment": "by the verb to dismiss",
      "examples": [
        {
          "en": "removal from work",
          "av": "хӏалтӏудаса нахъе рехи"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "нахъе кӏанцӏун чӏей (хӏалтӏудаса, ишалдаса)",
      "precomment": "by the verb to distance oneself"
    }
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "отстранить",
      "kind": "from",
      "refwordnum": "1,2"
    }
  ]
}

{
  "word": "removal; export",
  "stress": 2,
  "forms": [
    "вывоз"
  ],
  "labels": [
    "masculine gender"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "къватӏибе баччи",
      "precomment": "according to the verb export"
    },
    {
      "text": "улкаялдаса къайи къватӏибе баччи (битӏи)",
      "precomment": "export",
      "examples": [
        {
          "en": "export items",
          "av": "улкаялдаса къватӏире раччулел жал"
        }
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "removal; expulsion",
  "stress": 5,
  "forms": [
    "удаление"
  ],
  "labels": [
    "neuter gender"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "рикӏкӏалъизаби, нахъе гьаби, нахъе бачахъи",
      "precomment": "by the verb to remove"
    },
    {
      "text": "рикӏкӏалъи, нахъе ин",
      "precomment": "by the verb to withdraw"
    }
  ]
}

{
  "word": "remove",
  "forms": [
    "снять"
  ],
  "labels": [
    "perfective aspect"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "тӏаса босизе",
      "precomment": "whom-what",
      "examples": [
        {
          "en": "skim the cream from milk",
          "av": "рахьдадаса тӏорахь тӏаса босизе"
        },
        {
          "en": "skim the foam",
          "av": "полоп тӏаса босизе"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "бахъизе",
      "precomment": "something (clothing, shoes)",
      "comment": "кибниги бараб, лъураб, лъиданиги ретӏараб жо",
      "examples": [
        {
          "en": "take off one's hat",
          "av": "тӏагъур бахъизе"
        },
        {
          "en": "to take off a coat",
          "av": "пальто тӏаса бахъизе"
        },
        {
          "en": "take off the nail",
          "av": "магӏидаса бахъизе"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "бакӏаризе",
      "precomment": "what",
      "comment": "хӏалухъен"
    },
    {
      "text": "вахъизе",
      "precomment": "someone/something, figuratively ('nah'e)",
      "examples": [
        {
          "en": "deregister",
          "av": "учёталдаса вахъизе"
        },
        {
          "en": "remove from work",
          "av": "хӏалтӏудаса вахъизе"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "бахъизе, тӏаса босизе",
      "precomment": "what, in a figurative sense",
      "examples": [
        {
          "en": "remove the issue from the agenda",
          "av": "повесткаялдаса суал нахъе босизе"
        },
        {
          "en": "lift a reprimand",
          "av": "выговор бахъизе"
        },
        {
          "en": "to remove responsibility",
          "av": "жавабчилъи тӏаса босизе"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "цӏидасан бахъизе",
      "precomment": "something (re-photograph; copy)"
    },
    {
      "text": "сурат бахъизе",
      "precomment": "whom-what (to photograph)"
    },
    {
      "text": "кквезе",
      "precomment": "hire",
      "examples": [
        {
          "en": "rent an apartment",
          "av": "рукъ кквезе"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "роцен бахъизе",
      "precomment": "what"
    },
    {
      "labels": [
        "expression"
      ],
      "examples": [
        {
          "en": "behead",
          "av": "бетӏер къотӏизе"
        },
        {
          "en": "as if by magic; gone in a flash",
          "av": "расги хутӏичӏого, циндаго, тӏубанго тӏагӏана"
        }
      ]
    }
  ]
}

{
  "word": "remove, withdraw",
  "stress": 5,
  "forms": [
    "удалять(ся)"
  ],
  "labels": [
    "imperfective aspect"
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "удалить",
      "kind": "see"
    }
  ]
}

{
  "word": "remove; breed",
  "stress": 6,
  "forms": [
    "выводить(ся)"
  ],
  "labels": [
    "imperfective aspect"
  ],
  "see_also": [
    {
      "target": "вывестись",
      "kind": "see"
    }
  ]
}

{
  "word": "remove; delete",
  "stress": 5,
  "forms": [
    "удалить"
  ],
  "labels": [
    "perfective aspect"
  ],
  "senses": [
    {
      "text": "рикӏкӏад гьабизе, рикӏкӏалъизабизе",
      "precomment": "what (to distance)",
      "examples": [
        {
          "en": "move the target ten meters away",
          "av": "кьвагьдезе лъураб гӏуж анцӏго метралъ рикӏкӏалъизабизе"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "нахъе гъезе, бачахъизе",
      "precomment": "whom (make leave)",
      "examples": [
        {
          "en": "to send off a player",
          "av": "майданалдаса хӏалев чи нахъе гъезе"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "бахъизе",
      "precomment": "what",
      "labels": [
        "medicine"
      ],
      "examples": [
        {
          "en": "to extract a tooth",
          "av": "гӏус бахъизе"
        }
      ]
    },
    {
      "text": "инабизе",
      "precomment": "something (derive)",
      "examples": [
        {
          "en": "remove a stain",
          "av": "ланг инабизе"
        }
      ]
    }
  ]
}