regain consciousness; wake up
сообщить о неточности{
"word": "regain consciousness; wake up",
"stress": 4,
"forms": [
"очнуться"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "ворчӏизе",
"precomment": "to wake up",
"examples": [
{
"en": "awake from sleep",
"av": "кьижаралъуса (макьидаса) ворчӏизе"
}
]
},
{
"text": "лъавуде вачӏине, вигьине, рекӏеде вачӏине",
"precomment": "come to one's senses",
"examples": [
{
"en": "to regain consciousness after fainting",
"av": "лъавудаса ун хадув вигьине"
}
]
}
]
}
{
"word": "regalia",
"stress": 4,
"stem": "РЕГАЛИ",
"forms": [
"регалии"
],
"labels": [
"plural",
"archaic word",
"colloquial word"
],
"senses": [
{
"text": "медаль-килас",
"examples": [
{
"en": "appear in all one's glory",
"av": "кинабго медаль-киласги бан вачӏине"
}
]
},
{
"text": "монархазул таж, гӏанса"
},
{
"text": "пачалихъияб ихтияр",
"precomment": "sunduenigi bugeb"
}
]
}
{
"word": "regal; majestic",
"stress": 2,
"stem": "ЦАРСТВЕНН",
"forms": [
"царственный",
"царственная",
"царственное"
],
"senses": [
{
"text": "чӏухӏараб, гьайбатаб, цӏакъ къачӏараб",
"examples": [
{
"en": "regal gait",
"av": "чӏухӏараб рилълъин"
}
]
}
]
}
{
"word": "regarding; about",
"forms": [
"насчёт"
],
"senses": [
{
"text": "лъилниги, сундулниги хӏакъалъулъ",
"precomment": "with the genitive case",
"labels": [
"colloquial word"
],
"examples": [
{
"en": "to talk about work",
"av": "хӏалтӏул хӏакъалъулъ кӏалъай гьабизе"
}
]
}
]
}
regenerate; transform
сообщить о неточности{
"word": "regenerate; transform",
"stress": 8,
"stem": "ПЕРЕРОДИ",
"forms": [
"переродить"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "лъалеб куцалъ хисизабизе, цӏигьабизе; хиса-басизабизе",
"precomment": "whom-what",
"examples": [
{
"en": "association with the team transformed the teenager",
"av": "коллективалъулгун гьоркьоблъи букӏиналъ гӏолилав лъалеб куцалъ хисизавуна"
}
]
}
]
}
{
"word": "regeneration",
"stress": 8,
"forms": [
"регенерация"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "гӏадамасул жагъаллъарал лугбал цӏилъун рачӏин"
},
{
"text": "хӏалтӏизарурал продуктаби цӏидасан къачӏай"
}
]
}
{
"word": "regent",
"stress": 2,
"forms": [
"регент"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "регент",
"comment": "заманалъ пачалихъалъе бетӏерлъи гьабулев, пачаясул бакӏалда тарав чи",
"labels": [
"politics"
]
},
{
"text": "регент",
"comment": "килисаялда хоралъул бетӏер (дирижер)"
}
]
}
{
"word": "regicide",
"stress": 7,
"forms": [
"цареубийца"
],
"labels": [
"masculine gender",
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "пача (падишагь) чӏварав чи"
}
]
}
{
"word": "regime",
"stress": 4,
"forms": [
"режим"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "режим, пачалихъалъул низам, хӏакимлъи хьвадизабиялъул къагӏида",
"precomment": "state system",
"examples": [
{
"en": "tsarist regime",
"av": "пачаясулаб режим"
}
]
},
{
"text": "режим",
"precomment": "schedule of something",
"examples": [
{
"en": "diet regimen; eating schedule",
"av": "квана-гьекъеялъул режим"
},
{
"en": "patient's routine",
"av": "унтарасе чӏезабураб режим"
},
{
"en": "pupils' daily routine",
"av": "цӏалдохъабазул режим"
},
{
"en": "regime of economy",
"av": "цӏуна-къаялъул режим"
}
]
},
{
"text": "шартӏал",
"precomment": "conditions",
"examples": [
{
"en": "seed storage regime",
"av": "хьонал цӏуниялъул шартӏал"
}
]
}
]
}
{
"word": "regiment",
"forms": [
"полк"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "полк",
"examples": [
{
"en": "regiment commander",
"av": "полкалъул командир"
},
{
"en": "infantry regiment",
"av": "лъелал аскариязул полк (пехотаялъул полк)"
}
]
},
{
"precomment": "our ranks have grown",
"text": "нилъ тӏаде цӏикӏкӏана (гӏемерлъана); нилъго гӏадал тӏаде рачӏана"
}
]
}
{
"word": "regimental",
"stress": 7,
"forms": [
"полковой",
"полковая",
"полковое"
],
"senses": [
{
"text": "полкалъул",
"examples": [
{
"en": "regimental colors",
"av": "полкалъул байрахъ"
}
]
}
]
}
{
"word": "region",
"stress": 5,
"forms": [
"регион"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "экономикаялъулгун географиялъул хаслъабазе гӏоло чанго область, чанго улка цолъизабураб гӏатӏидаб, кӏудияб район"
}
]
}
{
"word": "regional",
"stress": 8,
"forms": [
"областной",
"областная",
"областное"
],
"senses": [
{
"text": "областалъул",
"examples": [
{
"en": "regional court",
"av": "областалъул суд (диванхана)"
}
]
},
{
"text": "цо бакӏалъе хасиятаб",
"precomment": "local",
"examples": [
{
"en": "regional word",
"av": "цо бакӏалъе хасиятаб, диалектияб рагӏи"
}
]
}
]
}
{
"word": "regional",
"stress": 7,
"stem": "РЕГИОНАЛЬН",
"forms": [
"региональный",
"региональная",
"региональное"
],
"senses": [
{
"text": "регионалияб, регионалъулаб",
"comment": "цо чӏараб бакӏалда, районалда, областалда хурхараб",
"examples": [
{
"en": "regional pact",
"av": "регионалияб къотӏи-къай"
}
]
}
]
}
regionalization; zoning
сообщить о неточности{
"word": "regionalization; zoning",
"stress": 6,
"forms": [
"районирование"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "районазде бикьи",
"precomment": "by the verb to regionalize"
}
]
}
{
"word": "regional; marginal",
"forms": [
"краевой",
"краевая",
"краевое"
],
"senses": [
{
"text": "краялъул(аб)",
"examples": [
{
"en": "territorial committee",
"av": "краялъулаб комитет"
}
]
}
]
}
{
"word": "region; area",
"stress": 1,
"stem": "ОБЛАСТ",
"forms": [
"область"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "бутӏа (улкаялъул, материкалъул)",
"precomment": "edge; border; region"
},
{
"text": "область",
"precomment": "administrative-territorial unit"
},
{
"text": "бакӏ, мухъ, рахъ",
"precomment": "zone",
"examples": [
{
"en": "region of eternal snows",
"av": "кидаго гӏазу биунареб рахъ"
}
]
},
{
"text": "черхалъул унти бугеб рахъ",
"labels": [
"anatomy"
],
"examples": [
{
"en": "pain in the liver area",
"av": "тӏулалъул рахъалда унти"
}
]
},
{
"text": "гӏелмуялъул цо бутӏаялда",
"precomment": "in the field of science",
"labels": [
"figuratively"
]
},
{
"precomment": "pass into legend",
"text": "бицалъ хутӏизе, биценалде сверизе"
}
]
}
{
"word": "register",
"stress": 10,
"forms": [
"зарегистрировать"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "регистрация (хъвай-хъвагӏай) гьабизе, хӏисабалде босизе (хъван)",
"precomment": "someone/something in various meanings",
"examples": [
{
"en": "register his testimony",
"av": "дос бицараб жо хӏисабалде босизе (хъван)"
},
{
"en": "to register at the registry office",
"av": "загсалда регистрация (хъвай-хъвагӏай) гьабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "register",
"stress": 4,
"forms": [
"регистр"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "щибниги жо хъвараб список",
"precomment": "list, index",
"examples": [
{
"en": "register of books and magazines",
"av": "тӏахьазул ва журналазул список"
}
]
},
{
"text": "гьаркьал зири ва кутаклъи",
"labels": [
"music"
]
},
{
"text": "регистр",
"comment": "батӏи-батӏиял машинабазда гьезул бутӏаби рекъезарулеб ва иш бикьулеб алат",
"labels": [
"technology"
],
"examples": [
{
"en": "typewriter register",
"av": "хъвадарулеб машинаялъул регистр",
"comment": "клавишал"
}
]
}
]
}
{
"word": "register residence",
"stress": 7,
"forms": [
"прописаться"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "цо бакӏалда жиндирго хъвай-хъвагӏай гьабизе",
"comment": "прописка"
}
]
}
{
"word": "register (residence)",
"stress": 5,
"forms": [
"прописывать(ся)"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"see_also": [
{
"target": "прописать",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "register, registry",
"stress": 3,
"forms": [
"реестр"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "реестр, сияхӏ, список"
}
]
}
{
"word": "registrar",
"stress": 8,
"forms": [
"регистратор"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "хъвай-хъвагӏай гьабулев, хӏисабалде (учеталде) росулев чи"
}
]
}
{
"word": "registration",
"stress": 5,
"stem": "ПРОПИСК",
"forms": [
"прописка"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "прописка, хъвай-хъвагӏай гьаби",
"comment": "цо бакӏалда гӏумру гьабизе"
}
]
}
{
"word": "registration",
"stress": 11,
"forms": [
"регистрационный",
"регистрационная",
"регистрационное"
],
"senses": [
{
"text": "регистрациялъулаб, регистрациялъул, хӏисабалде, учеталде росиялъул"
}
]
}
{
"word": "registration",
"stress": 8,
"forms": [
"регистрация"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "хӏисабалде роси",
"precomment": "on v. to register",
"comment": "учет гьаби, хъвай-хъвагӏай гьаби"
},
{
"text": "учеталда лъей, ригьин гьаби",
"precomment": "by the verb to register",
"comment": "ригьнаде лъугьиналъул документ гьаби"
}
]
}
{
"word": "registration desk",
"stress": 10,
"forms": [
"регистратура"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "регистратура",
"comment": "учреждениялъул (идараялъул) хъвай-хъвагӏай гьабулеб, хӏисабалде (учеталде) росулеб (лъолеб) отдел"
}
]
}
{
"word": "registration, design",
"stress": 7,
"forms": [
"оформление"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "гьабун (хъван, къачӏан) бахъинаби; воси",
"precomment": "according to the verb to draw up / formalize"
},
{
"text": "гьабун (хъван, къачӏан) бахъин; лъугьин, гьаби, хъвай, форма лъугьин",
"precomment": "by the verb to take shape"
},
{
"text": "сипат-сурат (куц) гьабун бугеб къагӏида",
"precomment": "appearance, form of something"
}
],
"see_also": [
{
"target": "оформить",
"kind": "from",
"refwordnum": "1,2,3"
}
]
}
{
"word": "regress",
"stress": 8,
"forms": [
"регрессировать"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "нахъе ккезе",
"comment": "экономика, промышленность"
}
]
}
{
"word": "regress; regression",
"stress": 5,
"forms": [
"регресс"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "дагь-дагьккун нахъе ккей, гӏодобе ккей"
}
]
}
regrettable; deplorable
сообщить о неточности{
"word": "regrettable; deplorable",
"stress": 6,
"forms": [
"прискорбный",
"прискорбная",
"прискорбное"
],
"senses": [
{
"text": "пашманлъизарулеб, ракӏ унтизабулеб",
"examples": [
{
"en": "regrettable case",
"av": "пашманлъизарулеб лъугьа-бахъин"
}
]
}
]
}
{
"word": "regret; pity",
"stress": 6,
"stem": "СОЖАЛЕНИ",
"forms": [
"сожаление"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "пашманлъи, рекӏел гурхӏел, рекӏекълъи",
"precomment": "about someone or something",
"examples": [
{
"en": "express regret about something",
"av": "сундулниги хӏакъалъулъ жиндир рекӏекълъи загьир гьабизе"
}
]
},
{
"text": "гурхӏи, ракӏ гурхӏи",
"precomment": "pity",
"examples": [
{
"en": "unfortunately",
"av": "гӏайиб гурищха"
},
{
"en": "unfortunately, I cannot",
"av": "кигӏан бокьаниги, дир рес гьечӏо",
"comment": "дихъа бажаруларо"
}
]
}
]
}
{
"word": "regroup",
"stress": 14,
"forms": [
"перегруппировать"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "цӏидасан, батӏайиса группабазде цолъизаризе",
"precomment": "whom-what",
"examples": [
{
"en": "to regroup troops",
"av": "аскарал цӏидасан данде гьаризе, къокъабазде риххизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "regroup",
"stress": 14,
"forms": [
"перегруппироваться"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "цӏидасан группаби лъугьине; группабазде рикьизе (риххизе)"
}
]
}
{
"word": "regrouping",
"stress": 12,
"forms": [
"перегруппировка"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "цӏидасан группаби гӏуцӏи",
"precomment": "by the verb to regroup"
},
{
"text": "цӏидасан группаби лъугьин",
"precomment": "by the verb to regroup"
}
]
}
{
"word": "regular",
"stress": 8,
"forms": [
"завсегдатай"
],
"labels": [
"colloquial word",
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "кисаниги алхунарев (тӏаса хьваларев) чи",
"examples": [
{
"en": "theatergoer",
"av": "театралдаса алхунарев чи"
}
]
}
]
}
{
"word": "regular",
"stress": 8,
"forms": [
"очередной",
"очередная",
"очередное"
],
"senses": [
{
"text": "иргадулаб, ирга тӏаде щвараб",
"examples": [
{
"en": "immediate tasks",
"av": "иргадулал масъалаби"
},
{
"en": "next issue of the wall newspaper",
"av": "къадал газеталъул иргадулаб номер"
}
]
},
{
"text": "алхинчӏого такрарлъулеб",
"precomment": "repeating",
"examples": [
{
"en": "another scandal",
"av": "алхинчӏого такрарлъулеб дагӏба"
}
]
},
{
"text": "иргадулаб, иргаялда бачӏунеб",
"precomment": "next in order",
"examples": [
{
"en": "regular leave",
"av": "иргадулаб отпуск"
}
]
}
]
}
{
"word": "regular",
"stress": 6,
"stem": "РЕГУЛЯРН",
"forms": [
"регулярный",
"регулярная",
"регулярное"
],
"senses": [
{
"text": "низамалда лъугьунеб, тартибалда рекъон букӏунеб, алхинчӏого жиндир гӏужда букӏунеб",
"examples": [
{
"en": "regular army",
"av": "чӏезабураб рагъулаб организацияги бугеб, гьоркьоса къотӏичӏого рагъуе хӏадурлъиги гьабулеб армия"
}
]
}
]
}
{
"word": "regularity",
"stress": 6,
"forms": [
"регулярность"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "низамалда, тартибалда рекъон букӏин",
"examples": [
{
"en": "regularity of train traffic",
"av": "низамалда, жиндир заманалда поездал хьвади"
}
]
}
]
}
regularity; lawfulness
сообщить о неточности{
"word": "regularity; lawfulness",
"stress": 8,
"forms": [
"закономерность"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "законалда рекъон букӏин, законалда рекъей, законалда дандеккей"
}
]
}
{
"word": "regularly",
"stress": 6,
"forms": [
"регулярно"
],
"labels": [
"adverb"
],
"senses": [
{
"text": "зама-заманалда, тартибалда рекъон, жиндир гӏужда"
}
]
}
{
"word": "regular; lawful",
"stress": 8,
"forms": [
"закономерный",
"закономерная",
"закономерное"
],
"senses": [
{
"text": "законалда рекъолеб",
"comment": "данде кколеб, дурусаб"
}
]
}
{
"word": "regulate; adjust",
"stress": 8,
"forms": [
"отрегулировать"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "рекъезабизе, низамалде ккезабизе, нухда ккезабизе",
"precomment": "what"
}
]
}
{
"word": "regulate; adjust",
"stress": 6,
"forms": [
"регулировать"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "низамалде ккезабизе, нухда тӏамизе",
"precomment": "what, to organize"
},
{
"text": "рекъезабизе",
"precomment": "engine, machine operation, etc."
}
]
}
{
"word": "regulation",
"stress": 6,
"forms": [
"регулирование"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "низамалде ккезаби, рекъезаби, нухда тӏами",
"labels": [
"in various meanings"
],
"examples": [
{
"en": "traffic regulation",
"av": "къватӏазда хьвади рекъезаби"
},
{
"en": "motor regulation",
"av": "моторалъул хӏалтӏи рекъезаби"
}
]
}
]
}
{
"word": "regulation",
"stress": 5,
"forms": [
"упорядочение"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "низамалде ккезаби, бачин"
},
{
"text": "рекъезаби"
}
]
}
regulations; schedule
сообщить о неточности{
"word": "regulations; schedule",
"stress": 5,
"forms": [
"регламент"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "регламент",
"comment": "ишалъул, хӏалтӏул низам чӏезабулеб устав, правилаби"
},
{
"text": "регламент",
"comment": "собрание, мажлис гьабизе (тӏобитӏизе) чӏезабулеб низам",
"examples": [
{
"en": "observe the regulations",
"av": "регламенталда рекъон гьабизе"
},
{
"en": "to establish regulations",
"av": "регламент чӏезабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "regulator",
"stress": 6,
"forms": [
"регулятор"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "регулятор",
"comment": "щибниги рекъезабулеб, низамалде ккезабулеб жо"
},
{
"text": "регулятор",
"comment": "машина ва гьелъул бутӏабазул хӏалтӏи рекъезабулеб алат",
"labels": [
"technology"
]
}
]
}