{
"word": "sur",
"homonym": 1,
"forms": [
"на"
],
"senses": [
{
"text": "жинда, -де",
"precomment": "avec l'accusatif (à la question « où »)",
"examples": [
{
"fr": "poser le livre sur la table",
"av": "тӏехь столалда лъезе"
},
{
"fr": "s'asseoir sur une chaise",
"av": "бакӏида гӏодов чӏезе"
},
{
"fr": "grimper à un arbre",
"av": "гъотӏоде вахине"
},
{
"fr": "aller dans le sud",
"av": "югалде (рекӏун) ине"
},
{
"fr": "aller à l'usine",
"av": "заводалде ине"
}
]
},
{
"text": "бакӏалъулаб падеж",
"precomment": "avec le cas prépositionnel (répondant à 'où')",
"examples": [
{
"fr": "le livre est sur la table",
"av": "тӏехь столалда буго"
},
{
"fr": "assister au plénum",
"av": "пленумалда гӏахьаллъизе"
},
{
"fr": "le premier travailleur du village",
"av": "росулъ тӏоцевесев хӏалтӏухъан"
}
]
},
{
"precomment": "avec l'accusatif (pour le temps)",
"examples": [
{
"fr": "avoir une heure de retard",
"av": "сагӏаталъ кватӏизе"
},
{
"fr": "pour deux jours",
"av": "кӏиго къоялъе"
},
{
"fr": "pour l'hiver",
"av": "хасалоялде"
}
]
},
{
"precomment": "avec le cas prépositionnel (pour désigner un laps de temps, le délai d'une action à la question «quand»)",
"examples": [
{
"fr": "je viendrai la semaine prochaine",
"av": "тӏасияб анкьалъ вачӏина"
},
{
"fr": "l'autre jour",
"av": "гьал къоязда"
},
{
"fr": "au coucher du soleil",
"av": "бакъ тӏерхьунеб мехалъ"
},
{
"fr": "à l'aube; au point du jour",
"av": "рогьалилъ"
}
]
},
{
"precomment": "avec l'accusatif (pour la multiplication, la division)",
"examples": [
{
"fr": "diviser six par trois",
"av": "анлъго лъабиде бикьизе"
},
{
"fr": "multiplier trois par trois",
"av": "лъабго лъабилъ кьабизе"
}
]
},
{
"precomment": "à l'accusatif",
"examples": [
{
"fr": "il ressemble à son père",
"av": "дов инсуда релълъарав вуго"
}
]
},
{
"precomment": "à l'accusatif (désignant un instrument)",
"examples": [
{
"fr": "boutonner son manteau",
"av": "тӏолалго маргъалаз пальто рахазе"
},
{
"fr": "fermer à clé",
"av": "кӏулалъ рахазе"
}
]
},
{
"precomment": "avec le cas instrumental",
"examples": [
{
"fr": "frire à l'huile",
"av": "нахулъ бежизе"
},
{
"fr": "jouer du violon",
"av": "чагъанаялда бакъан бачине"
},
{
"fr": "coudre à la machine",
"av": "машинаялда (машинаялъ) букъизе"
}
]
},
{
"precomment": "avec l'accusatif (désignant un défaut physique)",
"examples": [
{
"fr": "sourd d'une oreille",
"av": "цояб гӏинда гӏинкъав"
}
]
},
{
"text": "лъиениги, сундуениги хӏажатаб, тараб",
"precomment": "avec l'accusatif",
"examples": [
{
"fr": "chambre pour deux",
"av": "кӏигоязе бугеб рукъ"
}
]
},
{
"text": "мурад бихьизабулеб мехалъ",
"precomment": "avec l'accusatif",
"examples": [
{
"fr": "tissu de robe",
"av": "гурдие ххам"
},
{
"fr": "autorisation de circuler",
"av": "ине ихтияр"
}
]
},
{
"text": "къадаралъул батӏалъи бихьизабизе",
"precomment": "avec l'accusatif",
"examples": [
{
"fr": "un mois plus tôt",
"av": "моцӏалъ цебе"
}
]
},
{
"text": "лъугьабахъиналъул хасият, шартӏ бихьизабулаго",
"precomment": "avec le cas prépositionnel (indiquant la nature de l'action, les conditions)",
"examples": [
{
"fr": "ramper sur le ventre",
"av": "чахьалда хъурщизе"
}
]
},
{
"precomment": "expressions",
"examples": [
{
"fr": "à jeun",
"av": "кванирукъ чӏобого букӏаго (мачӏикьго)"
},
{
"fr": "à la nouvelle mode",
"av": "цӏияб куцалъ"
},
{
"fr": "le lendemain",
"av": "хадусеб къоялде"
},
{
"fr": "l'année prochaine",
"av": "тӏасияб соналде"
},
{
"fr": "au cas où ...",
"av": "нагагь гьедин ккани, ..."
},
{
"fr": "sous nos yeux",
"av": "нильер берда цебе"
}
]
}
]
}
{
"word": "sur",
"homonym": 2,
"forms": [
"на"
],
"labels": [
"mot familier",
"particule"
],
"senses": [
{
"text": "ма",
"precomment": "prends",
"examples": [
{
"fr": "sur le cahier",
"av": "ма тетрадь",
"comment": "босе"
},
{
"fr": "quelle surprise ! / tiens donc !",
"av": "ма дуе, босе гьанже!"
}
]
}
]
}
{
"word": "sur",
"homonym": 3,
"forms": [
"на"
],
"precomment": "préfixe, utilisé dans la formation de :",
"senses": [
{
"precomment": "des verbes",
"examples": [
{
"fr": "recueillir; ramasser",
"av": "бакӏаризе"
},
{
"fr": "écrire",
"av": "хъвазе"
},
{
"fr": "se heurter; tomber sur",
"av": "тӏаде ккезе"
}
]
},
{
"precomment": "noms",
"examples": [
{
"fr": "bavoir",
"av": "карандабухь"
},
{
"fr": "brassard",
"av": "къвалидаххел",
"comment": "хӏалтӏулеб мехалда, къвалал чороклъичӏого рукӏине, тӏасан ххолел бащдал къвалал (цоябкъвал)"
},
{
"fr": "genouillère",
"av": "накалдабухь, накалдаххел",
"comment": "наку цӏунизе"
}
]
},
{
"precomment": "adjectifs",
"examples": [
{
"fr": "de poche",
"av": "каранда балеб"
},
{
"fr": "de bureau",
"av": "столалда тӏад лъолеб"
},
{
"fr": "mural",
"av": "къадада балеб"
}
]
},
{
"precomment": "des adverbes",
"examples": [
{
"fr": "fermement",
"av": "щулаго"
},
{
"fr": "strictement",
"av": "кьварун"
},
{
"fr": "à sec; au sec",
"av": "бакъвазегӏан"
}
]
}
]
}
{
"word": "sur",
"homonym": 1,
"forms": [
"о",
"об",
"обо"
],
"labels": [
"préposition"
],
"senses": [
{
"precomment": "avec l'accusatif, indique le contact",
"examples": [
{
"fr": "buter sur une pierre",
"av": "ганчӏида тункизе (малъ кӏутӏизе)"
},
{
"fr": "ne pas lever le petit doigt",
"av": "килщида килищ кӏутӏичӏо"
}
]
},
{
"precomment": "avec le cas prépositionnel, indique le but, la direction de quelque chose",
"examples": [
{
"fr": "prendre soin des enfants",
"av": "лъималазул тӏалаб-агъаз гьабизе"
},
{
"fr": "nouvelle de la victoire",
"av": "бергьенлъиялъул хӏакъалъулъ хабар"
}
]
},
{
"precomment": "avec cas oblique désignant le nombre de parties",
"examples": [
{
"fr": "une arme à double tranchant",
"av": "тӏилил кӏиго рахъ букӏуна (квеш ккезеги бегьула, лъикӏ ккезеги бегьула)"
},
{
"fr": "il n'y a que celui qui ne fait rien qui ne se trompe point",
"av": "чол ункъо бох букӏуна, амма гье-лъулгицин малъ кӏутӏула"
}
]
}
]
}
{
"word": "sur",
"homonym": 2,
"forms": [
"о"
],
"labels": [
"interjection"
],
"senses": [
{
"text": "огь",
"precomment": "mot emphatique dans l'apostrophe",
"examples": [
{
"fr": "oh, mes amis !",
"av": "огь, гьудулзаби!"
}
]
},
{
"text": "ва; вахӏ",
"precomment": "en cas de surprise, de regret",
"examples": [
{
"fr": "oh, que c'est beau !",
"av": "вахӏ, бугеб берцинго!"
},
{
"fr": "oh, que vois-je !",
"av": "ва, щив дида вихьулев вугев! (ва, мунгийищ дида вихьулев!)"
}
]
},
{
"text": "вай",
"precomment": "en cas de douleur",
"examples": [
{
"fr": "oh, c'est douloureux !",
"av": "вай, унтулеб буго!"
}
]
}
]
}
{
"word": "sur",
"forms": [
"об"
],
"labels": [
"préposition"
],
"see_also": [
{
"target": "о",
"kind": "see",
"refwordnum": "1"
}
]
}
{
"word": "sur commande",
"stress": 7,
"forms": [
"заказной",
"заказная",
"заказное"
],
"senses": [
{
"examples": [
{
"fr": "lettre recommandée",
"av": "заказ гьабураб кагъат",
"comment": "тӏаде гӏарацги кьун, жавабчилъиги цӏикӏкӏинабун, битӏулеб кагъат"
}
]
}
]
}
{
"word": "sur le coup",
"stress": 6,
"forms": [
"наповал"
],
"labels": [
"adverbe"
],
"senses": [
{
"examples": [
{
"fr": "tuer raide",
"av": "бачӏинахъего чӏвазе; цо речӏчӏаралъ чӏвазе"
}
]
}
]
}
{
"word": "sur le dos",
"stress": 2,
"forms": [
"навзничь"
],
"labels": [
"adverbe"
],
"senses": [
{
"text": "чехьатӏаде",
"examples": [
{
"fr": "tomber à la renverse",
"av": "чехьатӏаде гӏодов ккезе"
}
]
}
]
}
{
"word": "sur le point de",
"forms": [
"вот-вот"
],
"labels": [
"adverbe",
"mot familier"
],
"senses": [
{
"text": "ахӏанже",
"labels": [
"mot familier"
],
"examples": [
{
"fr": "attendez, il ne va pas tarder à venir",
"av": "цодагьалъ лъалхъе, дов ахӏанже вачӏина (тӏаде щвела)"
}
]
}
]
}
{
"word": "sur le revenu",
"stress": 6,
"forms": [
"подоходный",
"подоходная",
"подоходное"
],
"senses": [
{
"text": "бачӏиналъухъ, хайиралъухъ балагьун лъолеб",
"precomment": "sur l'impôt"
}
]
}
{
"word": "sur les talons",
"stress": 3,
"forms": [
"следом"
],
"labels": [
"adverbe"
],
"senses": [
{
"text": "хадувго, лъакӏ ккун, хаду-хадув",
"examples": [
{
"fr": "suivre quelqu'un de près",
"av": "(лъиданиги) хадув ине"
}
]
}
]
}
{
"word": "sur ses gardes",
"stress": 9,
"forms": [
"настороже"
],
"labels": [
"adverbe"
],
"senses": [
{
"text": "цӏодорго, хӏадурго",
"examples": [
{
"fr": "être sur ses gardes",
"av": "цӏодорго рукӏине"
}
]
}
]
}
sur ses gardes; aux aguets
сообщить о неточности{
"word": "sur ses gardes; aux aguets",
"stress": 6,
"forms": [
"начеку"
],
"labels": [
"adverbe"
],
"senses": [
{
"text": "хӏадурго; цӏодорго",
"examples": [
{
"fr": "être sur ses gardes",
"av": "цӏодорго вукӏине"
}
]
}
]
}
{
"word": "sur-",
"forms": [
"взъ-"
],
"senses": [
{
"text": "е, ю, я хӏарпазда цебе взприставкаялъул бакӏалда хъвалеб",
"examples": [
{
"fr": "piquer une colère",
"av": "кутакалда ццидахине, балканахине"
}
]
}
],
"labels": [
"préfixe"
]
}
{
"word": "sur-",
"forms": [
"надъ-"
],
"senses": [
{
"text": "хӏалтӏизабула е, ю, я хӏарпазда цебе",
"examples": [
{
"fr": "entamer",
"av": "тӏаса хӏанчӏизе"
},
{
"fr": "sus-hyoïdien",
"av": "мацӏалда тӏад бугеб"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "над",
"kind": "see",
"comment": "приставка",
"comment_lang": "ru"
}
],
"labels": [
"préfixe"
]
}
{
"word": "sur; au-dessus de",
"forms": [
"над(надо)",
"надо"
],
"labels": [
"préposition"
],
"see_also": [
{
"target": "над",
"kind": "see",
"comment": "дублирующая словарная статья",
"comment_lang": "ru"
}
]
}
{
"word": "suralimenter",
"stress": 4,
"forms": [
"закармливать"
],
"labels": [
"aspect imperfectif"
],
"see_also": [
{
"target": "закормить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "suralimenter",
"stress": 7,
"forms": [
"закормить"
],
"labels": [
"aspect perfectif",
"mot familier"
],
"senses": [
{
"text": "гӏорхъолъа ун кваназабизе; гӏемер кваназабун, унти (зарал) ккезабизе",
"precomment": "qui-quoi",
"examples": [
{
"fr": "surcharger un chiot de nourriture",
"av": "таращ гӏорхъолъа ун кваназабизе; гӏемер кваназабун, тарщие зарал гьабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "suralimenter",
"stress": 7,
"forms": [
"обкормить"
],
"labels": [
"aspect perfectif"
],
"senses": [
{
"text": "чохьодаса инегӏан (гӏемер) кваназабизе",
"precomment": "qui",
"examples": [
{
"fr": "surcharger l'estomac d'un enfant",
"av": "лъимер чохьодаса инегӏан (гӏемер) кваназабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "suralimenter",
"stress": 6,
"forms": [
"перекармливать"
],
"labels": [
"aspect imperfectif"
],
"see_also": [
{
"target": "перекормить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "suralimenter",
"stress": 9,
"forms": [
"перекормить"
],
"labels": [
"aspect perfectif"
],
"senses": [
{
"text": "цӏикӏкӏун кваназабизе (хахизе)",
"precomment": "qui",
"examples": [
{
"fr": "surcharger l'enfant de nourriture",
"av": "лъимер цӏикӏкӏун (чохьодаса инегӏан) кваназабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "suranné; périmé",
"stress": 4,
"forms": [
"отживший",
"отжившая",
"отжившее"
],
"senses": [
{
"text": "заман лъугӏараб, гӏумру араб",
"precomment": "défunt"
},
{
"text": "басралъараб; некӏсияб; гьанже къваригӏунареб",
"precomment": "vieilli",
"examples": [
{
"fr": "coutume surannée",
"av": "басралъараб гӏадат"
}
]
}
]
}
{
"word": "surassurance",
"stress": 10,
"forms": [
"перестраховка"
],
"labels": [
"féminin"
],
"senses": [
{
"text": "цӏидасан страхование гьаби",
"precomment": "selon le verbe se blinder (contre le risque)"
},
{
"text": "жавабчилъи жиндаго тӏаса хьвазабизе хӏаракат бахъи",
"precomment": "prudence excessive",
"comment": "цӏакъго цӏодорлъи",
"labels": [
"au sens figuré",
"mot familier"
]
}
]
}
{
"word": "surcharge",
"stress": 7,
"forms": [
"перегруженность",
"перегружённость"
],
"labels": [
"féminin"
],
"senses": [
{
"text": "тӏад къайи (юк) гӏемерлъи",
"examples": [
{
"fr": "surcharge du navire",
"av": "гамида юк гӏемерлъи (цӏикӏкӏин)"
},
{
"fr": "surmenage",
"av": "кколелдаса цӏикӏкӏун хӏалтӏи букӏин, хӏалтӏулъ къан вукӏин"
}
]
}
]
}
{
"word": "surcharge",
"stress": 7,
"forms": [
"перегрузка"
],
"labels": [
"féminin"
],
"senses": [
{
"text": "юк тӏаса бахъи",
"precomment": "selon le verbe surcharger, 1"
},
{
"text": "цӏикӏкӏун юк тӏад лъей",
"precomment": "selon le verbe surcharger, 2"
},
{
"text": "юк кколелдаса цӏикӏкӏин",
"precomment": "selon le verbe surcharger"
},
{
"text": "цӏикӏкӏун хӏалтӏи, хӏалтӏи цӏикӏкӏин, иш гӏемерлъи",
"labels": [
"au sens figuré"
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "перегрузить",
"kind": "from",
"refwordnum": "1,2,3"
}
]
}
{
"word": "surcharger",
"stress": 9,
"forms": [
"перегружать"
],
"labels": [
"aspect imperfectif"
],
"see_also": [
{
"target": "перегрузить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "surcharger",
"stress": 9,
"forms": [
"перегрузить"
],
"labels": [
"aspect perfectif"
],
"senses": [
{
"text": "юк цоялдаса цогиялда лъезе",
"precomment": "que",
"examples": [
{
"fr": "transborder des caisses du camion au bateau",
"av": "ящикӏал машинаялдаса гамида лъезе (гамиде рахъизе)"
}
]
},
{
"text": "цӏикӏкӏун юк тӏад лъезе",
"precomment": "quoi (surcharger)",
"examples": [
{
"fr": "surcharger un wagon",
"av": "вагоналъуб кколелдаса цӏикун юк лъезе"
}
]
},
{
"text": "кколелдаса цӏикӏкӏун малъизе, тӏад къазе",
"precomment": "qui-quoi",
"labels": [
"au sens figuré"
],
"examples": [
{
"fr": "surcharger quelqu'un de travail",
"av": "лъида бугониги кколелдаса цӏикӏкӏун хӏалтӏи малъизе (тӏад къазе)"
}
]
}
]
}
{
"word": "surcharger",
"stress": 9,
"forms": [
"перегрузиться"
],
"labels": [
"aspect perfectif"
],
"senses": [
{
"text": "юк тӏаса рехизе; цогиялде чӏехьезе",
"precomment": "déplacer la cargaison"
},
{
"text": "юк бегьулелдаса цӏикӏкӏине",
"precomment": "se surcharger"
}
]
}
{
"word": "surcharger",
"stress": 6,
"stem": "ПЕРЕПОЛНИ",
"forms": [
"переполнить"
],
"labels": [
"aspect perfectif"
],
"senses": [
{
"text": "тӏасан инедухъ цӏезабизе; сивсивун цӏезабизе, бугӏун цӏезабизе",
"precomment": "quelque chose, au sens propre et figuré",
"examples": [
{
"fr": "cette nouvelle a comblé mon cœur",
"av": "гьеб хабаралъ дир ракӏ гӏурхъулъа ун бохизабуна, гьеб хабаралъ дун кутакалда вохизавуна"
}
]
}
]
}
{
"word": "surcharger d'éloges",
"stress": 5,
"forms": [
"захваливать"
],
"labels": [
"aspect imperfectif"
],
"see_also": [
{
"target": "захвалить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "surchauffe",
"stress": 7,
"forms": [
"перегрев"
],
"senses": [
{
"text": "цӏикӏкӏун багӏаризаби; цӏикӏкӏун багӏари",
"examples": [
{
"fr": "surchauffe de la chaudière",
"av": "хъазан цӏикӏкӏун багӏаризаби; цӏикӏкӏун багӏари"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "перегреть",
"kind": "from",
"comment": "по глаголу",
"comment_lang": "ru"
}
]
}
{
"word": "surchauffer",
"stress": 9,
"forms": [
"перегревать(ся)"
],
"labels": [
"aspect imperfectif"
],
"see_also": [
{
"target": "перегреть",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "surchauffer",
"stress": 7,
"forms": [
"перегреть"
],
"labels": [
"aspect perfectif"
],
"senses": [
{
"text": "цӏакъ бухӏизабизе; багӏаризабизе",
"precomment": "que",
"examples": [
{
"fr": "surchauffer le lait",
"av": "рахъ цӏакъ бухӏизабизе"
},
{
"fr": "surchauffer le moteur",
"av": "мотор багӏаризабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "surchauffer",
"stress": 7,
"forms": [
"перегреться"
],
"labels": [
"aspect perfectif"
],
"senses": [
{
"text": "цӏакъ бухӏизе; багӏаризе",
"examples": [
{
"fr": "le moteur a surchauffé",
"av": "мотор багӏарана"
},
{
"fr": "le fer à repasser a surchauffé",
"av": "иту багӏарана"
},
{
"fr": "prendre un coup de soleil",
"av": "бакъукь(ца) вухӏизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "surchauffer",
"stress": 8,
"forms": [
"перекалить"
],
"labels": [
"aspect perfectif"
],
"senses": [
{
"text": "кутакалда (кколелдаса цӏикӏкӏун) багӏаризабизе, бухӏизабизе",
"precomment": "quoi, gâter",
"examples": [
{
"fr": "surchauffer l'acier",
"av": "чаран куталда багӏаризабизе"
}
]
},
{
"text": "боркьизабизе",
"precomment": "surchauffer",
"labels": [
"mot familier"
]
}
]
}
{
"word": "surchauffer",
"stress": 8,
"forms": [
"перекалиться"
],
"labels": [
"aspect perfectif"
],
"senses": [
{
"text": "жибго кутакалда багӏаризе",
"examples": [
{
"fr": "l'acier a surchauffé",
"av": "чаран кутакалда багӏарана"
}
]
},
{
"text": "боркьизе",
"labels": [
"mot familier"
],
"examples": [
{
"fr": "le poêle a surchauffé",
"av": "печь боркьана",
"comment": "кутакалда багӏарана"
}
]
}
]
}
{
"word": "surchauffer",
"stress": 8,
"forms": [
"перетопить"
],
"labels": [
"aspect perfectif"
],
"senses": [
{
"text": "кӏиабизеги биинабизе, къвакӏдезабизе",
"precomment": "quoi (refondre)",
"examples": [
{
"fr": "fondre du beurre",
"av": "нах кӏиабизеги къвакӏдезабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "surdité",
"stress": 7,
"forms": [
"глухота"
],
"labels": [
"féminin"
],
"senses": [
{
"text": "гӏинкълъи, гъугълъи"
}
]
}
{
"word": "sureau",
"forms": [
"бузина"
],
"labels": [
"féminin"
],
"senses": [
{
"text": "гӏанцӏили",
"precomment": "arbre, baies",
"comment": "багӏараб яги чӏегӏераб гӏисинаб пихъ тӏад бижулеб гъветӏ-хъарахъ ва гьелъул пихъ"
}
]
}
{
"word": "surestimer",
"stress": 7,
"forms": [
"переоценивать"
],
"labels": [
"aspect imperfectif"
],
"see_also": [
{
"target": "переоценить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "surface",
"stress": 4,
"stem": "ПОВЕРХНОСТ",
"forms": [
"поверхность"
],
"labels": [
"féminin"
],
"senses": [
{
"text": "тӏасияб рахъ, къватӏисеб рахъ",
"precomment": "sundulnig",
"examples": [
{
"fr": "surface de la terre",
"av": "ракьалъул тӏасияб рахъ (ракьул гьумер)"
},
{
"fr": "glisser sur la surface",
"av": "хъалалъан биччазе, тӏаса-масагояб лъай-хъвай гьабизе, гъорлъе ваккунгутӏизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "surface habitable",
"stress": 6,
"forms": [
"жилплощадь"
],
"labels": [
"féminin"
],
"senses": [
{
"text": "жанир гӏадамал чӏолеб рукъ",
"precomment": "surface habitable",
"comment": "бакӏ"
}
]
}
{
"word": "surfaire",
"stress": 7,
"forms": [
"перехваливать"
],
"labels": [
"aspect imperfectif"
],
"see_also": [
{
"target": "перехвалить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "surfiler",
"stress": 4,
"forms": [
"обмётывать"
],
"labels": [
"aspect imperfectif"
],
"see_also": [
{
"target": "обметать",
"kind": "see",
"refwordnum": "2"
}
]
}
{
"word": "surgelé",
"stress": 11,
"stem": "СВЕЖЕЗАМОРОЖЕНН",
"forms": [
"свежезамороженный",
"свежезамороженная",
"свежезамороженное"
],
"senses": [
{
"text": "цӏидалъго цӏорозабураб, цӏер чӏвазабураб",
"examples": [
{
"fr": "fruits surgelés",
"av": "цӏидалъго цӏорозабураб пихъмичӏ"
}
]
}
]
}
{
"word": "surgelé",
"stress": 9,
"forms": [
"свежемороженный",
"свежемороженная",
"свежемороженное"
],
"senses": [
{
"text": "цӏидалъго цӏер чӏвазабураб, цӏорозабураб",
"examples": [
{
"fr": "poisson fraîchement congelé",
"av": "цӏидалъго цӏорозабураб, цӏер чӏвазабураб ччугӏа"
}
]
}
]
}
{
"word": "surgir",
"stress": 2,
"stem": "ВЫСКОЧИ",
"forms": [
"выскочить"
],
"labels": [
"aspect perfectif"
],
"senses": [
{
"text": "(къватӏибе) кӏанцӏизе",
"examples": [
{
"fr": "sauter par la fenêtre",
"av": "гордухъа къватӏибе кӏанцӏизе"
},
{
"fr": "sauter de la voiture",
"av": "машинаялъуса къватӏиве кӏанцӏизе"
}
]
},
{
"text": "цойидасанго кӏанцӏун (баккун) бачӏине",
"precomment": "apparaître à l'improviste",
"examples": [
{
"fr": "le lièvre a surgi des buissons",
"av": "хъархъазулъа къватӏибе гӏанкӏ кӏанцӏун бачӏана"
}
]
},
{
"text": "бортизе",
"precomment": "tomber",
"examples": [
{
"fr": "une vis a sauté",
"av": "бурав бортана"
}
]
},
{
"text": "бижизе, бижун (кӏанцӏун) бачӏине",
"precomment": "apparaître de manière inattendue",
"labels": [
"au sens figuré",
"mot familier"
],
"examples": [
{
"fr": "un furoncle est sorti",
"av": "бокьонацӏ (тӏихь) кӏанцӏун буго"
},
{
"fr": "elle s'est mariée",
"av": "дой гӏедегӏун, хехго росасе ана"
}
]
}
]
}
{
"word": "surgir, émerger",
"stress": 2,
"forms": [
"вынырнуть"
],
"labels": [
"aspect perfectif"
],
"senses": [
{
"text": "баккун бачӏине, букъун баккизе",
"precomment": "de l'eau"
},
{
"text": "цойидасанго баккун бачӏине",
"comment": "внезапно появиться",
"labels": [
"au sens figuré",
"mot familier"
],
"examples": [
{
"fr": "surgir de derrière le coin",
"av": "цойидасанго цололъан баккун бачӏине"
}
]
}
]
}
surgir; faire surface
сообщить о неточности{
"word": "surgir; faire surface",
"stress": 4,
"forms": [
"выныривать"
],
"labels": [
"aspect imperfectif"
],
"see_also": [
{
"target": "вынырнуть",
"kind": "see"
}
]
}
surgir; nager hors de
сообщить о неточности{
"word": "surgir; nager hors de",
"stress": 7,
"forms": [
"выплывать"
],
"labels": [
"aspect imperfectif"
],
"see_also": [
{
"target": "выплыть",
"kind": "see"
}
]
}
surgir; remonter à la surface
сообщить о неточности{
"word": "surgir; remonter à la surface",
"stress": 7,
"forms": [
"всплывать"
],
"labels": [
"aspect imperfectif"
],
"see_also": [
{
"target": "всплыть",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "surgir; émerger",
"stress": 2,
"stem": "ВЫПЛЫ",
"forms": [
"выплыть"
],
"labels": [
"aspect perfectif"
],
"senses": [
{
"text": "лъадада тӏад босизе, тӏаде баккизе, тӏаде рехизе",
"precomment": "surgir"
},
{
"text": "лъедон бачӏине, баккун бачӏине",
"precomment": "apparaître de quelque part",
"comment": "кисанниги",
"labels": [
"au sens propre et figuré"
],
"examples": [
{
"fr": "une barque est sortie de derrière l'île",
"av": "чӏинкӏиллъиялда нахъасан баккун бачӏана раса"
},
{
"fr": "la lune a émergé des nuages",
"av": "накӏкӏазда нахъасан баккун бачӏана моцӏ"
}
]
}
]
}
{
"word": "surhumain",
"stress": 11,
"forms": [
"сверхчеловеческий",
"сверхчеловеческая",
"сверхчеловеческое"
],
"senses": [
{
"text": "чиясул гӏадатияб къуваталдаса цӏикӏкӏараб"
}
]
}
{
"word": "surir",
"stress": 6,
"forms": [
"перекиснуть"
],
"labels": [
"aspect perfectif"
],
"senses": [
{
"text": "цӏакъ цӏекӏлъизе",
"examples": [
{
"fr": "la crème a suri",
"av": "тӏорахь цӏакъ цӏекӏлъун буго"
}
]
}
]
}
{
"word": "surjouer",
"stress": 5,
"forms": [
"переигрывать"
],
"labels": [
"aspect imperfectif"
],
"see_also": [
{
"target": "переиграть",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "surlouer",
"stress": 9,
"forms": [
"перехвалить"
],
"labels": [
"aspect perfectif"
],
"senses": [
{
"text": "цӏакъго беццизе",
"precomment": "qui-quoi"
},
{
"text": "кколелдаса цӏикӏкӏун рецц-бакъ гьабизе"
},
{
"text": "киналго ялъуни гӏемерисел реццизе"
}
]
}
{
"word": "surmenage",
"stress": 10,
"forms": [
"переутомление"
],
"labels": [
"neutre"
],
"senses": [
{
"text": "цӏакъ свакай, чорхол хӏал чучи, свакан хӏал лъугӏи, рухӏбахъи"
}
]
}
{
"word": "surmener",
"stress": 11,
"forms": [
"перенапрягать(ся)"
],
"labels": [
"aspect imperfectif"
],
"see_also": [
{
"target": "перенапрячь",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "surmener",
"stress": 9,
"forms": [
"перенапрячь"
],
"labels": [
"aspect perfectif"
],
"senses": [
{
"text": "кутакалда хӏалуцине, дугъдазе",
"precomment": "que"
}
]
}
{
"word": "surmener; fatiguer",
"stress": 7,
"forms": [
"натрудить"
],
"labels": [
"aspect perfectif"
],
"senses": [
{
"text": "гӏемер хӏалтӏиялъ, рилълъиналъ ва гь.ц. цӏакъ сваказе, унтараб хӏалалде ккезе",
"precomment": "que",
"examples": [
{
"fr": "se fatiguer les pieds à force de marcher",
"av": "гӏемер рилълъиналъ бохдул сваказаризе, унтизаризе, гьана риххизаризе"
}
]
}
]
}
{
"word": "surmontement",
"stress": 8,
"forms": [
"преодоление"
],
"labels": [
"neutre"
],
"senses": [
{
"text": "кьуркьизаби, бергьин",
"examples": [
{
"fr": "surmonter les difficultés",
"av": "захӏмалъабаздаса бергьин, захӏлъаби къезаризе кӏвей"
}
]
}
]
}
{
"word": "surmonter",
"stress": 3,
"forms": [
"осиливать"
],
"labels": [
"aspect imperfectif"
],
"see_also": [
{
"target": "осилить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "surmonter",
"stress": 3,
"forms": [
"осилить"
],
"labels": [
"aspect perfectif"
],
"senses": [
{
"text": "бергьине, къезабизе, къуркьизабизе",
"precomment": "quelqu'un, quelque chose (vaincre)"
},
{
"text": "бажаризе",
"precomment": "quoi (surmonter)",
"comment": "лъазабун"
}
]
}
{
"word": "surmonter",
"stress": 6,
"forms": [
"пересиливать"
],
"labels": [
"aspect imperfectif"
],
"see_also": [
{
"target": "пересилить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "surmonter",
"stress": 10,
"forms": [
"превозмогать"
],
"labels": [
"aspect imperfectif"
],
"see_also": [
{
"target": "превозмочь",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "surmonter",
"stress": 10,
"forms": [
"преодолевать"
],
"labels": [
"aspect imperfectif"
],
"see_also": [
{
"target": "преодолеть",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "surmonter",
"stress": 8,
"forms": [
"преодолеть"
],
"labels": [
"aspect perfectif"
],
"senses": [
{
"text": "къуркьизабизе, къезабизе",
"precomment": "que",
"examples": [
{
"fr": "surmonter la douleur",
"av": "унти къезабизе, хӏехьезе кӏвезе"
}
]
}
]
}
{
"word": "surmonter; vaincre",
"stress": 7,
"forms": [
"одолевать"
],
"labels": [
"aspect imperfectif"
],
"see_also": [
{
"target": "одолеть",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "surmonter; vaincre",
"stress": 5,
"stem": "ОДОЛЕ",
"forms": [
"одолеть"
],
"labels": [
"aspect perfectif"
],
"senses": [
{
"text": "бергьине, къеркьеялъулъ бергьине, къезавизе",
"precomment": "qui-quoi",
"examples": [
{
"fr": "vaincre l'ennemi",
"av": "тушманасдаса бергьине"
}
]
},
{
"text": "инжит гьавизе",
"precomment": "qui",
"labels": [
"mot familier"
],
"examples": [
{
"fr": "il a été pris d'une toux",
"av": "гьев хӏалцаца инжит гьавуна"
}
]
},
{
"text": "лъазабизе, къуркьизавизе",
"precomment": "que",
"labels": [
"au sens figuré",
"mot familier"
],
"examples": [
{
"fr": "maîtriser la géométrie",
"av": "геометрия лъазабун бажаризе"
}
]
},
{
"text": "кверде восизе, рахӏат хвезабизе",
"precomment": "qn (saisir — d'un état)",
"labels": [
"au sens figuré"
],
"examples": [
{
"fr": "le sommeil m'a envahi",
"av": "дун макъица кверде восана"
}
]
}
]
}
{
"word": "surmonter; vaincre",
"stress": 8,
"forms": [
"перебороть"
],
"labels": [
"aspect perfectif"
],
"senses": [
{
"text": "къезавизе",
"labels": [
"mot familier"
],
"examples": [
{
"fr": "vaincre un ennemi",
"av": "тушман къезавизе",
"comment": "бергьенлъи босизе"
}
]
},
{
"precomment": "surmonter",
"labels": [
"au sens figuré"
],
"examples": [
{
"fr": "surmonter la fatigue",
"av": "свакалдаса бергьине, свак чӏвазе"
},
{
"fr": "surmonter la peur",
"av": "хӏинкъи жанибго гъанкъизабизе, къинабизе, къезавизе"
},
{
"fr": "vaincre tous les rivaux",
"av": "киналго дандеял къезаризе"
}
]
}
]
}
{
"word": "surmonter; vaincre",
"stress": 8,
"forms": [
"превозмочь"
],
"labels": [
"aspect perfectif"
],
"senses": [
{
"text": "къезабизе, бергьине (сундасаниги), къвинабизе",
"precomment": "que",
"examples": [
{
"fr": "surmonter la fatigue",
"av": "свак къезабизе, къвинабизе; свакалдаса бергьине"
}
]
}
]
}
{
"word": "surmûrir",
"stress": 9,
"forms": [
"перезревать"
],
"labels": [
"aspect imperfectif"
],
"see_also": [
{
"target": "перезреть",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "surmûrir",
"stress": 7,
"stem": "ПЕРЕЗРЕ",
"forms": [
"перезреть"
],
"labels": [
"aspect perfectif"
],
"senses": [
{
"text": "барщудаса ине",
"examples": [
{
"fr": "les tomates sont trop mûres",
"av": "помидорал барщудаса ун руго"
}
]
}
]
}
{
"word": "surnaturel",
"stress": 7,
"forms": [
"неземной",
"неземная",
"неземное"
],
"senses": [
{
"text": "тӏабигӏияб гуреб, дунялалда букӏунареб",
"examples": [
{
"fr": "corps célestes",
"av": "ракьалда рукӏунарел жал"
}
]
},
{
"text": "иллагьияб",
"precomment": "exalté; sublime",
"examples": [
{
"fr": "amour céleste",
"av": "иллагьияб рокьи"
}
]
}
]
}
{
"word": "surnaturel",
"stress": 10,
"stem": "СВЕРХЪЕСТЕСТВЕНН",
"forms": [
"сверхъестественный",
"сверхъестественная",
"сверхъестественное"
],
"senses": [
{
"text": "тӏабигӏаталдаса бахъараб, тӏабигӏияб гуреб, тӏабигӏаталдаса къватӏибехунисеб",
"examples": [
{
"fr": "forces surnaturelles",
"av": "тӏабигӏиял гурел къуватал"
}
]
},
{
"text": "гӏажаибаб, хӏисаб гьечӏого цӏакъаб, гӏажаибго кутакаб, гӏорхъолъа араб",
"precomment": "exceptionnel",
"labels": [
"mot familier"
],
"examples": [
{
"fr": "vitesse surnaturelle",
"av": "гӏорхъолъа араб хехлъи"
}
]
}
]
}
{
"word": "surnom",
"stress": 3,
"forms": [
"кличка"
],
"labels": [
"féminin"
],
"senses": [
{
"text": "рукъалъул хӏайваназе кьураб цӏар",
"precomment": "des animaux"
},
{
"text": "тӏокӏцӏар",
"precomment": "surnom"
}
]
}
{
"word": "surnom",
"stress": 6,
"forms": [
"прозвание"
],
"labels": [
"neutre"
],
"see_also": [
{
"target": "прозвище",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "surnom",
"stress": 3,
"forms": [
"прозвище"
],
"labels": [
"neutre"
],
"senses": [
{
"text": "тӏокӏцӏар"
}
]
}
{
"word": "surnommer",
"stress": 6,
"forms": [
"прозвать"
],
"labels": [
"aspect perfectif"
],
"senses": [
{
"text": "тӏокӏцӏар лъезе",
"precomment": "qui-quoi"
}
]
}
{
"word": "surpasser",
"stress": 6,
"forms": [
"перевыполнить"
],
"labels": [
"aspect perfectif"
],
"senses": [
{
"text": "тӏокӏборчӏунги тӏубазабизе",
"precomment": "que"
}
]
}
{
"word": "surpasser",
"stress": 9,
"forms": [
"перерастать"
],
"labels": [
"aspect imperfectif"
],
"see_also": [
{
"target": "перерасти",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "surpasser",
"stress": 10,
"forms": [
"превосходить"
],
"labels": [
"aspect imperfectif"
],
"see_also": [
{
"target": "превзойти",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "surpasser en ruse",
"stress": 9,
"forms": [
"перемудрить"
],
"labels": [
"aspect perfectif",
"mot familier"
],
"senses": [
{
"text": "цӏакъго цӏодоравлъун хӏазе; цӏакъго цӏодорал жал рицунелилан гӏантал жал рицине",
"precomment": "embrouiller; compliquer"
},
{
"text": "цӏакъго сихӏирлъизе, сихӏирлъиялъ цогидаздаса бергьине",
"precomment": "berner"
}
]
}
surpasser, surproduire
сообщить о неточности{
"word": "surpasser, surproduire",
"stress": 11,
"forms": [
"перевыполнять"
],
"labels": [
"aspect imperfectif"
],
"see_also": [
{
"target": "перевыполнить",
"kind": "see"
}
]
}
surpasser; damer le pion
сообщить о неточности{
"word": "surpasser; damer le pion",
"stress": 10,
"forms": [
"перещеголять"
],
"labels": [
"aspect perfectif"
],
"senses": [
{
"text": "сундулъниги тӏокӏлъизе, цӏикӏкӏине (ратӏлилъ, ишалъулъ); гьелдаса чӏухӏизе; гогьдаризе",
"precomment": "qui (quoi)",
"labels": [
"mot familier"
],
"examples": [
{
"fr": "surpasser quelqu'un en esprit",
"av": "рагӏул цӏодорлъиялъе, пикруялъул гъварилъиялъе лъидасаниги тӏокӏлъизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "surpayer",
"stress": 9,
"stem": "ПЕРЕПЛАТИ",
"forms": [
"переплатить"
],
"labels": [
"aspect perfectif"
],
"senses": [
{
"text": "сундухъниги кколелдаса цӏикӏкӏун гӏарац кьезе",
"precomment": "pour quoi et sans complément",
"examples": [
{
"fr": "payer trop cher un achat",
"av": "бичун босараб жоялъухъ цӏикӏкӏун гӏарац кьуна"
}
]
}
]
}
{
"word": "surpayer",
"stress": 7,
"forms": [
"переплачивать"
],
"labels": [
"aspect imperfectif"
],
"see_also": [
{
"target": "переплатить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "surpeuplement",
"forms": [
"перенаселённость"
],
"labels": [
"féminin"
],
"senses": [
{
"text": "халкъ (гӏадамал) кутакалда гӏемерлъи, цӏикӏкӏин"
}
]
}
{
"word": "surpeuplé",
"stem": "ПЕРЕНАСЕЛЁНН",
"forms": [
"перенаселённый",
"перенаселённая",
"перенаселённое"
],
"senses": [
{
"text": "халкъ цӏикӏкӏараб, гӏемерлъараб; кколелдаса цӏикӏкӏун гӏадамал ругеб",
"examples": [
{
"fr": "appartement surpeuplé",
"av": "кколелдаса цӏикӏкӏун гӏадамал жанир ругеб рукъ"
}
]
}
]
}
{
"word": "surplomber",
"stress": 6,
"forms": [
"нависать"
],
"labels": [
"aspect imperfectif"
],
"see_also": [
{
"target": "нависнуть",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "surprendre",
"stress": 7,
"forms": [
"застигать",
"застигнуть"
],
"labels": [
"aspect imperfectif",
"aspect perfectif"
],
"see_also": [
{
"target": "застичь",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "surprendre",
"stress": 5,
"stem": "ЗАСТИ",
"forms": [
"застичь"
],
"labels": [
"aspect perfectif"
],
"senses": [
{
"text": "тӏаде щвезе (гӏунтӏизе); тӏадго кквезе",
"precomment": "qui-quoi",
"examples": [
{
"fr": "prendre un voleur en flagrant délit",
"av": "такъсир гьабулеб бакӏалда цӏогьор тӏадго кквезе"
},
{
"fr": "la pluie nous a surpris en chemin",
"av": "нухда нижеда тӏаде цӏад щвана (нухда унаго, ниж цӏадакье ккана)"
}
]
}
]
}
{
"word": "surprendre",
"stress": 5,
"forms": [
"удивить"
],
"labels": [
"aspect perfectif"
],
"senses": [
{
"text": "тамашалъизабизе, хӏикмалъизабизе, гӏажаиблъизабизе, риххун хутӏизаризе, хӏайранлъизаризе",
"precomment": "qui",
"examples": [
{
"fr": "surprendre par une réponse inattendue",
"av": "ракӏалдаго букӏинчӏеб жавабалъ тамашалъизаризе"
}
]
}
]
}
{
"word": "surprendre; trouver",
"stress": 7,
"forms": [
"заставать"
],
"labels": [
"aspect imperfectif"
],
"see_also": [
{
"target": "застать",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "surprise",
"stress": 5,
"forms": [
"неожиданность"
],
"labels": [
"féminin"
],
"senses": [
{
"text": "циндаго лъугьин; ракӏалда гьечӏолъи; цебеккунго лъангутӏи",
"examples": [
{
"fr": "ce n'était pas une surprise pour nous",
"av": "гьеб нижее ракӏалда гьечӏеб (цӏияб) жолъун букӏинчӏо"
}
]
}
]
}
{
"word": "surprise",
"stress": 6,
"forms": [
"сюрприз"
],
"labels": [
"masculin"
],
"senses": [
{
"text": "ракӏалдаго букӏинчӏеб, ракӏалдаго гьечӏеб жо",
"precomment": "surprise"
},
{
"text": "хабар гьечӏого щвараб цӏияб жо, хабар гьечӏого тӏаде бачӏараб жо; ракӏалдаго букӏинчӏеб сайигъат",
"precomment": "cadeau"
}
]
}
{
"word": "surprise",
"stress": 6,
"stem": "УДИВЛЕНИ",
"forms": [
"удивление"
],
"labels": [
"neutre"
],
"senses": [
{
"text": "тамашалъи, хӏикмалъи, гӏажаиблъи, риххун хутӏи, хӏайранлъи",
"examples": [
{
"fr": "à mon grand étonnement",
"av": "дунги кутакалда хӏикмалъизавун…"
},
{
"fr": "à la surprise générale",
"av": "киналгоги хӏикмалъизарун, …"
},
{
"fr": "étonnamment",
"av": "цӏакъ лъикӏ, кутакалда лъикӏ, гӏажаибго лъикӏ"
}
]
}
]
}
{
"word": "surproduction",
"stress": 11,
"forms": [
"перепроизводство"
],
"labels": [
"neutre"
],
"senses": [
{
"text": "бичун унелдаса цӏикӏкӏун къайи гьаби"
}
]
}
surproduction; surréalisation
сообщить о неточности{
"word": "surproduction; surréalisation",
"stress": 11,
"forms": [
"перевыполнение"
],
"labels": [
"neutre"
],
"senses": [
{
"text": "тӏокӏборчӏунги тӏубазаби",
"examples": [
{
"fr": "surproduction; dépassement du plan",
"av": "план тӏокӏборчӏунги тӏубазаби"
}
]
}
]
}
{
"word": "surpuissant",
"stress": 7,
"forms": [
"сверхмощный",
"сверхмощная",
"сверхмощное"
],
"senses": [
{
"text": "хӏаталдаса араб, бергьун кутакаб, кутак цӏикӏкӏараб, кутакалда къуватаб"
}
]
}
{
"word": "surrefroidir",
"stress": 10,
"forms": [
"переохладить"
],
"labels": [
"aspect perfectif"
],
"senses": [
{
"text": "цӏикӏкӏун цӏорозабизе (кколелдаса)",
"precomment": "qui-quoi"
}
]
}
{
"word": "surrefroidir",
"stress": 11,
"forms": [
"переохлаждать(ся)"
],
"labels": [
"aspect imperfectif"
],
"see_also": [
{
"target": "переохладить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "sursauter",
"stress": 5,
"forms": [
"вздрагивать"
],
"labels": [
"aspect imperfectif"
],
"see_also": [
{
"target": "вздрогнуть",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "sursauter",
"stress": 5,
"forms": [
"вздрогнуть"
],
"labels": [
"aspect perfectif"
],
"senses": [
{
"text": "тӏуркӏизе"
}
]
}
{
"word": "sursauter",
"stress": 6,
"stem": "ВСКОЧИ",
"forms": [
"вскочить"
],
"labels": [
"aspect perfectif"
],
"senses": [
{
"text": "векерун тӏаде вахине",
"precomment": "sur qui-quoi, dans quoi",
"examples": [
{
"fr": "sauter dans le wagon",
"av": "векерун вагоналъуве вахине"
},
{
"fr": "il a sauté sur un cheval",
"av": "дов векерун чоде вахана"
}
]
},
{
"text": "хехго тӏаде вахъине",
"precomment": "se lever rapidement",
"examples": [
{
"fr": "sauter de sa place",
"av": "хехго чӏаралъуса тӏаде вахъине"
}
]
},
{
"text": "баккизе, бижизе, бахъине",
"precomment": "paraître; apparaître",
"labels": [
"mot familier"
],
"examples": [
{
"fr": "une bosse est apparue sur le front",
"av": "надалда гӏамгӏара бахъана"
}
]
}
]
}
{
"word": "sursauter",
"stress": 9,
"forms": [
"встрепенуться"
],
"labels": [
"aspect perfectif"
],
"senses": [
{
"text": "тӏуркӏизе",
"precomment": "sursauter"
},
{
"text": "тирилъизе, чӏинкьа-кӏитӏизе",
"precomment": "s'animer"
}
]
}
{
"word": "sursauter",
"stress": 1,
"stem": "ЕКНУ",
"forms": [
"екнуть"
],
"labels": [
"ponctuel"
],
"senses": [
{
"text": "гьекӏизе"
},
{
"text": "тӏуркӏизе",
"labels": [
"mot familier"
],
"examples": [
{
"fr": "mon cœur a fait un bond",
"av": "дир ракӏ тӏуркӏана"
}
]
}
]
}
{
"word": "sursis",
"stress": 5,
"forms": [
"отсрочка"
],
"labels": [
"féminin"
],
"senses": [
{
"text": "нахъбахъи, болжал цӏикӏкӏинаби",
"precomment": "selon v. ajourner"
}
]
}
{
"word": "sursécher",
"stress": 6,
"forms": [
"пересушивать"
],
"labels": [
"aspect imperfectif"
],
"see_also": [
{
"target": "пересушить",
"kind": "see"
}
]
}
surtension; surmenage
сообщить о неточности{
"word": "surtension; surmenage",
"stress": 11,
"forms": [
"перенапряжение"
],
"labels": [
"neutre"
],
"senses": [
{
"text": "дугъдай, кутакалда хӏалуцин; дугъдазаби, кутакалда хӏалуцинаби",
"precomment": "selon le verbe surmener"
},
{
"text": "хӏалуцун лъугьин, дугъдан ин",
"precomment": "selon le verbe перенапрячься"
},
{
"text": "цӏакъ свакай; сундулниги хӏал, асар цӏикӏкӏин",
"precomment": "surmenage"
},
{
"text": "напряжение цӏикӏкӏин",
"labels": [
"génie électrique"
]
}
]
}
{
"word": "surtout",
"stress": 5,
"forms": [
"сюртук"
],
"labels": [
"masculin"
],
"senses": [
{
"text": "сюртук",
"comment": "рачлихъаги къараб, халатал квенчӏелалги ругеб бихьиназул тӏасанретӏел"
}
]
}
{
"word": "surveillance",
"stress": 5,
"forms": [
"надзор"
],
"labels": [
"masculin"
],
"senses": [
{
"text": "лъиданиги хадуб хъаравуллъи гьаби, халкквей",
"precomment": "selon le verbe surveiller",
"examples": [
{
"fr": "être sous la surveillance de quelqu'un",
"av": "лъилниги хъаравуллъиялда гьоркь вукӏине"
}
]
},
{
"text": "надзор",
"comment": "хъаравуллъи гьабулеб гӏадамазул къокъа яги гьеб иш гьабулеб идара",
"examples": [
{
"fr": "surveillance sanitaire",
"av": "санитарияб надзор"
},
{
"fr": "surveillance technique",
"av": "техникияб надзор (хъаравуллъи)"
}
]
}
]
}
{
"word": "surveillance",
"stress": 6,
"forms": [
"надсмотр"
],
"labels": [
"masculin"
],
"senses": [
{
"text": "халкквей, балагьи, хъаравуллъи"
}
]
}
{
"word": "surveillance",
"stress": 3,
"forms": [
"слежка"
],
"labels": [
"féminin"
],
"senses": [
{
"text": "хадувчӏей, халкквей",
"precomment": "selon le verbe surveiller"
}
]
}
{
"word": "surveillance; garde",
"stress": 6,
"forms": [
"присмотр"
],
"labels": [
"masculin"
],
"senses": [
{
"text": "тӏаде балагьи, хъаравуллъи, хал-шал гьаби",
"examples": [
{
"fr": "laisser sans surveillance",
"av": "хъаравуллъи гьечӏого (хал-шал гьабичӏого) тезе"
}
]
}
]
}
{
"word": "surveillant",
"stress": 6,
"forms": [
"надсмотрщик"
],
"labels": [
"masculin"
],
"senses": [
{
"text": "хъаравул, тӏад балагьулев чи, тохалчи"
}
]
}
{
"word": "surveillant; gardien",
"stress": 6,
"forms": [
"смотритель"
],
"labels": [
"masculin"
],
"senses": [
{
"text": "смотритель, тохалчи",
"comment": "сундулниги тӏалаб-агъаз гьабун вугев чи"
}
]
}
{
"word": "surveiller",
"stress": 7,
"forms": [
"доглядеть"
],
"labels": [
"aspect perfectif"
],
"senses": [
{
"text": "сундухъниги лъугӏизегӏан валагьизе",
"precomment": "quoi, jusqu'au bout",
"labels": [
"mot familier"
],
"examples": [
{
"fr": "regarder le spectacle jusqu'au bout",
"av": "спектаклялъухъ лъугӏизегӏан валагьизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "surveiller",
"stress": 7,
"forms": [
"надзирать"
],
"labels": [
"aspect imperfectif"
],
"senses": [
{
"text": "хал кквезе, хъаравуллъи гьабизе",
"precomment": "derrière quelqu'un/quelque chose",
"examples": [
{
"fr": "veiller à l'ordre",
"av": "гӏадлу-низамалда хадуб хал кквезе"
}
]
}
]
}
{
"word": "surveiller",
"stress": 9,
"forms": [
"присмотреть"
],
"labels": [
"aspect perfectif"
],
"senses": [
{
"text": "бала-гъалагьизе",
"precomment": "derrière quelqu'un/quelque chose",
"examples": [
{
"fr": "veiller sur un enfant",
"av": "лъимада хадуб бала-гъалагьизе"
}
]
},
{
"text": "балагьизе",
"precomment": "qui-quoi, trouver",
"labels": [
"mot familier"
],
"examples": [
{
"fr": "trouver une chambre",
"av": "рукъ балагьизе"
}
]
}
]
}
surveiller, embrasser du regard
сообщить о неточности{
"word": "surveiller, embrasser du regard",
"stress": 6,
"forms": [
"обозреть"
],
"labels": [
"aspect perfectif"
],
"senses": [
{
"text": "бер речӏчӏизабун, хал гьабизе, балагьизе",
"precomment": "quelque chose, inspecter"
},
{
"text": "кӏалъаялдасан, статьялдасан ва гь.ц. цӏехезе, лъазабизе",
"precomment": "examiner",
"labels": [
"au sens figuré"
]
}
]
}
{
"word": "surveiller; retracer",
"stress": 8,
"forms": [
"проследить"
],
"labels": [
"aspect perfectif"
],
"senses": [
{
"text": "хадуб хал кквезе",
"precomment": "qui/quoi (pister)"
},
{
"text": "хал-шал гьабун балагьизе, лъазабизе",
"precomment": "pour quoi (rechercher)"
}
]
}
{
"word": "surveiller; soigner",
"stress": 8,
"forms": [
"досмотреть"
],
"labels": [
"aspect perfectif"
],
"senses": [
{
"text": "валагьизе",
"precomment": "quoi (jusqu'à la fin)",
"comment": "ахиралде щвезегӏан",
"examples": [
{
"fr": "voir la pièce jusqu'au bout",
"av": "пьесаялъухъ ахиралде щвезегӏан валагьизе"
}
]
},
{
"text": "тӏалаб-агъаз гьабизе, хал-шал гьабизе",
"precomment": "derrière quelqu'un/quelque chose"
}
]
}
{
"word": "surveiller; suivre",
"stress": 5,
"homonym": 1,
"forms": [
"следить"
],
"labels": [
"aspect imperfectif"
],
"senses": [
{
"text": "(хадуб) хал кквезе",
"precomment": "derrière quelqu'un, du regard"
},
{
"text": "хадув чӏезе",
"comment": "хал гьабун, гӏенеккун"
},
{
"text": "лъакӏда хадув виллъине",
"examples": [
{
"fr": "suivre ses progrès",
"av": "гьесул бергьенлъиялда хадуб хал кквезе"
}
]
}
]
}
{
"word": "surveiller; suivre",
"stress": 5,
"homonym": 2,
"forms": [
"следить"
],
"labels": [
"aspect imperfectif"
],
"senses": [
{
"text": "лъакӏал тезе, лъакӏал лъезе",
"precomment": "que et sans complément",
"comment": "оставлять следы, пачкать"
}
]
}
{
"word": "surveiller; suivre",
"stress": 6,
"stem": "УСЛЕДИ",
"forms": [
"уследить"
],
"labels": [
"aspect perfectif"
],
"senses": [
{
"text": "балагьизе, тӏалаб-агъаз гьабизе, хал кквезе, хъаравуллъи кквезе",
"precomment": "derrière quelqu'un/quelque chose",
"examples": [
{
"fr": "surveiller un enfant",
"av": "лъимадухъ балагьизе"
},
{
"fr": "suivre le cours des événements",
"av": "лъугьунелда хадуб хал кквезе"
},
{
"fr": "on ne peut pas tout surveiller",
"av": "киналдаго хадуб хал ккун бажаруларо"
}
]
}
]
}
{
"word": "survenir",
"stress": 5,
"forms": [
"возникнуть"
],
"labels": [
"aspect perfectif"
],
"senses": [
{
"text": "лъугьине, бижизе, ккезе, баккизе",
"precomment": "naître, apparaître",
"examples": [
{
"fr": "quand la vie est-elle apparue sur terre?",
"av": "дунялалда чӏаголъи кида бижараб (баккараб)?"
},
{
"fr": "l'idée lui vint...",
"av": "досул пикру ккана . . ."
}
]
}
]
}
{
"word": "survenir; arriver",
"stress": 7,
"stem": "НАСТУПИ",
"homonym": 1,
"forms": [
"наступить"
],
"labels": [
"aspect perfectif"
],
"senses": [
{
"text": "тӏад (хӏетӏе) чӏезе",
"precomment": "sur qui-quoi",
"examples": [
{
"fr": "marcher sur une grenouille",
"av": "къоркъода тӏад лъачӏого хӏетӏе чӏезе"
}
]
}
]
}
{
"word": "survenir; arriver",
"stress": 7,
"stem": "НАСТУПИ",
"homonym": 2,
"forms": [
"наступить"
],
"labels": [
"aspect perfectif"
],
"senses": [
{
"text": "щвезе, бачӏине",
"examples": [
{
"fr": "le printemps est arrivé",
"av": "их щвана"
},
{
"fr": "l'hiver est arrivé",
"av": "хасел тӏаде щвана"
},
{
"fr": "le jour du départ est arrivé",
"av": "унеб къо тӏаде гӏунтӏана (щвана)"
}
]
}
]
}
{
"word": "survivance; vestige",
"stress": 6,
"forms": [
"пережиток"
],
"labels": [
"masculin"
],
"senses": [
{
"text": "цебесеб, некӏсияб пикруялъул хутӏел",
"examples": [
{
"fr": "survivances du féodalisme dans la conscience des gens",
"av": "гӏадамазул пикруялъулъ феодализмалъул хутӏелал"
},
{
"fr": "relique du passé",
"av": "араб заманалъул хутӏел"
}
]
}
]
}
{
"word": "survivre",
"stress": 6,
"forms": [
"выживать"
],
"labels": [
"aspect imperfectif"
],
"see_also": [
{
"target": "выжить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "survivre",
"stress": 2,
"stem": "ВЫЖИ",
"homonym": 1,
"forms": [
"выжить"
],
"labels": [
"aspect perfectif"
],
"senses": [
{
"text": "чӏаго хутӏизе",
"precomment": "rester en vie",
"examples": [
{
"fr": "le blessé a survécu",
"av": "лъукъарав чӏаго хутӏана"
},
{
"fr": "perdre la tête",
"av": "херлъиялъ пикру гьабизе кӏоларевлъун лъугьине; гӏантлъизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "survivre",
"stress": 2,
"homonym": 2,
"forms": [
"выжить"
],
"labels": [
"aspect perfectif"
],
"senses": [
{
"text": "къватӏиве гъезе, инавизе (жиндирго рокъоса)",
"precomment": "qn/qc (chasser, expulser)",
"labels": [
"mot familier"
],
"examples": [
{
"fr": "chasser de chez soi",
"av": "(жиндирго) рокъоса къватӏиве гъезе (инавизе)",
"comment": "мас., лазат бахъизабун, рахӏат хвезабун"
}
]
}
]
}
{
"word": "survivre",
"stress": 5,
"stem": "УЦЕЛЕ",
"forms": [
"уцелеть"
],
"labels": [
"aspect perfectif"
],
"senses": [
{
"text": "чӏаго хутӏизе, сах-саламат хутӏизе, хвечӏого хутӏизе",
"precomment": "rester en vie",
"examples": [
{
"fr": "cinq personnes ont survécu",
"av": "щуго чи чӏаго хутӏана"
},
{
"fr": "personne n'a survécu",
"av": "щивниги (цониги чи) чӏаго хутӏичӏо"
},
{
"fr": "échapper par miracle",
"av": "ракӏалдаго гьечӏого (гӏажаибго) чӏаго хутӏизе"
}
]
},
{
"text": "зарал-зиян ккечӏого хутӏизе, цӏунун хутӏизе",
"precomment": "être conservé intact",
"examples": [
{
"fr": "toutes les affaires ont été sauvées",
"av": "кинабго къайицӏа цӏунун хутӏана",
"comment": "сундуениги зарал ккечӏо"
},
{
"fr": "être épargné par l'incendie",
"av": "цӏа ккараб мехалъ бухӏичӏого хутӏизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "survivre; traverser",
"stress": 6,
"forms": [
"пережить"
],
"labels": [
"aspect perfectif"
],
"senses": [
{
"text": "хӏехьезе",
"precomment": "quoi (vivre jusqu'au bout)",
"examples": [
{
"fr": "passer la nuit",
"av": "сордоялъ хӏехьезе"
},
{
"fr": "vivre sa vie n'est pas traverser un champ",
"av": "гӏумру гьабиги авлахъ къотӏун инги цого жо гуро"
}
]
},
{
"text": "лъидасаниги-сундасаниги цӏикӏкӏун сонал разе",
"precomment": "qui-quoi (survivre à)"
},
{
"text": "хӏехьезе кӏвезе",
"precomment": "qqch et sans complément (survivre, supporter)",
"examples": [
{
"fr": "surmonter un coup du sort",
"av": "къисматалъул кьаби хӏехьезе кӏвезе"
},
{
"fr": "il n'a pas pu supporter l'insulte",
"av": "гьесда инжит гьави хӏехьезе кӏвечӏо"
}
]
},
{
"text": "хӏехьезе, бихьизе",
"precomment": "quelque chose (éprouver)",
"examples": [
{
"fr": "surmonter les difficultés",
"av": "захӏмалъаби рихьизе, хӏехьезе"
}
]
}
]
}
survivre; être périmé
сообщить о неточности{
"word": "survivre; être périmé",
"stress": 4,
"forms": [
"отжить"
],
"labels": [
"aspect perfectif"
],
"senses": [
{
"text": "гӏумру лъугӏизе; кьурал къоял лъугӏизе; аралда хутӏизе; тӏагӏине",
"precomment": "quoi, finir sa vie",
"examples": [
{
"fr": "avoir fait son temps",
"av": "гӏумру лъугӏизе"
}
]
},
{
"text": "басралъизе; хӏалтӏизабулареблъун; хӏажат гьечӏеблъун лъугьине",
"precomment": "vieillir",
"examples": [
{
"fr": "cette coutume est périmée",
"av": "гьеб гӏадат басралъана"
}
]
}
]
}
{
"word": "survoler",
"stress": 8,
"forms": [
"перелетать"
],
"labels": [
"aspect imperfectif"
],
"see_also": [
{
"target": "перелететь",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "survoler; tomber",
"stress": 6,
"homonym": 1,
"forms": [
"облетать"
],
"labels": [
"aspect imperfectif"
],
"see_also": [
{
"target": "облететь",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "survoler; tomber",
"stress": 6,
"homonym": 2,
"forms": [
"облетать"
],
"labels": [
"aspect perfectif"
],
"senses": [
{
"text": "воржун гӏемерал бакӏазде щвезе",
"precomment": "que",
"comment": "летая, побывать во многих местах",
"examples": [
{
"fr": "survoler tout le pays en avion",
"av": "самолёталда воржун тӏолабго улкаялде щвезе"
}
]
},
{
"text": "самолёталъул хӏал бихьизелъун, гӏемерал бакӏазде воржине",
"comment": "испытать",
"labels": [
"aviation"
]
},
{
"text": "къокъаб заманалда гӏемерал бакӏазде щвезе",
"labels": [
"au sens figuré"
]
}
]
}
{
"word": "surélever",
"stress": 7,
"forms": [
"надстраивать"
],
"labels": [
"aspect imperfectif"
],
"see_also": [
{
"target": "надстроить",
"kind": "see",
"comment": "несовершенный вид",
"comment_lang": "ru"
}
]
}
{
"word": "surélever",
"stress": 7,
"forms": [
"надстроить"
],
"labels": [
"aspect perfectif"
],
"senses": [
{
"text": "тӏаде баялдалъун борхалъизабизе",
"precomment": "que",
"examples": [
{
"fr": "surélever une maison",
"av": "мина борхат гьабизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "surélevé",
"stress": 5,
"stem": "ПРИПОДНЯТ",
"forms": [
"приподнятый",
"приподнятая",
"приподнятое"
],
"senses": [
{
"text": "кепаб",
"precomment": "vigoureux, animé",
"examples": [
{
"fr": "de bonne humeur",
"av": "дагьаб кепаб хӏалалда"
}
]
},
{
"text": "цодагьаб эхеде борхараб"
}
]
}
{
"word": "surévaluer",
"stress": 9,
"forms": [
"переоценить"
],
"labels": [
"aspect perfectif"
],
"senses": [
{
"text": "цӏидасан багьа чӏезабизе; цӏидасан къимат кьезе",
"precomment": "quelqu'un/quelque chose, réévaluer",
"examples": [
{
"fr": "réévaluer des marchandises",
"av": "къайидул цӏидасан багьа чӏезабизе"
}
]
},
{
"text": "цӏакъго тӏадегӏанаб къимат кьезе; кколелдаса цӏикӏкӏун багьа гьабизе",
"precomment": "qn/qch, surévaluer",
"examples": [
{
"fr": "surestimer ses forces",
"av": "жиндирго къуваталъе гьечӏеб (бугелдаса цӏикӏкӏун) къимат кьезе"
}
]
}
]
}
{
"word": "surévaluer, majorer",
"stress": 4,
"forms": [
"наценивать"
],
"labels": [
"aspect imperfectif"
],
"see_also": [
{
"target": "наценить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "sur–",
"forms": [
"над–(надо–)"
],
"senses": [
{
"text": "щибниги цӏикӏкӏиналъул, борхалъиялъул магӏнаялъул",
"precomment": "augmentation de quelque chose",
"labels": [
"verbe"
],
"examples": [
{
"fr": "surélever",
"av": "(рукъ) тӏадеги борхат гьабун, базе, тӏаде борхат гьабизе"
}
]
},
{
"text": "иш цо бутӏаялъ гьабизе",
"precomment": "incomplétude de l'action",
"labels": [
"verbe"
],
"examples": [
{
"fr": "fracturer",
"av": "кьватӏизабизе",
"comment": "тӏубан бекичӏого"
},
{
"fr": "mordre",
"av": "хӏанчӏизе",
"comment": "дагьаб хӏанчӏизе яги цо бутӏа хӏанчӏизе"
}
]
},
{
"labels": [
"adjectif"
],
"examples": [
{
"fr": "périosté",
"av": "ракьаялда тӏад бугеб"
},
{
"fr": "aérien",
"av": "ракьалда тӏад бугеб"
}
]
},
{
"labels": [
"nom"
],
"examples": [
{
"fr": "arcade sourcilière",
"av": "нодоялъул кьунсрузда тӏадехунисеб бутӏа"
}
]
}
]
}