{
"word": "seclude oneself",
"stress": 6,
"forms": [
"уединиться"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "жибго цохӏо чӏезе, янгъизлъизе, ялгъузлъизе"
}
]
}
seclude oneself; retire
сообщить о неточности{
"word": "seclude oneself; retire",
"stress": 6,
"forms": [
"уединять(ся)"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"see_also": [
{
"target": "уединить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "second",
"stress": 5,
"forms": [
"второй",
"вторая",
"второе"
],
"labels": [
"feminine gender",
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "кӏиабилеб",
"labels": [
"ordinal numeral"
],
"examples": [
{
"en": "the second hour",
"av": "кӏиабилеб сагӏат"
},
{
"en": "second grade",
"av": "кӏиабилеб сорт"
}
]
},
{
"text": "кӏиабилев",
"precomment": "replacing the first",
"labels": [
"adjective"
],
"examples": [
{
"en": "second mother",
"av": "кӏиабилей эбел (эбеллъи гьабулей)"
},
{
"en": "second home",
"av": "кӏиабилеб ватӏан"
}
]
},
{
"text": "аслияб (бетӏераб) гуреб",
"precomment": "secondary",
"labels": [
"adjective"
],
"examples": [
{
"en": "playing second fiddle",
"av": "аслиял (бетӏерал) гурел ролазда"
}
]
},
{
"text": "кӏигоялдаса ..., кӏиго бутӏа гьабун ...",
"precomment": "second",
"labels": [
"used as a noun",
"mathematics"
],
"examples": [
{
"en": "one half",
"av": "кӏигоялдаса цо, кӏиго бутӏа гьабун, цо бутӏа"
}
]
},
{
"text": "кӏиабизе кьолеб квен",
"precomment": "second (course)",
"labels": [
"used as a noun"
]
},
{
"precomment": "secondhand",
"text": "чиядасан, батӏиял чагӏаздасан (лъазе, щвезе)"
}
]
}
{
"word": "second",
"stress": 4,
"forms": [
"секунда"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "секунда",
"comment": "минуталъул 1/60 бутӏа"
}
]
}
{
"word": "second",
"stress": 7,
"forms": [
"секундант"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "секундант",
"comment": "дуэлалда щивав дандеясул вакил, нугӏ"
}
]
}
{
"word": "second",
"stress": 4,
"stem": "СЕКУНДН",
"forms": [
"секундный",
"секундная",
"секундное"
],
"senses": [
{
"text": "секундалъул(аб)",
"examples": [
{
"en": "second hand",
"av": "секундазул хъаравул"
},
{
"en": "second-long pause",
"av": "цо секундалъул лъалхъи"
}
]
}
]
}
{
"word": "secondary",
"stress": 5,
"forms": [
"вторичный",
"вторичная",
"вторичное"
],
"senses": [
{
"text": "кӏиабилеб нухалъ",
"comment": "гьабураб, лъугьараб",
"examples": [
{
"en": "secondary court summons",
"av": "судалде кӏиабилеб нухалъ ахӏи"
}
]
},
{
"text": "кӏиабилеб даражаялъул",
"examples": [
{
"en": "secondary period of the disease",
"av": "унтул кӏиабилеб заман"
}
]
},
{
"text": "аслияб (бетӏераб) гуреб",
"precomment": "secondary, incidental"
}
]
}
{
"word": "secondary",
"stress": 10,
"stem": "ВТОРОСТЕПЕНН",
"forms": [
"второстепенный",
"второстепенная",
"второстепенное"
],
"senses": [
{
"text": "аслияб (бетӏераб) гуреб, кӏиабилеб даражаялъул (иргаялъул)",
"examples": [
{
"en": "secondary matter",
"av": "аслияб гуреб иш"
},
{
"en": "minor sentence parts",
"av": "предложениялъул бетӏерал гурел членал",
"labels": [
"грамматика"
]
}
]
}
]
}
secondary raw materials
сообщить о неточности{
"word": "secondary raw materials",
"forms": [
"вторсырьё"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "кӏиабизеги хӏалтӏизабизе бегьулеб басра-лъараб сырьё",
"comment": "гъарси"
}
]
}
{
"word": "secondly",
"stress": 8,
"forms": [
"во-вторых"
],
"senses": [
{
"text": "кӏиабизе(ги), кӏиабизе бугони",
"labels": [
"parenthetical word"
]
}
]
}
secondly; a second time
сообщить о неточности{
"word": "secondly; a second time",
"stress": 5,
"forms": [
"вторично"
],
"labels": [
"adverb"
],
"senses": [
{
"text": "кӏиабизеги, кӏиабилеб нухалъ",
"examples": [
{
"en": "ask again",
"av": "кӏиабизеги гьикъизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "second cousin",
"stress": 4,
"stem": "ТРОЮРОДН",
"forms": [
"троюродный",
"троюродная",
"троюродное"
],
"senses": [
{
"examples": [
{
"en": "second cousin",
"av": "цинагӏал"
},
{
"en": "second cousin",
"av": "цинагӏал"
}
]
}
]
}
{
"word": "second-grader",
"stress": 8,
"forms": [
"второклассник"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "кӏиабилеб классалъул цӏалдохъан"
}
]
}
second-grade female pupil
сообщить о неточности{
"word": "second-grade female pupil",
"stress": 8,
"forms": [
"второклассница"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "кӏиабилеб классалъул цӏалдохъан",
"comment": "яс"
}
]
}
{
"word": "second-hand",
"stress": 4,
"forms": [
"подержанный",
"подержанная",
"подержанное"
],
"senses": [
{
"text": "басрияб, ретӏараб",
"examples": [
{
"en": "second-hand suit",
"av": "ретӏараб (басрияб) костюм"
}
]
}
]
}
second-hand bookseller
сообщить о неточности{
"word": "second-hand bookseller",
"forms": [
"букинист"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "букинист",
"comment": "басриял ва къанагӏатал тӏахьал ричулев чи"
}
]
}
second-hand (books); antiquarian
сообщить о неточности{
"word": "second-hand (books); antiquarian",
"forms": [
"букинистический",
"букинистическая",
"букинистическое"
],
"senses": [
{
"text": "букинистияб",
"examples": [
{
"en": "second-hand bookshop",
"av": "букинистияб (басриял ва къанагӏатал тӏахьал ричулеб) тукен"
}
]
}
]
}
{
"word": "second-rate",
"stress": 10,
"forms": [
"второразрядный",
"второразрядная",
"второразрядное"
],
"senses": [
{
"text": "кӏиабилеб разрядалъул(аб)",
"examples": [
{
"en": "second-rate restaurant",
"av": "кӏиабилеб разрядалъул(аб) ресторан"
}
]
}
]
}
{
"word": "second-rate",
"stress": 7,
"stem": "ВТОРОСОРТН",
"forms": [
"второсортный",
"второсортная",
"второсортное"
],
"senses": [
{
"text": "кӏиабилеб сорталъул",
"examples": [
{
"en": "second-grade flour",
"av": "кӏиабилеб сорталъул ханжу"
}
]
}
]
}
secrecy; stealthiness
сообщить о неточности{
"word": "secrecy; stealthiness",
"stress": 4,
"forms": [
"скрытность"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "рекӏел хиялал, пикраби къватӏире загьир гьаричӏого, рахчун тей; бахчараб гӏамал букӏин"
}
]
}
{
"word": "secret",
"stress": 5,
"homonym": 1,
"forms": [
"секрет"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "балъголъи; балъгояб жо",
"precomment": "mystery; secret",
"examples": [
{
"en": "keep secret",
"av": "балъго цӏунизе"
},
{
"en": "to give away a secret",
"av": "балъгояб жо тӏатинабизе, бицине, къватӏибе рехизе, къватӏиб чӏвазе"
},
{
"en": "tell as a secret",
"av": "балъгого бицине"
}
]
},
{
"text": "секрет",
"comment": "балъгого тӏамураб пост",
"labels": [
"military term"
]
}
]
}
{
"word": "secret",
"stress": 5,
"homonym": 2,
"forms": [
"секрет"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "секрет",
"comment": "батӏи-батӏиял железабазул клеткабаздасан бецӏцӏулеб ва чӏаголъиялъе чара гьечӏеб жо",
"labels": [
"physiology"
]
}
]
}
{
"word": "secret",
"stress": 5,
"forms": [
"секретный",
"секретная",
"секретное"
],
"senses": [
{
"text": "балъгояб",
"examples": [
{
"en": "secret document",
"av": "балъгояб документ"
}
]
},
{
"text": "балъгояб куцалда гьабураб"
}
]
}
{
"word": "secret",
"stress": 2,
"stem": "ТАЙН",
"forms": [
"тайный",
"тайная",
"тайное"
],
"senses": [
{
"text": "балъгояб",
"examples": [
{
"en": "secret treaty",
"av": "балъгояб къотӏи"
},
{
"en": "secret ballot",
"av": "балъгояб гьаракь кьей",
"comment": "рищиязда"
}
]
}
]
}
{
"word": "secretaire",
"stress": 7,
"forms": [
"секретер"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "секретер",
"comment": "къватӏибе цӏалеб хъарщиги хъурщабиги ругеб стол"
}
]
}
{
"word": "secretariat",
"stress": 10,
"forms": [
"секретариат"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "секретариат",
"comment": "кинахӏаниги идараялъул хӏалтӏи бачунеб отдел"
},
{
"text": "секретариат",
"comment": "данделъабазда, конференциязда протоколал хъвазе рищарал чагӏи"
}
]
}
{
"word": "secretary",
"stress": 7,
"forms": [
"секретарша"
],
"labels": [
"colloquial word",
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "секретарша",
"labels": [
"colloquial word"
]
}
]
}
{
"word": "secretary",
"stress": 7,
"forms": [
"секретарь"
],
"senses": [
{
"text": "секретарь",
"examples": [
{
"en": "district committee secretary",
"av": "райкомалъул секретарь"
}
]
}
]
}
{
"word": "secretaryship",
"stress": 7,
"forms": [
"секретарство"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "секретарлъи"
}
]
}
{
"word": "secretary's",
"stress": 7,
"stem": "СЕКРЕТАРСК",
"forms": [
"секретарский",
"секретарская",
"секретарское"
],
"senses": [
{
"text": "секретарасулаб, секретар-лъиялъул",
"examples": [
{
"en": "secretary position",
"av": "секретарлъиялъулаб хъулухъ"
}
]
}
]
}
{
"word": "secretion",
"stress": 5,
"forms": [
"секреция"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "секреция",
"comment": "къаркъала хӏалтӏизе ккани, чара гьечӏого къваригӏунел жал железабазул кумекалдалъун лъугьиналъул процесс",
"labels": [
"physiology"
]
}
]
}
secretion; allocation
сообщить о неточности{
"word": "secretion; allocation",
"stress": 6,
"stem": "ВЫДЕЛЕНИ",
"forms": [
"выделение"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "батӏа гьаби, бикьи",
"precomment": "by verb isolate"
},
{
"text": "батӏалъизаби, батӏа тӏезаби",
"precomment": "by verb isolate",
"labels": [
"chemistry",
"physiology"
]
},
{
"text": "батӏалъи, батӏатӏей",
"precomment": "by the verb stand out"
},
{
"text": "бакки, бачӏин, бай, тӏей",
"precomment": "by the verb stand out",
"labels": [
"chemistry",
"physiology"
]
},
{
"text": "организмалъ къватӏире рехулел жал",
"precomment": "discharges; secretions",
"comment": "мас.: гӏетӏ, хӏацӏу, кӏващ ва ц.",
"labels": [
"physiology",
"plural"
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "выделить",
"kind": "from",
"refwordnum": "1,2,3"
}
]
}
{
"word": "secretive",
"stress": 4,
"forms": [
"скрытный",
"скрытная",
"скрытное"
],
"senses": [
{
"text": "чиядаса ракӏалда бугеб жо балъго гьабулев, бахчараб гӏамалалъул",
"examples": [
{
"en": "secretive person",
"av": "ракӏалда бугеб жо бахчун толев чи, бахчараб гӏамал бугев чи"
}
]
}
]
}
{
"word": "secretiveness",
"stress": 2,
"forms": [
"замкнутость"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "тӏурузлъи, батӏа кӏанцӏи, гъорлъ журангутӏи"
},
{
"text": "батӏа тӏун чӏей"
}
]
}
{
"word": "secretly",
"stress": 3,
"forms": [
"втайне"
],
"labels": [
"adverb"
],
"senses": [
{
"text": "балъго, гъоркьан, лъазе течӏого",
"examples": [
{
"en": "to keep something secret",
"av": "щибниги жо балъго гьабизе (цӏунизе)"
}
]
}
]
}
{
"word": "secretly",
"stress": 5,
"forms": [
"тайком"
],
"labels": [
"adverb"
],
"senses": [
{
"text": "балъго, балъгого",
"examples": [
{
"en": "do stealthily",
"av": "балъгого гьабизе"
},
{
"en": "sneak in",
"av": "балъго ворчӏизе, лъиданиги лъачӏого ворчӏизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "secretly",
"stress": 2,
"forms": [
"тайно"
],
"labels": [
"adverb"
],
"senses": [
{
"text": "балъго",
"examples": [
{
"en": "act secretly",
"av": "балъго хӏалтӏизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "secretly; quietly",
"stress": 6,
"forms": [
"потихоньку"
],
"labels": [
"adverb",
"colloquial word"
],
"senses": [
{
"text": "гьаругьин, хӏинцго, гӏедегӏичӏого, бигьа гьабун",
"precomment": "unhurriedly",
"examples": [
{
"en": "to ride slowly",
"av": "гӏедегӏичӏого ине"
}
]
},
{
"text": "лъалареб, бихьулареб куцалъ",
"precomment": "imperceptibly; unnoticed",
"examples": [
{
"en": "to slip away quietly",
"av": "вихьулареб куцалъ нахъе ине"
}
]
}
]
}
{
"word": "secret writing",
"stress": 2,
"forms": [
"тайнопись"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "балъгояб хъвай-хъвагӏай"
}
]
}
{
"word": "secret; hidden",
"stress": 7,
"forms": [
"потайной",
"потайная",
"потайное"
],
"senses": [
{
"text": "балъгояб; балъголъи бугеб",
"examples": [
{
"en": "secret door",
"av": "балъголъи бугеб (ричӏизе бажарулареб) нуцӏа"
},
{
"en": "secret passage",
"av": "балъгояб нух"
}
]
}
]
}
{
"word": "sect",
"stress": 2,
"forms": [
"секта"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "секта",
"comment": "аслияб диналдаса тӏураб, жидерго мазгьаб бугеб къокъа",
"labels": [
"religion"
]
}
]
}
{
"word": "sectarian",
"stress": 5,
"forms": [
"сектант"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "сектант, сектаялъул чи"
}
]
}
{
"word": "sectarianism",
"stress": 5,
"forms": [
"сектантство"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "сектантлъи",
"comment": "аслиял диназдаса тӏурал къокъаби; гьединал къокъабазда гъорлъ вукӏин"
}
]
}
{
"word": "sectarian woman",
"stress": 5,
"forms": [
"сектантка"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "сектантка, сектаялъул гӏадан"
}
]
}
{
"word": "section",
"stress": 2,
"forms": [
"секция"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "секция",
"comment": "сундулниги жибго жиндаго чӏараб цо бутӏа",
"examples": [
{
"en": "section of a house",
"av": "(рукъалъул) рукъзабазул цо бутӏа"
}
]
},
{
"text": "съездалдаса, конференциялдаса хадур хасал суалал гьоркьор лъолел данделъаби"
}
]
}
{
"word": "section",
"stress": 4,
"forms": [
"сечение"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "хьопоца, цӏалаца вухи",
"precomment": "by the verb to flog; with birch rods"
},
{
"text": "къотӏи, къотӏараб бакӏ",
"precomment": "surface",
"examples": [
{
"en": "cross-section",
"av": "гӏебса къотӏараб бакӏ, гӏебса къотӏи"
}
]
},
{
"text": "цоцаца къотӏун доре-гьанирехун рачарал кварал",
"examples": [
{
"en": "Cesarean section",
"av": "чехьги сун лъимер нахъе боси",
"comment": "лъимер нахъе босизе гьабулеб операция"
}
]
}
]
}
{
"word": "sectional",
"stress": 6,
"forms": [
"секционный",
"секционная",
"секционное"
],
"senses": [
{
"text": "секциялъул(аб); секцияздасан гӏуцӏараб"
}
]
}
{
"word": "section; cut; grind",
"forms": [
"шлиф"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "микроскопалъ хал гьабизе цӏвакизабун хӏадурараб минералалъул тӏеренаб пластинка",
"labels": [
"geology"
]
}
]
}
{
"word": "section; division",
"stress": 5,
"forms": [
"раздел"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "бикьи",
"precomment": "by the verb to divide"
},
{
"text": "бутӏа",
"precomment": "of the text"
}
]
}
{
"word": "sector",
"stress": 2,
"forms": [
"сектор"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "сектор",
"comment": "бутӏа, отдел"
}
]
}
secular; high-society
сообщить о неточности{
"word": "secular; high-society",
"stress": 3,
"stem": "СВЕТСК",
"forms": [
"светский",
"светская",
"светское"
],
"senses": [
{
"text": "динияб гуреб, дунялалъулаб, гражданияб",
"precomment": "non-church"
},
{
"text": "аристократияб",
"examples": [
{
"en": "high society",
"av": "аристократазул общество",
"comment": "свери"
}
]
}
]
}
{
"word": "secure; make safe",
"stress": 7,
"forms": [
"обезопасить"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "хӏинкъиялдаса цӏунизе, хӏинкъи гьечӏолъи чӏезабизе (букӏинабизе)",
"precomment": "whom-what"
}
]
}