{
"word": "stability",
"stress": 5,
"forms": [
"стабильность"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "цо хӏалалда чӏей, хисунгутӏи"
}
]
}
{
"word": "stability",
"stress": 4,
"forms": [
"устойчивость"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "щулалъи, къвакӏи"
},
{
"text": "чӏара-хьараб хӏал, чӏара-хьараб букӏин",
"precomment": "constancy"
}
]
}
{
"word": "stabilization",
"stress": 9,
"forms": [
"стабилизация"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "чӏара-хьараблъун лъугьинаби, цо хӏалалда чӏезаби",
"precomment": "by the verb to stabilize",
"examples": [
{
"en": "stabilization of prices",
"av": "багьаби чӏара-хьараллъун лъугьинари"
}
]
},
{
"text": "чӏара-хьараблъун лъугьин, цо чӏараб хӏалалда хутӏи",
"precomment": "by the verb to stabilize"
}
]
}
{
"word": "stabilize",
"stress": 11,
"forms": [
"стабилизоваться"
],
"labels": [
"perfective aspect",
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "чӏараб-хьараблъун хутӏизе; цо чӏараб хӏалалда хутӏизе; щулалъизе; мухӏканлъизе",
"examples": [
{
"en": "prices have stabilized",
"av": "багьаби цо хӏалалда хутӏун (чӏун) руго"
}
]
}
]
}
{
"word": "stabilizer",
"stress": 9,
"forms": [
"стабилизатор"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "стабилизатор",
"comment": "1. самолеталъул рачӏалзул хасаб багъарулеб цо бутӏа; 2. гамил хьвагӏей дагьлъизабизе бугеб аппарат; 3. электротокалъул чвахи низамалда чӏезабулеб алат"
}
]
}
{
"word": "stable",
"stress": 4,
"forms": [
"конюшня"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "чуязул бокь"
}
]
}
{
"word": "stable",
"stress": 5,
"stem": "СТАБИЛЬН",
"forms": [
"стабильный",
"стабильная",
"стабильное"
],
"senses": [
{
"text": "цо хӏалалда чӏараб, щулияб",
"examples": [
{
"en": "stable prices",
"av": "цо хӏалалда чӏарал, хисуларел багьаби"
}
]
},
{
"text": "чӏара-хьараб, хисарулареб"
}
]
}
{
"word": "stable",
"stress": 4,
"stem": "УСТОЙЧИВ",
"forms": [
"устойчивый",
"устойчивая",
"устойчивое"
],
"senses": [
{
"text": "щулаго чӏолеб; хьвагӏолареб",
"precomment": "firmly standing",
"examples": [
{
"en": "stable boat",
"av": "гьанкӏолареб, хьвагӏолареб раса"
}
]
},
{
"text": "чӏара-хьараб, хисулареб",
"precomment": "permanent",
"examples": [
{
"en": "stable prices",
"av": "чӏара-хьарал,"
}
]
}
]
}
{
"word": "stabling; stall",
"stress": 3,
"forms": [
"стойловый",
"стойловая",
"стойловое"
],
"senses": [
{
"text": "русснадул, русснаде къотӏараб",
"examples": [
{
"en": "indoor housing period",
"av": "хӏайванал русснаде къотӏараб заман"
}
]
}
]
}
{
"word": "stab; slaughter",
"stress": 6,
"stem": "ЗАКОЛО",
"forms": [
"заколоть"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "бегӏераб, рекӏараб жоги къазабун, чӏвазе",
"precomment": "someone or something, to death",
"examples": [
{
"en": "slaughter a pig",
"av": "болъон чӏвазе",
"comment": "хъухьун"
}
]
},
{
"text": "чӏвазе, къазабизе, щула гьабизе",
"precomment": "what, to fasten",
"examples": [
{
"en": "pin a tie",
"av": "галстукалда рукӏкӏен чӏвазе"
}
]
},
{
"precomment": "impersonal, to begin to split",
"examples": [
{
"en": "I had a stabbing pain in my side",
"av": "дир хьолбода хӏенсезе лъугьана"
}
]
},
{
"text": "цӏул хъвалхьине лъугьине",
"labels": [
"colloquial word"
]
}
]
}
{
"word": "stack",
"stress": 7,
"forms": [
"штабелировать"
],
"labels": [
"perfective aspect",
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "мачӏу чӏвазе",
"comment": "гьабизе, къазе"
}
]
}
{
"word": "stack into ricks",
"stress": 10,
"forms": [
"заскирдовать"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "гъуни (гӏари) гьабизе",
"precomment": "what",
"examples": [
{
"en": "stack straw into ricks",
"av": "сумал (соломадул) гӏарахъ гьабизе"
}
]
},
{
"text": "гъоноде (гӏороде) буссинабизе"
}
]
}
{
"word": "stack into ricks",
"stress": 7,
"forms": [
"стоговать"
],
"labels": [
"imperfective aspect",
"agriculture, agricultural term"
],
"senses": [
{
"text": "гӏархъал гьаризе",
"precomment": "what"
},
{
"text": "гӏарал гьаризе",
"comment": "гӏороде буссинабизе"
}
]
}
{
"word": "stack of wood",
"stress": 4,
"forms": [
"поленница"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "цӏулал мачӏу",
"comment": "сокӏкӏараб цӏул"
}
]
}
{
"word": "stack; pile",
"stress": 3,
"forms": [
"штабель"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "мачӏу",
"examples": [
{
"en": "stack of firewood",
"av": "цӏулал мачӏу"
},
{
"en": "to stack",
"av": "мачӏу чӏвазе",
"comment": "гьабизе, къазе"
}
]
}
]
}
{
"word": "stadium",
"stress": 6,
"forms": [
"стадион"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "стадион"
}
]
}
{
"word": "staff",
"stress": 3,
"forms": [
"древко"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "гӏоркь, гӏер",
"examples": [
{
"en": "flagstaff",
"av": "байрахъалъул гӏер"
}
]
}
]
}
{
"word": "staff",
"stress": 6,
"forms": [
"штабной",
"штабная",
"штабное"
],
"senses": [
{
"text": "штабалъул",
"examples": [
{
"en": "staff officer",
"av": "штабалъул офицер"
}
]
}
]
}
{
"word": "staff",
"stress": 3,
"stem": "ШТАТН",
"forms": [
"штатный",
"штатная",
"штатное"
],
"senses": [
{
"text": "штаталъул(аб); штатияб",
"examples": [
{
"en": "staff member",
"av": "штаталда вугев хӏалтӏухъан",
"comment": "хъулухъчи"
},
{
"en": "staff schedule",
"av": "штатазул расписание",
"comment": "кинаб бугониги идараялъул хӏалтӏухъабазул къадар, тӏадал ишал ва харжал рихьизабураб документ"
}
]
}
]
}
{
"word": "staffing",
"stress": 11,
"forms": [
"комплектование"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "данде гьаби, ракӏари, хьезаби",
"examples": [
{
"en": "staffing schools with teachers",
"av": "школал учительзабаздалъун хьезари"
}
]
}
]
}
{
"word": "staffing; completion",
"stress": 12,
"forms": [
"укомплектование"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "сундулниги гӏураб къадар данде гьаби; комплект гьаби, комплект гӏезаби, гӏуцӏи"
}
]
}
{
"word": "staff captain",
"stress": 12,
"forms": [
"штабс-капитан"
],
"labels": [
"masculine gender",
"military term",
"archaic word"
],
"senses": [
{
"text": "штабс-капитан"
}
]
}
{
"word": "staff officer",
"stress": 10,
"forms": [
"штаб-офицер"
],
"labels": [
"masculine gender",
"military term",
"archaic word"
],
"senses": [
{
"text": "штаб-офицер"
}
]
}
staff officer; staff member
сообщить о неточности{
"word": "staff officer; staff member",
"stress": 5,
"forms": [
"штабист"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "штабалъул офицер, штабалда вугев офицер"
}
]
}
{
"word": "staff; equip",
"stress": 12,
"forms": [
"укомплектовать"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "комплект гьабизе, комплект гӏезабизе, гӏуцӏизе",
"precomment": "what"
}
]
}
{
"word": "staff; walking stick",
"stress": 2,
"forms": [
"посох"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "гӏанса, тӏил",
"comment": "гӏунтӏулеб"
}
]
}
{
"word": "stage",
"stress": 5,
"forms": [
"подмостки"
],
"labels": [
"plural"
],
"senses": [
{
"text": "заманалъе борхизабун хъарщи кьабун гьабураб бакӏ",
"precomment": "flooring; deck"
},
{
"text": "сцена",
"precomment": "scene",
"comment": "театралъул сцена, артистал цере рахъунеб, концерт кьолеб бакӏ"
}
]
}
{
"word": "stage",
"stress": 3,
"forms": [
"стадия"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "даража, заман, манзил",
"comment": "цо щибниги цӏубаялъул, цебетӏеялъул даража",
"examples": [
{
"en": "latest stage of the disease",
"av": "унтиялъул тӏарамагъадисеб даража"
}
]
}
]
}
{
"word": "stage",
"stress": 5,
"forms": [
"сценический",
"сценическая",
"сценическое"
],
"senses": [
{
"text": "сценаялъулаб"
}
]
}
{
"word": "stage",
"stress": 5,
"forms": [
"сценичный",
"сценичная",
"сценичное"
],
"senses": [
{
"text": "сценаялда лъезе бегьулеб, рекъараб"
}
]
}
{
"word": "stagecoach",
"stress": 6,
"forms": [
"дилижанс"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "дилижанс",
"comment": "некӏо гӏадамал рекӏунеб ва поч баччулеб кӏудияб чолгьоко",
"labels": [
"archaic word"
]
}
]
}
{
"word": "stage props",
"stress": 6,
"forms": [
"бутафория"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "бутафория",
"comment": "щибниги жоялда релълъинабун гьабураб хӏакъикъияб гуреб жо; мас., театралда, тукадул витринаялда"
}
]
}
{
"word": "stage; milestone",
"stress": 3,
"stem": "ЭТАПН",
"forms": [
"этапный",
"этапная",
"этапное"
],
"senses": [
{
"text": "этапалъул",
"examples": [
{
"en": "convoy commander",
"av": "этапалъул начальник"
},
{
"en": "staging post; relay point",
"av": "ятапалъул чӏолеб бакӏ"
},
{
"en": "in stages",
"av": "этапалъул, ятапалъул къагӏидаялъ"
}
]
}
]
}
{
"word": "stage; orchestrate",
"stress": 7,
"forms": [
"инсценировать"
],
"labels": [
"perfective aspect",
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "инсценировка гьабизе, асар сценаялда лъезе бегьуледухъ гьабизе",
"precomment": "what",
"examples": [
{
"en": "to dramatize a story",
"av": "къисаялъул инсценировка гьабизе, къиса сценаялда лъезе бегьуледухъ гьабизе"
}
]
},
{
"text": "хӏазе",
"precomment": "what",
"comment": "гьересиго, ургъунго",
"labels": [
"figuratively"
],
"examples": [
{
"en": "to fake a faint",
"av": "рекӏедаса аравлъун хӏазе"
}
]
}
]
}
{
"word": "stage; phase",
"stress": 3,
"forms": [
"этап"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "этап",
"comment": "щибниги цебетӏеялъул процессалда цо чӏараб заман"
},
{
"text": "этап, пункт",
"comment": "къокъаби яги отрядал гочинарулаго рещтӏунеб бакӏ, чӏолеб пункт",
"labels": [
"military term"
]
},
{
"text": "этап, ятап",
"comment": "некӏо Россиялда туснахъал рещтӏунеб бакӏ ва гьел рачунеб нух",
"labels": [
"related to history",
"historical term"
]
},
{
"text": "манзил, этап",
"labels": [
"sports term"
],
"examples": [
{
"en": "past stage; water under the bridge",
"av": "гьабун лъугӏараб жо (иш)"
},
{
"en": "send under guard",
"av": "туснахъ гьарурал гьел цӏунулел чагӏигун ритӏизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "stage; variety stage",
"stress": 5,
"stem": "ЭСТРАД",
"forms": [
"эстрада"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "эстрада",
"comment": "площадка, халкъалда цебе кечӏ ахӏизе, кьурдизе ва ц. ракӏгъеялъе бараб хъорщол борхатаб рагъи гӏадаб бакӏ"
},
{
"text": "эстрада",
"comment": "хис-хисун гьарулел номеразул гӏисинал формабазул искусствоялъул концерт (кучӏдул ахӏи)",
"examples": [
{
"en": "variety artists",
"av": "эстрадаялъул артистал"
}
]
}
]
}
{
"word": "staggering",
"stress": 9,
"stem": "СНОГСШИБАТЕЛЬН",
"forms": [
"сногсшибательный",
"сногсшибательная",
"сногсшибательное"
],
"senses": [
{
"text": "тамашаяб, гӏажаибаб, цӏакъ хӏикматаб",
"examples": [
{
"en": "mind-blowing news",
"av": "цӏакъ гӏажаибаб (цӏияб) хабар"
}
]
},
{
"text": "цӏакъ кутакаб, гӏодор ккезаризе кӏолеб"
}
]
}
{
"word": "staggering; amazing",
"stress": 7,
"forms": [
"потрясающий",
"потрясающая",
"потрясающее"
],
"senses": [
{
"text": "цӏакъ кутакаб, кутакалда гучаб; хаган хутӏизарулеб, кӏудияб асар гьабулеб",
"examples": [
{
"en": "staggering success",
"av": "цӏакъ кӏудияб бергьенлъи"
},
{
"en": "stunning case",
"av": "кӏудияб асар гьабулеб лъугьа-бахъин"
}
]
}
]
}
{
"word": "staggering; stunning",
"stress": 7,
"stem": "ОШЕЛОМИТЕЛЬН",
"forms": [
"ошеломительный",
"ошеломительная",
"ошеломительное"
],
"senses": [
{
"text": "цӏакъ гӏажаиблъизавулеб, виххун хутӏизавулеб",
"examples": [
{
"en": "staggering news",
"av": "цӏакъ гӏажаиблъизавулеб хабар"
}
]
}
]
}
{
"word": "staggering; stunning",
"stress": 8,
"stem": "ОШЕЛОМЛЯЮЩ",
"forms": [
"ошеломляющий",
"ошеломляющая",
"ошеломляющее"
],
"senses": [
{
"text": "цӏакъ гӏажаиблъизавулеб, виххун хутӏизавулеб",
"examples": [
{
"en": "staggering impression",
"av": "цӏакъ гӏажаиблъизавулеб асар"
},
{
"en": "staggering news; stunning news",
"av": "виххун хутӏизавулеб цӏияб хабар"
}
]
}
]
}
{
"word": "staggers; vertigo",
"stress": 5,
"forms": [
"вертячка"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "гӏадаллъун унти",
"comment": "гӏиял",
"labels": [
"veterinary medicine"
]
}
]
}
{
"word": "stagger; stun",
"stress": 7,
"forms": [
"ошеломить"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "цӏакъ гӏажаиблъизавизе, виххун хутӏизавизе",
"precomment": "whom-what",
"examples": [
{
"en": "stun with a question",
"av": "кьураб суалалъ виххун хутӏизавизе"
}
]
}
]
}
staging; dramatization
сообщить о неточности{
"word": "staging; dramatization",
"stress": 9,
"forms": [
"инсценировка"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "инсценировка гьаби",
"precomment": "according to the verb to stage",
"comment": "сценаялда лъезе бегьуледухъ гьаби"
},
{
"text": "сценаялда лъураб асар"
},
{
"text": "ургъунго гуккун, цо иш багъаризаби",
"labels": [
"figuratively"
]
}
]
}
{
"word": "stagnant",
"stress": 5,
"stem": "ЗАСТОЙН",
"forms": [
"застойный",
"застойная",
"застойное"
],
"senses": [
{
"text": "чӏун хутӏараб, чвахулареб; гӏунараб",
"examples": [
{
"en": "stagnant air",
"av": "чӏараб, хисулареб гьава"
},
{
"en": "stagnant lake",
"av": "тӏаде лъим чӏвахулареб хӏор"
}
]
},
{
"text": "халат бахъараб, лъугӏулареб; даимаб",
"precomment": "permanent",
"examples": [
{
"en": "heavy drinking",
"av": "даимаб (лъугӏиго гьечӏеб) гьекъолди"
}
]
}
]
}
{
"word": "stagnant",
"stress": 7,
"stem": "НЕПРОТОЧН",
"forms": [
"непроточный",
"непроточная",
"непроточное"
],
"senses": [
{
"text": "лъим тӏаса унареб, чвахулареб",
"examples": [
{
"en": "closed lake",
"av": "лъим тӏаса унареб хӏор"
}
]
}
]
}
{
"word": "stagnant",
"stress": 4,
"stem": "СТОЯЛ",
"forms": [
"стоялый",
"стоялая",
"стоялое"
],
"senses": [
{
"text": "гӏемераб мехалъ хӏалтӏизабичӏого тараб",
"precomment": "about the horse"
},
{
"text": "чӏараб; гӏемераб мех бараб",
"precomment": "stale; spoiled from standing",
"examples": [
{
"en": "standing water",
"av": "чӏараб лъим, мех бараб лъим"
},
{
"en": "aged mead",
"av": "мех бараб гьоцӏо"
}
]
}
]
}
{
"word": "stagnant, stale",
"stress": 6,
"stem": "ЗАСТОЯЛ",
"forms": [
"застоялый",
"застоялая",
"застоялое"
],
"senses": [
{
"text": "гӏемер мехалъ чӏун хутӏараб (букӏараб)",
"examples": [
{
"en": "stale horses",
"av": "гӏемер мехалъ чӏун рукӏарал чуял"
},
{
"en": "stagnant pond",
"av": "тӏаде лъим чвахулареб хӏор"
}
]
}
]
}
{
"word": "stagnate",
"stress": 5,
"forms": [
"застаиваться"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"see_also": [
{
"target": "застояться",
"kind": "see"
}
]
}
stagnate; stay too long
сообщить о неточности{
"word": "stagnate; stay too long",
"stress": 6,
"forms": [
"застояться"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "гӏемер мехалъ чӏун хутӏизе",
"precomment": "to stand for a long time",
"comment": "букӏине"
},
{
"text": "гӏемер мехалъ чӏун хутӏиялъ хвезе",
"precomment": "to spoil from standing",
"examples": [
{
"en": "the water has stagnated",
"av": "лъим гӏемер мех баялъ хвана (лъел тӏагӏам хвана)"
}
]
}
]
}
{
"word": "stagnation",
"stress": 5,
"forms": [
"застой"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "гӏуни, чӏун хутӏи; хӏинцлъи; цебетӏунгутӏи",
"labels": [
"in various meanings"
],
"examples": [
{
"en": "industrial stagnation",
"av": "промышленность чӏун хутӏи, цебетӏунгутӏи"
}
]
}
]
}
{
"word": "stainless",
"stress": 7,
"stem": "НЕРЖАВЕЮЩ",
"forms": [
"нержавеющий",
"нержавеющая",
"нержавеющее"
],
"senses": [
{
"text": "кьаву чӏвалареб",
"examples": [
{
"en": "stainless steel",
"av": "кьаву чӏвалареб чаран"
}
]
}
]
}
{
"word": "stain with blood",
"stress": 6,
"forms": [
"обагрить"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "билбагӏар гьабизе, бидукьер гьабизе",
"precomment": "whom-what",
"examples": [
{
"en": "to stain with blood",
"av": "бидуца белъине, багӏар гьабизе"
},
{
"en": "stain one's hands with blood",
"av": "щивниги чӏвазе"
}
]
}
]
}
{
"word": "stain with blood",
"stress": 6,
"forms": [
"обагрять",
"обагряться"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"see_also": [
{
"target": "обагрить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "stain, blemish",
"stress": 5,
"forms": [
"пятнать"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "лангал (тӏанкӏал) лъезе",
"precomment": "what (to stain)",
"comment": "лангал лъун чорок гьабизе"
},
{
"text": "инжит гьавизе, квешаб цӏар лъезе",
"precomment": "whom-what",
"labels": [
"figuratively"
],
"examples": [
{
"en": "to stain a reputation",
"av": "къадру-къиматалда квешаб цӏар чӏвазе, тӏанкӏ лъезе, къадру-къимат хвезабизе"
}
]
},
{
"text": "квер хъвазе, квералъ кьабизе, торгӏо речӏчӏизе",
"precomment": "someone (in tag)",
"comment": "расанди хӏалаго, гьабулаго"
}
]
}
{
"word": "staircase",
"stress": 2,
"stem": "ЛЕСТНИЧН",
"forms": [
"лестничный",
"лестничная",
"лестничное"
],
"senses": [
{
"text": "малидул, болъодул",
"examples": [
{
"en": "staircase",
"av": "болъо лъезе тараб бакӏ"
}
]
}
]
}
{
"word": "stairs; ladder",
"stress": 2,
"forms": [
"лестница"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "мали, болъо",
"examples": [
{
"en": "fire escape",
"av": "цӏа свинабулезул мали"
},
{
"en": "hierarchy ladder",
"av": "чанго идара цояб цоялъул ихтияралда гъоркь букӏин бихьизабулеб, тӏаса гъоркье яги гъоркьа тӏаде гьеб баян гьабулеб силсила"
}
]
}
]
}
{
"word": "stake",
"homonym": 1,
"forms": [
"кол"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "гъазихъ, гӏер",
"precomment": "pl. stakes"
},
{
"text": "цойилаб",
"precomment": "pl. lowest marks",
"labels": [
"colloquial word"
],
"examples": [
{
"en": "you can't drive a nail into his head",
"av": "ганчӏица бетӏер буханиги, кантӏуларев"
}
]
}
]
}
{
"word": "stake",
"homonym": 2,
"forms": [
"кол"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "гӏер, тӏил",
"comment": "хурзабазул, рацабазул цебе букӏараб роцен",
"examples": [
{
"en": "he has neither kith nor kin; he has nothing to his name",
"av": "я хур гурев, я мина гурев; оц тӏурани, лълъарада базе жо гьечӏев"
}
]
}
]
}
{
"word": "stake; haul",
"forms": [
"куш"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "кагътал хӏалаго, гьоркьоб лъураб гӏарац",
"labels": [
"card-game term"
]
},
{
"text": "гӏемераб гӏарац",
"precomment": "large sum of money",
"labels": [
"colloquial word"
]
}
]
}
stake; pot (in games); round
сообщить о неточности{
"word": "stake; pot (in games); round",
"forms": [
"кон"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "кон",
"comment": "1 цо-цо хӏаязда хӏалеб бакӏ бихьизабулеб мухъ, хӏучч; 2 хӏаялъул цо свери"
},
{
"text": "кӏудияб хӏин-къиялде ккезабизе (гӏумру)",
"precomment": "stake; put at risk"
}
]
}
{
"word": "stalactite",
"stress": 8,
"forms": [
"сталактит"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "сталактит",
"comment": "гъорлъ гач бугеб бецӏцӏулеб лъададасан нохъодул мокърукь лъугьунел цӏункӏулукӏал",
"labels": [
"mineralogy"
]
}
]
}
{
"word": "stalactitic",
"stress": 8,
"stem": "СТАЛАКТИТОВ",
"forms": [
"сталактитовый",
"сталактитовая",
"сталактитовое"
],
"senses": [
{
"text": "сталактиталъул",
"examples": [
{
"en": "stalactite cave",
"av": "сталактитал ругеб нохъо"
}
]
}
]
}
{
"word": "stalagmite",
"stress": 8,
"forms": [
"сталагмит"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "сталагмит",
"comment": "нохъода жаниб мокърукьан гӏеккараб лъададасан чӏабаралда лъугьараб гачил ва цогидал минералазул гъат",
"labels": [
"mineralogy"
]
}
]
}
{
"word": "stale",
"stress": 5,
"stem": "НЕСВЕЖ",
"forms": [
"несвежий",
"несвежая",
"несвежее"
],
"senses": [
{
"text": "хвараб, цӏияб гуреб, басралъараб",
"precomment": "spoiled",
"examples": [
{
"en": "stale meat",
"av": "махӏ чӏвараб гьан"
}
]
},
{
"text": "кьер араб, хвараб",
"precomment": "faded (about colors)",
"examples": [
{
"en": "faded paints",
"av": "кьер хварал релъаби"
}
]
},
{
"text": "басралъараб, цебегосеб",
"precomment": "obsolete",
"examples": [
{
"en": "stale newspaper",
"av": "газеталъул цебегосеб номер"
},
{
"en": "stale information",
"av": "цӏиял гурел, лъалел, басралъарал баянал, харбал"
}
]
},
{
"text": "ретӏараб, гъизараб",
"precomment": "threadbare; worn out",
"comment": "гъоркьан ретӏел"
}
]
}
{
"word": "stale",
"forms": [
"чёрствый",
"чёрствая",
"чёрствое"
],
"senses": [
{
"text": "къвакӏараб; бакъвараб; бакъва-гадараб",
"examples": [
{
"en": "stale bread",
"av": "бакъва-гадараб чед"
}
]
},
{
"text": "согӏаб; ракӏ согӏаб; сунцаго асар гьабулареб; хӏеккунареб ракӏалъул",
"labels": [
"figuratively"
],
"examples": [
{
"en": "callous person",
"av": "согӏав чи"
}
]
}
]
}
{
"word": "stalemate",
"forms": [
"пат"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "пат",
"comment": "хӏалес король (къирал) хӏинкъи бугеб бакӏалде хъурщичӏого, хадусеб ход (хъурщи) гьабун бажарулареб хӏал",
"labels": [
"chess term"
]
}
]
}
{
"word": "stale; hardened",
"stress": 9,
"stem": "ЗАЧЕРСТВЕЛ",
"forms": [
"зачерствелый",
"зачерствелая",
"зачерствелое"
],
"senses": [
{
"text": "къвакӏараб, бакъвараб, сварараб",
"examples": [
{
"en": "stale bun",
"av": "бакъвараб булка"
}
]
}
]
}
{
"word": "stale; lying about",
"stress": 4,
"forms": [
"лежалый",
"лежалая",
"лежалое"
],
"senses": [
{
"text": "цо бакӏалда гӏемер заман бараб, бичун унареб",
"precomment": "stale; overdue",
"examples": [
{
"en": "stale goods",
"av": "бичун унареб къайи-цӏа"
}
]
}
]
}
{
"word": "stale; overdue",
"stress": 6,
"stem": "ЗАЛЕЖАЛ",
"forms": [
"залежалый",
"залежалая",
"залежалое"
],
"labels": [
"colloquial word"
],
"senses": [
{
"text": "бегун хутӏараб, бегун хӏутӏиялъ ярагьунареб хӏалалде ккараб",
"examples": [
{
"en": "stale sausage",
"av": "цӏакъ басралъараб, бегун хутӏараб, хвараб бакь"
}
]
}
]
}
{
"word": "stall",
"stress": 3,
"stem": "СТОЙЛ",
"forms": [
"стойло"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "руссун",
"comment": "бокьоб жиб-жиб хӏайваналъе къотӏун гьабураб бакӏ",
"examples": [
{
"en": "stable with ten stalls",
"av": "анцӏго руссун бугеб чолбокь"
}
]
}
]
}
{
"word": "stallion",
"stress": 6,
"forms": [
"жеребец"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "барти, айгъир"
}
]
}
stall; come to a standstill
сообщить о неточности{
"word": "stall; come to a standstill",
"stress": 5,
"forms": [
"застопоривать(ся)"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"see_also": [
{
"target": "застопорить",
"kind": "see"
}
]
}
stall; come to a stop
сообщить о неточности{
"word": "stall; come to a stop",
"stress": 3,
"forms": [
"стопориться"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "хъегъезе, чӏезе, багъаричӏого чӏезе, тиричӏого чӏезе",
"precomment": "about a machine / car"
},
{
"text": "чӏун хутӏизе",
"labels": [
"figuratively",
"colloquial word"
]
}
]
}
{
"word": "stamen",
"stress": 4,
"forms": [
"тычинка"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "тычинка",
"comment": "тӏогьол хьонтӏи лъугьунеб бутӏа",
"labels": [
"botany"
]
}
]
}
{
"word": "stammer",
"stress": 5,
"forms": [
"заикаться"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "мацӏ базе, мацӏ бабадизе",
"precomment": "to stutter"
}
],
"see_also": [
{
"target": "заикнуться",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "stamp",
"stress": 12,
"forms": [
"заштемпелевать"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "штемпель чӏвазе"
}
]
}
{
"word": "stamp",
"stress": 2,
"stem": "МАРОЧН",
"forms": [
"марочный",
"марочная",
"марочное"
],
"senses": [
{
"examples": [
{
"en": "vintage wines",
"av": "лъикӏаб, маркадулаб чагъир",
"comment": "хасал бакӏазда бижулеб цӏолбол гьабулеб ва тайпа хисулареб чагъир"
}
]
}
]
}
{
"word": "stamp",
"stress": 5,
"forms": [
"топтаться"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "чӏаралъув хӏатӏал гӏодор кьабезарулев вукӏине, цого бакӏ мерхьунев вукӏине",
"precomment": "to shift from foot to foot"
},
{
"text": "чӏалгӏаде тиризе, шешкӏезе",
"precomment": "walk aimlessly",
"labels": [
"colloquial word"
],
"examples": [
{
"en": "stamp around idly",
"av": "къваригӏел гьечӏого тиризе"
},
{
"en": "to mark time",
"av": "цере тӏунгутӏизе, цере унгутӏизе (гьабулеб ишалъулъ), цого бакӏ мерхьине"
}
]
}
]
}
{
"word": "stamp",
"forms": [
"штамп"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "штамп",
"precomment": "stamp",
"comment": "идараялъул цӏар хъвараб",
"examples": [
{
"en": "stamp",
"av": "штамп лъезе, печать",
"comment": "чӏвазе"
}
]
},
{
"text": "штапм, куц",
"precomment": "form"
},
{
"text": "пикру загьир гьабиялъул басралъараб; къадру хвараб цого къагӏида",
"labels": [
"figuratively"
],
"examples": [
{
"en": "to think in stereotypes",
"av": "цого къагӏидаялъ пикру гьабизе",
"comment": "ургъизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "stamp",
"stress": 10,
"forms": [
"штемпелевать"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "штемпель (мугьру) чӏвазе",
"precomment": "what"
}
]
}
{
"word": "stamp",
"stress": 3,
"forms": [
"штемпель"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "штемпель, печать, мугьру",
"precomment": "device, instrument"
},
{
"text": "мугьру чӏван лъугьараб сурат",
"precomment": "impression; print"
}
]
}
{
"word": "stamp",
"stress": 3,
"stem": "ШТЕМПЕЛЬН",
"forms": [
"штемпельный",
"штемпельная",
"штемпельное"
],
"senses": [
{
"text": "штемпелалъул; печаталъул; мугьруялъул",
"examples": [
{
"en": "stamp pad",
"av": "мугьруялъул гьитӏинаб къандалъо",
"comment": "щакъи гъорлъ бессараб"
}
]
}
]
}
{
"word": "stamped",
"stress": 6,
"stem": "ШТАМПОВАНН",
"forms": [
"штампованный",
"штампованная",
"штампованное"
],
"senses": [
{
"text": "штампалъ (коцонибе тӏун) гьабураб",
"examples": [
{
"en": "stamped part",
"av": "коцонибе тӏун гьабураб деталь"
}
]
},
{
"text": "гӏемер хӏалтӏизабураб; коцонибе тӏурабгӏан релълъараб; хӏадурараб",
"labels": [
"figuratively"
],
"examples": [
{
"en": "stock phrases",
"av": "гӏемер хӏалтӏизарулел (хӏадурарал) рагӏаби"
}
]
}
]
}
{
"word": "stamper",
"stress": 6,
"forms": [
"штамповщик"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "штамповщик",
"comment": "штампалдалъун деталал гьарулеб станок; пресс хӏалтӏизабулев чи"
}
]
}
{
"word": "stamping",
"stress": 2,
"forms": [
"топанье"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "гӏодоб бакӏ бухи",
"precomment": "action of the verb",
"comment": "хӏатӏаз"
}
]
}
{
"word": "stamping",
"stress": 8,
"forms": [
"штамповальный",
"штамповальная",
"штамповальное"
],
"senses": [
{
"text": "штампалъ гьабулеб; штампалдалъун гьабулеб; цого куц чӏван гьабулеб",
"examples": [
{
"en": "stamping machine",
"av": "штампалдалъул деталал гьарулеб станок"
}
]
}
]
}
{
"word": "stamping",
"stress": 8,
"forms": [
"штампование"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "штампалъ гьаби, коцонибе тӏун гьаби"
}
]
}
{
"word": "stamping",
"stress": 6,
"forms": [
"штамповка"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "штамп кьабун гьаби, штампалдалъун гьаби"
},
{
"text": "штамповка",
"comment": "штампалдалъун гьабураб жо"
}
]
}
{
"word": "stamping",
"stress": 10,
"forms": [
"штемпелевание"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "штемпель (мугьру) чӏвай"
}
]
}
{
"word": "stamp feet",
"stress": 5,
"forms": [
"притопнуть"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "гӏодоб хӏетӏе кьабизе"
}
]
}
{
"word": "stamp feet",
"stress": 5,
"forms": [
"притопывать"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "данде ккезарун, хӏатӏал гӏодор кьабизе",
"precomment": "to stamp feet in time"
}
],
"see_also": [
{
"target": "притопнуть",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "stamp out",
"stress": 2,
"forms": [
"вытиснить"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "кӏутӏун (бухун) сурат (накъиш, хъвай-хъвагӏай) гьабизе",
"precomment": "something (to emboss)"
}
]
}
{
"word": "stamp; brand",
"stress": 2,
"stem": "МАРК",
"homonym": 1,
"forms": [
"марка"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "марка",
"examples": [
{
"en": "postage stamp",
"av": "почалъул марка"
}
]
},
{
"text": "гӏаламат, маркӏа, гӏуж",
"precomment": "brand; stigma",
"examples": [
{
"en": "factory brand",
"av": "фабрикаялъул гӏуж"
}
]
},
{
"text": "тайпа, даража",
"precomment": "grade, quality",
"examples": [
{
"en": "top-quality goods",
"av": "тӏадегӏанаб сорталъул къайи"
},
{
"en": "to keep up standards",
"av": "хъвада-чӏвадиялъул норма, тӏалабал цӏунизе"
}
]
}
]
}
{
"word": "stamp; brand",
"stress": 2,
"homonym": 2,
"forms": [
"марка"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "марка",
"precomment": "monetary unit",
"comment": "Германиялда, Финляндиялда хӏалтӏизабулеб гӏарац"
}
]
}
{
"word": "stand",
"forms": [
"стенд"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "стенд; заводалда гьарурал машинабазул хӏалбихьи гьабизе хас гьабун къачӏараб бакӏ"
},
{
"text": "выставкаялъул экспонатал, диаграммал рекъезарун лъураб бакӏ"
}
]
}
{
"word": "stand",
"stress": 4,
"forms": [
"стоять"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "бахъун чӏезе, эхетун чӏезе",
"examples": [
{
"en": "the sentinel is standing",
"av": "хъаравул вахъун чӏун вуго"
},
{
"en": "to be on one's knees",
"av": "накабазда чӏезе"
}
]
},
{
"text": "букӏине",
"precomment": "to be located",
"examples": [
{
"en": "the table stands by the window",
"av": "стол горда аскӏоб буго"
},
{
"en": "the house stands on the river bank",
"av": "рукъ гӏурул рагӏалда буго"
},
{
"en": "horses are in the stable",
"av": "чуял бокьор руго"
}
]
},
{
"text": "чӏезе",
"precomment": "about clocks"
},
{
"text": "чӏезе, чӏун букӏине",
"precomment": "to be inactive; to do nothing",
"examples": [
{
"en": "the car stood for two hours",
"av": "машина кӏиго сагӏаталъ чӏун букӏана"
}
]
},
{
"precomment": "to be located",
"examples": [
{
"en": "detachment is stationed in the village",
"av": "къукъа росулъ буго"
},
{
"en": "the village stands on a mountain",
"av": "росу магӏарда тӏад буго"
}
]
},
{
"text": "рахъ кквезе",
"precomment": "defend; protect",
"labels": [
"figuratively"
],
"examples": [
{
"en": "to stand up for the truth",
"av": "битӏаралъул (ритӏухълъиялъул) рахъ кквезе"
}
]
},
{
"examples": [
{
"en": "time doesn't stand still",
"av": "заман чӏун букӏунаро"
},
{
"en": "I stand by this",
"av": "дун диргояб ккун чӏун вуго"
},
{
"en": "to stand over someone",
"av": "тӏаса вичӏуларо"
},
{
"en": "be at the head, lead",
"av": "бетӏер лъи гьабизе"
},
{
"en": "stand on guard for peace",
"av": "рекъел цӏуниялъул (ракълил) хъаравуллъуда рукӏине"
}
]
}
]
}
{
"word": "standard",
"stress": 6,
"forms": [
"стандарт"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "стандарт",
"comment": "сундулниги роцадуе, формаялъе, качествоялъе бугеб образец, мисалалъе цебе лъолеб шаблон, трафарет, куц"
}
]
}
{
"word": "standard",
"stress": 6,
"stem": "СТАНДАРТН",
"forms": [
"стандартный",
"стандартная",
"стандартное"
],
"senses": [
{
"text": "цого роцадул, цого тайпаялъул, цого формаялъул",
"examples": [
{
"en": "standard houses",
"av": "цого тайпаялъул рукъзал"
}
]
}
]
}
{
"word": "standard",
"stress": 5,
"forms": [
"эталон"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "эталон",
"comment": "роценалъе чӏезабураб, бихьизабураб битӏараб образец",
"examples": [
{
"en": "standard meter",
"av": "метралъул эталон"
}
]
},
{
"text": "эталон, образец, роцен, мисал",
"labels": [
"figuratively"
],
"examples": [
{
"en": "to serve as a standard for someone/something",
"av": "лъиениги-сундуениги мисаллъул вукӏине (букӏине)"
}
]
}
]
}
{
"word": "standardization",
"stress": 11,
"forms": [
"стандартизация"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "стандартлъизаби, хӏалтӏун рахъулел жал цо къагӏидаялъул формабазде руссинари"
}
]
}
{
"word": "standardness",
"stress": 6,
"forms": [
"стандартность"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "стандартлъи, цо къагӏидаялъул, цо роцадул рукӏин"
}
]
}
{
"word": "standard-bearer",
"stress": 7,
"forms": [
"знаменосец"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "байрахъулав; байрахъчи",
"examples": [
{
"en": "standard-bearer of peace",
"av": "ракълил байрахъулав"
}
]
}
]
}
{
"word": "standard; marketable",
"stress": 8,
"stem": "КОНДИЦИОНН",
"forms": [
"кондиционный",
"кондиционная",
"кондиционное"
],
"senses": [
{
"text": "кондициялъул(аб)",
"comment": "хасал тӏалабазда, стандартазда данде кколеб",
"examples": [
{
"en": "standard goods",
"av": "кондициялъулаб къайи"
}
]
}
]
}
{
"word": "standard; regulation",
"stress": 2,
"stem": "ТАБЕЛЬН",
"forms": [
"табельный",
"табельная",
"табельное"
],
"senses": [
{
"text": "табелалъул",
"examples": [
{
"en": "time board",
"av": "табелалъул хъарщи"
},
{
"en": "time-keeping; payroll accounting",
"av": "табелалъул учет, хӏисаб-суал"
}
]
}
]
}
{
"word": "standard; typical",
"stress": 6,
"forms": [
"типовой",
"типовая",
"типовое"
],
"senses": [
{
"text": "тайпадулаб, мисалияб, стандартияб, стандарталда рекъараб",
"examples": [
{
"en": "standard contract",
"av": "мисалияб къотӏи"
},
{
"en": "standard design",
"av": "мисалияб проект"
},
{
"en": "standard product",
"av": "стандарталда рекъараб тӏагӏел-алат"
},
{
"en": "standard construction",
"av": "стандарталда рекъон балеб бакӏ"
}
]
}
]
}
{
"word": "standing",
"stress": 3,
"forms": [
"стоя"
],
"labels": [
"adverb"
],
"senses": [
{
"text": "вахъун чӏун; эхетухъего",
"labels": [
"adverbial participle"
],
"examples": [
{
"en": "read standing",
"av": "вахъун чӏовухъе цӏализе"
}
]
}
]
}
{
"word": "standing",
"stress": 4,
"stem": "СТОЯЧ",
"forms": [
"стоячий",
"стоячая",
"стоячее"
],
"senses": [
{
"text": "эхетараб, бахъун чӏараб",
"examples": [
{
"en": "standing collar",
"av": "бахъун чӏараб габур",
"comment": "гвердил ва гь. ц."
}
]
},
{
"text": "чӏараб, чвахун унареб",
"precomment": "stagnant",
"comment": "лъим",
"examples": [
{
"en": "standing water",
"av": "чӏараб лъим"
}
]
}
]
}
{
"word": "stand for a time",
"stress": 7,
"stem": "ПРОСТОЯ",
"forms": [
"простоять"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "вахъун чӏун вукӏине",
"examples": [
{
"en": "to stand by the window until morning",
"av": "радаллъагӏан горда аскӏов (гордухъ) вахъун чӏун вукӏине"
},
{
"en": "the train stood at the station for half an hour",
"av": "станциялда поезд бащдаб сагӏаталъ чӏун букӏана"
}
]
},
{
"text": "хӏалтӏичӏого (чӏун) букӏине",
"precomment": "to remain inactive"
},
{
"text": "кигӏаналиго заманалъ хвечӏого, биххичӏого букӏине",
"comment": "хутӏизе"
}
]
}
{
"word": "stand for a while",
"stress": 6,
"forms": [
"постоять"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "кигӏаналиго заманалъ эхетун чӏезе",
"precomment": "stand for some time",
"examples": [
{
"en": "to stand in the doorway",
"av": "нуцӏил кӏалтӏа эхетун чӏезе"
}
]
},
{
"text": "цӏунизе, рахъ кквезе, хӏалае вахъине",
"precomment": "for someone/something (to defend)",
"examples": [
{
"en": "stand up for oneself",
"av": "живго цӏунизе"
}
]
},
{
"text": "букӏине",
"precomment": "about the weather",
"examples": [
{
"en": "such clear days won't last long",
"av": "гьадинал роцӏарал къоял халат рукӏинаро"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "постой(те)!",
"kind": "see",
"comment": "чӏа, лъалхъе!"
}
]
}
{
"word": "stand idle",
"stress": 6,
"forms": [
"простаивать"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"see_also": [
{
"target": "простоять",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "stand on ceremony",
"stress": 6,
"forms": [
"деликатничать"
],
"labels": [
"imperfective aspect",
"colloquial word"
],
"senses": [
{
"text": "тӏасан борчӏараб адаб гьабизе; цӏакъго хӏеренлъизе",
"labels": [
"colloquial word"
]
}
]
}
{
"word": "stand on ceremony",
"stress": 6,
"forms": [
"церемониться"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "билълъараб гӏадат (низам) цӏунизе"
},
{
"text": "нечезе, нахъе къазе, кколелдаса цӏикӏкӏун намуслъизе",
"precomment": "with whom/what and without object",
"labels": [
"colloquial word"
]
}
]
}
{
"word": "stand out",
"stress": 2,
"forms": [
"выделиться"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "батӏа тӏезе, батӏа тӏун чӏезе",
"precomment": "separate",
"examples": [
{
"en": "the eldest son separated from the family",
"av": "кӏудияв вас хъизаналдаса батӏа тӏуна"
}
]
},
{
"text": "базе, къватӏибе бачӏине",
"labels": [
"chemistry",
"physiology"
],
"examples": [
{
"en": "sweat broke out",
"av": "гӏетӏ бана"
}
]
}
],
"see_also": [
{
"target": "выделяться",
"kind": "see",
"refwordnum": "2"
}
]
}
{
"word": "stand; support",
"stress": 6,
"forms": [
"подставка"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "гъоркь лъолеб жо (сунда бугониги), чӏвалеб жо; жинда тӏад щибниги лъолеб жо",
"examples": [
{
"en": "flower pot stand",
"av": "тӏегь чӏараб хъабида гъоркь лъолеб жо"
}
]
}
]
}
{
"word": "stanitsa",
"stress": 5,
"forms": [
"станица"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "станица",
"comment": "казаказул кӏудияб росу (Доналда, Кубаналда)"
}
]
}
{
"word": "stanitsa",
"stress": 5,
"forms": [
"станичный",
"станичная",
"станичное"
],
"senses": [
{
"text": "станицаялъул",
"examples": [
{
"en": "stanitsa resident",
"av": "станицаялда гӏумру гьабулев чи"
}
]
}
]
}
{
"word": "stanza",
"stress": 6,
"forms": [
"строфа"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "строфа",
"comment": "кочӏол цо чанго мухъидасан гӏуцӏараб бутӏа"
}
]
}
{
"word": "stanza; couplet",
"stress": 5,
"forms": [
"куплет"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "куплет",
"comment": "кочӏол бутӏа, строфа"
},
{
"text": "политикаялда яги рукӏа-рахъиналда хурхараб сатирикияб къокъаб кечӏ"
}
]
}
{
"word": "staple",
"stress": 3,
"forms": [
"штапельный",
"штапельная",
"штапельное"
],
"senses": [
{
"text": "штапелалъул",
"examples": [
{
"en": "staple-fiber robe",
"av": "штапелалъул халат"
}
]
}
]
}
{
"word": "staple fiber",
"stress": 3,
"forms": [
"штапель"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "штапель",
"precomment": "tissue",
"comment": "тӏеренаб вискозалъулаб яги синтетикияб ххам"
}
]
}
{
"word": "star",
"stress": 6,
"forms": [
"звезда"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "цӏва",
"labels": [
"in various meanings"
],
"examples": [
{
"en": "Polaris; North Star",
"av": "Рогьалил цӏва",
"labels": [
"астрономия"
]
},
{
"en": "five-pointed star",
"av": "щугӏаркьелаб цӏва"
},
{
"en": "Kremlin stars",
"av": "Кремлялъул цӏваби"
},
{
"en": "Order of the Red Star",
"av": "Багӏараб цӏваялъул орден"
}
]
},
{
"text": "машгьурав чи",
"precomment": "about a person",
"examples": [
{
"en": "screen star",
"av": "экраналъул цӏва, машгьурав артист"
}
]
}
]
}
{
"word": "starch",
"stress": 6,
"forms": [
"крахмал"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "крахмал",
"comment": "ххурдузул бахъулеб углевод",
"examples": [
{
"en": "rice starch",
"av": "пиринчӏалъул крахмал"
}
]
}
]
}
{
"word": "starchy",
"stress": 6,
"stem": "КРАХМАЛЬН",
"forms": [
"крахмальный",
"крахмальная",
"крахмальное"
],
"senses": [
{
"text": "крахмалалъул(аб), крахмалалда хурхараб",
"examples": [
{
"en": "starch factory",
"av": "крахмал гьабулеб завод"
},
{
"en": "starch paste",
"av": "крахмалалъул шириш"
}
]
},
{
"text": "крахмал бараб, крахмал гъорлъ босизабураб",
"precomment": "starched",
"examples": [
{
"en": "starched tablecloth",
"av": "крахмал гъорлъ босизабураб (крахмалалда гъорлъ ччураб) столалда тӏамулеб жо"
}
]
}
]
}
{
"word": "stare",
"stress": 4,
"forms": [
"уставиться"
],
"labels": [
"perfective aspect",
"colloquial word"
],
"senses": [
{
"text": "гьине",
"precomment": "to fit",
"examples": [
{
"en": "all the furniture is crammed into one room",
"av": "кинабго мебель цохӏо рокъоб гьана"
}
]
},
{
"text": "ралагьун чӏезе, бер тӏаса босичӏого, ралагьизе",
"precomment": "on whom-what, into whom-what",
"examples": [
{
"en": "stare at the road",
"av": "нухде ралагьун чӏезе"
},
{
"en": "what are you staring at?",
"av": "щай мун гьедин (дихъ) валагьун чӏарав?"
}
]
}
]
}
{
"word": "stare; gape",
"stress": 2,
"forms": [
"вытаращиться"
],
"labels": [
"perfective aspect",
"colloquial word"
],
"senses": [
{
"text": "берал чӏваркьун балагьизе",
"comment": "лъихъниги",
"labels": [
"colloquial word"
]
}
]
}
{
"word": "stare; gape",
"stress": 2,
"forms": [
"пялить"
],
"labels": [
"imperfective aspect",
"colloquial (vernacular) word"
],
"senses": [
{
"text": "сунданиги тӏаде цӏан кӏодо гьабизе; цӏазабизе",
"precomment": "what, stretch",
"examples": [
{
"en": "stretch raw sheepskin",
"av": "биччараб гӏиял тӏехь цӏан кӏодо гьабизе"
},
{
"en": "gape the mouth with fingers",
"av": "килщаз цӏан кӏал кӏодо гьабизе"
}
]
},
{
"text": "хӏалица тӏад ретӏине (ххезе)",
"precomment": "put on with effort"
},
{
"precomment": "to goggle at someone/something",
"text": "берал чӏваркьизаризе (гӏажаиблъи гьабун)"
}
]
}
{
"word": "starless",
"stress": 6,
"stem": "БЕЗЗВЁЗДН",
"forms": [
"беззвёздный",
"беззвёздная",
"беззвёздное"
],
"senses": [
{
"text": "цӏваби гьечӏеб",
"examples": [
{
"en": "starless sky",
"av": "цӏваби гьечӏеб зоб"
}
]
}
]
}
{
"word": "starling",
"stress": 6,
"forms": [
"скворец"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "чӏегӏерхӏинчӏ, чӏигъа"
}
]
}
{
"word": "start",
"stress": 5,
"forms": [
"вздрогнуть"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "тӏуркӏизе"
}
]
}
{
"word": "start",
"stress": 4,
"homonym": 1,
"forms": [
"заняться"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "кинаб бугониги иш гьабизе лъугьине, ишалде машгъуллъизе",
"precomment": "what, to start some business",
"comment": "тӏаделъизе",
"examples": [
{
"en": "take up reading",
"av": "цӏалиялде машгъуллъизе (тӏаделъизе)"
}
]
},
{
"text": "кумек гьабизе",
"precomment": "to help someone with something",
"examples": [
{
"en": "study with lagging students",
"av": "нахъа хутӏарал цӏалдохъабазе кумек гьабизе"
}
]
},
{
"text": "кӏвар кьезе",
"precomment": "whom/what, pay attention",
"comment": "буссинабизе",
"examples": [
{
"en": "take care of oneself",
"av": "жиндего кӏвар кьезе"
}
]
}
]
}
{
"word": "start",
"stress": 4,
"homonym": 2,
"forms": [
"заняться"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "рекӏине лъугьине",
"precomment": "catch fire; get excited",
"examples": [
{
"en": "a fire broke out",
"av": "цӏа рекӏине лъугьана"
}
]
},
{
"text": "загӏипго кунчӏизе лъугьине",
"precomment": "begin to dawn",
"examples": [
{
"en": "the day dawned",
"av": "рогьине, хъахӏлъи рехизе лъугьана"
}
]
}
]
}
{
"word": "start",
"stress": 6,
"forms": [
"затевать"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"see_also": [
{
"target": "затеять",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "start",
"stress": 4,
"forms": [
"начаться"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "байбихьизе; байбихьун букӏине",
"examples": [
{
"en": "the quarrel started over trifles",
"av": "дагӏба гьадингояб жоялдасан байбихьана"
}
]
}
]
}
{
"word": "start",
"stress": 5,
"forms": [
"приняться"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "жувазе, тӏаделъизе",
"precomment": "what for and with infinitive",
"examples": [
{
"en": "to set to work",
"av": "хӏалтӏуде тӏаделъизе"
}
]
},
{
"text": "рекӏине",
"precomment": "about a plant"
},
{
"text": "лъугьине",
"precomment": "about vaccination",
"examples": [
{
"en": "the vaccination took",
"av": "тӏадерахъи лъугьана"
}
]
}
]
}
{
"word": "start",
"forms": [
"старт"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "старт",
"comment": "къец байбихьулеб заман (лахӏзат)"
},
{
"text": "старт",
"comment": "чӏалде рахъараб мехалъ (рекеризе, хъещтӏезе) чӏолеб бакӏ"
},
{
"text": "старт",
"comment": "самолет гьаваялде бахъунеб (боржине байбихьулеб) бакӏ"
}
]
}
{
"word": "start",
"stress": 8,
"forms": [
"стартовать"
],
"labels": [
"perfective aspect",
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "спортивиял къецал (рекери, лъедей, хъещтӏей) байбихьизе"
},
{
"text": "роржен байбихьизе"
}
]
}
{
"word": "starter",
"stress": 3,
"forms": [
"стартер"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "стартер",
"comment": "1 старталъе сигнал кьолев чи; 2 самолеталъул, автомобилалъул мотор хӏалтӏизе биччалеб алат"
}
]
}
{
"word": "starter",
"forms": [
"стартёр"
],
"labels": [
"masculine gender",
"colloquial word"
],
"see_also": [
{
"target": "стартер",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "starting",
"stress": 3,
"stem": "СТАРТОВ",
"forms": [
"стартовый",
"стартовая",
"стартовое"
],
"senses": [
{
"text": "старталъул(аб)",
"examples": [
{
"en": "start signal",
"av": "къецал байбихьизе (старталъе) кьолеб сигнал"
},
{
"en": "starting line",
"av": "чӏалде рахъарал чӏолеб хӏучч"
},
{
"en": "launch pad",
"av": "самолетал, ракетал роржине риччазе (старталъе) бугеб байдан"
}
]
}
]
}
{
"word": "starting; initial",
"stress": 8,
"forms": [
"отправной",
"отправная",
"отправное"
],
"senses": [
{
"text": "жиндихъан битӏулеб",
"precomment": "from where they dispatch",
"comment": "бакӏ",
"examples": [
{
"en": "starting point",
"av": "жиндихъан битӏулеб пункт"
}
]
},
{
"text": "аслияб, жиндасан кинабго байбихьулеб",
"precomment": "initial; source",
"labels": [
"figuratively"
]
}
]
}
{
"word": "startle",
"stress": 6,
"forms": [
"спугнуть"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "хӏинкъизабун бачахъизе, лъутизабизе",
"precomment": "whom-what",
"examples": [
{
"en": "scare birds away",
"av": "хӏанчӏи хӏинкъизарун роржинаризе"
}
]
}
]
}
{
"word": "start bleating",
"stress": 5,
"forms": [
"заблеять"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "багӏадизе (гъадизе) лъугьине",
"comment": "гӏи, цӏцӏани"
}
]
}
{
"word": "start bustling",
"stress": 8,
"forms": [
"закопошиться"
],
"labels": [
"perfective aspect",
"colloquial word"
],
"senses": [
{
"text": "багъа-бачаризе лъугьине"
}
]
}
{
"word": "start chirping",
"stress": 8,
"forms": [
"защебетать"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "чӏирчӏидизе лъугьине",
"comment": "хӏанчӏи"
}
]
}
{
"word": "start clapping",
"stress": 5,
"forms": [
"захлопать"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"examples": [
{
"en": "start clapping hands",
"av": "хъат чӏвазе",
"comment": "лъугьине"
},
{
"en": "to flap wings",
"av": "куркьбал кьаб-кьабизе",
"comment": "кьабезаризе"
}
]
}
]
}
{
"word": "start coughing",
"stress": 4,
"forms": [
"закашлять"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "хъегӏдизе лъугьине",
"comment": "байбихьизе"
}
]
}
{
"word": "start dancing",
"stress": 7,
"forms": [
"заплясать"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "кьурдизе лъугьине"
}
]
}
start drinking heavily
сообщить о неточности{
"word": "start drinking heavily",
"stress": 4,
"homonym": 1,
"forms": [
"запить"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "тӏад гьекъезе",
"precomment": "what",
"comment": "хадуб; сунданиги",
"examples": [
{
"en": "wash down medicine",
"av": "даруялда тӏад лъим гьекъезе"
}
]
}
]
}
start drinking heavily
сообщить о неточности{
"word": "start drinking heavily",
"stress": 4,
"homonym": 2,
"forms": [
"запить"
],
"labels": [
"perfective aspect",
"colloquial word"
],
"senses": [
{
"text": "гьекъолдизе лъугьине",
"precomment": "start drinking heavily"
}
]
}
start drinking heavily
сообщить о неточности{
"word": "start drinking heavily",
"stress": 5,
"forms": [
"запьянствовать"
],
"labels": [
"perfective aspect",
"colloquial word"
],
"senses": [
{
"text": "кутакалда гьекъолдизе лъугьине"
}
]
}
{
"word": "start drizzling",
"stress": 8,
"stem": "ЗАМОРОСИ",
"forms": [
"заморосить"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "щенезе лъугьине, хъухъ чӏвазе лъугьине",
"examples": [
{
"en": "it began to drizzle",
"av": "цӏад щенезе лъугьана, хъухъ чӏвазе байбихьана"
}
]
}
]
}
start groaning; start creaking
сообщить о неточности{
"word": "start groaning; start creaking",
"stress": 8,
"forms": [
"закряхтеть"
],
"labels": [
"perfective aspect",
"colloquial word"
],
"senses": [
{
"text": "агь-огьан лъугьине, зурзудизе байбихьизе"
}
]
}
{
"word": "start hurting",
"stress": 7,
"homonym": 1,
"forms": [
"разболеться"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "цӏикӏкӏун-цӏикӏкӏун унтизе байбихьизе (лъугьине) (щивниги)",
"precomment": "fall ill"
}
]
}
{
"word": "start hurting",
"stress": 7,
"homonym": 2,
"forms": [
"разболеться"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "кутакалда унтизе лъугьине",
"precomment": "about organs and body parts",
"examples": [
{
"en": "I got a headache",
"av": "дир бетӏер кутакалда унтизе лъугьана"
},
{
"en": "he had a toothache",
"av": "гьесул гӏусал кутакалда унтизе лъугьана"
}
]
}
]
}
{
"word": "start jumping",
"stress": 5,
"forms": [
"запрыгать"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "эхе-эхеде кӏанцӏезе лъугьине"
}
]
}
{
"word": "start limping",
"stress": 7,
"forms": [
"захромать"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "рекъдизе, рекъдизе лъугьине"
}
]
}
{
"word": "start making noise",
"stress": 7,
"forms": [
"загалдеть"
],
"labels": [
"perfective aspect",
"colloquial word"
],
"senses": [
{
"text": "хъудизе лъугьине"
}
]
}
start making noise; become noisy
сообщить о неточности{
"word": "start making noise; become noisy",
"stress": 6,
"forms": [
"зашуметь"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "хъудизе лъугьине, хъуй гьабизе лъугьине, ахӏи-хӏур бахъинабизе"
}
]
}
{
"word": "start puffing",
"stress": 7,
"forms": [
"запыхтеть"
],
"labels": [
"perfective aspect",
"colloquial word"
],
"senses": [
{
"text": "хӏерхине лъугьине, захӏматго хӏухьел цӏазе"
}
]
}
start rattling; chatter
сообщить о неточности{
"word": "start rattling; chatter",
"stress": 10,
"forms": [
"застрекотать"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "цӏицӏидизе лъугьине; чӏваркь-чӏваркьи бахъине"
}
]
}
{
"word": "start ringing",
"stress": 7,
"forms": [
"зазвонить"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "цӏумур кьабизе (зваргъезабизе) лъугьине"
}
]
}
{
"word": "start rumbling",
"stress": 9,
"forms": [
"загрохотать"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "гъугъадизе, гӏергӏедизе (гӏарада ва ц.); дванки-гӏанки бахъинабизе"
}
]
}
start shaking; tremble
сообщить о неточности{
"word": "start shaking; tremble",
"stress": 8,
"forms": [
"затрястись"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "сородизе лъугьине",
"precomment": "from cold, fear etc."
}
]
}
{
"word": "start shouting",
"stress": 8,
"forms": [
"раскричаться"
],
"labels": [
"perfective aspect",
"colloquial word"
],
"senses": [
{
"text": "кутакалда ахӏдезе лъугьине",
"comment": "начать сильно кричать",
"examples": [
{
"en": "the child started crying loudly",
"av": "лъимер ахӏдезе лъугьана"
}
]
}
]
}
{
"word": "start singing",
"stress": 6,
"forms": [
"запевать"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "цебе ахӏизе",
"precomment": "what and without an object, in a choir",
"comment": "кечӏ"
}
]
}
{
"word": "start smoking",
"stress": 6,
"stem": "ЗАКУРИ",
"forms": [
"закурить"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "цӏазе, бухӏизе",
"precomment": "what",
"comment": "тамахьо",
"examples": [
{
"en": "smoke a cigarette",
"av": "папирос цӏазе"
}
]
},
{
"text": "цӏазе (бухӏизе) лъугьине",
"precomment": "without object, to start smoking",
"examples": [
{
"en": "he started smoking again",
"av": "дос цӏидасан цӏазе (бухӏизе) байбихьана"
}
]
}
]
}
start smoking; emit smoke
сообщить о неточности{
"word": "start smoking; emit smoke",
"stress": 6,
"homonym": 1,
"forms": [
"задымить"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "кӏкӏуйдуца чӏегӏерлъизабизе",
"precomment": "what",
"examples": [
{
"en": "smoke the ceiling",
"av": "мукърукьбакӏ кӏкӏуйдуца чӏегӏерлъизабизе"
}
]
}
]
}
start smoking; emit smoke
сообщить о неточности{
"word": "start smoking; emit smoke",
"stress": 6,
"stem": "ЗАДЫМИ",
"homonym": 2,
"forms": [
"задымить"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "кӏкӏуй бачӏине (сверизе) лъугьине",
"precomment": "to start smoking",
"examples": [
{
"en": "the stove started smoking",
"av": "печалъуса кӏкӏуй бачӏунеб буго",
"comment": "печалъ кӏкӏуй рехулеб буго"
}
]
}
]
}
{
"word": "start swaying",
"stress": 6,
"forms": [
"зашататься"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "тартадизе (хьвагӏезе) лъугьине"
}
]
}
{
"word": "start to buzz",
"stress": 6,
"stem": "ЗАГУДЕ",
"forms": [
"загудеть"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "хъудизе байбихьизе (лъугьине)",
"examples": [
{
"en": "the samovar began to hum",
"av": "самоваралъ хъудизе (гьещтӏезе) байбихьана"
}
]
}
]
}
{
"word": "start to shine",
"stress": 8,
"forms": [
"заблестеть"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "кенчӏезе лъугьине, кунчӏизе",
"precomment": "to become shiny"
},
{
"text": "кенчӏолеб бихьизе",
"precomment": "to appear – about something shiny"
}
]
}
start up; keep jumping
сообщить о неточности{
"word": "start up; keep jumping",
"stress": 7,
"forms": [
"привскакивать"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"see_also": [
{
"target": "привскочить",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "start waving",
"stress": 6,
"forms": [
"замахать"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "хьвагӏизе лъугьине",
"precomment": "with what, than",
"examples": [
{
"en": "wave a hand",
"av": "квер хьвагӏизе лъугьине"
}
]
}
]
}
{
"word": "start, shudder",
"stress": 9,
"forms": [
"встрепенуться"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "тӏуркӏизе",
"precomment": "start"
},
{
"text": "тирилъизе, чӏинкьа-кӏитӏизе",
"precomment": "revive"
}
]
}
{
"word": "start; stir",
"stress": 9,
"forms": [
"всколыхнуться"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "гьаргьадизе, кӏобокӏизе, хьвагӏезе, багъаризе, багъа-бачаризе",
"examples": [
{
"en": "the rye stirred",
"av": "огоб хьвагӏезе лъугьана"
},
{
"en": "the masses were stirred",
"av": "халкъ багъа-бачарана"
}
]
}
]
}
{
"word": "starvation",
"stress": 6,
"forms": [
"голодание"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "вакъи",
"precomment": "according to the verb 'golodat'"
}
]
}
{
"word": "starving, hungry",
"stress": 6,
"forms": [
"голодающий"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "вакъун хутӏарав, ракъи тӏаде щварав, вакъун вугев"
}
]
}
{
"word": "state",
"stress": 6,
"stem": "ГОСУДАРСТВЕНН",
"forms": [
"государственный",
"государственная",
"государственное"
],
"senses": [
{
"text": "пачалихъияб, пачалихъалъул(аб)",
"examples": [
{
"en": "state borders",
"av": "пачалихъалъул гӏорхъаби"
},
{
"en": "state emblem",
"av": "пачалихъалъул герб"
},
{
"en": "national anthem",
"av": "пачалихъалъул гимн"
}
]
}
]
}
{
"word": "state",
"stress": 6,
"forms": [
"государство"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "пачалихъ"
}
]
}
{
"word": "state",
"homonym": 1,
"forms": [
"стан"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "лага, черх, къаркъала"
}
]
}
{
"word": "state",
"homonym": 2,
"forms": [
"стан"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "заманалъ чӏараб, рещтӏен гьабураб бакӏ",
"examples": [
{
"en": "enemy camp",
"av": "тушман чӏараб бакӏ, тушманаб рахъ"
}
]
},
{
"text": "лагерь, чадир чӏван чӏараб бакӏ, къайи, орду"
}
]
}
{
"word": "state",
"homonym": 3,
"forms": [
"стан"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "кинаб бугониги хӏалтӏуе квегӏенлъиялъе гьабураб цӏулал алат, санагӏалъи",
"comment": "мас.: рессариялъе – гӏурдул",
"labels": [
"technology"
]
}
]
}
{
"word": "statehood",
"stress": 6,
"forms": [
"государственность"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "пачалихълъи, пачалихъияб гӏуцӏи"
}
]
}
{
"word": "stately",
"stress": 3,
"forms": [
"осанистый",
"осанистая",
"осанистое"
],
"senses": [
{
"text": "къартӏ бугев",
"examples": [
{
"en": "dignified man",
"av": "къартӏ (куц-мухъ, лага-щват) бугев бихьинчи"
}
]
}
]
}
{
"word": "statement",
"stress": 6,
"forms": [
"заявление"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "лъазаби; баян кьей",
"precomment": "official message",
"examples": [
{
"en": "government statement",
"av": "хӏукуматалъул лъазаби"
}
]
},
{
"text": "гӏарза",
"precomment": "written request",
"examples": [
{
"en": "to submit an application",
"av": "гӏарза кьезе"
}
]
}
]
}
{
"word": "statement",
"stress": 8,
"forms": [
"констатация"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "хӏакъикъаталда букӏин чӏезаби, мухӏканлъизаби"
}
]
}
statement; register; payroll
сообщить о неточности{
"word": "statement; register; payroll",
"stress": 2,
"forms": [
"ведомость"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "ведомость",
"examples": [
{
"en": "payroll sheet",
"av": "расчеталъулаб ведомость"
}
]
}
]
}
{
"word": "statewide",
"stress": 10,
"stem": "ОБЩЕГОСУДАРСТВЕНН",
"forms": [
"общегосударственный",
"общегосударственная",
"общегосударственное"
],
"senses": [
{
"text": "тӏолабго пачалихъалъе цогояб, гӏахьалаб",
"examples": [
{
"en": "statewide matter",
"av": "тӏолабго пачалихъалъе гӏаммаб иш"
}
]
}
]
}
{
"word": "state bank",
"stress": 5,
"forms": [
"госбанк"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "госбанк",
"precomment": "state bank",
"comment": "пачалихъалъул банк"
}
]
}
{
"word": "state budget",
"stress": 8,
"forms": [
"госбюджет"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "госбюджет",
"precomment": "state budget",
"comment": "пачалихъалъул бюджет"
}
]
}
{
"word": "state farm",
"stress": 5,
"forms": [
"совхоз"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "совхоз"
}
]
}
{
"word": "state farm",
"stress": 5,
"stem": "СОВХОЗН",
"forms": [
"совхозный",
"совхозная",
"совхозное"
],
"senses": [
{
"text": "совхозияб, совхозалъул, совхоза-лъулаб, совхозазулаб",
"examples": [
{
"en": "state farm enterprise",
"av": "совхозалъул магӏишат"
}
]
}
]
}
{
"word": "state insurance",
"stress": 7,
"forms": [
"госстрах"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "госстрах",
"precomment": "state insurance",
"comment": "пачалихъалъулаб страхование"
}
]
}
state of health; how one feels
сообщить о неточности{
"word": "state of health; how one feels",
"forms": [
"самочувствие"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "сахлъи, къагӏида, чорхол хӏал",
"examples": [
{
"en": "how are you feeling?",
"av": "дур хӏал кин бугеб?"
},
{
"en": "patient's condition",
"av": "унтарасул хӏал, сахлъи"
}
]
}
]
}
{
"word": "state security",
"stress": 9,
"stem": "ГОСБЕЗОПАСНОСТ",
"forms": [
"госбезопасность"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "пачалихъалъул хӏинкъигьечӏолъиялъул органал (идараби)",
"precomment": "state security agencies"
}
]
}
{
"word": "state; condition",
"stress": 6,
"stem": "СОСТОЯНИ",
"forms": [
"состояние"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "хӏал, бугеб хӏал",
"examples": [
{
"en": "state of industry",
"av": "промышленносталъул бугеб хӏал"
},
{
"en": "state of health",
"av": "сахлъиялъул хӏал, сахлъи"
},
{
"en": "patient in critical condition",
"av": "унтарав захӏматаб хӏалалда вуго"
}
]
},
{
"text": "боцӏи, гӏураб бечелъи, рикъзи",
"precomment": "property, belongings",
"comment": "цощинав чиясул бугеб",
"examples": [
{
"en": "he has a large fortune",
"av": "досул кӏудияб бечелъи буго"
}
]
},
{
"text": "хӏал-кӏвей, рес",
"examples": [
{
"en": "I am not in a position to do this",
"av": "гьеб гьабизе дир хӏал гӏоларо (рес рекъоларо)"
}
]
}
]
}
{
"word": "state; official",
"stem": "КАЗЁНН",
"forms": [
"казённый",
"казённая",
"казённое"
],
"senses": [
{
"text": "пачалихъалъул(аб)",
"precomment": "state",
"labels": [
"archaic word"
],
"examples": [
{
"en": "at government expense",
"av": "пачалихъалъул гӏарцухъ"
},
{
"en": "state property",
"av": "пачалихъалъул буголъи"
}
]
},
{
"text": "тӏаса-масагояб",
"precomment": "formal",
"labels": [
"figuratively"
],
"examples": [
{
"en": "bureaucratic attitude to work",
"av": "ишалдехун тӏаса-масагояб бербалагьи"
}
]
}
]
}
{
"word": "state; staff",
"homonym": 1,
"forms": [
"штат"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "штат",
"comment": "пачалихъазул административияб бутӏа, жиндирго хӏукумат бугеб область",
"examples": [
{
"en": "United States of America",
"av": "Америкаялъул Цолъарал Штатал"
}
]
}
]
}
{
"word": "state; staff",
"homonym": 2,
"forms": [
"штат"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "штат",
"comment": "учреждениялъул хъулухъчагӏазул чӏараб состав",
"examples": [
{
"en": "to enroll on the staff",
"av": "штаталде восизе (лъезе), хъулухъалде восизе"
},
{
"en": "approve the staff schedule",
"av": "штатал (хъулхъал) тасдикъ гьаризе"
}
]
}
]
}
{
"word": "statics",
"stress": 3,
"forms": [
"статика"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "статика",
"comment": "батӏи-батӏиял къуватазул асаразда гьоркь предмет цо хӏалалда чӏеялъул шартӏазул бицунеб теоретикияб механикаялъул бутӏа"
},
{
"text": "цебетӏей гьечӏолъи, хисунгутӏи"
},
{
"text": "парахатаб хӏал"
}
]
}
{
"word": "station",
"stress": 5,
"forms": [
"вокзал"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "вокзал",
"examples": [
{
"en": "railway station",
"av": "махул нухлул вокзал"
}
]
}
]
}
{
"word": "station",
"stress": 5,
"forms": [
"вокзальный",
"вокзальная",
"вокзальное"
],
"senses": [
{
"text": "вокзалалъул"
}
]
}
{
"word": "station",
"stress": 7,
"forms": [
"дислоцировать"
],
"labels": [
"perfective aspect",
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "дислокация гьабизе",
"precomment": "whom-what",
"examples": [
{
"en": "station troops",
"av": "аскарал хасал бакӏазда чӏезаризе (аскаразул дислокация гьабизе)"
}
]
}
]
}
{
"word": "station",
"stress": 7,
"stem": "СТАНЦИОНН",
"forms": [
"станционный",
"станционная",
"станционное"
],
"senses": [
{
"text": "станциялъулаб, станциялъул"
}
]
}
{
"word": "station",
"stress": 3,
"forms": [
"станция"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "станция",
"labels": [
"in various meanings"
],
"examples": [
{
"en": "metro station",
"av": "метроялъул станция"
},
{
"en": "telephone exchange",
"av": "телефоназул станция"
},
{
"en": "polar station",
"av": "полярияб станция"
},
{
"en": "power plant",
"av": "электрикалъул станция"
}
]
}
]
}
{
"word": "stationary",
"stress": 8,
"stem": "СТАЦИОНАРН",
"forms": [
"стационарный",
"стационарная",
"стационарное"
],
"senses": [
{
"text": "кьурулареб, хисулареб; даимаб; багъарулареб"
},
{
"text": "цо бакӏалда чӏараб",
"precomment": "not mobile",
"examples": [
{
"en": "stationary library",
"av": "цо ккураб бакӏалда бугеб библиотека"
}
]
},
{
"text": "дару гьабизе больницаялда (азарханаялда) вугев",
"precomment": "hospitalized, non-ambulatory",
"examples": [
{
"en": "inpatient",
"av": "больницаялда сах гьавизе вегарав унтарав"
}
]
}
]
}
{
"word": "stationery",
"stress": 9,
"stem": "ПИСЧЕБУМАЖН",
"forms": [
"писчебумажный",
"писчебумажная",
"писчебумажное"
],
"senses": [
{
"text": "хъвадарулеб кагътил",
"examples": [
{
"en": "stationery shop",
"av": "хъвадарулеб кагътил (кагъат бичулеб) тукен"
},
{
"en": "stationery factory",
"av": "хъвадарулеб кагъат гьабулеб (хъвадарулеб кагътил) фабрика"
}
]
}
]
}
{
"word": "statistical",
"stress": 8,
"stem": "СТАТИСТИЧЕСК",
"forms": [
"статистический",
"статистическая",
"статистическое"
],
"senses": [
{
"text": "статистикияб, статистикаялъул (ал)",
"examples": [
{
"en": "statistical data",
"av": "статистикиял баянал"
}
]
}
]
}
{
"word": "statistics",
"stress": 5,
"forms": [
"статистика"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "статистика",
"comment": "1 обществоялда ва магӏишаталда кколел къадаралъулал ва гь. ц. хисабазул бицунеб гӏелму; 2 къадаралъулал цӏех-рехал гьарулеб гӏелмияб къагӏида"
}
]
}
{
"word": "statue",
"stress": 5,
"forms": [
"изваяние"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "скульптурияб сурат, статуя",
"comment": "хӏатӏул яги ганчӏил гьабураб скульптурияб сурат"
}
]
}
{
"word": "statue",
"stress": 3,
"forms": [
"статуя"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "статуя",
"comment": "хӏатӏул, хӏедул, маххул, пахьул ва ц. гьабураб гӏадамасул яги хӏайваналъул тӏолго къаркъалаялъул сурат"
}
]
}
{
"word": "statuette",
"stress": 6,
"forms": [
"статуэтка"
],
"labels": [
"feminine gender"
],
"senses": [
{
"text": "статуэтка, гьитӏинаб статуя",
"comment": "скульптураялъул фигура"
}
]
}
{
"word": "status",
"stress": 3,
"forms": [
"статус"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "статус",
"comment": "халкъазда гьоркьосеб ихтияралда (законалда) бугеб хӏал"
}
]
}
{
"word": "status quo",
"stress": 10,
"forms": [
"статус-кво"
],
"labels": [
"neuter gender",
"indeclinable"
],
"senses": [
{
"text": "статус-кво",
"comment": "цо заманалда бугеб ялъуни букӏараб хӏал"
}
]
}
{
"word": "statute",
"stress": 5,
"forms": [
"статут"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "статут",
"comment": "щибниги тӏубазабизе хӏалтӏизарулел законал, низамал"
}
]
}
{
"word": "stave; rivet",
"forms": [
"клёпка"
],
"senses": [
{
"text": "магӏ бай, кьегӏ гьаби, бухи, бекӏкӏи",
"comment": "by the verb klepat'",
"comment_lang": "ru"
},
{
"text": "чирмадул хъарщи",
"precomment": "stave"
}
]
}
stayer; long-distance runner
сообщить о неточности{
"word": "stayer; long-distance runner",
"stress": 3,
"forms": [
"стайер"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"text": "стайер",
"comment": "халатаб манзилалъ векерулев, лъедолев спортсмен",
"labels": [
"sports term"
]
}
]
}
{
"word": "stay as a guest",
"stress": 5,
"forms": [
"гостить"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "гьоболлъухъ вукӏине (рештӏине), гьоболлъи базе"
}
]
}
{
"word": "stay as a guest",
"stress": 7,
"forms": [
"погостить"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "гьоболлъухъ ине",
"comment": "гьоболлъи базе"
}
]
}
{
"word": "stay as a guest",
"stress": 8,
"forms": [
"прогостить"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "гьоболлъухъ вукӏине",
"precomment": "(in time)",
"examples": [
{
"en": "to stay as a guest for two days",
"av": "кӏиго къоялъ гьоболлъухъ вукӏине"
}
]
}
]
}
{
"word": "stay awake",
"stress": 2,
"forms": [
"бодрствовать"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "кьижичӏого чӏезе",
"examples": [
{
"en": "to stay awake all night",
"av": "тӏубараб сордоялъ кьижичӏого чӏезе"
}
]
}
]
}
{
"word": "stay overnight",
"stress": 10,
"forms": [
"переночевать"
],
"labels": [
"perfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "сордо базе",
"comment": "кибниги"
}
]
}
{
"word": "stay too long",
"stress": 4,
"forms": [
"засиживать(ся)"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"see_also": [
{
"target": "засидеть",
"kind": "see"
}
]
}
{
"word": "stay-at-home",
"stress": 2,
"forms": [
"сидень"
],
"labels": [
"masculine gender"
],
"senses": [
{
"examples": [
{
"en": "to sit at home (to sit long, constantly)",
"av": "кидаго гӏодов чӏун вукӏине, тӏаде вахъинчӏо гӏемераб мехалъ гӏодов чӏун вукӏине"
}
]
}
]
}
{
"word": "stay; dwell",
"stress": 7,
"forms": [
"пребывать"
],
"labels": [
"imperfective aspect"
],
"senses": [
{
"text": "вукӏине",
"examples": [
{
"en": "be in power",
"av": "бетӏерлъуда вукӏине"
},
{
"en": "to be in low spirits",
"av": "пашманлъун вукӏине, ракӏ бекун, гӏодов чӏван вукӏине"
}
]
}
]
}
{
"word": "stay; sojourn",
"stress": 7,
"stem": "ПРЕБЫВАНИ",
"forms": [
"пребывание"
],
"labels": [
"neuter gender"
],
"senses": [
{
"text": "вукӏин, чӏей",
"precomment": "by the verb to stay",
"examples": [
{
"en": "being on the road",
"av": "нухда (сапаралда) вукӏин"
},
{
"en": "place of permanent residence; permanent location",
"av": "цо ккураб (даимаб) чӏараб бакӏ"
}
]
}
]
}